II OSK 870/17

Naczelny Sąd Administracyjny2017-12-28
NSAbudowlaneŚredniansa
nadzór budowlanypozwolenie na budowęsamowola budowlanabezprzedmiotowość postępowaniaskarga kasacyjnaNSAWSAroboty budowlanestacja bazowa

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję o umorzeniu postępowania nadzoru budowlanego, gdyż organy nie zbadały wszystkich robót budowlanych, w tym tych wykonanych po wydaniu pozwolenia na budowę.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA uchylającego decyzję o umorzeniu postępowania nadzoru budowlanego w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Organy nadzoru budowlanego umorzyły postępowanie, uznając, że aktualny stan stacji jest zgodny z pozwoleniem na budowę. WSA uchylił tę decyzję, wskazując, że organy nie zbadały wszystkich żądań skarżących, w tym dotyczących robót wykonanych po wydaniu ostatniego pozwolenia na budowę. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA i prostując oczywistą omyłkę w wyroku WSA.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez [...] S.A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który uchylił decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Organy nadzoru budowlanego uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ aktualny stan stacji był zgodny z ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę. WSA jednak uznał, że organy nie zbadały wszystkich żądań skarżących, które dotyczyły również robót budowlanych wykonanych po wydaniu ostatniego pozwolenia na budowę. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, stwierdził, że nie zakwestionowano w niej zasadniczego stanowiska WSA dotyczącego zakresu robót budowlanych objętych żądaniami skarżących. NSA uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej są bezzasadne, w szczególności dotyczące naruszenia przepisów k.p.a. i p.p.s.a. w zakresie sprecyzowania żądań i przeprowadzenia postępowania dowodowego. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną na podstawie art. 184 p.p.s.a. Dodatkowo, NSA sprostował oczywistą omyłkę w wyroku WSA dotyczącą siedziby jednego ze skarżących Stowarzyszeń.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organy nadzoru budowlanego nieprawidłowo umorzyły postępowanie, ponieważ nie zbadały wszystkich robót budowlanych, w tym tych wykonanych po wydaniu ostatniego pozwolenia na budowę, co stanowiło przedmiot żądań skarżących.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję o umorzeniu postępowania, wskazując, że organy nie uwzględniły żądań skarżących dotyczących robót budowlanych wykonanych po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] stycznia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny podzielił to stanowisko, uznając, że skarga kasacyjna nie podważyła skutecznie tej argumentacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

umożliwia w razie uwzględnienia skargi objęcie rozstrzygnięciem wszystkich aktów w granicach sprawy

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 156 § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

podstawa do sprostowania oczywistej omyłki w orzeczeniu

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy nadzoru budowlanego nie zbadały wszystkich robót budowlanych, w tym tych wykonanych po wydaniu ostatniego pozwolenia na budowę, co było przedmiotem żądań skarżących.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że organy administracji obu instancji samodzielnie sprecyzowały żądania skarżących. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że organy obu instancji nie przeprowadziły dostatecznie wszechstronnego postępowania dowodowego w zakresie zgodności inwestycji z dokumentacją. Naruszenie art. 135 p.p.s.a. poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji mimo braku ku temu przesłanek.

Godne uwagi sformułowania

właściwa kwalifikacja do określonego trybu postępowania należy tylko i wyłącznie do organu administracyjnego, który nie może dokonywać wyboru określonego trybu postępowania z pominięciem woli strony i dokładnego ustalenia żądania organy administracji obu instancji nie uwzględniły tego, że skarżący zarzucali, iż niezgodna z prawem była rozbudowa stacji bazowej dokonana także po wydaniu decyzji z [...] stycznia 2013 r.

Skład orzekający

Małgorzata Miron

sędzia

Robert Sawuła

przewodniczący

Zdzisław Kostka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących bezprzedmiotowości postępowania nadzoru budowlanego, gdy żądania strony obejmują roboty wykonane po wydaniu pozwolenia na budowę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej, ale zasady dotyczące badania żądań strony i bezprzedmiotowości postępowania mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie budowlanym – kiedy postępowanie nadzoru budowlanego staje się bezprzedmiotowe, a kiedy organy muszą badać wszystkie zarzuty strony, nawet te dotyczące działań po wydaniu pozwolenia.

Czy rozbudowa stacji bazowej po uzyskaniu pozwolenia na budowę może być samowolą? NSA wyjaśnia granice postępowania nadzoru budowlanego.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 870/17 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2017-12-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-04-13
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Miron
Robert Sawuła /przewodniczący/
Zdzisław Kostka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
II SA/Go 639/16 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2016-12-29
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 718
art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 156 par. 1 i 3, art. 183, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity
Dz.U. 2013 poz 267
art.7, art. 61 par. , art. 77
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia NSA Zdzisław Kostka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 grudnia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] S.A. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 29 grudnia 2016 r. sygn. akt II SA/Go 639/16 w sprawie ze skarg [...] Stowarzyszenia [...] w R. i [...] Komitetu [...] w Z. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania 1/ oddala skargę kasacyjną, 2/ prostuje zaskarżony wyrok w ten sposób, że w miejsce słów: "w R." wpisuje słowa: "w R.".
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z 29 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Go 639/16, na skutek skarg [...] Stowarzyszenia [...] "[...]" w R. oraz [...] Komitetu [...].w Z. uchylił decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] czerwca 2016 r., którą utrzymano w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...] marca 2016 r. o umorzeniu postępowania w sprawie rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej położonej na działce nr [...] w Z. przy ul. [...] oraz utrzymaną tą decyzją decyzję organu pierwszej instancji.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] w decyzji z [...] marca 2016 r. wskazał, że postępowanie zostało wszczęte na skutek żądań skarżących i w jego wyniku ustalono, iż stacja bazowa w aktualnym stanie (to znaczy z uwzględnieniem aktualnie zamontowanych anten) funkcjonuje w oparciu o ostateczną decyzję o pozwoleniu na budowę.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] czerwca 2016 r., na skutek odwołań skarżących, utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z [...] marca 2016 r., uznając, że ustalenia i wnioski organu pierwszej instancji są trafne.
W obu tych decyzjach przedstawiono wydane w sprawie stacji bazowej decyzje i dokonane zgłoszenia, stwierdzając, że ostateczny kształt przebudowywanego obiektu budowlanego jest zgodny z ostateczną decyzją Prezydenta Miasta G. z [...] stycznia 2013 r. o pozwoleniu na jego przebudowę. W związku z tym organy nadzoru budowlanego nie mogą podjąć żadnych czynności, zaś postępowanie jest bezprzedmiotowe. Jest tak, jak wynika z tych decyzji, także mimo tego, że niektóre czynności, jak zgłoszenie z 8 stycznia 2008 r., są niezgodne z prawem, gdyż w ocenie organów aktualny stan stacji bazowej jest zgodny ze wskazanym ostatnim pozwoleniem na budowę.
Sąd pierwszej instancji uwzględnił skargi skarżących z innych powodów niż zostały w nich podniesione. W ocenie Sądu pierwszej instancji nie jest jasne, co było przedmiotem postępowania organów nadzoru budowlanego w świetle żądań skarżących. Stwierdził, że żądania skarżących oraz wniesione przez nich środki zaskarżenia "są mało przejrzyste", lecz ich "właściwa kwalifikacja do określonego trybu postępowania należy tylko i wyłącznie do organu administracyjnego, który nie może dokonywać wyboru określonego trybu postępowania z pominięciem woli strony i dokładnego ustalenia żądania". Dalej wskazał, że z uzasadnień decyzji obu instancji wynika, iż zostały szczegółowo opisane wszystkie etapy postępowania inwestycyjnego i wydane w sprawie decyzje. Sąd zgodził się ze stwierdzeniem organów, że poczynając od pierwszej decyzji z [...] listopada 2000 r. i kończąc na decyzji z [...] stycznia 2013 r., co do zasady nie można mówić o samowoli budowlanej w zakresie robót budowlanych obejmujących budowę i rozbudowę stacji bazowej. Także rozbudowa stacji na podstawie niezgodnego z prawem zgłoszenia z 8 stycznia 2008 r. jest bezprzedmiotowa wobec tego, że później dokonano rozbudowy na podstawie pozwolenia na budowę z [...] stycznia 2013 r. Jednakże w ocenie Sądu pierwszej instancji nie decyduje to o bezprzedmiotowości postępowania, gdyż z podań skarżących nie wynikało, aby obejmowały one tylko okoliczności dotyczące okresu objętego wskazanymi decyzjami i sprowadzały się do zakwestionowania legalności robót budowlanych objętych pozwoleniami na budowę. Zdaniem Sądu pierwszej instancji organy administracji obu instancji nie uwzględniły tego, że skarżący zarzucali, iż niezgodna z prawem była rozbudowa stacji bazowej dokonana także po wydaniu decyzji z [...] stycznia 2013 r., co – jak stwierdził – jednoznacznie zostało stwierdzone na rozprawie przed Sądem pierwszej instancji w dniu 15 grudnia 2016 r.
Sąd pierwszej instancji stwierdził też, że stan stacji bazowej, w szczególności liczba zamontowanych anten, wynikający z decyzji organów obu instancji nie jest zgodny ze stanem wynikającym z decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] stycznia 2013 r.
Ostatecznie Sąd pierwszej instancji doszedł do wniosku, że brak było podstaw do umorzenia postępowania i w związku z tym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 135 p.p.s.a. skargi uwzględnił i uchylił decyzje organów obu instancji.
Skargę kasacyjną wniósł uczestnik postępowania [...] S.A. w W., zarzucając naruszenie:
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że organy administracji obu instancji samodzielnie sprecyzowały żądania skarżących,
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że organy obu instancji nie przeprowadziły dostatecznie wszechstronnego postępowania dowodowego w zakresie zgodności inwestycji z dokumentacją,
- art. 135 p.p.s.a. poprzez uchylenie decyzji organów obu instancji mimo braku ku temu przesłanek.
We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano zmiany zaskarżonego wyroku i oddalenie skarg albo uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Ponadto wniesiono o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Rozpoznając skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (jednolity tekst ustawy - Dz.U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej podstawy, czyli wskazane naruszenia przepisów prawa. Rozpoznając zatem skargę kasacyjną w tak określonych granicach NSA uznał, że jest ona pozbawiona usprawiedliwionych podstaw.
Przede wszystkim w skardze kasacyjnej w żaden sposób nie zakwestionowano stanowiska Sądu pierwszej instancji, które było zasadniczym powodem uwzględnienia skarg, mianowicie tego, że żądania skarżących, które były podstawą wszczęcia następnie umorzonego postępowania, dotyczyły także robót budowlanych wykonanych na stacji bazowej, której dotyczy sprawa, po wydaniu ostatniego pozwolenia na budowę, czyli decyzji z [...] stycznia 2013 r. Tego zagadnienia nie dotyczy żadna z przytoczonych podstaw kasacyjnych, zaś w uzasadnieniu skargi kasacyjnej zagadnienie to zostało dotknięte jedynie w ten sposób, że po pierwsze, stwierdzono, iż "(w)brew błędnemu stanowisku sądu pierwszej instancji, organom nadzoru budowlanego nie umknęło
Odnosząc się natomiast bardziej szczegółowo do podstaw kasacyjnych, zauważyć należy, że nie dają one podstaw do podważenia stanowiska Sądu pierwszej instancji z następujących powodów.
W pierwszej z przytoczonych podstaw zarzuca się naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 61 § 1 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że organy administracji obu instancji samodzielnie sprecyzowały żądania skarżących, tymczasem stanowisko Sądu pierwszej instancji nie polega na tym, że twierdzi się, iż organy administracji samodzielnie (wbrew woli wnioskodawców) określiły żądania, lecz na tym, że niewłaściwie je odczytały, gdyż nie dostrzegły, że dotyczą one także robót budowlanych podjętych już po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę z [...] stycznia 2013 r.
Następna podstawa kasacyjna po pierwsze, stanowi niedokończone i dlatego niezrozumiałe zdanie, po drugie, w zakresie który można zrozumieć zarzuca się w niej naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 k.p.a. poprzez bezzasadne uznanie, że organy obu instancji nie przeprowadziły dostatecznie wszechstronnego postępowania dowodowego w zakresie zgodności inwestycji z dokumentacją, gdy tymczasem istota stanowiska Sądu pierwszej instancji nie dotyczy tego, czy inwestycja jest zgodna z dokumentacją, tylko tego, że pewne roboty budowlane wykonano samowolnie, czyli bez dokumentacji, przy czym chodzi o roboty budowlane wykonane według skarżących po wydaniu decyzji o pozowleniu na budowę z [...] stycznia 2013 r.
W końcu podstawa zawierająca zarzut naruszenia art. 135 p.p.s.a. ma bardzo ogólny charakter i w istocie w związku z treścią powołanego w niej przepisu, który umożliwia w razie uwzględnienia skargi objęcie rozstrzygnięciem wszystkich aktów w granicach sprawy nie nadaje się do kwestionowania podstaw uwzględnienia skargi, lecz tylko zakresu tego uwzględnienia. Z tego względu podstawa ta nie jest trafna.
W tym stanie rzeczy NSA uznał, że skarga kasacyjna jest pozbawiona zasadnych podstaw kasacyjnych i w związku z tym, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił ją.
Ponadto na podstawie art. 156 § 1 i 3 p.p.s.a. NSA sprostował oczywistą omyłkę w zaskarżonym wyroku, polegającą na podaniu niewłaściwej siedziby [...] Stowarzyszenia [...] "[...]" w R. Jak wynika ze znajdującego się w aktach odpisu z Krajowego Rejestru Sądowego siedzibą tego skarżącego jest R., a nie R. Omyłka w określeniu prawidłowej siedziby jest w związku z tym oczywista, tym bardziej, że jej prawdopodobną przyczyną jest to, iż w skardze tego podmiotu użyto pieczątki z nazwą skarżącego, w której wskazano adres do doręczeń w R.
Wobec tego, że skarżąca w skardze kasacyjnej zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony postępowania w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisu skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy, NSA – na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. - skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI