II OSK 932/12
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez D. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu. Sprawa pierwotnie dotyczyła wznowienia postępowania administracyjnego w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynku gospodarczego na budynek inwentarski. Skarżąca podnosiła szereg zarzutów, w tym dotyczących braku udziału w pierwotnym postępowaniu, wadliwości wniosku o ustalenie warunków zabudowy, braku uzgodnień, a także naruszenia przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz prawa ochrony środowiska. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, wskazując m.in. na wcześniejsze orzeczenia NSA dotyczące tej samej decyzji o warunkach zabudowy oraz na to, że nawet jeśli wystąpiły naruszenia proceduralne, to decyzja pierwotna nie mogła zostać uchylona z uwagi na upływ terminu określonego w art. 146 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, podzielił stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że wiele zarzutów dotyczących samej decyzji o warunkach zabudowy było już przedmiotem kontroli w poprzednich postępowaniach, które zakończyły się oddaleniem skarg kasacyjnych. Kluczowym argumentem NSA było zastosowanie art. 146 § 1 k.p.a., który stanowi, że decyzja ostateczna nie może zostać uchylona w trybie wznowienia postępowania, jeżeli od dnia jej doręczenia upłynęło pięć lat (w przypadku przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Ponieważ decyzja Burmistrza K. z dnia [...] października 2007 r. została doręczona, a wniosek o wznowienie postępowania złożono w dniu [...] listopada 2007 r., pięcioletni termin upłynął, co uniemożliwiło uchylenie decyzji, niezależnie od ewentualnych naruszeń prawa. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając zaskarżony wyrok za zgodny z prawem.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie zasady, że upływ terminu z art. 146 § 1 k.p.a. stanowi bezwzględną przesłankę do odmowy uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, niezależnie od wadliwości pierwotnej decyzji.
Dotyczy głównie spraw administracyjnych, gdzie stosuje się przepisy k.p.a. i k.p.p.s.a. oraz instytucję wznowienia postępowania.
Zagadnienia prawne (3)
Czy naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym brak udziału strony w pierwotnym postępowaniu, może stanowić podstawę do uchylenia decyzji ostatecznej, jeśli od jej doręczenia upłynęło pięć lat?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli od doręczenia decyzji upłynęło pięć lat, decyzja ostateczna nie może zostać uchylona w trybie wznowienia postępowania, nawet jeśli została wydana z naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Art. 146 § 1 k.p.a. ustanawia bezwzględny zakaz uchylania decyzji po upływie określonych terminów (pięciu lat dla przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Termin ten ma charakter materialny i jego upływ powoduje, że organ traci uprawnienia do merytorycznego orzekania w sprawie.
Czy przepisy prawa materialnego obowiązujące w dacie wydania decyzji o warunkach zabudowy powinny być stosowane w postępowaniu wznowieniowym, jeśli uległy zmianie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu wznowieniowym organ stosuje przepisy prawa materialnego obowiązujące w chwili orzekania, chyba że przepisy te utraciły moc prawną przed wszczęciem postępowania wznowieniowego.
Uzasadnienie
Wszczęcie postępowania w trybie wznowienia rozpoczyna nowe postępowanie administracyjne, w którym organ powinien uwzględnić zmiany w regulacji prawnej. Przepisy, które utraciły moc prawną przed wydaniem decyzji w postępowaniu wznowieniowym, nie mogą być podstawą oceny wcześniej wydanej decyzji.
Czy zarzuty dotyczące wadliwości pierwotnej decyzji o warunkach zabudowy, które były już przedmiotem kontroli sądowej w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, mogą być ponownie podnoszone w skardze kasacyjnej od wyroku w sprawie wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ocena tych samych zarzutów podniesionych w poprzedniej skardze kasacyjnej, która została oddalona, nie może pozostać bez wpływu na ocenę tych samych zarzutów w niniejszej sprawie.
Uzasadnienie
NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, bierze pod uwagę wcześniejsze orzeczenia dotyczące tej samej decyzji, zwłaszcza gdy zarzuty są tożsame. Oddalenie skargi kasacyjnej w poprzedniej sprawie przesądza o bezzasadności tych samych zarzutów w kolejnym postępowaniu.
Przepisy (22)
Główne
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 146 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Upływ pięcioletniego terminu od doręczenia decyzji uniemożliwia jej uchylenie w trybie wznowienia postępowania, nawet jeśli została wydana z naruszeniem prawa.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 151 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 52 § 2
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 64
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.o.ś. art. 51 § 2
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 § 1 pkt 90 lit. a
u.u.ś. art. 144 § pkt 9
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.u.ś. art. 63 § 1-2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.u.ś. art. 71 § 2 pkt 2
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.u.ś. art. 72 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
u.u.ś. art. 61 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 7 października 1997 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie art. 6 § ust. 4 pkt 1
k.c. art. 144
Kodeks cywilny
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa – Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § 1 i 2
Argumenty
Skuteczne argumenty
Upływ pięcioletniego terminu z art. 146 § 1 k.p.a. uniemożliwia uchylenie decyzji ostatecznej w trybie wznowienia postępowania, nawet jeśli została wydana z naruszeniem prawa.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące wadliwości pierwotnej decyzji o warunkach zabudowy, które były już przedmiotem kontroli sądowej w postępowaniu o stwierdzenie nieważności. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (m.in. dotyczących planowania przestrzennego i ochrony środowiska) poprzez ich niezastosowanie lub niewłaściwe zastosowanie. • Naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a.).
Godne uwagi sformułowania
termin pięcioletni [...] ma charakter materialny, co oznacza, ze jego upływ powoduje taki skutek, że decyzja ostateczna nie może być uchylona, choćby wydana została z naruszeniem prawa. • Upływ okresu przedawnienia oznaczonego w przepisie art. 146 § 1 k.p.a. oznacza bezwzględny zakaz merytorycznego orzekania w sprawie.
Skład orzekający
Elżbieta Kremer
sprawozdawca
Janusz Furmanek
członek
Wojciech Mazur
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że upływ terminu z art. 146 § 1 k.p.a. stanowi bezwzględną przesłankę do odmowy uchylenia decyzji w trybie wznowienia postępowania, niezależnie od wadliwości pierwotnej decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy głównie spraw administracyjnych, gdzie stosuje się przepisy k.p.a. i k.p.p.s.a. oraz instytucję wznowienia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe znaczenie mają terminy procesowe, które mogą zamykać drogę do kwestionowania nawet wadliwych decyzji administracyjnych. Jest to ważna lekcja dla prawników i stron postępowań.
“Termin, który zamyka drogę do uchylenia wadliwej decyzji administracyjnej – lekcja z NSA.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.