II OSK 80/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki Z. od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego o nałożeniu na spółkę kary pieniężnej. Kara została nałożona za prowadzenie robót budowlanych rozbudowy parkingów na terenie wpisanego do rejestru zabytków układu urbanistycznego, pomimo upływu terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego z 2017 r. Spółka argumentowała, że rozpoczęła roboty na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę i powoływała się na orzecznictwo NSA sugerujące, że pozwolenie konserwatorskie pozostaje ważne do zakończenia inwestycji, jeśli roboty rozpoczęto w jego terminie ważności. WSA oddalił skargę, podkreślając, że pozwolenie konserwatorskie jest aktem administracyjnym z zastrzeżonym terminem ważności i wygasa po jego upływie, a przepisy ustawy o ochronie zabytków mają charakter szczególny wobec Prawa budowlanego. NSA uchylił wyrok WSA, podzielając stanowisko spółki. Sąd kasacyjny uznał, że kluczowe jest posiadanie ważnego pozwolenia na budowę, a wygaśnięcie pozwolenia konserwatorskiego po wydaniu pozwolenia na budowę nie oznacza, że inwestor prowadzi roboty bez wymaganego pozwolenia. NSA podkreślił, że pozwolenie konserwatorskie jest warunkiem wstępnym wydania pozwolenia na budowę, a jego ważność w dacie wydania pozwolenia na budowę jest istotna. Po uzyskaniu pozwolenia na budowę, inwestor podlega terminom określonym w Prawie budowlanym (np. 3 lata na rozpoczęcie budowy). Sąd kasacyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA, wskazując na błędną wykładnię przepisów dotyczących kary pieniężnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących ważności pozwolenia konserwatorskiego w kontekście pozwolenia na budowę oraz odpowiedzialności za prowadzenie robót budowlanych przy zabytkach.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pozwolenie na budowę zostało uzyskane w okresie ważności pozwolenia konserwatorskiego, a roboty były kontynuowane po jego wygaśnięciu.
Zagadnienia prawne (2)
Czy prowadzenie robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru, po upływie terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego, ale w ramach ważnego pozwolenia na budowę, podlega karze pieniężnej na podstawie art. 107d ust. 1 ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prowadzenie robót budowlanych w ramach ważnego pozwolenia na budowę, pomimo upływu terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego wydanego wcześniej, nie podlega karze pieniężnej.
Uzasadnienie
Pozwolenie konserwatorskie jest warunkiem wstępnym wydania pozwolenia na budowę. Po uzyskaniu pozwolenia na budowę, które jest wykonalne, wygaśnięcie pozwolenia konserwatorskiego nie pozbawia inwestora prawa do prowadzenia robót, o ile przestrzega terminów określonych w Prawie budowlanym.
Jaka jest relacja między pozwoleniem konserwatorskim a pozwoleniem na budowę w kontekście prowadzenia robót budowlanych przy zabytkach wpisanych do rejestru?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pozwolenie konserwatorskie jest warunkiem wydania pozwolenia na budowę. Po uzyskaniu pozwolenia na budowę, jego wykonalność nie jest uzależniona od dalszej ważności pozwolenia konserwatorskiego, o ile inwestor przestrzega terminów określonych w Prawie budowlanym.
Uzasadnienie
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami stanowi regulację szczególną wobec Prawa budowlanego. Pozwolenie konserwatorskie musi być uzyskane przed wydaniem pozwolenia na budowę. Wygaśnięcie pozwolenia konserwatorskiego po tym etapie nie oznacza, że roboty prowadzone na podstawie ważnego pozwolenia na budowę są prowadzone bez wymaganego pozwolenia.
Przepisy (8)
Główne
u.o.z. art. 36 § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
u.o.z. art. 107d § ust. 1
Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Pomocnicze
u.p.b. art. 39 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 185 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
rozp. MKiDN z 2018 r. art. 12 § ust. 1 pkt 7
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 2 sierpnia 2018 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, prac restauratorskich i badań konserwatorskich przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków albo na Listę Skarbów Dziedzictwa oraz robót budowlanych, badań architektonicznych i innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków, a także badań archeologicznych i poszukiwań zabytków
rozp. MKiDN z 2015 r. art. 14 § ust. 1 pkt 7
Rozporządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 14 października 2015 r. w sprawie prowadzenia prac konserwatorskich, prac restauratorskich, robót budowlanych, badań konserwatorskich, badań architektonicznych i innych działań przy zabytku wpisanym do rejestru zabytków oraz badań archeologicznych i poszukiwań zabytków
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wygaśnięcie pozwolenia konserwatorskiego po upływie terminu jego ważności nie pozbawia inwestora prawa do prowadzenia robót budowlanych, jeśli posiada ważne pozwolenie na budowę. • Pozwolenie konserwatorskie jest warunkiem wstępnym wydania pozwolenia na budowę, a nie warunkiem prowadzenia robót po jego uzyskaniu, jeśli pozwolenie na budowę jest nadal ważne.
Odrzucone argumenty
Prowadzenie robót budowlanych po upływie terminu ważności pozwolenia konserwatorskiego, nawet przy ważnym pozwoleniu na budowę, stanowi prowadzenie robót bez wymaganego pozwolenia i podlega karze pieniężnej.
Godne uwagi sformułowania
Upływ terminu ważności tego pozwolenia po tym czasie nie powoduje, że inwestor, prowadzący roboty budowlane na podstawie wykonalnej decyzji o pozwoleniu na budowę, podejmuje działania przy zabytku bez pozwolenia właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków. • Uzyskanie pozwolenia konserwatorskiego na działania przy zabytku wpisanym do rejestru jest bowiem, jak wskazano wcześniej, zagadnieniem wstępnym wymaganym (obok spełnienia innych wymogów określonych w prawie budowlanym) do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
Skład orzekający
Jacek Chlebny
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Miron
sędzia
Grzegorz Rząsa
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ważności pozwolenia konserwatorskiego w kontekście pozwolenia na budowę oraz odpowiedzialności za prowadzenie robót budowlanych przy zabytkach."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pozwolenie na budowę zostało uzyskane w okresie ważności pozwolenia konserwatorskiego, a roboty były kontynuowane po jego wygaśnięciu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego dla inwestorów budujących w strefach zabytkowych, wyjaśniając niejasności prawne dotyczące ważności pozwoleń i potencjalnych kar.
“Czy roboty przy zabytku po wygaśnięciu pozwolenia konserwatorskiego to już przestępstwo? NSA wyjaśnia!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.