II OSK 895/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji o ustaleniu warunków zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku usługowego na usługowo-mieszkalny. Skarżąca podnosiła liczne zarzuty, w tym dotyczące naruszenia przepisów Prawa budowlanego w kontekście samowoli budowlanej, niewłaściwego organu wydającego decyzję oraz naruszenia przepisów K.p.a. NSA, analizując zarzuty, stwierdził, że skarżąca nie wykazała rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. Sąd podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy może być wydana nawet dla budynku zrealizowanego w ramach samowoli budowlanej, jeśli późniejsza procedura legalizacyjna zostanie przeprowadzona prawidłowo. Wskazano, że przedmiotowy budynek został ostatecznie zalegalizowany. NSA uznał również, że Zarząd Dzielnicy Wawer był uprawniony do wydania decyzji o warunkach zabudowy na podstawie odpowiednich uchwał. Zarzuty procesowe dotyczące naruszenia K.p.a. uznano za błędnie sformułowane, gdyż sądy administracyjne stosują Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ostatecznie, NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu I instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, możliwość wydawania decyzji o warunkach zabudowy dla samowoli budowlanej, właściwość organów dzielnicowych do wydawania decyzji WZ, brak konieczności ustalania powierzchni biologicznie czynnej przy zmianie sposobu użytkowania bez zmiany parametrów zabudowy.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, w tym kontekstu warszawskiego (uchwały dotyczące dzielnic).
Zagadnienia prawne (4)
Czy decyzja o warunkach zabudowy może być wydana dla obiektu zrealizowanego w ramach samowoli budowlanej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja o warunkach zabudowy może być wydana dla obiektu zrealizowanego w ramach samowoli budowlanej, co może stanowić jedną z przesłanek umożliwiających legalizację tej samowoli.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że obowiązek przedłożenia zamiennego projektu budowlanego wymaga zgodności z przepisami planistycznymi, a wydanie decyzji o warunkach zabudowy dla samowoli budowlanej nie jest sprzeczne z przepisami Prawa budowlanego, zwłaszcza gdy późniejsza legalizacja jest możliwa.
Czy Zarząd Dzielnicy był właściwym organem do wydania decyzji o warunkach zabudowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Zarząd Dzielnicy Wawer był uprawniony do wydania decyzji o warunkach zabudowy na podstawie uchwały Rady m.st. Warszawy przekazującej kompetencje dzielnicom.
Uzasadnienie
NSA powołał się na art. 39 ust. 4 ustawy o samorządzie gminnym oraz odpowiednią uchwałę Rady m.st. Warszawy, które pozwalają organom wykonawczym jednostek pomocniczych (jakimi są dzielnice) na załatwianie indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej, w tym wydawanie decyzji administracyjnych.
Czy brak powierzchni biologicznie czynnej w decyzji o warunkach zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania budynku stanowi rażące naruszenie prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli zmiana sposobu użytkowania nie pociąga za sobą zmian parametrów zabudowy, takich jak powierzchnia zabudowy czy powierzchnia biologicznie czynna, nie ma potrzeby ich ustalania w decyzji.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że w przypadku inwestycji polegającej jedynie na zmianie sposobu użytkowania obiektu budowlanego, która nie wiąże się z rozbudową czy nadbudową, parametry takie jak gabaryty czy udział powierzchni biologicznie czynnej nie ulegają zmianie. Organ planistyczny jest związany zakresem wniosku.
Czy zarzuty procesowe dotyczące naruszenia Kodeksu postępowania administracyjnego mogą być skuteczne w skardze kasacyjnej do NSA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty procesowe powinny odnosić się do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie bezpośrednio do przepisów K.p.a.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że sądy administracyjne stosują przepisy p.p.s.a., a nie K.p.a. Dlatego zarzuty formułowane w skardze kasacyjnej powinny powiązać przepisy K.p.a. z odpowiednimi przepisami p.p.s.a., aby były skuteczne.
Przepisy (13)
Główne
K.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
O 'rażącym naruszeniu prawa' decydują łącznie: oczywistość naruszenia, charakter przepisu i skutki decyzji. Skutki muszą być niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia praworządności.
u.p.z.p. art. 61 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Dotyczy zasady dobrego sąsiedztwa, która w przypadku zmiany sposobu użytkowania obiektu sprowadza się do badania kontynuacji funkcji nowego sposobu użytkowania w stosunku do istniejącej zabudowy.
u.p.z.p. art. 59
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenie warunków zabudowy następuje w formie decyzji.
u.p.z.p. art. 60 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzję o warunkach zabudowy wydaje wójt, burmistrz albo prezydent miasta, z zastrzeżeniem ust. 3.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 64 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Brak wskazania powierzchni sprzedaży w decyzji o warunkach zabudowy nie stanowi naruszenia tego przepisu, zwłaszcza gdy lokalizacja obiektów handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m2 wymaga planu miejscowego.
P.b. art. 70 § ust. 7
Ustawa - Prawo budowlane
Zgłoszenie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego nie wywołuje skutków prawnych, jeśli wymaga pozwolenia na budowę lub narusza plan miejscowy.
P.b. art. 50
Ustawa - Prawo budowlane
Dotyczy postępowania naprawczego w przypadku samowoli budowlanej.
P.b. art. 51
Ustawa - Prawo budowlane
Dotyczy postępowania naprawczego w przypadku samowoli budowlanej.
u.s.g. art. 39 § ust. 4
Ustawa o samorządzie gminnym
Rada gminy może upoważnić organ wykonawczy jednostki pomocniczej do załatwiania indywidualnych spraw z zakresu administracji publicznej.
u.u.m.s.W. art. 11 § ust. 3
Ustawa o ustroju miasta stołecznego Warszawy
Dz. U. Nr 164 poz. 1589 art. § 2 § pkt 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy
Określa warunki i parametry zabudowy, w tym udział powierzchni biologicznie czynnej. NSA uznał, że nie można z tego przepisu wyprowadzić obowiązku umieszczania w decyzjach władczych rozstrzygnięć w przedmiocie określania udziału powierzchni biologicznie czynnej, jeśli parametry nie ulegają zmianie.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 59 w zw. z art. 61 ust. 1 u.p.z.p. w zw. z art. 70 i art. 71a P.b. przez błędną wykładnię i niezastosowanie w sytuacji, gdy procedura wydania decyzji o warunkach zabudowy dla zmiany sposobu użytkowania nie przebiegła zgodnie z prawem, gdyż nie może ona dotyczyć samowoli budowlanej. • Naruszenie art. 61 u.p.z.p. przez niewłaściwą wykładnię i bezzasadne przyjęcie, iż przepis ten będzie miał w niniejszej sytuacji rzeczywiste zastosowanie, podczas gdy wzniesienie nielegalnej, samowolnej zabudowy nie pozwala na wydanie kolejnej decyzji o warunkach zabudowy. • Naruszenie art. 60 u.p.z.p. przez błędną wykładnię i nieprawidłowe stwierdzenie, że decyzja o warunkach zabudowy została wydana zgodnie z przepisami prawa, podczas gdy wydana została przez niewłaściwy organ. • Naruszenie art. 6 K.p.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 8 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. […]
Godne uwagi sformułowania
O 'rażącym naruszeniu prawa' decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja. • Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. • Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszająca prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Masternak - Kubiak
sędzia
Anna Szymańska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, możliwość wydawania decyzji o warunkach zabudowy dla samowoli budowlanej, właściwość organów dzielnicowych do wydawania decyzji WZ, brak konieczności ustalania powierzchni biologicznie czynnej przy zmianie sposobu użytkowania bez zmiany parametrów zabudowy."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej i faktycznej, w tym kontekstu warszawskiego (uchwały dotyczące dzielnic).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i jej legalizacji poprzez decyzję o warunkach zabudowy, co jest istotne dla wielu inwestorów i właścicieli nieruchomości.
“Samowola budowlana a decyzja o warunkach zabudowy: NSA wyjaśnia, kiedy legalizacja jest możliwa.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.