II OSK 917/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Organ ten uchylił postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazujące opracowanie ekspertyzy technicznej samowolnie wybudowanego garażu, ale wyznaczył nowy, trzymiesięczny termin na wykonanie tego obowiązku. Skarżąca kasacyjnie zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 141 § 4 p.p.s.a. (brak odniesienia się do zarzutów skargi) oraz art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. (niewłaściwe zastosowanie). NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną, stwierdzając naruszenie art. 7, 11 i 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. oraz art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. Sąd podkreślił, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych, robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu, które wymagałyby specjalistycznej ekspertyzy. Wskazano, że garaż o nieskomplikowanej konstrukcji, istniejący od 1986 r. i znajdujący się w ciągu podobnych obiektów, nie dawał podstaw do zastosowania art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego, zwłaszcza że wcześniejsze oględziny nie wykazały zagrożenia. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz postanowienia organów obu instancji, zasądzając od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie obowiązku przeprowadzenia ekspertyzy technicznej w postępowaniu nadzoru budowlanego; stosowanie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego; zakres kompetencji organów nadzoru budowlanego.
Dotyczy specyficznej sytuacji garażu o prostej konstrukcji, ale zasady interpretacji art. 81c ust. 2 Pb są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organy nadzoru budowlanego wykazały uzasadnione wątpliwości co do stanu technicznego obiektu budowlanego, uzasadniające nałożenie obowiązku przedłożenia ekspertyzy technicznej na podstawie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy nie wykazały wystarczających przesłanek do nałożenia takiego obowiązku.
Uzasadnienie
Organy ograniczyły się do wskazania materiału konstrukcyjnego (drewno) i usytuowania garażu, nie przedstawiając konkretnych okoliczności wskazujących na uzasadnione wątpliwości co do jakości wyrobów, robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu, które wykraczałyby poza kompetencje pracowników nadzoru budowlanego.
Czy dopuszczalna jest zmiana podstawy prawnej rozstrzygnięcia przez organ odwoławczy przy jednoczesnym utrzymaniu w mocy postanowienia organu pierwszej instancji, jeśli pierwotna podstawa prawna była wadliwa?
Odpowiedź sądu
Tak, jest to dopuszczalne, o ile nie zmienia to sytuacji prawnej strony i jest prawidłowo uzasadnione.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy może zmienić podstawę prawną, jeśli uzna ją za wadliwą, pod warunkiem, że nie zmienia to tożsamości sprawy (podmiotowej, przedmiotowej, stanu faktycznego) i jest to należycie uzasadnione. W tej sprawie organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. zamiast wadliwego art. 56 Prawa budowlanego z 1974 r.
Przepisy (12)
Główne
Pb art. 81c § ust. 2
Prawo budowlane
Przepis ten pozwala organom nadzoru budowlanego na nałożenie obowiązku dostarczenia ocen technicznych lub ekspertyz w przypadku uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych, robót budowlanych lub stanu technicznego obiektu budowlanego. Powinien być stosowany w sytuacjach wyjątkowych, gdy wiedza i środki organu są niewystarczające.
Pomocnicze
Pb art. 56 § ust. 1 i 2
Prawo budowlane
Przepis Prawa budowlanego z 1974 r., który został błędnie zastosowany przez organ pierwszej instancji i nie obowiązywał w dacie orzekania.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy zakresu kontroli sądu administracyjnego.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy oddalenia skargi.
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada praworządności.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa.
k.p.a. art. 11
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji.
Pb art. 37 § ust. 1 pkt 2
Prawo budowlane
Dotyczy samowoli budowlanej i możliwości nakazania rozbiórki lub doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nadzoru budowlanego nie wykazały uzasadnionych wątpliwości co do stanu technicznego garażu, które wymagałyby ekspertyzy. • Zastosowanie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. było nieprawidłowe z uwagi na brak wykazania przesłanek. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 11, 107 § 3 k.p.a.) przez organy i Sąd pierwszej instancji.
Odrzucone argumenty
Argumenty dotyczące naruszenia art. 134 § 1, 135, 141 § 4 p.p.s.a., art. 6, 8 k.p.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. (dotyczące prawidłowości wyroku WSA).
Godne uwagi sformułowania
Organy nadzoru budowlanego nie wykazały zatem w stanie faktycznym niniejszej sprawy wystąpienia ustawowej przesłanki nałożenia obowiązku przedłożenia opinii technicznej. • Gołosłowne stwierdzenie, że 'pomimo wiedzy specjalistycznej z zakresu normowanego Prawem budowlanym, nie ma możliwości przy jej użyciu w toku zwykłych czynności (oględzin budynku) dokonać kompleksowej i szczegółowej oceny w powyższym zakresie', jest daleko niewystarczającym uzasadnieniem dla zastosowania art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r. • Zasadniczo zabieg ten pozostaje w kompetencjach organów nadzoru budowlanego, a ewentualna możliwość posłużenia się zewnętrznym źródłem wiedzy specjalistycznej musi być uzasadnione przy zachowaniu racjonalnych proporcji.
Skład orzekający
Magdalena Dobek-Rak
sprawozdawca
Robert Sawuła
członek
Zdzisław Kostka
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku przeprowadzenia ekspertyzy technicznej w postępowaniu nadzoru budowlanego; stosowanie art. 81c ust. 2 Prawa budowlanego; zakres kompetencji organów nadzoru budowlanego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji garażu o prostej konstrukcji, ale zasady interpretacji art. 81c ust. 2 Pb są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne uzasadnienie przez organy administracji obowiązku przeprowadzenia specjalistycznej ekspertyzy. Pokazuje też, że nawet proste obiekty budowlane mogą być przedmiotem sporów prawnych.
“Kiedy organ nadzoru budowlanego nie może żądać ekspertyzy technicznej? NSA wyjaśnia.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.