II OSK 939/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą wpisu pawilonu rekreacyjnego do rejestru zabytków, uznając jego wartości artystyczne i naukowe.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R. sp. z o.o. sp.k. na wyrok WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o wpisie pawilonu rekreacyjnego do rejestru zabytków. Spółka kwestionowała wartości zabytkowe obiektu i sposób prowadzenia postępowania. NSA uznał, że pawilon posiada samoistne wartości artystyczne i naukowe, a postępowanie zostało przeprowadzone prawidłowo, oddalając skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. sp. z o.o. sp.k. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o wpisie pawilonu rekreacyjnego dawnego internatu do rejestru zabytków. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując wartości zabytkowe obiektu oraz sposób prowadzenia postępowania dowodowego. Sąd pierwszej instancji uznał, że pawilon posiada wartości artystyczne i naukowe, a jego stan zachowania pozwala na ochronę. NSA, związany granicami skargi kasacyjnej, analizował zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. (art. 7, 11, 77) oraz Ustawy o ochronie zabytków (art. 3 pkt 1). Sąd uznał, że postępowanie dowodowe było wystarczające, a ustalenia organów dotyczące autorstwa projektu i wystroju plastycznego pawilonu były prawidłowe. Stwierdzono również, że uzasadnienie wyroku WSA było zgodne z wymogami prawa. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako nieopartą na usprawiedliwionych podstawach, zasądzając jednocześnie koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, pawilon posiada samoistne wartości artystyczne i naukowe, które uzasadniają jego wpis do rejestru zabytków, nawet jeśli utracił kontekst z innymi budynkami.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pawilon stanowi reprezentatywny przykład powojennej architektury modernistycznej, a jego formy architektoniczne, dekoracja mozaikowa oraz dobrze zachowana substancja oryginalna nadają mu unikatowy charakter na terenie Warszawy, co uzasadnia ochronę prawną.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (16)
Główne
uoz art. 3 § pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Definicja zabytku jako dzieła człowieka posiadającego wartości artystyczne, naukowe lub historyczne.
uoz art. 9 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
uoz art. 89 § pkt 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
uoz art. 93 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Nakaz podjęcia wszelkich niezbędnych środków do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Nakaz wyjaśniania stronom zasadności przesłanek działania organu.
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnej.
Ppsa art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
Ppsa art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
Ppsa art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Ppsa art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pawilon rekreacyjny posiada samoistne wartości artystyczne i naukowe, uzasadniające wpis do rejestru zabytków. Postępowanie dowodowe było wystarczające i zgodne z przepisami K.p.a. Uzasadnienie wyroku WSA było zgodne z wymogami Ppsa.
Odrzucone argumenty
Brak wystarczających dowodów potwierdzających autorstwo elementów uznanych za istotne. Naruszenie art. 7 K.p.a. poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Naruszenie art. 77 K.p.a. poprzez niewłaściwe zebranie i rozpatrzenie materiału dowodowego. Naruszenie art. 11 K.p.a. poprzez brak wyjaśnienia stronom zasadności przesłanek. Naruszenie art. 3 pkt 1 Uoz poprzez błędną interpretację i zastosowanie. Lakoniczne, nielogiczne i niejasne uzasadnienie wyroku WSA (naruszenie art. 141 § 4 Ppsa).
Godne uwagi sformułowania
pawilon rekreacyjny dawnego internatu W. [...] z uwagi na posiadane wartości artystyczne i naukowe stanowi reprezentatywny przykład powojennej architektury modernistycznej z nurtu architektury wypoczynkowej doby PRL pawilon posiada natomiast samoistne wartości artystyczne i naukowe na terenie Warszawy nie posiada bezpośrednich analogii, o tak dobrze zachowanej strukturze i substancji oryginalnej nie każde naruszenie art. 141 § 4 Ppsa może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy
Skład orzekający
Tomasz Bąkowski
przewodniczący
Robert Sawuła
sprawozdawca
Grzegorz Rząsa
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja kryteriów wpisu do rejestru zabytków dla obiektów architektury modernistycznej z okresu PRL, zwłaszcza gdy utraciły pierwotny kontekst. Potwierdzenie wymogów formalnych skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego obiektu i jego wartości, co ogranicza bezpośrednie zastosowanie do innych przypadków. Nacisk na formalne wymogi skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ochrony dziedzictwa architektonicznego, co może być interesujące dla szerszego grona odbiorców, ale argumentacja prawna jest dość techniczna.
“Czy pawilon z PRL zasługuje na miano zabytku? NSA rozstrzyga spór o architekturę modernistyczną.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 939/20 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-04-19 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2020-05-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Grzegorz Rząsa Robert Sawuła /sprawozdawca/ Tomasz Bąkowski /przewodniczący/ Symbol z opisem 6361 Rejestr zabytków Hasła tematyczne Zabytki Sygn. powiązane VII SA/Wa 1231/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-11-27 Skarżony organ Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2018 poz 2067 art. 3 pkt 1 Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Tomasz Bąkowski, Sędzia NSA Robert Sawuła (spr.), Sędzia WSA (del.) Grzegorz Rząsa, Protokolant asystent sędziego Paweł Chyliński, po rozpoznaniu w dniu 19 kwietnia 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. sp.k. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 27 listopada 2019 r. sygn. akt VII SA/Wa 1231/19 w sprawie ze skargi R. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 3 kwietnia 2019 r. nr DOZ-OAiK.650.164.2019.ML w przedmiocie wpisu do rejestru zabytków 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od R. sp. z o.o. sp.k. z siedzibą w W. na rzecz Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego kwotę 360 (trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wyrokiem z 27 listopada 2019 r., VII SA/Wa 1231/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny (powoływany dalej jako: WSA) w Warszawie oddalił skargę R. sp. z o.o. sp. k. z/s w W. (Spółka) na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (MKiDN, Minister) z 3 kwietnia 2019 r., znak: DOZ-OAiK.650.164.2019.ML, w przedmiocie wpisu do rejestru zabytków. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy: Jak wynika z ustaleń sądu wojewódzkiego, decyzją z 13 kwietnia 2017 r., Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków (MWKZ) wpisał do rejestru zabytków nieruchomych województwa mazowieckiego pawilon rekreacyjny dawnego internatu W., położony w W. przy ul. [...] (Śródmieście), z uwagi na posiadane wartości artystyczne i naukowe. W wyniku odwołania wniesionego przez Spółkę, Minister decyzją z 15 maja 2018 r. uchylił w całości powyższą decyzję MWKZ i przekazał temu organowi sprawę do ponownego rozpatrzenia. Jako przyczynę uchylenia decyzji I instancji Minister wskazał naruszenie prawa procesowego, wobec nieprawidłowego wszczęcia postępowania na wniosek organizacji społecznej i niezapewnienia stronom czynnego udziału w postępowaniu oraz braku dostatecznego ustalenia stanu faktycznego i prawnego sprawy. Dalej w wyroku VII SA/Wa 1231/19 przywołano, że w toku ponownego rozpatrzenia sprawy MWKZ dopuścił do postępowania na prawach strony: Stowarzyszenie "[...]", Oddział [...] w W. oraz Stowarzyszenie M., zawiadomił strony o toczącym się postępowaniu wszczętym z urzędu, uzupełnił materiał sprawy o dowód z oględzin obiektu przeprowadzonych 2 października 2018 r. oraz zawiadomił strony o zakończeniu postępowania dowodowego oraz o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem dowodowym. Decyzją z 9 stycznia 2019 r., nr 29/2019, MWKZ orzekł o wpisaniu do rejestru zabytków nieruchomych województwa mazowieckiego spornego pawilonu rekreacyjnego, równocześnie umorzył postępowanie w zakresie wpisania do rejestru zabytków nieruchomych województwa mazowieckiego łącznika pomiędzy pawilonem, a sąsiednim budynkiem dawnego internatu. Wpisem do rejestru zabytków został objęty pawilon, jako dzieło architektury i budownictwa, położony na terenie działki ewidencyjnej nr [...] z obrębu [...], co zostało oznaczone na załączniku graficznym do decyzji o wpisie. W wyroku wskazano, że odwołanie od powyższej decyzji wniosła Spółka wnosząc o jej uchylenie i zmianę bądź uchylenie i umorzenie postępowania. Po jego rozpatrzeniu Minister powołaną na wstępie decyzją z 3 kwietnia 2019 r., na podstawie art. 7 pkt 1, art. 9 ust. 1, art. 89 pkt 1 i art. 93 ust. 1 ustawy z 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. 2018, poz. 2067; Uoz) oraz art. 17 pkt 2, art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. (Dz. U. 2018, poz. 2096; K.p.a.), utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Sąd zrekapitulował obszernie motywy decyzji organu odwoławczego. Minister w swej decyzji stwierdził, że w toku ponownego rozpatrzenia sprawy MWKZ naprawił uchybienia stwierdzone decyzją kasacyjną. Przeprowadził pełne postępowanie dowodowe, mające na celu ustalenie wartości zabytkowych spornego pawilonu rekreacyjnego. Na podstawie analizy całości akt sprawy, organ odwoławczy stwierdził, że decyzja organu wojewódzkiego o wpisie do rejestru zabytków jest zasadna pod względem merytorycznym i nie narusza prawa. Organ odwoławczy przywołał, że pawilon rekreacyjny dawnego internatu W., wzniesiony w latach 1972-1974 (wykończony w 1975 r.) stanowi reprezentatywny przykład powojennej architektury modernistycznej z nurtu architektury wypoczynkowej doby PRL (w szczególności lat 70. XX w.), o formie i skali właściwej miejscu realizacji. Z uwagi na plany inwestorskie właściciela nieruchomości położonej na działce nr ew. [...], obręb [...], poza wskazaniem jego proweniencji (jako realizacji na potrzeby inwestycji PZPR), jego historyczna funkcja i rola nie stanowią samoistnej wartości zabytkowej, ponieważ rozbiórka łącznika oraz budynku dawnego internatu pozabawia ten obiekt kontekstu znaczeniowego, jako części większego kompleksu obiektów, z którymi pozostawałby w relacji funkcjonalnej i przestrzennej. Przedmiotowy pawilon posiada natomiast samoistne wartości artystyczne i naukowe. Rekreacyjny charakter omawianego obiektu (wpisany w nurt powojennej, polskiej architektury wypoczynkowej), korespondujący z jego usytuowaniem w zieleni, zdeterminował formy architektoniczne, które zostały uwydatnione dekoracją w postaci mozaik oraz elementów wykończeniowych. Pawilon stanowi zatem obiekt spójny formalnie i artystycznie, który na terenie Warszawy nie posiada bezpośrednich analogii, o tak dobrze zachowanej strukturze i substancji oryginalnej. Nieliczne uszkodzenia materiału budowlanego lub wyposażenia nie wykluczają przeprowadzenia prac remontowych i konserwatorskich, które zatrzymają proces niszczenia elementów obiektu oraz pozwolą na uwydatnienie posiadanych wartości zabytkowych. Organ II instancji podkreślił, że w oparciu o materiał zdjęciowy można stwierdzić, że późniejsze przekształcenia związane ze zmianą sposobu użytkowania obiektu nie doprowadziły do utraty jego oryginalnej formy i wyrazu architektonicznego. Umożliwia to stwierdzenie, że przedmiotowy budynek posiada w wystarczającym stopniu wartości zabytkowe - artystyczne i naukowe, pozwalające na objęcie go indywidualną ochroną prawną. W ocenie organu II instancji nie ulega wątpliwości, że omawiany budynek odpowiada definicjom legalnym zabytku art. 3 pkt 1 i 2 Uoz, a jako taki, podlega ochronie i opiece bez względu na stan zachowania w całości, zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 lit. c cyt. ustawy, jako dzieło architektury i budownictwa. Wyrokując w sprawie VII SA/Wa 1231/19 kolejno wskazano, że skargę na decyzję Ministra wniosła Spółka, domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz skierowania sprawy do ponownego rozpatrzenia, a także zasądzenia kosztów postępowania wg norm przepisanych, jednocześnie zarzucając organowi naruszenie art. 77 K.p.a. poprzez brak zgromadzenia wiarygodnych dowodów potwierdzających autorstwo poszczególnych elementów uznanych za istotne dla wartości spornego obiektu, a także przez dążenie przez organy konserwatorskie do zapewnienia ochrony prawnej dziełom niedostatecznie rozpoznanym, jednocześnie nie udzielając takiej ochrony innym utworom należącym bez wątpienia do dorobku tych samych twórców. Skarżąca podkreśliła, że naruszenie prawa materialnego przez organ polega na braku uzasadnienia wartości historycznej, artystycznej lub naukowej. Strona skarżąca sformułowała również zarzut naruszenia prawa procesowego poprzez brak wykazania interesu społecznego. Podniosła, że w postępowaniu administracyjnym poprzedzającym wydanie zaskarżonego orzeczenia udział organizacji społecznych był ograniczony. Równocześnie skarżąca wskazała na niedostateczną atrybucję utworów objętych wpisem do rejestru. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o jej oddalenie. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA w Warszawie skargę oddalił. W motywach tego orzeczenia sąd pierwszej instancji za zasługujące na aprobatę uznał stwierdzenie organu odwoławczego, że przedmiotowy pawilon został wpisany do rejestru zabytków nie ze względu na uznanie jego szczególnej roli w indywidualnym dorobku A. K. i K G., lecz wobec stwierdzenia stylistycznej integralności i autentyczności tego budynku, charakteryzujących go jako obiekt unikatowy na terenie Warszawy. Sąd wojewódzki miał na względzie, że pawilon systematycznie remontowano i dokonywano zmian we wnętrzach obiektu, jednak nie w stopniu uniemożliwiającym jego ochronę. Od 2016 r. obiekt jest nieużytkowany i ulega stopniowej dewastacji. Zgodził się z oceną organów konserwatorskich, że nieliczne uszkodzenia materiału budowlanego lub wyposażenia nie wykluczają przeprowadzenia prac remontowych i konserwatorskich, które zatrzymają proces niszczenia elementów obiektu oraz pozwolą na uwydatnienie posiadanych wartości zabytkowych. Sąd pierwszej instancji zauważył, że jak wynika z akt postępowania oraz znajdującej się w niej dokumentacji fotograficznej, rozebrano bryłę łącznika prowadzącego do sąsiedniego budynku, co uzasadniało – zdaniem tegoż sądu – w tej części umorzenie postępowania w przedmiocie wpisania do rejestru zabytków wobec jego bezprzedmiotowości. Sąd pierwszej instancji uznał, że znajdująca się w aktach sprawy dokumentacja, w oparciu o którą orzeczono o wpisie zabytku do rejestru jest kompletna i wystarczająca do wydania decyzji o wpisie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła R. sp. z o.o. sp. k. z/s w W. (Spółka) – zastępowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Strona skarżąca kasacyjnie wniosła o: uchylenie w/w wyroku w całości i umorzenie postępowania w sprawie albo skierowanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez WSA w Warszawie, wydanie orzeczenia na rozprawie, zasądzenie na jej rzecz zwrotu kosztów procesowych, w tym kosztów zastępstwa procesowego wg norm. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów prawa procesowego mające decydujący wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. art. 7 i 11 "kpa", a także art. 77 oraz art. 81a § 1 (w skardze kasacyjnej nie wskazano nazwy aktu normatywnego, z którego pochodzić mają wskazane jednostki redakcyjne – uwaga Sądu) poprzez oparcie orzeczenia na swobodnej interpretacji dowodów, tj. z przekroczeniem granic uznania administracyjnego, a ponadto naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 3 pkt 1 Uoz, poprzez błędną interpretację i zastosowanie. Zdaniem skarżącej kasacyjnie do rejestru zabytków został w niniejszej sprawie wpisany obiekt nie będący uznanym ani wybitnym dziełem architektury. Podniesiono, że w materiale dowodowym poświęcono wiele uwagi wnętrzu obiektu oraz zmianom, jakie zaszły w okresie, gdy pełnił on funkcję klubo-kawiarni "[...]". Opisując szczegółowo stan wnętrza budynku nie wykazano, które elementy są zabytkowe, a które wtórne i niezasługujące na zachowanie. W skardze kasacyjnej w jej części końcowej podniesiono zarzuty naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa wywodząc, iż uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia jest lakoniczne, nielogiczne i niejasne, formułując stwierdzenie, wedle którego "wraz z postępem nauki i rozwoju państwa prawa zakres władzy uznaniowej musi podlegać postępującemu ograniczeniu, zawsze, gdy tylko jest to możliwe". W odpowiedzi Ministra – reprezentowanego przez profesjonalnego pełnomocnika na skargę kasacyjną Spółki wniesiono o jej oddalenie, zasądzenie na rzecz organu administracyjnego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Zdaniem organu naczelnego uzasadnienie obu decyzji precyzyjnie wskazuje przyczyny dla jakich konieczne było objęcie przedmiotowego obiektu wpisem do rejestru zabytków. W trakcie rozprawy pełnomocnicy stron – skarżącej kasacyjnie Spółki i Ministra – podtrzymali swe stanowiska prezentowane w złożonych pismach procesowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 Ppsa (Dz. U. 2023, poz. 259 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W myśl art. 174 Ppsa, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Nie dopatrzywszy się w niniejszej sprawie żadnej z wyliczonych w art. 183 § 2 Ppsa przesłanek nieważności postępowania sądowoadministracyjnego, będąc związany granicami skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny przeszedł do rozpatrzenia jej zarzutów. A. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, którym – zdaniem skarżącego – uchybił sąd, określenia, jaką postać miało to naruszenie, uzasadnienia zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wykazania dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Kasacja nieodpowiadająca tym wymaganiom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na wymagania stawiane skardze kasacyjnej, usprawiedliwione zasadą związania Naczelnego Sądu Administracyjnego jej podstawami, sporządzenie skargi kasacyjnej jest obwarowane przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 Ppsa). Opiera się on na założeniu, że powierzenie czynności sporządzenia skargi kasacyjnej wykwalifikowanym prawnikom zapewni jej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający Sądowi II instancji dokonanie kontroli zaskarżonego orzeczenia. Skarga kasacyjna złożona w rozpoznawanej sprawie nie w pełni odpowiada powyższym wymaganiom, w pierwszej kolejności dotyczy to określenia podstawy kasacyjnej obejmującej zarzut naruszenia przepisów procesowych. Nie są to jednak uchybienia, które uniemożliwiałyby rozpoznanie meriti wniesionego środka odwoławczego. B. Nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa. Pierwszy z tych przepisów odnosi się do wymogów uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego, wynika z niego, że powinno ono zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Z naruszeniem art. 141 § 4 Ppsa mamy do czynienia w przypadku, gdy uzasadnienie nie odpowiada wymogom tego przepisu, przy czym nie każde naruszenie art. 141 § 4 Ppsa może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej, a jedynie takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 Ppsa). Zarzut naruszenia tego przepisu mógłby być skuteczny wówczas, gdyby sąd I instancji nie wyjaśnił w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z tego przepisu, dlaczego nie stwierdził w rozpatrywanej sprawie naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani przepisów procedury w stopniu, który mógłby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku powinno być tak sporządzone, aby wynikało z niego dlaczego sąd uznał zaskarżone orzeczenie za zgodne lub niezgodne z prawem. W przedmiotowej sprawie uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada wymogom art. 141 § 4 Ppsa. Sąd I instancji wskazał podstawę prawną swego wyroku (art. 151 Ppsa) i wyjaśnił w dostateczny i jednoznaczny sposób przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku jest zrozumiałe i nawiązuje do podstawy zaskarżonej decyzji. Stanowisko wyrażone w zaskarżonym wyroku jest zrozumiałe i poddaje się kontroli, ocena uzasadnienia tegoż orzeczenia jako lakonicznego czy też nielogicznego i niejasnego ma charakter wysoce subiektywny, a przede wszystkim nie dowodzi zarzucanego naruszenia art. 141 § 4 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c Ppsa. W ocenie Sądu lektura uzasadnienia dla tak skonstruowanego zarzutu wskazuje wyłącznie na polemikę z motywami zaskarżonego wyroku, co samo w sobie nie dowodzi naruszenia przepisu art. 141 § 4 Ppsa. C. Spółka w skonstruowanych podstawach kasacyjnych zarzuca sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów art. 7 i 11 "kpa", nadto w treści uzasadnienia środka zaskarżenia postawiono zarzut naruszenia "art. 77 KPA". Brak w skardze kasacyjnej wskazania przez jej autora określenia użytych skrótowców, jednakowoż przyjdzie uznać – uwzględniając kontekst tych zarzutów, że strona skarżąca kasacyjnie odnosi się do Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.), na co wskazują motywy skargi kasacyjnej. Przepisów K.p.a. wydając zaskarżony wyrok sąd wojewódzki nie stosował, przeto należy przyjąć, że w istocie Spółka zarzuca niedostrzeżenie przez sąd pierwszej instancji naruszenia wskazanych przepisów K.p.a., skoro jej skargę na podstawie art. 151 Ppsa oddalono (por. motywy uchwały Pełnego Składu NSA z 26 października 2009 r., I OPS 10/09, opubl. ONSAiwsa z 2010 r., nr 1, poz. 1), a nie uwzględniono jej po myśli art. 145 § 1 pkt 4 pkt 1 lit. c Ppsa. Wbrew stwierdzeniu zawartemu w skardze kasacyjnej, trafna jest ocena sądu a quo, który nie dopatrzył się naruszenia art. 7 K.p.a., z którego wynika m. in. nakaz podjęcia z urzędu lub na wniosek strony, wszelkich niezbędnych środków zmierzających do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Skarżąca kasacyjnie podnosząc wady postępowania dowodowego kwestionuje ustalenia organów, jakoby można byłoby przypisywać autorstwo mozaik w przedmiotowym obiekcie K. G. Ze zgromadzonego materiału dowodowego – dziennika budowy spornego pawilonu – wynika jednakowoż, że projekt tego budynku bezspornie został sporządzony pod kierownictwem architekta A. K., a wystrój plastyczny w postaci mozaik na elewacjach i wewnątrz zaprojektował i zrealizował artysta plastyk – K. G. Nie można skutecznie zarzucić organom naruszenia art. 7 K.p.a., skoro uprzednio pierwotna decyzja MWKZ (z 13 kwietnia 2017 r.) o wpisie przedmiotowego pawilonu do rejestru zabytków została właśnie z powodu niedostatku postępowania wyjaśniającego uchylona, a sprawę przekazano organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. W ramach ponowionego postępowania dowodowego przeprowadzono m. in. oględziny pawilonu z udziałem przedstawiciela Spółki, a dodatkowo wykonano zdjęcia dokumentujące stan obiektu, uzyskano także stanowiska organizacji społecznych, biorących udział w postępowaniu. D. Zarzut kasacyjny naruszenia art. 77 K.p.a. nie poddaje się kontroli, bowiem stanowi on rozbudowaną regulację, dzieląc się na szereg paragrafów, sama zaś skarga kasacyjna dodatkowo nie zawiera jakiegokolwiek uzasadnienia dla tak skonstruowanej i o wskazanym zakresie podstawy kasacyjnej. W judykaturze zgodnie podkreśla się, że w odniesieniu do unormowania, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z paragrafów lub ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie wniesionej skargi kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazuje ona konkretny przepis naruszony przez sąd pierwszej instancji, z podaniem numeru artykułu, ustępu, punktu i ewentualnie innej jednostki redakcyjnej przepisu (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 30 listopada 2012 r., I OSK 2001/12, LEX nr 1291371; 22 stycznia 2013 r., II GSK 1573/12, LEX nr 1354882; 14 marca 2013 r., I OSK 1799/12, LEX nr 1295809; 17 maja 2019 r., II OSK 1665/17; 22 marca 2022 r., II OSK 946/21; 5 lipca 2022 r., II OSK 2723/21; CBOSA.nsa.gov.pl). E. Nie jest skuteczny zarzut niedostrzeżenia przez sąd wojewódzki naruszenia art. 11 K.p.a., z którego wynika nakaz wyjaśniania stronom zasadności przesłanek, którymi kieruje się organ przy załatwianiu sprawy, tak, aby w miarę możności, doprowadzić do wykonania decyzji, bez potrzeby uciekania się do środków przymusu. Okoliczność, że Spółka nie została skutecznie przekonana do racji organów konserwatorskich, przy jednoczesnej trafnej konstatacji sądu wojewódzkiego o należytym, z punktu widzenia wymogów stawianych organowi w art. 107 § 3 K.p.a., uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, prowadzi do wniosku, że art. 11 K.p.a. nie został naruszony przez organy. F. W konsekwencji nie jest skuteczny zarzut naruszenia art. 3 pkt 1 Uoz, przepisu mającego charakter definicyjny w rozumieniu cyt. ustawy. Niesporne jest, że przedmiotem wpisu uczyniono nieruchomość, przedmiotowy pawilon jest "dziełem człowieka" w rozumieniu art. 3 pkt 1 Uoz, nadto zgodzić trzeba się z sądem wojewódzkim, który zaaprobował stanowisko organów konserwatorskich, iż pawilon ten stanowi "świadectwo minionej epoki". W kontekście zebranych materiałów w postępowaniu, zachowanie tego obiektu leży w interesie społecznym ze względu na posiadaną wartość artystyczną i naukową, uwzględniając także jego dobrze zachowaną substancję w dużej mierze oryginalną. Aktywny udział organizacji społecznych inicjujących działania organu konserwatorskiego w celu objęcia przedmiotowego pawilonu wpisem do rejestru zabytków, jak również obszerne motywy zaskarżonej decyzji oraz decyzji I instancji, dowodzą istnienia interesu społecznego we wpisaniu tegoż obiektu do rejestru zabytków. Z tych względów zarzut naruszenia art. 3 pkt 1 Uoz nie jest skuteczny. G. Z wyłuszczonych względów i uznając, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, orzeczono o jej oddaleniu po myśli art. 184 Ppsa. H. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 Ppsa.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI