II OSK 891/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-05-20
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyzagospodarowanie przestrzenneplanowanie przestrzennekontynuacja zabudowyanaliza urbanistyczno-architektonicznadrogi publicznewskaźnik powierzchni zabudowylinia zabudowyart. 153 P.p.s.a.związanie oceną prawną

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego, uznając, że sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił decyzję ustalającą warunki zabudowy z powodu naruszenia przez organ odwoławczy związania oceną prawną wyrażoną w poprzednim wyroku WSA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku WSA, który uchylił decyzję SKO w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy. NSA rozpoznał sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdzając, że SKO nie zastosowało się do wskazań prawnych zawartych w poprzednim wyroku WSA, nie odnosząc się w sposób wystarczający do zarzutów dotyczących m.in. odległości od drogi powiatowej i wskaźnika powierzchni zabudowy. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję SKO w przedmiocie ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy. Sąd pierwszej instancji uznał, że SKO, rozpoznając sprawę ponownie, nie zastosowało się do wytycznych zawartych w poprzednim wyroku WSA z dnia 9 września 2022 r. (sygn. akt VII SA/Wa 1033/22), nie odnosząc się w sposób wystarczający do zarzutów odwołania, w tym dotyczących naruszenia przepisów o drogach publicznych oraz wadliwego wyznaczenia wskaźnika powierzchni zabudowy i linii zabudowy. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, podkreślił obowiązek organów i sądów administracyjnych związania oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku sądu pierwszej instancji (art. 153 P.p.s.a.). Stwierdził, że zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 153 P.p.s.a. oraz przepisów proceduralnych K.p.a. są nieuzasadnione, ponieważ SKO faktycznie nie zastosowało się do wskazań WSA. NSA uznał również, że uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi art. 141 § 4 P.p.s.a. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, SKO nie zastosowało się do wskazań prawnych zawartych w uzasadnieniu wyroku WSA, nie odnosząc się w sposób wystarczający do zarzutów odwołania.

Uzasadnienie

WSA uchylił decyzję SKO, wskazując na brak wystarczającego odniesienia się do zarzutów odwołania, w tym dotyczących przepisów o drogach publicznych i wskaźnika powierzchni zabudowy. NSA potwierdził, że SKO nie zastosowało się do art. 153 P.p.s.a., co stanowiło podstawę do oddalenia skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (13)

Główne

u.p.z.p. art. 61 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Określa przesłanki ustalenia warunków zabudowy, które muszą być poprzedzone postępowaniem wyjaśniającym.

P.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Przepis określający związanie organów i sądów oceną prawną oraz wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu sądu.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych art. 43 § ust. 1 i 2

Określa minimalną odległość obiektów budowlanych od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi publicznej.

K.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 11

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa wymogi uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie zastosował się do wskazań prawnych zawartych w poprzednim wyroku WSA (art. 153 P.p.s.a.). Organ odwoławczy nie odniósł się w sposób wystarczający do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów o drogach publicznych. Organ odwoławczy nie odniósł się w sposób wystarczający do zarzutu dotyczącego wadliwego wyznaczenia wskaźnika powierzchni zabudowy. Organ odwoławczy nie odniósł się w sposób wystarczający do zarzutu dotyczącego błędnego wyznaczenia linii zabudowy.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 153 P.p.s.a. przez WSA. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. w związku z art. 7, 8, 11, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. Zarzut wadliwej konstrukcji uzasadnienia wyroku WSA (art. 141 § 4 P.p.s.a.).

Godne uwagi sformułowania

związanie oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania nie odniosło się do części tych zarzutów w ogóle, natomiast do niektórych zarzutów ustosunkowało się, ale w sposób pobieżny, nie odnosząc się do ich istoty nie można wykluczyć, że wnikliwa analiza sprawy, spowodowałaby inne rozstrzygnięcie

Skład orzekający

Jan Szuma

sędzia del. WSA

Leszek Kiermaszek

przewodniczący

Małgorzata Masternak - Kubiak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie zasady związania oceną prawną wyrażoną w wyroku sądu administracyjnego (art. 153 P.p.s.a.) przez organy administracji publicznej."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których sąd administracyjny wydał wyrok uchylający decyzję organu i wskazał sposób dalszego postępowania, a organ ten nie zastosował się do tych wskazań.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa ilustruje kluczową zasadę postępowania sądowoadministracyjnego - związanie oceną prawną sądu pierwszej instancji. Pokazuje, jak ważne jest dla organów administracji dokładne stosowanie się do wytycznych sądu, aby uniknąć uchylenia decyzji w kolejnym postępowaniu.

Organ administracji zignorował wytyczne sądu. NSA przypomina: art. 153 P.p.s.a. to nie sugestia, a obowiązek!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 891/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-05-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-04-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Szuma
Leszek Kiermaszek /przewodniczący/
Małgorzata Masternak - Kubiak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 2051/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-01-18
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 741
art. 61 ust. 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym -  t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) sędzia del. WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 20 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2051/23 w sprawie ze skargi X z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2023 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 stycznia 2024 r. sygn. akt VII SA/Wa 2051/23, po rozpoznaniu skargi X Spółka z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 12 czerwca 2023 r., znak [...], w przedmiocie ustalenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy – uchylił zaskarżoną decyzję.
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji decyzją z dnia 28 grudnia 2021 r., nr [...] Zarząd Dzielnicy [...] m.st. Warszawy ustalił warunki i szczegółowe zasady zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wraz z lokalami usługowymi w parterze i dwupoziomowym garażem podziemnymi oraz kompleksowym zagospodarowaniem terenu zlokalizowanej na działce ewid. Nr [...] w obrębie [...], przy ul. [...] w Dzielnicy [...] w Warszawie.
Od powyższej decyzji odwołanie złożyła X sp. z. o.o. z siedzibą w [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, decyzją z dnia 24 marca 2022 r., utrzymało w mocy ww. decyzję Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z dnia 28 grudnia 2021 r. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Wyrokiem z dnia 9 września 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 1033/22 WSA w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponownie rozpoznając odwołanie od decyzji z dnia 28 grudnia 2021 r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, wskazaną na wstępie decyzją, utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Kolegium stwierdziło, że w przedmiotowej sprawie obszar analizowany został wyznaczony prawidłowo. Z analizy tej wynika, że działki sąsiednie, dostępne z tej samej drogi publicznej, zagospodarowane są w sposób pozwalający na określenie wymagań dotyczących planowanej inwestycji, zarówno w zakresie kontynuacji funkcji, jak i cech, parametrów zabudowy oraz zagospodarowania terenu.
Kolegium wskazało, że w granicach obszaru analizowanego występuje zabudowa o funkcji mieszkalnej wielorodzinnej, usługowej (biurowej, zamieszkania zbiorowego, kultury, nauki, oświaty itp.). W wyniku planowanej inwestycji ma powstać budynek o funkcji mieszkaniowej. W związku z powyższym organ I instancji zasadnie ustalił, że planowana inwestycja stanowi kontynuację zabudowy mieszkaniowej. Organ dodał, że parametry projektowanej analizy zostały również ustalone prawidłowo i wynikają z przeprowadzonej analizy.
Skargę na ww. decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie X sp. z o.o. z siedzibą w [...].
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenia skargi.
Wskazanym na wstępie wyrokiem Sąd pierwszej instancji uznał wniesioną skargę za zawierającą usprawiedliwione podstawy. Na wstępie Sąd ten wskazał, że dokonując sądowej kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia należy zaznaczyć, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 9 września 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 1033/22 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 marca 2022 r., utrzymującą w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z dnia 28 grudnia 2021 r., ustalającą warunki zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie budynku mieszkalnego wraz z lokalami usługowymi w parterze, dwupoziomowym garażem podziemnym oraz kompleksowym zagospodarowaniem terenu, na działce nr [...] przy ul. [...] w Dzielnicy [...] w Warszawie. W związku z powyższym orzekanie w niniejszej sprawie odbywa się w warunkach związania oceną prawną i wskazaniami zawartymi w ww. wyroku, o których mowa w art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.) – dalej: "P.p.s.a.".
W ocenie Sądu meriti rozpoznając sprawę ponownie Samorządowe Kolegium Odwoławcze nie zastosowało się do wytycznych i wskazań zawartych w ww. wyroku z dnia 9 września 2022 r. Dokonując oceny poprawności analizy urbanistyczno-architektonicznej, zwłaszcza w aspekcie zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, nadal nie odniosło się do wszystkich zarzutów odwołania. W ocenie Sądu Wojewódzkiego, do części zarzutów Kolegium nadal nie ustosunkowało się w ogóle, natomiast do niektórych zarzutów ustosunkowało się, ale zbyt zdawkowo, nie odnosząc się do ich istoty.
Przede wszystkim Samorządowe Kolegium Odwoławcze w ogóle nie ustosunkowało się do zarzutu naruszenia art. 43 ust. 1 i 2 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w zw. z. art. 6 K.p.a. poprzez usytuowanie fragmentu wnioskowanej zabudowy w odległości ok. 6 m od zewnętrznej krawędzi jezdni ul. [...] (drogi powiatowej), w sytuacji gdy w sprawie nie występuje żaden szczególnie uzasadniony przypadek usytuowania obiektu budowlanego w odległości mniejszej niż 8 m od zewnętrznej krawędzi jezdni. Brak jest odniesienia się do powyższego zarzutu oraz uzasadnienia przez organ usytuowania obiektu budowlanego w odległości ok. 6 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi powiatowej – ul. [...], podczas gdy obiekty budowlane powinny być usytuowane w odległości co najmniej 8 m od zewnętrznej krawędzi jezdni drogi powiatowej, co wynika z przepisu art. 43 ust. 1 ww. ustawy. Organ nie uzasadnił dlaczego w niniejszej sprawie miałby zachodzić szczególnie uzasadniony przypadek.
Kolegium nie odniosło się też wystarczająco do zarzutu dotyczącego wadliwego wyznaczenia wielkości wskaźnika powierzchni zabudowy. W szczególności nie ustosunkowało się do zarzutu dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji o wskaźniku zabudowy znacznie mniejszym niż średnia wskaźnika zabudowy w obszarze analizowanym. Wnioskowany wskaźnik zabudowy wynosi 0,56, podczas gdy średni wskaźnik powierzchni zabudowy zdaniem organu wynosi od 0,56 do 0,68. Brak jest jednak w decyzji uzasadnienia przyjęcia wskaźnika powierzchni zabudowy do powierzchni działki od 0,56 do 0,68, podczas gdy wnioskowany wskaźnik zabudowy był określony w sposób precyzyjny, tj. 0,56. Organ nie wyjaśnił także oraz nie uzasadnił dlaczego dopuszcza inwestycję o wskaźniku zabudowy znacznie mniejszym niż wskaźnik powierzchni zabudowy.
Zdaniem Sądu Wojewódzkiego Kolegium nie odniosło się także wystarczająco do zarzutu odwołania dotyczącego kwestii błędnego wyznaczenia przebiegu linii zabudowy dla inwestycji od strony ul. [...] w oparciu o założenie, że stanowi ona kontynuację linii zabudowy budynku przy ul. [...] oraz budynku przy ul. [...].
W ocenie Sądu pierwszej instancji, pobieżne rozpoznanie sprawy przez organ odwoławczy i zdawkowe powtórzenie ustaleń organu I instancji nie stanowiło wyczerpującego merytorycznego ponownego rozpoznania sprawy przez organ II instancji. Ustalenie warunków zabudowy musi być bowiem poprzedzone przeprowadzeniem postępowania wyjaśniającego w zakresie spełnienia przesłanek, o których mowa w art. 61 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 741 ze zm.) - dalej: "u.p.z.p." i wymogów określonych w rozporządzeniu i nie może sprowadzać się jedynie do zacytowania ustaleń decyzji organu I instancji i wskazania, że parametry inwestycji zostały ustalone prawidłowo w oparciu o analizę urbanistyczno-architektoniczną.
Nadto Sąd meriti wskazał, że z porównania zaskarżonej obecnie do Sądu decyzji z dnia 12 czerwca 2023 r. z uprzednio wydaną i zaskarżoną do Sądu decyzją z dnia 24 marca 2022 r., wynika, że różnią się one od siebie jedynie tym, że zaskarżona decyzja z dnia 12 czerwca 2023 r. zawiera krótkie odniesienie się do niektórych zarzutów odwołania.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Wojewódzki stwierdził, że sprawa nie została należycie rozpatrzona przez organ odwoławczy, a to pozostaje w sprzeczności z dyspozycją art. 138, art. 7, art. 77 § 1, art. 15, art. 11 oraz art. 107 § 3 K.p.a. Zaistniałe zaniechane organu zostało ocenione, jako dające podstawę do stwierdzenia naruszenia przepisów proceduralnych w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Nie można bowiem wykluczyć, że wnikliwa analiza sprawy, spowodowałaby inne rozstrzygnięcie.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, ponownie orzekając w sprawie Kolegium nie uwzględniło znaczenia konsekwencji wynikających z ocen prawnych oraz wskazań co do dalszego postępowania zawartych w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 9 września 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 1033/22. Tym samym organ naruszył także art. 153 P.p.s.a. co wynika z analizy treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Podkreślono, że w sprawie nie zaktualizowały się przesłanki uzasadniające odstąpienie od oceny prawnej wyrażonej w wyroku Sądu z dnia 9 września 2022 r., w stosunku do powodów uchylenia pierwotnie wydanej w sprawie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Wobec pierwotnie stwierdzonych deficytów postępowania wyjaśniającego istota rzeczy wyrażała się w potrzebie przeprowadzenia dodatkowych ustaleń i wyjaśnień oraz przedstawienia w tym zakresie przez organ własnych analiz i ocen.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a., uchylił zaskarżoną decyzję.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie. Zaskarżając rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji w całości, zarzuciło naruszenie przepisów postępowania, z uwagi na fakt, że uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 153 P.p.s.a. poprzez przyjęcie, że Kolegium ponownie rozpoznając sprawę nie uwzględniło wskazań co do dalszego postępowania zawartych w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 września 2022 r. sygn. akt VII SA/Wa 1033/22, podczas gdy w rzeczywistości Kolegium zastosowało się do wskazań, co do dalszego postępowania zawartych w uzasadnieniu przywołanego wyroku i odniosło się do podnoszonych przez spółkę zarzutów;
b) art. 145 § 1 pkt 1 lit c P.p.s.a. w związku z art. 7, 8, 11, 77 § 1 i 107 § 3 K.p.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a., gdyż spowodowały uchylenie rozstrzygnięcia administracyjnego, którego wady nie miały żadnego wpływu na wynik sprawy, a uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie wskazuje, że wskazane w nim wady, miały rzeczywisty wpływ na wynik postępowania, tzn. gdyby nie naruszono przepisów postępowania, to zapadłaby decyzja o innej treści;
c) art. 141 § 4 P.p.s.a., poprzez wadliwą konstrukcję uzasadnienia wyroku, polegającą na braku jasno sformułowanych wytycznych, co do dalszego postępowania organu odwoławczego w niniejszej sprawie.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych; ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie na rzecz organu kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego, wg. norm przepisanych. Na podstawie art. 176 § 2 P.p.s.a., skarżący kasacyjnie oświadczył, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej powyższe zarzuty szerzej umotywowano.
W piśmie procesowym z dnia 15 października 2024 r. zatytułowanym: "Odpowiedź na skargę kasacyjną" uczestnik postępowania X Spółka z o.o. z siedzibą w [...] wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 182 § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Z kolei według art. 182 § 3 P.p.s.a. na posiedzeniu niejawnym Naczelny Sąd Administracyjny orzeka w składzie jednego sędziego, a w przypadkach, o których mowa w § 2, w składzie trzech sędziów. Ponieważ w rozpoznawanej sprawie strona skarżąca kasacyjnie złożyła stosowny wniosek, a strona przeciwna nie przedstawiła odmiennych wniosków procesowych, skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym.
Stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 P.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez sąd II instancji, który w odróżnieniu od sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
W myśl art. 153 P.p.s.a., ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy w sprawie. Unormowane w tym przepisie związanie organów i sądu oceną prawną i wytycznymi sądu administracyjnego co do dalszego postępowania oznacza, że zarówno organy i sądy orzekający w danej sprawie są zobowiązani do podporządkowania się wyrażonemu wcześniej w orzeczeniu sądu poglądowi w pełnym zakresie, aż do ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy, chyba że wyrażony wcześniej przez sąd pogląd stał się nieaktualny wskutek zmiany stanu prawnego lub okoliczności sprawy (oraz oczywiście w razie wzruszenia takiego orzeczenia w trybie przewidzianym prawem), co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
Piśmiennictwo i judykatura jednolicie przyjmują, że w świetle treści art. 153 P.p.s.a. ocena prawna wyrażona w niezaskarżonym wyroku sądu pierwszej instancji, uchylającym zaskarżoną decyzję, wiąże nie tylko ten sąd oraz organ, lecz także Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną od kolejnego wyroku wydanego w tej sprawie. Ustanowiona w ww. przepisie zasada związania oceną prawną powoduje, że skutki wyroku sądu administracyjnego dotyczą każdego nowego postępowania prowadzonego w zakresie danej sprawy i obejmują zarówno postępowanie sądowoadministracyjne, w którym orzeczenie zostało wydane, postępowanie administracyjne, w którym zapadło zaskarżone rozstrzygnięcie administracyjne, jak i wszystkie przyszłe postępowania administracyjne i sądowoadministracyjne dotyczące danej sprawy administracyjnej (zob. T. Woś, Komentarz do art. 153, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, T. Woś, H. Knysiak-Sudyka, M. Romańska. Redakcja naukowa T. Woś, Warszawa 2016, s. 895). Związanie oceną prawną, o której mowa w art. 153 P.p.s.a. oznacza, że ani organ administracji ani sąd administracyjny nie mogą w tej samej sprawie formułować nowych ocen prawnych, które pozostawałyby w sprzeczności z poglądem wcześniej wyrażonym w uzasadnieniu wyroku i mają obowiązek podporządkowania się mu w pełnym zakresie. Ocena prawna traci moc wiążącą tylko w przypadku zmiany prawa, zmiany istotnych okoliczności faktycznych sprawy zaistniałych po wydaniu wyroku, a także w wypadku wzruszenia we właściwym trybie orzeczenia zawierającego przedmiotową ocenę (zob. wyroki NSA: z dnia 25 sierpnia 2022 r., sygn. III FSK 1531/21, LEX nr 3405433; z dnia 17 września 2024 r., sygn. II OSK 2580/21, LEX nr 3788466).
Na Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Warszawie - rozpoznającym po raz kolejny odwołanie X sp. z. o.o. z siedzibą w [...] od decyzji Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z dnia 28 grudnia 2021 r. - ciążył zatem obowiązek podporządkowania się ocenie prawnej wyrażonej w prawomocnym wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 września 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 1033/22. Zgodnie ze stanowiskiem wyrażonym w uzasadnieniu powyższego wyroku Samorządowe Kolegium Odwoławcze: "...rozpoznając ponownie sprawę ma dokonać wszechstronnej jej oceny, wynikającej z zasady dwuinstancyjności postępowania. Ocena ta powinna bazować na sprawdzeniu poprawności analizy urbanistyczno-architektonicznej zwłaszcza w aspekcie zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji". Sąd Wojewódzki uznał, że: "zasadne były zarzuty skargi dotyczące nie odniesienia się do pozostałych zarzutów sformułowanych w odwołaniu. SKO nie przytoczyło nawet treści zarzutów, a skwitowało je jednym zdaniem - że nie miały wpływu na przedmiotowe rozstrzygnięcie. W sytuacji gdy zarzuty odwołania zawierały szereg merytorycznych argumentów, które wymagały szerszego omówienia, to taki sposób uzasadnienia organu odwoławczego należy ocenić jako niespełniający wymogów określonych w art. 107 § 3 k.p.a., jak również nie realizujący zasady przekonywania (art. 11 k.p.a.)".
Należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji wyrażonym w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, dokonując oceny poprawności analizy urbanistyczno-architektonicznej zwłaszcza w aspekcie zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji organu I instancji, nie odniosło się do części tych zarzutów w ogóle, natomiast do niektórych zarzutów ustosunkowało się, ale w sposób pobieżny, nie odnosząc się do ich istoty.
Organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutu naruszenia art. 43 ust. 1 i 2 ustawy z 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w zw. z. art. 6 K.p.a. poprzez usytuowanie fragmentu wnioskowanej zabudowy w odległości ok. 6 m od zewnętrznej krawędzi jezdni ul. [...] (drogi powiatowej), w sytuacji gdy w sprawie nie występuje żaden szczególnie uzasadniony przypadek usytuowania obiektu budowlanego w odległości mniejszej niż 8 m od zewnętrznej krawędzi jezdni. Nadto Kolegium nie odniosło się w sposób wystarczający do zarzutu dotyczącego wadliwego wyznaczenia wielkości wskaźnika powierzchni zabudowy. W szczególności nie ustosunkowało się do zarzutu dotyczącego wydania decyzji o warunkach zabudowy dla inwestycji o wskaźniku zabudowy znacznie mniejszym niż średnia wskaźnika zabudowy w obszarze analizowanym. Wnioskowany wskaźnik zabudowy wynosi 0,56, podczas gdy średni wskaźnik powierzchni zabudowy zdaniem organu wynosi od 0,56 do 0,68. Brak jest jednak w decyzji uzasadnienia przez organ przyjęcia wskaźnika powierzchni zabudowy do powierzchni działki od 0,56 do 0,68, podczas gdy wnioskowany wskaźnik zabudowy był określony w sposób precyzyjny, tj. 0,56. Organ nie wyjaśnił także oraz nie uzasadnił dlaczego dopuszcza inwestycję o wskaźniku zabudowy znacznie mniejszym niż wskaźnik powierzchni zabudowy. Tak samo Kolegium nie odniosło się wyczerpująco do zarzutu dotyczącego kwestii błędnego, zdaniem skarżącej Spółki, wyznaczenia przebiegu linii zabudowy dla inwestycji od strony ul. [...] w oparciu o założenie, że stanowi ona kontynuację linii zabudowy budynku przy ul. [...] oraz budynku przy ul. [...].
Nadto, jak słusznie wskazał Sąd pierwszej instancji, zaskarżona decyzja z dnia 12 czerwca 2023 r. jest tożsama z uprzednio wydaną przez decyzją z dnia 24 marca 2022 r., została tylko uzupełniona o krótkie odniesienie się do niektórych z zarzutów podnoszonych w odwołania.
Nietrafny okazał się również zarzut oparty na podstawie naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. Przywołany przepis określa wymogi, jakim powinno odpowiadać uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego, wobec czego stanowi usprawiedliwioną podstawę skargi kasacyjnej wówczas, gdy to uzasadnienie nie zawiera elementów wskazanych w przepisie lub elementy te są sformułowane w sposób na tyle niepełny, niejasny lub oderwany od realiów sprawy, że nie pozwalają na rekonstrukcję podstawy i motywów rozstrzygnięcia, uniemożliwiając kontrolę wyroku. Oceniając uzasadnienie zaskarżonego wyroku nie można stwierdzić, że jest ono dotknięte tak kwalifikowanymi uchybieniami. Motywy rozstrzygnięcia zostały w uzasadnieniu przedstawione odpowiednio precyzyjnie. W przedmiotowej sprawie Sąd pierwszej instancji wskazał podstawę prawną wyroku i wyjaśnił przyczyny podjętego rozstrzygnięcia. Uzasadnienie wyroku jest zrozumiałe i nawiązuje do podstawy kontrolowanej przez Sąd pierwszej instancji decyzji. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełnia zatem podstawowe wymogi art. 141 § 4 P.p.s.a. i pozwala na ustalenie przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie. Odnosząc zaś powyższy zarzut to wskazanego przez organ w skardze kasacyjnej: "braku jasno sformułowanych wytycznych, co do dalszego postępowania organu odwoławczego w niniejszej sprawie" stwierdzić należy, że wytyczne te jasno wynikają z całościowej treści wywodu prawnego zawartego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Nadto, jak wynika z akt sprawy, organ ma zapewnioną profesjonalną obsługę prawną, a więc uwzględniając ocenę prawną przyjętą przez WSA w Warszawie, powinien samodzielnie podjąć decyzję co do dalszych kroków w sprawie. Nie jest zadaniem sądu administracyjnego wskazywać dokładnie każdego kolejnego kroku, jaki ma zostać podjęty w sprawie przez organ administracji i wyręczać go w ten sposób w procesie decyzyjnym.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI