II OSK 863/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną organu nadzoru budowlanego, uznając, że sąd niższej instancji prawidłowo uchylił nakaz rozbiórki altany śmietnikowej kolidującej z przyłączem gazowym, nakazując organom ponowne zbadanie możliwości legalizacji obiektu.
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki altany śmietnikowej, która kolidowała z przyłączem gazowym. Sąd pierwszej instancji uchylił decyzję organu nadzoru budowlanego, wskazując na potrzebę zbadania możliwości legalizacji obiektu i ustalenia legalności przyłącza gazowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając stanowisko WSA co do konieczności wnikliwej oceny przesłanek legalizacji, choć zaznaczył, że legalność przyłącza gazowego jest obojętna dla kwestii kolizji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą rozbiórkę altany śmietnikowej, która kolidowała z czynnym przyłączem gazowym. Sąd uznał, że altana, mimo że powstała w warunkach samowoli budowlanej (rozbudowana w 2006 r. w zasadniczym odstępstwie od zgłoszenia), wymagała wnikliwej oceny możliwości legalizacji. Podkreślono, że nakaz rozbiórki nie jest bezwzględny i organy powinny wyczerpać możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem, zwłaszcza że pierwotna altana istniała od lat 50. XX wieku, a zarządca sieci gazowej rozważał jej przebudowę. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną WINB, uznając wyrok WSA za zgodny z prawem. NSA potwierdził, że WSA prawidłowo ocenił, iż organy nadzoru budowlanego miały obowiązek dokonania wnikliwej oceny przesłanek legalizacji rozbudowanego śmietnika. Sąd podkreślił jednak, że kwestia legalności samego przyłącza gazowego jest obojętna dla oceny kolizji, która wynika z rozbudowy altany w 2006 r. NSA uznał, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób wystarczający, dlaczego legalizacja jest niemożliwa, powołując się ogólnikowo na przepisy dotyczące bezpieczeństwa sieci gazowej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ nadzoru budowlanego nie dokonał wnikliwej oceny przesłanek umożliwiających legalizację altany śmietnikowej. Sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę, wskazując na obowiązek wyczerpania możliwości legalizacji.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji uznał, że nakaz rozbiórki nie jest bezwzględny i organy powinny zbadać możliwość legalizacji obiektu, nawet jeśli powstał w warunkach samowoli budowlanej. Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził, że organy miały obowiązek wnikliwej oceny przesłanek legalizacji, a ogólnikowe powołanie się na przepisy dotyczące bezpieczeństwa sieci gazowej nie było wystarczające do nakazania rozbiórki.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (12)
Główne
P.b. art. 51 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.u.s.a. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.u.s.a. art. 1 § 2
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
K.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego
rozporządzenie art. 110
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie
rozporządzenie art. 10 § 3
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił decyzję nakazującą rozbiórkę, wskazując na potrzebę zbadania możliwości legalizacji obiektu. Organy nadzoru budowlanego miały obowiązek wnikliwej oceny przesłanek legalizacji rozbudowanego śmietnika. Ogólnikowe powołanie się na przepisy dotyczące bezpieczeństwa sieci gazowej nie było wystarczające do nakazania rozbiórki.
Odrzucone argumenty
Organ nadzoru budowlanego prawidłowo ocenił przesłanki wykluczające możliwość doprowadzenia altany do stanu zgodnego z prawem. Sąd pierwszej instancji dokonał błędnej oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych. Istniały przesłanki do oddalenia skargi przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
nakaz rozbiórki w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 51 ust. 1 P.b. nie ma charakteru bezwzględnego organy nadzoru budowlanego powinny wyczerpać możliwości zmierzające do legalizacji wykonanych robót budowlanych legalność przyłącza gazowego pozostaje obojętna dla istniejącej kolizji ze śmietnikiem nie cytując tych unormowań wskazać jednak należy, że Załącznik nr 2 określający szerokość stref kontrolowanych wymienia rodzaje obiektów, dla których przyporządkowane są różne strefy kontrolowane w zależności od ciśnienia nominalnego gazu oraz średnicy gazociągu.
Skład orzekający
Jerzy Solarski
sprawozdawca
Zdzisław Kostka
członek
Zofia Flasińska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Konieczność wnikliwej oceny możliwości legalizacji samowolnie wybudowanych obiektów budowlanych, nawet w przypadku kolizji z infrastrukturą, oraz obowiązek precyzyjnego uzasadniania decyzji przez organy nadzoru budowlanego."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji kolizji z siecią gazową i rozbudowy altany śmietnikowej. Interpretacja przepisów dotyczących stref kontrolowanych może wymagać szczegółowej analizy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, że nawet w przypadku samowoli budowlanej i kolizji z infrastrukturą, organy muszą dokładnie badać możliwość legalizacji, a nie od razu nakazywać rozbiórkę. Podkreśla znaczenie prawidłowego uzasadnienia decyzji administracyjnych.
“Altana śmietnikowa kontra gazociąg: Czy rozbiórka jest zawsze jedynym wyjściem?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 863/18 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2019-03-05 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2018-03-26 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jerzy Solarski /sprawozdawca/ Zdzisław Kostka Zofia Flasińska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane VII SA/Wa 2800/16 - Wyrok WSA w Warszawie z 2017-11-28 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2016 poz 290 art. 51 ust. 1 pkt 1 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane - tekst jednolity Dz.U. 2018 poz 1302 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Sentencja Dnia 5 marca 2019 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska Sędziowie sędzia NSA Zdzisław Kostka sędzia del. NSA Jerzy Solarski (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2019 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2017 r. sygn. akt VII SA/Wa 2800/16 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ul. W. w Warszawie na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki budowli oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 28 listopada 2017 r. sygn. VII SA/Wa 2800/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "WSA"), po rozpoznaniu skargi Wspólnoty Mieszkaniowej ul. W. w Warszawie (dalej: "Skarżąca") na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: "WINB") z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki, uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu przedstawiono następującą argumentację faktyczną i prawną: zawiadomieniem z dnia 30.12.2015r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy (dalej: "PINB") poinformował strony, w tym Skarżącą, o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie kolizji czynnego przyłącza gazowego [...] z obiektem budowlanym zlokalizowanym przy ul. R. w Warszawie. W trakcie przeprowadzonych w dniu 28 listopada 2014 r. oględzin stwierdzono, że na przyłączu gazowym [...] wybudowano altanę śmietnikową. Przyłącze przebiega przez altanę ok. 1,80 m od południowej jej krawędzi. Śmietnik przekazano m.in. Skarżącej na podstawie protokołów zdawczo-odbiorczych do bezpłatnego użytkowania w 2005 roku. Następnie w 2006 roku na podstawie umowy dzierżawy została udostępniona altana oraz dodatkowo teren o powierzchni 18 m² na zaplecze budowy w celu dokonania zgłoszenia remontu przez Skarżącą. Obecnie teren po obrysie śmietnika dzierżawiony jest na podstawie dwóch umów po 14 m². Inwestorem remontu, na podstawie którego śmietnik ma obecnie powierzchnię 28 m² była Skarżąca. PINB na podstawie kolejnych oględzin w dniu 27 marca 2015 r. ustalił m.in., że altana śmietnikowa jest usytuowana na miejscu naniesionym na planie sytuacyjnym z 1968 roku i została wyremontowana i rozbudowana w 2006 roku. Konstrukcja altany wykonana jest ze słupków betonowych z dachem betonowym płaskim, ściany osłonowe z cegły klinkierowej (częściowo ażurowe). Altana posiada wymiary 7,0 m x 4,0 m, wysokość 2,55 m w najwyższym punkcie i 2,3 m w najniższym punkcie, posiada przegrodę zewnętrzną pełną dzielącą ją na dwie równe części. Wzdłuż południowej krawędzi w odległości ok. 1,5 m pod śmietnikiem usytuowana jest sieć gazowa. Na podstawie tych ustaleń PINB, decyzją z dnia [...] sierpnia 2016 r., w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290, ze zm., dalej: "P.b."), nakazał Skarżącej rozbiórkę przedmiotowej altany śmietnikowej. Po rozpoznaniu odwołania Skarżącej WINB, decyzją z dnia [...] października 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję i wskazał, że nie nastąpił remont spornej altany, lecz jej rozbiórka i budowa nowej altany w takiej samej lokalizacji, jednakże o zwiększonej kubaturze. Sporna altana śmietnikowa została wybudowana bezpośrednio nad przyłączem gazowym, dlatego zastosowanie mają, oprócz art. 51 ust. 1 P.b., także przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (Dz. U. z 2013 r., poz. 640, dalej: "rozporządzenie"). Śmietnik narusza § 110 oraz § 10 pkt 3 rozporządzenia, które to przepisy mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania sieci, jak również skuteczną ochrony życia i zdrowia ludzkiego. W skardze Skarżąca podniosła, że decyzja WINB została podjęta z naruszeniem art. 51 ust. 1 P.b. Altana śmietnikowa istniała od lat pięćdziesiątych XX wieku, w zakresie prowadzonych robót budowlanych dokonywano stosownych zgłoszeń a organ architektoniczno-budowlany nie zgłaszał sprzeciwu. Wykonane roboty nie przekroczyły zakresu remontu. ` W odpowiedzi na skargę WINB wniósł o jej oddalenie. Opisanym na wstępie wyrokiem WSA uchylił zaskarżoną decyzję. Wskazał, że objęta nakazem altana śmietnikowa powstała w warunkach samowoli budowlanej, po zgłoszeniu ale w warunkach zasadniczego odstąpienia od zgłoszenia. Wykonanie śmietnika o zupełnie innych wymiarach, po prawie całkowitym demontażu dotychczas istniejącego, nie może być uznane za remont obiektu. Natomiast konieczne było właściwe ustalenie wszystkich przesłanek wykluczających możliwość doprowadzenia przedmiotowej altany śmietnikowej do stanu zgodnego z prawem. Powodem odmowy legalizacji była kolizja z siecią gazową. W związku z tym należało ustalić czy sieć gazowa jest inwestycją legalną, bo tylko wówczas będzie stanowiła przeszkodę dla istniejącej altany śmietnikowej. Okoliczność ta ma o tyle istotne znaczenie, że ze znajdującej się w aktach sprawy dokumentacji wynika, że altana śmietnikowa w tym miejscu istniała już w latach pięćdziesiątych. Zarządca sieci wykazywał wolę przebudowy sieci, tak aby nie było konieczności rozbiórki. Przedstawiciel Skarżącej oświadczył, że rozmowy z zarządcą sieci w sprawie przebudowy sieci są zaawansowane. Natomiast przedstawicielka Wspólnoty Mieszkaniowej współkorzystającej z altany wskazała, że inna lokalizacja altany nie jest możliwa. W konkluzji WSA podkreślił, że nakaz rozbiórki w postępowaniu prowadzonym w trybie art. 51 ust. 1 P.b. nie ma charakteru bezwzględnego; w pierwszej kolejności organy nadzoru budowlanego powinny wyczerpać możliwości zmierzające do legalizacji wykonanych robót budowlanych, natomiast nakazy wymienione w art. 51 ust. 1 pkt 1 P.b. mogą być zastosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Dopiero bowiem niedająca się usunąć niezgodność z przepisami powoduje nakaz rozbiórki obiektu budowlanego, z koniecznym rozważeniem zakresu tej rozbiórki. W skardze kasacyjnej WINB (dalej również: "Skarżący kasacyjnie") zaskarżył wyrok WSA w całości i wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie - na podstawie art. 188 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm., dalej: "P.p.s.a.) – o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W razie uznania, że wyrok odpowiada prawu na podstawie art. 184 P.p.s.a. WINB wniósł o stwierdzenie, że jego uzasadnienie jest nieprawidłowe i o jego zmianę. Na podstawie art. 174 pkt 2 P.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2016 r., poz. 1066, dalej: P.u.s.a.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 7 i 77 § 1, 80 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r., poz. 1257, dalej: " K.p.a."), w zw. z art. 51 P.b. przez niewłaściwą kontrolę legalności działalności organu administracji publicznej, tj. WINB i wydanej przez ten organ decyzji nr [...] z dnia [...] października 2016 r., co skutkowało wydaniem przez WSA wyroku uwzględniającego skargę; 2. art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., w zw. w zw. z art. 51 P.b. przez błędną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego oraz dokonanie błędnego ustalenia faktycznego sprawy i w konsekwencji nieuzasadnione przyjęcie, że organ nadzoru budowlanego nie dokonał wnikliwej oceny przesłanek umożliwiających legalizację przedmiotowej altany śmietnikowej, tj. nie wyjaśnił wszystkich przesłanek wykluczających możliwość doprowadzenia przedmiotowej altany śmietnikowej do stanu zgodnego z prawem. Podczas gdy z akt sprawy wynika, iż organy nadzoru budowlanego dokonały oceny czy w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki umożliwiające przeprowadzenie postępowania legalizacyjnego, co zostało wykazane w uzasadnieniu rozstrzygnięć; 3. art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1 , 80 i 107 § 3 K.p.a. poprzez uwzględnienie skargi pomimo tego, że organy nadzoru budowlanego wyjaśniły wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia sprawy okoliczności faktyczne i prawne oraz podjęły decyzje zgodnie z obowiązującymi przepisami; 4. art. 141 § 4 w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wydanego w sprawie wyroku, nieodpowiadającego wymaganiom zawartym w treści art. 141 P.p.s.a., polegające na dokonaniu nieprawidłowych ustaleń faktycznych, niezgodnie ze stanem rzeczywistym w oparciu o znajdujący się w aktach materiał dowodowy, który doprowadził do wydania zaskarżonego wyroku; 5. art. 141 § 4 w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez zawarcie w uzasadnieniu wadliwego wskazania co do dalszego trybu postępowania pomimo tego, że istniały przesłanki do oddalenia skargi. W uzasadnieniu wskazano, że przedmiotowy obiekt powstał w warunkach samowoli budowlanej w 2006 roku i w stosunku do niego należy prowadzić postępowanie naprawcze w trybie art. 50 i 51 P.b. Powyższe stanowisko zostało również potwierdzone w zaskarżonym wyroku. WSA wskazał, że podziela ustalenia wynikające z prawidłowo zebranego w tym zakresie i ocenionego materiału dowodowego, że objęta nakazem rozbiórki altana śmietnikowa powstała w warunkach samowoli budowlanej, po zgłoszeniu ale w warunkach zasadniczego odstąpienia od niego. Zatem przedmiotem niniejszego postępowania jest altana śmietnikowa, która powstała w 2006 roku, a nie altana, która istniała w tym miejscu (o mniejszych gabarytach) od lat sześćdziesiątych ubiegłego wieku. Altana pierwotna została zdemontowana (rozebrana), a w jej miejscu powstała nowa altana o zwiększonej kubaturze. Tak więc od 2006 roku mamy do czynienia z nowym obiektem budowlanym. Do tejże samowoli budowlanej mają zastosowanie przepisy prawa, które obowiązują w dacie prowadzenia postępowania naprawczego w trybie art. 51 P.b. Brak jest także podstaw do ustalania czy sieć będąca w kolizji z altaną śmietnikową jest inwestycją legalną. Powyższa kwestia może stanowić przedmiot odrębnego postępowania w ramach nadzoru budowlanego. Z materiału dowodowego znajdującego się w aktach sprawy wynika, że sieć gazowa powstała przed budową pierwotnej altany, jak również altany objętej niniejszym postępowaniem. Natomiast kwestia bezpieczeństwa ludzi (życia i zdrowia) lub mienia są wartościami najwyższymi i mają pierwszeństwo w ramach ich ochrony. Zasadnie zatem organy nadzoru budowlanego odstąpiły od wdrożenia procedury naprawczej w oparciu o obowiązujące przepisy ustawy - Prawo budowlane. Jedynym możliwym rozstrzygnięciem w niniejszej sprawie jest dokonanie rozbiórki spornej altany śmietnikowej. Tylko w taki sposób możliwe jest usunięcie naruszenia prawa, tj. m.in. zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. Nie jest również możliwe nakazanie zaniechania robót budowlanych, gdyż usankcjonowałoby to dokonane odstępstwa i nie wyeliminowałoby to zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia. W sprawie występuje brak możliwości doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Stanowisko WSA w tym zakresie jest niezasadne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna nie może być uwzględniona, gdyż zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Stosownie do przepisu art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą przesłanki powodujące nieważność postępowania przewidziane przepisem art. 183 § 2 P.p.s.a. co ma ten skutek, że Naczelny Sąd Administracyjny przedmiotem swej oceny uczynił wyłącznie zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej oparte zostały na obu podstawach kasacyjnych. W ramach podstawy przewidzianej przepisem art. 174 pkt 2 P.p.s.a. wskazano na naruszenie art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. upatrując ich naruszenie w dokonaniu przez WSA niewłaściwej kontroli legalności działalności organu administracji publicznej, a także w błędnej ocenie zgromadzonego materiału dowodowego oraz dokonaniu błędnego ustalenia faktycznego sprawy i w konsekwencji w nieuzasadnionym przyjęciu, że organ nadzoru budowlanego nie dokonał wnikliwej oceny przesłanek umożliwiających legalizację przedmiotowej altany śmietnikowej. Ocena tak sformułowanych zarzutów wymaga przypomnienia, że art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a., jako przepis ustrojowy, normuje zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Naruszenie tego przepisu może polegać na wykroczeniu poza właściwość sądu albo zastosowaniu środka nieznanego ustawie, co w rozpoznawanej sprawie nie ma miejsca. Natomiast przepis ten nie może być naruszony poprzez wadliwe dokonanie kontroli zaskarżonego aktu. Innymi słowy, to czy ocena legalności działania organu była prawidłowa, czy też błędna, nie może być utożsamiane z naruszeniem przepisu art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. Uwaga ta skutkuje stwierdzeniem, że WSA nie uchybił temu przepisowi. W odniesieniu do pozostałej części zarzutu oraz sposobu naruszenia przepisów postępowania Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wbrew skardze kasacyjnej WSA w zasadniczym zakresie podzielił ustalenia organów wynikające z prawidłowo zebranego materiału dowodowego. WSA stwierdził, że objęty nakazem śmietnik (zwany górnolotnie "altaną śmietnikową") powstał w warunkach samowoli budowlanej, wprawdzie po dokonaniu zgłoszenia, jednakże w warunkach zasadniczego odstępstwa od podanych w zgłoszeniu warunków. Ta konstatacja skutkowała stwierdzeniem, że zasadnie organy zastosowały tryb naprawczy przewidziany przepisem art. 50 i art. 51 P.b. Zasadnie też z bezspornej okoliczności dotyczącej współistnienia kolizji śmietnika i przyłącza gazowego, która sięga lat pięćdziesiątych ubiegłego stulecia WSA wywiódł, że skoro stan ten dotychczas nie stanowił problemu i nie powodował zagrożenia, to organy miały obowiązek dokonania wnikliwej oceny przesłanek umożliwiających legalizację, w tym także poczynić ustalenia odnośnie do legalności przyłącza gazowego. Wskazówka dotycząca dalszego postępowania co do badania legalności przyłącza gazowego nie znajduje aprobaty Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż okoliczność, czy przyłącze gazowe jest legalne, czy nie, pozostaje obojętna dla istniejącej kolizji ze śmietnikiem; wymaga bowiem podkreślenia, że do rozbudowy śmietnika doszło w 2006 roku z naruszeniem warunków zgłoszenia. Nie oznacza to jednak naruszenia przepisów postępowania poprzez dokonanie błędnej oceny zgromadzonego materiału dowodowego oraz dokonanie błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy, gdyż w pozostałym zakresie nakaz dokonania wnikliwej oceny przesłanek umożliwiających legalizację rozbudowanego śmietnika jest trafny. Nałożenie takiego obowiązku, chociaż nie zostało przez WSA rozwinięte, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego wynika z faktu powołania się przez organy w ogólnikowy sposób na przepisy prawa, które wykluczają podjęcie innej decyzji. Przypomnieć należy, że kolizja dotyczy przyłącza gazowego niskiego ciśnienia [...], natomiast przepisy prawa, na które wskazały organy, mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa użytkowania sieci, jak również skuteczną ochronę życia i zdrowia ludzkiego, to § 110 oraz § 10 pkt 3 rozporządzenia. Nie cytując tych unormowań wskazać jednak należy, że Załącznik nr 2 określający szerokość stref kontrolowanych wymienia rodzaje obiektów, dla których przyporządkowane są różne strefy kontrolowane w zależności od ciśnienia nominalnego gazu oraz średnicy gazociągu. W uzasadnieniu nie wyjaśniono, w jakiej strefie wg tego załącznika (i czy w ogóle) mieści się przyłącze gazowe [...]. Wobec tego powołanie się na § 110 oraz § 10 pkt 3 rozporządzenia nie pozwalało na kontrolę legalności orzeczonego nakazu rozbiórki. Dodać też należy, że organy wskazały na pismo Polskiej Spółki Gazowej, w którym na pierwszym miejscu podano, że istniejący na skutek kolizji stan "utrudnia eksploatację sieci gazowej". Wszystko to prowadzi do wniosku, że zarzut naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. jest nieusprawiedliwiony. W ramach podstawy z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. wskazano na naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez nieprawidłowe uzasadnienie wydanego w sprawie wyroku, polegające na dokonaniu nieprawidłowych ustaleń faktycznych, niezgodnie ze stanem rzeczywistym w oparciu o znajdujący się w aktach materiał dowodowy, który doprowadził do wydania zaskarżonego wyroku oraz poprzez zawarcie w uzasadnieniu wadliwego wskazania co do dalszego trybu postępowania pomimo tego, że istniały przesłanki do oddalenia skargi. W myśl art. 141 § 4 P.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że art. 141 § 4 P.p.s.a. można naruszyć wtedy, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się sąd pierwszej instancji podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta wyklucza kontrolę instancyjną orzeczenia. Przyjmuje się również, że jeżeli uzasadnienie zaskarżonego orzeczenia wskazuje, jaki stan faktyczny sprawy został przyjęty, wówczas powołany przepis nie może stanowić wystarczającej podstawy kasacyjnej (por. uchwała NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010 r., nr 3, poz. 39). Konsekwencją powyższego jest stwierdzenie, że błędnej oceny okoliczności faktycznych, względnie wadliwości argumentacji dotyczącej wykładni lub zastosowania prawa materialnego nie można utożsamiać z brakami uzasadnienia wyroku. Także poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego. Ponownie wskazać należy, że powołany przepis zawiera ustawowy wzorzec uzasadnienia, natomiast nie dotyczy oceny stanu faktycznego oraz prawnego. W rozpoznawanej sprawie uzasadnienie orzeczenia spełnia wymagania wynikające z art. 141 § 4 P.p.s.a. i zaskarżony wyrok poddaje się kontroli instancyjnej. Stwierdzenie dotyczące kompletności uzasadnienia obejmuje również wytyczne odnośnie do dalszego postepowania, przy uwzględnieniu argumentacji uzupełnionej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sposobu dokonanej przez WSA oceny nie dotyczy także art. 151 P.p.s.a., którego naruszenie skarga kasacyjna zarzuca poprzez jego niezastosowanie pomimo, że nie doszło do naruszenia prawa materialnego, ani też naruszenia prawa procesowego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że art. 151 P.p.s.a. jest przepisem ogólnym (blankietowym), wynikowym, stanowiącym jedynie prawną podstawę orzeczenia oddalającego skargę. Wobec tego o trafności zarzutu naruszenia art. 151 P.p.s.a. można byłoby mówić tylko wtedy, gdyby zostało ustalone naruszenie innych przepisów prawa wymienionych we wniesionym środku zaskarżenia. W rozpoznawanej sprawie wszystkie zarzuty okazały się nieskuteczne, przy czym stwierdzenie to dotyczy również zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. art. 51 P.b.; przepis ten wymieniony został w zarzucie oznaczonym nr 2 w ramach zarzutu naruszenia przepisów postępowania (art. 1 § 1 i 2 P.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80 i 107 § 3 K.p.a., w zw. w zw. z art. 51 P.b.). Jest tak dlatego, ponieważ skarga kasacyjna nie uwzględnia podziału art. 51 P.b. na inne jednostki redakcyjne (ustępy i punkty) oraz nie zawiera uzasadnienia, w jakim zakresie WSA uchybił temu przepisowi. Tym samym zarzut naruszenia art. 51 P.b. nie spełnia wymagań konstrukcyjnych przewidzianych w art. 176 § 1 P.p.s.a. Z tych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną oddalił, na podstawie art. 184 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI