II OSK 80/07

Naczelny Sąd Administracyjny2008-11-28
NSAbudowlaneNiskansa
wyłączenie sędziegopostępowanie administracyjneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymibezstronność sędziegowniosek o wyłączenierozprawakontynuacja postępowania

NSA odmówił wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy, uznając wniosek za niezasadny i pozbawiony nowych okoliczności uzasadniających wątpliwości co do bezstronności.

Wniosek o wyłączenie sędziego NSA Małgorzaty Stahl został złożony po raz drugi. Strona zarzucała sędzi stronniczość w prowadzeniu rozprawy i wybiórcze przedstawianie faktów. NSA uznał, że podniesione argumenty stanowią jedynie subiektywne odczucia strony i nie wynikają z nich nowe okoliczności uzasadniające wątpliwości co do bezstronności sędziego, zwłaszcza że poprzedni wniosek w tej sprawie został już prawomocnie oddalony.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M. E. o wyłączenie sędziego Małgorzaty Stahl od rozpoznania sprawy skargi kasacyjnej. Wniosek był powtórny, gdyż pierwszy został oddalony postanowieniem z dnia 26 marca 2008 r. Strona zarzucała sędzi stronniczość w przedstawieniu wyroku WSA, wybiórcze omówienie skargi kasacyjnej oraz nieujawnienie treści pisma procesowego. Sąd podkreślił, że instytucja wyłączenia sędziego wymaga obiektywnie zaistniałych i konkretnie sformułowanych zastrzeżeń co do bezstronności. W ocenie NSA, podniesione argumenty odnosiły się jedynie do subiektywnych odczuć strony co do sposobu prowadzenia rozprawy i nie wykazały istnienia nowych okoliczności uzasadniających wątpliwości co do bezstronności sędziego od czasu rozpoznania pierwszego wniosku. Sąd przypomniał, że czynności sędziego sprawozdawcy i przewodniczącego, takie jak zwięzłe przedstawienie stanu sprawy czy prowadzenie rozprawy, mieszczą się w ich ustawowych uprawnieniach i nie mogą stanowić podstawy do wyłączenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, subiektywne odczucia strony co do sposobu prowadzenia rozprawy nie stanowią podstawy do wyłączenia sędziego, jeśli nie wynikają z nich obiektywne okoliczności budzące wątpliwości co do jego bezstronności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wyłączenie sędziego wymaga obiektywnych i konkretnych podstaw, a nie subiektywnych odczuć strony. Czynności procesowe sędziego, mieszczące się w jego ustawowych uprawnieniach, nie mogą być podstawą do wniosku o wyłączenie, jeśli nie wynikają z nich konkretne wątpliwości co do bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (6)

Główne

p.p.s.a. art. 18

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 19

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 22 § 1 i 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 106 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sprawozdanie sędziego polega na zwięzłym przedstawieniu na podstawie akt stanu sprawy ze szczególnym uwzględnieniem zarzutów skargi.

p.p.s.a. art. 98

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa uprawnienia i obowiązki przewodniczącego w prowadzeniu rozprawy.

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Podniesione zarzuty dotyczące stronniczości sędziego stanowią jedynie subiektywne odczucia strony i nie wynikają z nich nowe okoliczności uzasadniające wątpliwości co do bezstronności. Wniosek o wyłączenie sędziego został złożony po raz drugi, a poprzedni wniosek w tej sprawie został prawomocnie oddalony, bez pojawienia się nowych faktów. Czynności procesowe sędziego sprawozdawcy i przewodniczącego mieszczą się w ich ustawowych uprawnieniach i nie mogą stanowić podstawy do wyłączenia.

Godne uwagi sformułowania

tylko obiektywnie zaistniałe i konkretnie sformułowane zastrzeżenia co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu określonej sprawy - stanowić mogą prawem przewidzianą podstawę wniosku o wyłączeniu sędziego podniesione we wniosku o wyłączenie sędziego zarzuty pod adresem sędziego sprowadzają się jedynie do przedstawienia subiektywnego odczucia pełnomocnika skarżącej

Skład orzekający

Włodzimierz Ryms

przewodniczący

Maria Rzążewska

członek

Jan Kacprzak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosków o wyłączenie sędziego w postępowaniu administracyjnosądowym, znaczenie obiektywnych przesłanek bezstronności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji powtórnego wniosku o wyłączenie sędziego i braku nowych okoliczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnej wyłączenia sędziego, która jest rutynowa i nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 80/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2008-11-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-01-15
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Włodzimierz Ryms /przewodniczący/
Maria Rzążewska
Jan Kacprzak /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Wyłączenie sędziego
Sygn. powiązane
II SA/Po 1420/05 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2006-07-14
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Odmówiono wyłączenia sędziego
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 18, art. 19, art. 22 par 1 i par 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Włodzimierz Ryms Sędziowie NSA Maria Rzążewska Jan Kacprzak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. E. o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Małgorzaty Stahl w spawie ze skargi kasacyjnej M. E. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Po 1420/05 w sprawie ze skargi M. E. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia [...] września 2005 r., nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: odmówić wyłączenia sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Małgorzaty Stahl od rozpoznania sprawy.
Uzasadnienie
W dniu 12 listopada 2008 r. W. E. działająca w imieniu skarżącej kasacyjnie M. E. złożyła wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnego Małgorzaty Stahl od orzekania w sprawie skargi kasacyjnej M. E. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 14 lipca 2006 r. sygn. akt II SA/Po 1420/05 w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
W uzasadnieniu wniosku wskazano, że sędzia Małgorzata Stahl na rozprawie w dniu 26 lutego 2008 r. przedstawiła w sposób stronniczy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wybiórczo omówiła treść skargi kasacyjnej pomijając jej najważniejsze fragmenty, nie ujawniła treści pisma procesowego z dnia 22 lutego 2008 r. zgłoszonego przez skarżącą jeszcze przed rozprawą.
Wniosek o wyłączenie sędziego Naczelnego Sądu Administracyjnych sędziego Małgorzaty Stahl został złożony po raz drugi. Pierwszy wniosek dotyczył wyłączenia sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego Małgorzaty Stahl, Janiny Kosowskiej i Zygmunta Niewiadomskiego i został zgłoszony na rozprawie w dniu 26 lutego 2008 r. Wspomniani sędziowie w dniu 17 i 18 marca 2008 r. złożyli oświadczenia w których stwierdzili, że nie znają skarżącej i nie zachodzą między nimi więzy o których mowa w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), nie mają miejsca inne powody wyłączenia z mocy ustawy, ani też między nimi a skarżącą nie zachodzą żadne stosunki osobiste, które mogłyby wywołać wątpliwości co do bezstronności.
Postanowieniem z dnia 26 marca 2008 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek M. E. o wyłączenie ww. sędziów wskazując, że skarżąca nie powołała okoliczności, które mogłyby uzasadnić przyczyny stanowiące podstawę do wyłączenia sędziów. Podniesione przez skarżącą argumenty dotyczące stronniczości sędziów nie znalazły potwierdzenia w aktach sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Wyczerpujący katalog przyczyn wyłączenia sędziego z mocy ustawy wymieniony został w art. 18 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 135, poz.1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.). Natomiast art. 19 powołanej ustawy stanowi, że - niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 wyłączenie sędziego następuje na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Zarówno instytucja wyłączenia sędziego z mocy prawa, jak i na wniosek strony -dając możliwość eliminowania przyczyn, które mogłyby skutkować wątpliwościami co do bezstronności i obiektywizmu konkretnego sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy - jest istotną gwarancją procesową. Wskazać jednak trzeba, że tylko obiektywnie zaistniałe i konkretnie sformułowane zastrzeżenia co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu określonej sprawy - stanowić mogą prawem przewidzianą podstawę wniosku o wyłączeniu sędziego. Tym samym o dopuszczalnym wniosku o wyłączenie sędziego można mówić jedynie wówczas, gdy odnosi się on do osoby konkretnego sędziego i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich indywidualnych, odnoszących się do tego sędziego okoliczności, mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.
Rozpatrywany wniosek takich warunków nie spełnia.
Wnioskodawczyni domaga się ponownie wyłączenia sędziego sprawozdawcy w tej sprawie nie wskazując przyczyn świadczących o braku jej bezstronności. Podnoszone we wniosku argumenty odnoszą się tylko do toku przeprowadzonej rozprawy i stanową jedynie subiektywne odczucia skarżącej co do sposobu rozpoznawania danej sprawy. Należy podkreślić, że wniosek o wyłączenie składu orzekającego w tej konkretnej sprawie został prawomocnie rozpoznany postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2008 r. sygn. akt II OSK 80/07. W postanowieniu tym szczegółowo odniesiono się do wskazanych przez skarżącą argumentów, wskazano na znajdujące się w aktach sprawy oświadczenia sędziów z których wynika, że nie zachodzą takie okoliczności, które budziłyby wątpliwości co do ich bezstronności i które uzasadniałyby wyłączenie ich od rozpoznania sprawy. Od dnia rozpoznania pierwszego wniosku o wyłączenie sędziego nie zaszły nowe okoliczności wynikające ze stosunku osobistego pomiędzy sędzią a skarżącą ani też nie zaistniały nowe okoliczności, dające podstawę do sformułowania uzasadnionych zastrzeżeń co do bezstronności sędziego przy rozstrzyganiu konkretnej sprawy. Skarżąca ponownie wnosząc o wyłączenie sędziego NSA Małgorzaty Stahl, nie przytoczyła żadnych nowych, dodatkowych okoliczności, które nie zostały już wcześniej wymienione, a mogłyby wywołać wątpliwość co do bezstronności sędziego.
Należy wskazać, że według art. 106 § 1 p.p.s.a. sprawozdanie sędziego polega na zwięzłym przedstawieniu na podstawie akt stanu sprawy ze szczególnym uwzględnieniem zarzutów skargi. Według zaś art. 98 p.p.s.a. przewodniczący otwiera, prowadzi i zamyka rozprawę, udziela głosu, zadaje pytania, upoważnia do zadawania pytań, może odebrać głos, gdy przemawiający go nadużywa, jak również uchylić pytanie, jeżeli uzna je za niewłaściwe lub zbyteczne. Takie czynności przewodniczącego i sędziego sprawozdawcy, należące do ich uprawnień i obowiązków, nie uzasadniają żądania wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy z tego powodu, że strona czy jej pełnomocnik chcieliby, aby rozprawa prowadzona była przede wszystkim według ich życzeń, tak co do długości i zakresu wypowiedzi, jak i co do drobiazgowości zapisów w protokole rozprawy.
Podniesione we wniosku o wyłączenie sędziego zarzuty pod adresem sędziego sprowadzają się jedynie do przedstawienia subiektywnego odczucia pełnomocnika skarżącej, że sędzia przedstawiła na rozprawie sprawę i prowadziła ją w sposób "nierzetelny, nieuczciwy i stronniczy", nieodpowiadający życzeniom i wyobrażeniom wnioskodawcy w tym zakresie.
W powyższej sytuacji żądania pełnomocnika skarżącej nie są zasadne, a zatem Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 19, art. 22 § 1 i § 2 p.p.s.a. w związku z art. 193 p.p.s.a., oddalił jej wniosek o wyłączenie sędziego.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI