II OSK 822/07

II OSK 822/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-07-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-05-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jacek Chlebny
Roman Ciąglewicz /sprawozdawca/
Włodzimierz Ryms /przewodniczący/
Symbol z opisem
6313 Cofnięcie zezwolenia na broń
Hasła tematyczne
Broń i materiały wybuchowe
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 1921/06 - Wyrok WSA w Warszawie z 2007-01-18
Skarżony organ
Komendant Policji
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 52 poz 525
art. 18 ust. 1 pkt 4
Ustawa z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie sędzia NSA Jacek Chlebny sędzia NSA Roman Ciąglewicz ( spr.) Protokolant Monika Dworakowska po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej W. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 stycznia 2007 r. sygn. akt VI SA/Wa 1921/06 w sprawie ze skargi W. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wyrokiem z dnia 18 stycznia 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 1921/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę W. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w B., z dnia [...], nr [...], o cofnięciu W. G. pozwolenia na broń palną bojową, przeznaczoną do celów ochrony osobistej, w ilości jednego egzemplarza broni, przyznanego decyzją Komendanta Wojewódzkiego Policji w B., z dnia [...]
Wyrok wydany został w następujących okolicznościach sprawy.
Komendant Wojewódzki Policji w B. powołał się na przepisy art. 20 oraz art. 18 ust.1 pkt 2 i 4 w związku z art. 10 ust.4a ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz.525). Ustalił, że w dniu [...] czerwca 2006 r., o godzinie [...], do miejsca zamieszkania skarżącego udali się funkcjonariusze z Komisariatu Policji [...] w B., pełniący służbę patrolową. W. G. oświadczył, że do jego pokoju wtargnął konkubent córki J. P. U., który zachowywał się agresywnie, był pod wpływem alkoholu, wyrządził szkodę w mieniu i groził pobiciem. Wówczas, w obawie o zdrowie i życie domowników, W. G. oddał strzał ostrzegawczy z broni palnej bojowej, tzn. pistoletu marki [...], kal. [...] mm, o numerze [...]. Policjanci ustalili, że w chwili zdarzenia skarżący znajdował się w stanie po użyciu alkoholu. Miał 0,22 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu. Skarżący nie żądał ponownego badania wydychanego powietrza, ani pobrania krwi. W tej sytuacji zachodzi przesłanka do zastosowania przepisu art. 18 ust.1 pkt 2 i 4 ustawy o broni i amunicji. Przepis ten nakazuje organom Policji cofnięcie pozwolenia na broń osobie, która znajdując się w stanie po użyciu alkoholu nosi bron przy sobie oraz co do których istnieje uzasadniona obawa, ze mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W odwołaniu W. G. zarzucił, że nie uwzględniono szczególnych okoliczności zajścia. Odwołujący się podniósł, iż [...] czerwca o godzinie [...] w nocy spał. Został wyrwany ze snu przez pijanego konkubenta córki P. U., który krzyczał, że zabije skarżącego, jego żonę i córkę. Niszczył meble, kopnął skarżącego w nogę i atakował deską. Wówczas skarżący chwycił kasetkę z pistoletem i wezwał do zaprzestania ataku. Gdy to nie poskutkowało, oddał strzał ostrzegawczy. P. U. był karany za rozbój. Odwołujący się dodał, że jego zachowanie było podyktowane obroną konieczną i stanem wyższej konieczności. Po oddaniu strzału osobiście przez telefon powiadomił dyżurnego o zdarzeniu i nie miał nic do ukrycia. W czasie zajścia nie był pod wpływem alkoholu. P. U. podczas awantury rozbił przyniesioną przez siebie butelkę 0,7 litra [...] spirytusu. Na skutek unoszących się oparów, wynik badania mógł być błędny. Badanie alkomatem, pół godziny od zdarzenia, wykazało 0,22 promila alkoholu w wydychanym powietrzu. Było drugie badanie, które wykazało 0,18 promila alkoholu we krwi. W oczekiwaniu na przybycie policji zażył dwie łyżki ziół uspokajających na bazie spirytusu. Skarżący ocenił, że nie doszło do użycia broni, ale tylko oddania strzału ostrzegawczego. Pistolet nie był wycelowany w osobę i nikt nie odniósł obrażeń. Wskazał, iż od [...] lat prowadzi kantor wymiany walut i zatrudnia cztery osoby. Jest człowiekiem poważnym i odpowiedzialnym. Broń posiada od ośmiu lat i dotychczas nie miał żadnych problemów. Broń jest niezbędnie potrzebna, ze względu na wykonywaną pracę. We wrześniu 1997 r. został napadnięty i okradziony przed domem przez napastnika, który przystawił mu pistolet do głowy. Zrabowano mu wtedy [...] zł.
Komendant Główny Policji, utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, powołał się na art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz.525 ze zm.), który nakazuje organom Policji cofnięcie pozwolenia na broń osobie, która znajdując się w stanie po użyciu alkoholu nosi broń przy sobie. Zgodnie z art. 10 ust.4a ustawy, noszenie broni oznacza każdy sposób jej przemieszczania przez osobę posiadającą pozwolenie na broń. Organ odwoławczy ustalił, że skarżący był po użyciu alkoholu. Niezależnie od wyniku badania na alkoteście, skarżący przyznał, iż około godziny [...] wypił dwa piwa. Broń wyjął z kasetki i przeniósł ją do pokoju córki. Wystrzelił z broni, a więc użył jej. Komendant Główny przyznał, że użycie przez skarżącego broni w ustalonych okolicznościach postępowania nie wywołuje obaw co do możliwości użycia przez niego broni w przyszłości, sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Skarżący uzyskał broń do celów ochrony osobistej i w takich celach, strzelając na postrach, broni użył. Błędem z jego strony było, według organu, podjęcie działań z użyciem broni w sytuacji, gdy [...] godzin wcześniej spożywał alkohol. Okoliczność ta, z uwagi na obligatoryjny charakter przepisu art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy, zobowiązuje organy Policji do cofnięcia mu pozwolenia na broń, nie daje jednak podstaw do uznania, że zachodzą również okoliczności nakazujące cofnięcie pozwolenia, określone przepisami art. 18 ust.1 pkt 2 w związku z art. 15 ust.1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie W. G. stwierdził, że stawiany mu zarzut użycia broni po spożyciu alkoholu nie jest prawdziwy. Wywodził, iż Policja nie ma żadnych dowodów i podstaw by twierdzić, że w chwili zdarzenia był pod wpływem alkoholu. Na podstawie badania stwierdzającego 0,22 mg/l, nie można stwierdzić, że w czasie, kiedy oddawał strzał ostrzegawczy, był pod wpływem alkoholu. W ocenie skarżącego, Policja niepoprawnie interpretuje art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji. P. U. atakował skarżącego nogą od stołu i krzyczał, że go zabije. Chciał także zabrać pistolet skarżącemu. Uspokoił się dopiero po oddaniu strzału ostrzegawczego. Skarżący podtrzymał twierdzenia o obronie koniecznej i stanie wyższej konieczności. Skarga została rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Według Sądu pierwszej instancji, stan faktyczny sprawy został ustalony wyczerpująco i zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej. W czasie użycia broni skarżący znajdował się w stanie po użyciu alkoholu, o czym świadczą badania przeprowadzone alkomatem, zeznania świadków oraz oświadczenie samego skarżącego. Broń została przeniesiona z sypialni skarżącego do pokoju córki, co potwierdza ślad po kuli oraz łuska. Zdaniem Sądu, organy dokonały prawidłowej wykładni przepisu art. 18 ust. 1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, jako przepisu nieprzewidującego wyjątku od nakazania cofnięcia pozwolenia na broń, w razie ustalenia okoliczności przewidzianych w tym przepisie. Nadto, strzał ostrzegawczy oddany w celu ochrony osobistej, jest użyciem broni.
W skardze kasacyjnej W. G. zaskarżył wyrok w całości. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi w Warszawie do ponownego rozpoznania. Oparł skargę kasacyjną na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.), polegającą na przyjęciu, że W. G. nosił broń znajdując się po użyciu alkoholu, pomimo że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, iż zachowanie jego wyczerpuje znamiona "noszenia broni znajdując się w stanie po użyciu alkoholu". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący, nawiązując do wyroku NSA z dnia 7 listopada 2003 r., sygn. akt III SA 3078/01, podniósł, że noszenie broni oznacza przypadki, gdy osoba przemieszcza się z bronią poza miejsce, w którym przechowuje broń. W zachowaniu skarżącego brak jest zatem cech wyczerpujących znamiona noszenia broni, gdyż miejscem przechowywania broni było mieszkanie położone w B., przy ulicy [...].
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komendant Główny Policji wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej. Podtrzymał argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Odnosząc się do skargi kasacyjnej, wskazał, że miejsce przechowywania broni jest określone w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz.343). W świetle § 5 tego rozporządzenia, jeśli bron nie znajduje w miejscu przechowywania (kasetka, szafa, sejf), to spełniona jest dyspozycja art. 10 ust.4a ustawy o broni i amunicji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Przepis art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.) stanowi, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a.
Nie jest usprawiedliwiona podstawa skargi kasacyjnej polegająca na naruszeniu, wyrokiem Sądu pierwszej instancji, przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz.525 ze zm.), polegającą na przyjęciu, że W. G. nosił broń znajdując się w stanie po użyciu alkoholu, pomimo że zebrany materiał dowodowy nie daje podstawy do przyjęcia, iż zachowanie jego wyczerpuje znamiona "noszenia broni znajdując się w stanie po użyciu alkoholu".
Przede wszystkim zauważyć trzeba, iż podstawa kasacji nie została sformułowana precyzyjnie. Zarzut wyartykułowany został jako naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji. Sposób naruszenia określono jako błędną wykładnię tej normy. W opisie sposobu naruszenia skarżący zakwestionował ocenę stanu faktycznego, podnosząc, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, iż skarżący nosił broń po użyciu alkoholu. Dodał, że zachowanie skarżącego nie wyczerpuje znamion "noszenia broni w stanie po użyciu alkoholu". W uzasadnieniu rozwinął zaś myśl, iż nie można mówić o "noszeniu broni", gdy broń nie jest przenoszona poza obręb mieszkania.
W sytuacji, gdy skarżący nie zgłosił podstawy kasacji w postaci naruszenia konkretnych przepisów postępowania, przewidzianej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., nie sposób przyjąć, że skutecznie zakwestionował ustalenia faktyczne dotyczące okoliczności istotnych z punktu widzenia prawa materialnego. Zarzut skargi kasacyjnej rozpatrywać można zatem tylko z niekwestionowaną tezą o prawidłowym ustaleniu, iż w czasie oddania strzału w nocy [...] czerwca 2006 r. skarżący był w stanie po użyciu alkoholu. Niewątpliwe jest także, iż przechowywał pistolet w pokoju na parterze swego domu, a strzał oddał w pokoju na piętrze. Abstrahując zaś od braku podstawy kasacyjnej w zakresie ustaleń faktycznych odnotować można, iż aprobata Sądu pierwszej instancji dla ustaleń faktycznych organów administracji wynikała z przywołanych przez Sąd, a przeprowadzonych w trakcie postępowania administracyjnego, dowodów: protokołu użycia urządzenia kontrolno-pomiarowego do ilościowego oznaczenia alkoholu w wydychanym powietrzu, zeznań świadków, protokołu oględzin oraz przesłuchania skarżącego.
Próba dalszej analizy podstawy skargi kasacyjnej mogłaby sugerować, iż skarżący podnosi błędne zastosowanie art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji. Chodzi o stwierdzenie, że zebrany materiał dowodowy nie daje podstaw do przyjęcia, iż zachowanie jego wyczerpuje znamiona "noszenia broni w stanie po użyciu alkoholu". Również w tym zakresie dostrzec trzeba przede wszystkim, iż skarżący nie artykułuje zarzutu naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie. Warto jednak zaakcentować, że konieczność zastosowania, w ustalonym stanie faktycznym, normy art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, nie budzi wątpliwości. Konieczność tę usuwałoby jedynie potwierdzenie trafności zarzutu kasacji o błędnej wykładni przepisu art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, poprzez nieuprawnione utożsamienie przemieszczenia pistoletu z pokoju na parterze budynku do pokoju na piętrze tego samego budynku, z noszeniem broni, o którym mowa w art. 18 ust.1 pkt 4. Dopiero w tym zakresie podstawa kasacji zasługuje na merytoryczne odniesienie się. Odczytanie znaczenia pojęcia "nosi broń", użytego w art. 18 ust.1 pkt 4 ustawy o broni i amunicji, musi uwzględniać treść definicji ustawowej zawartej w art. 10 ust.4a tej ustawy. Według tego przepisu. Noszenie broni, o którym mowa m.in. w art. 18 ust.1 pkt 4, oznacza każdy sposób przemieszczania broni przez osobę posiadającą pozwolenie na broń. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, nie ma podstaw do wyłączenia z zakresu pojęcia "przemieszczanie broni" czynności polegającej na przemieszczaniu pistoletu z jednego pokoju budynku mieszkalnego do innego pokoju w tym samym budynku. Wyłączenia takiego nie przewiduje przepis art. 10 ust.4a ustawy o broni i amunicji. Teza wyartykułowana w skardze kasacyjnej, iż przemieszczanie broni w obrębie mieszkania nie stanowi przemieszczania poza miejsce, w którym broń jest przechowywana, nie znajduje potwierdzenia w treści analizowanej definicji ustawowej. Warto zauważyć, że przytaczana na poparcie wywodu skargi kasacyjnej teza zawarta w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, z dnia 7 listopada 2003 r., sygn. akt III SA 3078/01 (niepublikowanego, treść [w:] System Informacji Prawnej LEX nr 167176), nie eksponuje poglądu wyrażanego w skardze kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził wówczas, że przez "noszenie broni" ustawodawca rozumie wszelkie przypadki, gdy osoba przemieszcza się z bronią, poza miejscem, w którym broń przechowuje. Niezależnie od tego pamiętać trzeba, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozważał wówczas stan prawny, w którym nie obowiązywała jeszcze definicja ustawowa "noszenia broni". Przepis art. 10 ust.4a ustawy o broni i amunicji został dodany przez art. 1 pkt 10 ustawy z dnia 14 lutego 2003 r. (Dz. U. Nr 52, poz.451), zmieniający ustawę o broni i amunicji z dniem 12 kwietnia 2003 r. Dodać jeszcze można, iż miejsca przechowywania broni przez osoby posiadające broń na podstawie pozwolenia na broń, o którym mowa w art. 10 ust.3 ustawy o broni i amunicji, określa § 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 3 kwietnia 2000 r. w sprawie przechowywania, noszenia oraz ewidencjonowania broni i amunicji (Dz. U. Nr 27, poz.343). Z przepisu tego nie wynika, aby miejscem przechowywania broni był budynek lub mieszkanie. Także zatem w przepisach w/w rozporządzenia nie znajduje umocowania twierdzenie, iż przemieszczanie broni w obrębie mieszkania, czy budynku, nie stanowi przemieszczania broni poza miejsce przechowywania.
W tym stanie rzeczy należało, na mocy art. 184 P.p.s.a., oddalić skargę kasacyjną.