II OSK 81/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-10-11
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanepozwolenie na użytkowanieorgan nadzoru budowlanegoorgan architektoniczno-budowlanywłaściwość rzeczowanieważność decyzjipostępowanie sądowoadministracyjnepełnomocnictwo

NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że pozwolenie na użytkowanie obiektu budowlanego wydane przez organ nadzoru budowlanego było nieważne z powodu niewłaściwości rzeczowej.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej B. C. od wyroku WSA w Opolu, który stwierdził nieważność decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. WSA uznał, że organ nadzoru budowlanego był niewłaściwy do wydania pozwolenia na użytkowanie zbiornika na nieczystości płynne, co stanowiło wadę nieważnościową. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów o właściwości organów oraz brak zawiadomienia jej pełnomocnika o terminie rozprawy. NSA oddalił skargę, uznając, że pełnomocnictwo udzielone do postępowania administracyjnego nie obejmowało postępowania sądowoadministracyjnego, a skarżąca została prawidłowo powiadomiona.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną B. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu, który stwierdził nieważność decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. WSA uznał, że decyzja ta, uchylająca decyzję o nakazie rozbiórki zbiornika na nieczystości płynne i udzielająca pozwolenia na jego użytkowanie, była obarczona wadą nieważności z powodu wydania jej przez organ niewłaściwy rzeczowo. Zgodnie z prawem budowlanym, pozwolenie na użytkowanie obiektu wydaje organ architektoniczno-budowlany, a nie organ nadzoru budowlanego. Skarżąca kasacyjnie zarzucała sądowi naruszenie przepisów o właściwości organów oraz brak zawiadomienia jej pełnomocnika o terminie rozprawy, co miało pozbawić ją możliwości obrony. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu do postępowania przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego nie obejmowało reprezentacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a skarżąca nie udzieliła sądowi pełnomocnictwa. W związku z tym, zarzut pozbawienia możliwości obrony był bezzasadny. NSA potwierdził również, że Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego był niewłaściwy do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, co stanowiło wadę nieważnościową z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., a WSA prawidłowo stwierdził nieważność tej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, organem właściwym do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego jest organ architektoniczno-budowlany.

Uzasadnienie

Zgodnie z przepisami Prawa budowlanego, wydawanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektów budowlanych należy do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej (starosta, wojewoda jako organ wyższego stopnia), a nie organów nadzoru budowlanego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd obowiązany jest stwierdzić nieważność decyzji, jeśli została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości.

p.p.s.a. art. 156 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Decyzja podlega stwierdzeniu nieważności, gdy została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pr. bud. art. 82

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr. bud. art. 83

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

pr. bud. art. 59

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 5

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieważność orzeczenia stwierdza się, gdy strona została pozbawiona możności działania lub obrony praw.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy może uchylić decyzję organu pierwszej instancji i orzec co do istoty sprawy lub uchylając ją przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ nadzoru budowlanego był niewłaściwy rzeczowo do wydania pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego. Pełnomocnictwo udzielone do postępowania administracyjnego nie uprawnia do reprezentacji w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów o właściwości organów przez WSA. Pozbawienie strony możliwości obrony praw poprzez niezawiadomienie pełnomocnika o terminie rozprawy.

Godne uwagi sformułowania

Właściwym bowiem organem do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie jest organ nadzoru budowlanego, lecz organ architektoniczno-budowlany. Decyzja ta dotknięta jest więc wadą, wskazaną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Pełnomocnictwo, na które powołuje się autor skargi, dołączone do pisma złożonego w postępowaniu administracyjnym, udzielone zostało radcy prawnemu W. P. do "występowania w sprawie administracyjnej, toczącej się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w powiecie [...]". Było to więc pełnomocnictwo do występowania w imieniu B. C. w postępowaniu administracyjnym, a nie w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Skład orzekający

Barbara Gorczycka - Muszyńska

przewodniczący sprawozdawca

Barbara Adamiak

członek

Krystyna Borkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości rzeczowej organów w sprawach pozwoleń na użytkowanie obiektów budowlanych oraz skutków prawnych wydania decyzji przez organ niewłaściwy. Interpretacja zakresu pełnomocnictwa w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wydania pozwolenia na użytkowanie przez niewłaściwy organ nadzoru budowlanego. Interpretacja pełnomocnictwa jest standardowa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii właściwości rzeczowej organów w procesie budowlanym, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i inwestorów. Wyjaśnia również, jak ważne jest prawidłowe udzielenie pełnomocnictwa.

Kto naprawdę wydaje pozwolenie na użytkowanie? NSA wyjaśnia, dlaczego decyzja organu nadzoru budowlanego była nieważna.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 81/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-01-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Barbara Adamiak
Barbara Gorczycka -Muszyńska /przewodniczący sprawozdawca/
Krystyna Borkowska
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Wr 1565/02 - Wyrok WSA w Opolu z 2004-10-14
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Gorczycka – Muszyńska (spr. ), Sędziowie NSA Barbara Adamiak, Krystyna Borkowska, Protokolant Wiesława Koślińska, po rozpoznaniu w dniu 11 października 2005 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 14 października 2004 r. sygn. akt II SA/Wr 1565/02 w sprawie ze skargi M. W. na decyzję Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Opolu z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu wyrokiem z dnia 14 października 2004 r. stwierdził nieważność decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] uchylającej decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...], nakazującą B. C. rozbiórkę zbiornika na nieczystości płynne, wykonanego na nieruchomości przy ul. [...] w [...] i w powołaniu na art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. udzielił B. C. pozwolenia na użytkowanie tego zbiornika. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że orzeczenie o pozwoleniu na użytkowanie om. obiektu wydane zostało z naruszeniem przepisów o właściwości. Właściwym bowiem organem do wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie jest organ nadzoru budowlanego, lecz organ architektoniczno-budowlany. Zaskarżona decyzja dotknięta jest więc wadą, wskazaną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., co uzasadnia stwierdzenie jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270).
Skargę kasacyjną od tego wyroku wniosła B. C., reprezentowania przez radcę prawnego W. P. W skardze tej jako podstawy kasacji wskazano naruszenie art. art. 34, 67 § 8 i 109 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niezawiadomienie o terminie posiedzenia sądu pełnomocnika B. C. oraz naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. i nieprawidłowe zastosowanie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Z tych względów wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości.
W uzasadnieniu skargi podano, że pełnomocnictwo do występowania w imieniu B. C. dołączone zostało w oryginale do pisma skierowanego do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 lutego 2002 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny pominął je i nie zawiadomił pełnomocnika o terminie rozprawy, w wyniku czego B. C. była nienależycie reprezentowana na posiedzeniu sądowym. To uchybienie Sądu, zdaniem autora skargi kasacyjnej, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności wyroku zgodnie z art. 183 § 2 pkt 5 pow. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. autor skargi upatruje w tym, że stosownie do art. 138 k.p.a. "organ odwoławczy jest obowiązany, zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, rozstrzygnąć ponownie sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji, zakres zaś kontroli organu odwoławczego nie może ograniczać się do kontroli decyzji organu I instancji, lecz organ ten jest obowiązany ponownie rozstrzygnąć sprawę. Nie było zatem podstaw do stwierdzenia, że organ odwoławczy przekroczył kompetencje i zaistniały przesłanki z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna podlega oddaleniu wobec braku usprawiedliwionych podstaw.
Pełnomocnictwo, na które powołuje się autor skargi, dołączone do pisma złożonego w postępowaniu administracyjnym, udzielone zostało radcy prawnemu W. P. do "występowania w sprawie administracyjnej, toczącej się przed Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w powiecie [...]". Było to więc pełnomocnictwo do występowania w imieniu B. C. w postępowaniu administracyjnym, a nie w postępowaniu sądowoadministracyjnym. W sprawie niniejszej w skardze podpisanej przez B. C. skarżąca nie wskazała, że udziela pełnomocnictwa do reprezentowania jej interesów przed sądem określonemu adwokatowi czy radcy prawnemu. Pełnomocnictwa takiego nie udzieliła także w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd zatem nie miał żadnych podstaw do powiadamiania o terminie rozprawy osoby, będącej pełnomocnikiem skarżącej w postępowaniu administracyjnym, natomiast nie umocowanego do reprezentowania skarżącej w postępowaniu przed sądem administracyjnym.
Skarżącą została prawidłowo powiadomiona przez Sąd o terminie rozprawy, jednak z uprawnienia do uczestniczenia w rozprawie nie skorzystała.
W tych okolicznościach bezpodstawny jest zarzut skargi kasacyjnej jakoby strona pozbawiona została możności obrony swoich praw, a tym samym bezzasadny jest zarzut, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego dotknięty jest wadą nieważności wskazaną w art. 183 § 2 pkt 2 pow. ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Drugi zarzut, zawarty w skardze kasacyjnej, dotyczy naruszenia przez Sąd przepisów postępowania przez rzekome przyjęcie, że organ odwoławczy nie jest uprawniony do rozstrzygania sprawy co do istoty. Zarzut ten jest oczywiście pozbawiony podstaw. Stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji dokonane zostało wobec stwierdzenia, że decyzja ta wydana została przez organ niewłaściwy rzeczowo. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie jest bowiem właściwy do wydawania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu. Zgodnie z art. 82 w związku z art. 83 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003 r. Nr 207, poz. 216 ze zmianami) wydawanie przewidzianych w art. 59 tej ustawy decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektów budowlanych należy do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej, tj. w pierwszej instancji – do starosty, w stosunku do starosty zaś organem wyższego stopnia jest wojewoda. Decyzja ta dotknięta więc była wadą nieważności wskazaną w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Zgodnie zatem z art. 145 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd obowiązany był stwierdzić jej nieważność.
Biorąc powyższe pod uwagę Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 ustawy o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI