Orzeczenie · 2025-05-15

II OSK 857/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-05-15
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanesamowola budowlanawiatatunel foliowyzgłoszenie budowynadzór budowlanyroboty budowlanelegalizacjakonstrukcja budowlana

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku WSA w Gdańsku, który uchylił postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych dotyczących budowy obiektu przez D. S. Organy nadzoru budowlanego uznały obiekt za wiatę o powierzchni 28,4 m2, wybudowaną bez wymaganego zgłoszenia, co stanowiło samowolę budowlaną. WSA natomiast zakwalifikował obiekt jako tunel foliowy (cieplarnię) niepodlegający przepisom Prawa budowlanego, argumentując m.in. jego funkcją ogrodniczą i brakiem trwałego związania z gruntem. NSA, uchylając wyrok WSA, wskazał na niespójność argumentacji sądu pierwszej instancji. Podkreślił, że z zebranego materiału dowodowego wynika, iż obiekt składa się z drewnianych słupów zakotwiczonych w gruncie, dachu i obłożenia folią, co czyni go wiatą trwale związaną z gruntem. NSA odrzucił argumentację WSA, że obiekt jest tunelem foliowym, wskazując na znaczną różnicę w wymiarach w porównaniu do sprawy przywołanej przez WSA oraz na fakt trwałego związania z gruntem w niniejszej sprawie. Sąd podkreślił, że dla kwalifikacji obiektu kluczowe są rozwiązania konstrukcyjne, a nie sposób jego wykorzystania. W konsekwencji NSA uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo wszczęły postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego, a wyrok WSA był błędny.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Kwalifikacja prawnobudowlana obiektów o lekkiej konstrukcji, takich jak wiaty i tunele foliowe, oraz rozgraniczenie między nimi w kontekście Prawa budowlanego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i konstrukcji obiektu. Interpretacja przepisów Prawa budowlanego w kontekście nowych rozwiązań budowlanych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obiekt o konstrukcji drewnianej z dachem i obłożeniem foliowym, trwale związany z gruntem, należy kwalifikować jako wiatę podlegającą obowiązkowi zgłoszenia, czy jako tunel foliowy niepodlegający przepisom Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Obiekt o opisanej konstrukcji, trwale związany z gruntem, należy kwalifikować jako wiatę, która wymaga zgłoszenia. Nie jest to tunel foliowy niepodlegający regulacjom Prawa budowlanego.

Uzasadnienie

NSA uznał, że kluczowe dla kwalifikacji obiektu są jego cechy konstrukcyjne, a nie sposób wykorzystania. Obiekt z drewnianymi słupami zakotwiczonymi w gruncie i dachem, obłożony folią, jest wiatą trwale związaną z gruntem, a nie tunelem foliowym.

Czy budowa obiektu kwalifikowanego jako wiata bez wymaganego zgłoszenia stanowi samowolę budowlaną w rozumieniu art. 48 Prawa budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, budowa obiektu, który zgodnie z prawem wymaga zgłoszenia, a została przeprowadzona bez takiego zgłoszenia, stanowi samowolę budowlaną.

Uzasadnienie

NSA potwierdził, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo wszczęły postępowanie legalizacyjne w trybie art. 48 Prawa budowlanego, gdy stwierdziły budowę obiektu wymagającego zgłoszenia bez dopełnienia tej formalności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżony wyrok WSA został uchylony, a skarga D. S. oddalona. Orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego.

Przepisy (9)

Główne

Prawo budowlane art. 48 § 1 pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

Wstrzymanie budowy obiektu budowlanego lub jego części będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego zgłoszenia.

Pomocnicze

Prawo budowlane art. 29 § 1 pkt 14 lit. c

Ustawa - Prawo budowlane

Budowa wolno stojących wiat o powierzchni zabudowy do 35 m2 wymaga zgłoszenia.

Prawo budowlane art. 29 § 2 pkt 2

Ustawa - Prawo budowlane

Budowa wiat o powierzchni zabudowy do 50 m2 na działce z budynkiem mieszkalnym lub przeznaczonej pod budownictwo mieszkaniowe nie wymaga zgłoszenia ani pozwolenia.

k.p.a. art. 123

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonego aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W przypadku uwzględnienia skargi sąd uchyla zaskarżony akt.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie przez NSA w przypadku uchylenia wyroku WSA.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi przez WSA.

p.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Obiekt budowlany, ze względu na swoją konstrukcję (drewniane słupy zakotwiczone w gruncie, dach, obłożenie folią), jest wiatą trwale związaną z gruntem i wymagał zgłoszenia. • Budowa obiektu wymagającego zgłoszenia bez dopełnienia tej formalności stanowi samowolę budowlaną. • WSA błędnie zakwalifikował obiekt jako tunel foliowy, ignorując jego cechy konstrukcyjne i trwałe związanie z gruntem.

Odrzucone argumenty

Obiekt jest tunelem foliowym (cieplarnią) służącym do uprawy roślin, niebędącym obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego. • Tunel foliowy nie jest trwale związany z gruntem i nie posiada instalacji, co wyklucza jego kwalifikację jako budowli. • WSA prawidłowo uchylił postanowienia organów nadzoru budowlanego, uznając brak podstaw do wszczęcia procedury legalizacyjnej.

Godne uwagi sformułowania

zrealizowany obiekt składa się z drewnianych słupów zakotwiczonych w gruncie oraz dachu jednospadowego, przy czym całą konstrukcję obłożono folią izolacyjną tunelową • przedmiotowy obiekt posiada konstrukcję typową dla wiat i nie można było uznać go za tunel foliowy • cecha "trwałego związania z gruntem" sprowadza się do posadowienia obiektu budowlanego na tyle trwale, aby zapewnić mu stabilność i możliwość przeciwdziałania czynnikom zewnętrznym • nie podważył ustaleń organów nadzoru co do trwałego związania obiektu z gruntem • nie jest budowlą tunel foliowy niepołączony trwale z gruntem, natomiast w rozpoznawanej sprawie chodzi o obiekt trwale połączony z gruntem • podstawowe znaczenie dla oceny dotyczącej tunelu foliowego mają rozwiązania konstrukcyjne zastosowane na gruncie, a nie sposób jego wykorzystania

Skład orzekający

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący sprawozdawca

Paweł Miładowski

sędzia

Grzegorz Antas

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja prawnobudowlana obiektów o lekkiej konstrukcji, takich jak wiaty i tunele foliowe, oraz rozgraniczenie między nimi w kontekście Prawa budowlanego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i konstrukcji obiektu. Interpretacja przepisów Prawa budowlanego w kontekście nowych rozwiązań budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i rozróżnienia między wiatą a tunelem foliowym, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości. Wyrok NSA wyjaśnia kluczowe kryteria kwalifikacji obiektów.

Wiata czy tunel foliowy? NSA rozstrzyga, kiedy lekka konstrukcja wymaga zgłoszenia.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst