II OSK 828/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną J. B. i K. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego. Decyzja Wojewody uchyliła decyzję Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 12 lutego 2018 r., która z kolei uchyliła pierwotne pozwolenie na budowę z 2005 r. i jego zmianę z 2006 r. Powodem uchylenia pozwolenia było wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakładającej obowiązek sporządzenia projektu budowlanego zamiennego. Wojewoda Mazowiecki utrzymał w mocy decyzję Prezydenta, argumentując, że stwierdzenie przez organ architektoniczno-budowlany wydania decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. obliguje do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, nawet jeśli decyzja organu nadzoru budowlanego nie była jeszcze ostateczna w momencie wydania decyzji przez Prezydenta, ale stała się ostateczna przed wydaniem decyzji przez Wojewodę. WSA oddalił skargę, uznając działania organów za zgodne z prawem. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym rażące naruszenie prawa przez organ II instancji i błędną wykładnię art. 36a ust. 2 P.b. NSA oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że decyzja Wojewody była zasadna, ponieważ w momencie jej wydania istniała ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego nakładająca obowiązek sporządzenia projektu zamiennego. Sąd podkreślił, że decyzja na podstawie art. 36a ust. 2 P.b. jest decyzją związaną, a organ odwoławczy miał obowiązek uchylić pozwolenie na budowę, nawet jeśli decyzja organu pierwszej instancji była przedwczesna. Sąd zaznaczył, że kontrola legalności decyzji musi uwzględniać stan prawny z daty jej wydania, a późniejsze uchylenie decyzji organu nadzoru budowlanego przez WSA nie miało wpływu na ocenę legalności decyzji Wojewody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 36a ust. 2 P.b. w kontekście ostateczności decyzji organu nadzoru budowlanego oraz wpływ późniejszych zmian stanu prawnego na kontrolę sądową decyzji administracyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia pozwolenia na budowę w związku z wydaniem decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ architektoniczno-budowlany jest zobowiązany uchylić decyzję o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36a ust. 2 P.b., gdy organ nadzoru budowlanego wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b., nawet jeśli ta ostatnia decyzja nie była ostateczna w momencie wydania decyzji przez organ architektoniczno-budowlany, ale stała się ostateczna przed wydaniem decyzji przez organ odwoławczy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ architektoniczno-budowlany jest zobowiązany uchylić decyzję o pozwoleniu na budowę na podstawie art. 36a ust. 2 P.b., gdy organ nadzoru budowlanego wydał decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b., pod warunkiem, że decyzja organu nadzoru budowlanego uzyskała walor ostateczności w momencie wydawania decyzji przez organ odwoławczy.
Uzasadnienie
Decyzja na podstawie art. 36a ust. 2 P.b. jest decyzją związaną. Wystarczające jest, że decyzja organu nadzoru budowlanego wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. jest ostateczna w momencie orzekania przez organ odwoławczy. Przedwczesne wydanie decyzji przez organ pierwszej instancji nie wpływa na zasadność decyzji organu odwoławczego, jeśli w momencie jego orzekania przesłanka z art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b. była spełniona.
Czy późniejsze uchylenie przez sąd administracyjny decyzji organu nadzoru budowlanego (wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.) wpływa na ocenę legalności decyzji uchylającej pozwolenie na budowę (wydanej na podstawie art. 36a ust. 2 P.b.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, późniejsze uchylenie decyzji organu nadzoru budowlanego przez sąd administracyjny nie wpływa na ocenę legalności decyzji uchylającej pozwolenie na budowę, ponieważ kontrola legalności musi uwzględniać stan faktyczny i prawny z daty wydania ostatecznej decyzji będącej przedmiotem kontroli.
Uzasadnienie
Kontrola legalności decyzji administracyjnej musi opierać się na stanie prawnym i faktycznym istniejącym w dacie jej wydania. Zmiany stanu prawnego lub faktycznego po wydaniu decyzji ostatecznej nie wpływają na wynik sądowej kontroli legalności tej decyzji.
Czy naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego może skutkować uwzględnieniem skargi na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w przypadku uchylenia pozwolenia na budowę na podstawie art. 36a ust. 2 P.b.?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 36a ust. 2 P.b. i uchylił pozwolenie na budowę, nie można skutecznie podnosić zarzutu rażącego naruszenia prawa, nawet jeśli organ pierwszej instancji działał przedwcześnie.
Uzasadnienie
Organ odwoławczy ma obowiązek merytorycznego rozpatrzenia sprawy i zastosowania właściwych przepisów. Jeśli w momencie jego orzekania istniała podstawa do uchylenia pozwolenia na budowę (ostateczna decyzja na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.), to działanie organu odwoławczego było zgodne z prawem, a zarzut rażącego naruszenia prawa nie jest uzasadniony.
Przepisy (19)
Główne
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do orzeczenia o oddaleniu skargi kasacyjnej.
P.b. art. 36a § ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ uchyla decyzję o pozwoleniu na budowę w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.
P.b. art. 51 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nakłada obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego.
Pomocnicze
ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Pozwala na przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeśli rozprawa mogłaby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia i nie można jej przeprowadzić na odległość.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA bierze z urzędu pod rozwagę podstawy odrzucenia skargi lub umorzenia postępowania przed WSA.
p.p.s.a. art. 199
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasada ponoszenia przez strony kosztów ich udziału w sprawie.
p.p.s.a. art. 204
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Obowiązek zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania organu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada dwuinstancyjności postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 130 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Decyzja ostateczna podlega wykonaniu.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy utrzymuje w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa wznowienia postępowania.
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Nieważność decyzji z powodu rażącego naruszenia prawa.
k.p.a. art. 16 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja decyzji ostatecznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
W momencie wydania decyzji przez organ odwoławczy (Wojewodę), istniała ostateczna decyzja organu nadzoru budowlanego nakładająca obowiązek sporządzenia projektu zamiennego, co obligowało organ architektoniczno-budowlany do uchylenia pozwolenia na budowę na podstawie art. 36a ust. 2 P.b. • Późniejsze uchylenie decyzji organu nadzoru budowlanego przez WSA nie wpływa na ocenę legalności decyzji uchylającej pozwolenie na budowę, gdyż kontrola legalności dotyczy stanu prawnego i faktycznego z daty wydania decyzji.
Odrzucone argumenty
Zarzut rażącego naruszenia prawa przez organ II instancji (Wojewodę) z uwagi na przedwczesne wydanie decyzji. • Zarzut błędnej wykładni art. 36a ust. 2 P.b. przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja wydawana na podstawie art. 36a ust. 2 P.b. ma charakter decyzji związanej. • Kontrola legalności dokonywana w przedmiotowej sprawie przez Sąd administracyjny musi zawsze uwzględniać stan faktyczny i prawny z daty wydania decyzji ostatecznej będącej przedmiotem kontroli. • Zmiana stanu faktycznego czy też stanu prawnego po wydaniu decyzji ostatecznej nie wpływa na wynik sądowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji.
Skład orzekający
Robert Sawuła
przewodniczący
Andrzej Jurkiewicz
sprawozdawca
Piotr Broda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 36a ust. 2 P.b. w kontekście ostateczności decyzji organu nadzoru budowlanego oraz wpływ późniejszych zmian stanu prawnego na kontrolę sądową decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uchylenia pozwolenia na budowę w związku z wydaniem decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 P.b.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa budowlanego – uchylania pozwoleń na budowę w związku z nieprawidłowościami wykrytymi przez nadzór budowlany. Wyjaśnia, jak ostateczność decyzji wpływa na kolejne etapy postępowania i kontrolę sądową.
“Kiedy pozwolenie na budowę może zostać uchylone? Kluczowa rola ostatecznej decyzji nadzoru budowlanego.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.