II OSK 799/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną spółki, uznając, że WSA prawidłowo odrzucił skargę z powodu niewyczerpania drogi administracyjnej, mimo błędnego pouczenia organu.
Spółka złożyła skargę kasacyjną na postanowienie WSA, które odrzuciło jej skargę na decyzję Wojewody o stwierdzeniu nieważności decyzji cofającej akceptację na urządzenie reklamowe. WSA odrzucił skargę, ponieważ spółka nie wyczerpała drogi administracyjnej, mimo że decyzja Wojewody była wydana w pierwszej instancji. Spółka argumentowała, że błędne pouczenie organu o możliwości złożenia skargi sądowoadministracyjnej zamiast odwołania nie powinno jej szkodzić. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że nawet w przypadku błędnego pouczenia, skarga złożona przed wyczerpaniem środków zaskarżenia podlega odrzuceniu.
Spółka złożyła skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA) na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Poznaniu, które odrzuciło jej skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego. Decyzja Wojewody dotyczyła stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Poznania w sprawie cofnięcia akceptacji na zawieszenie urządzenia reklamowego. WSA odrzucił skargę spółki, ponieważ uznał, że nie wyczerpała ona drogi administracyjnej, gdyż decyzja Wojewody była wydana w pierwszej instancji, a przysługiwało od niej odwołanie. Spółka argumentowała w skardze kasacyjnej, że przyczyną niewyczerpania toku instancji było błędne pouczenie organu administracji zawarte w zaskarżonej decyzji, które wskazywało na możliwość złożenia skargi sądowoadministracyjnej zamiast odwołania. Spółka podniosła, że wadliwe pouczenie nie powinno jej szkodzić. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, oddalił ją. Sąd podkreślił, że skarga złożona pomimo niewyczerpania środków zaskarżenia jest niedopuszczalna, nawet jeśli wynika to z błędnego pouczenia organu. NSA zauważył jednak, że WSA naruszył prawo, nie udzielając stronie występującej bez pełnomocnika stosownych pouczeń co do dalszych kroków procesowych, w tym możliwości złożenia wniosku o przywrócenie terminu na złożenie odwołania. Mimo tego naruszenia, NSA uznał, że granice skargi kasacyjnej nie były wystarczające do uchylenia postanowienia WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, skarga złożona pomimo niewyczerpania przysługujących w postępowaniu administracyjnym środków odwoławczych podlega odrzuceniu przez sąd pierwszej instancji z powodu niedopuszczalności, nawet jeśli wynika to z błędnego pouczenia w decyzji organu pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że niedopuszczalność skargi z powodu niewyczerpania drogi administracyjnej jest bezwzględną przesłanką odrzucenia, niezależnie od przyczyn takiego stanu rzeczy, w tym błędnego pouczenia organu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 182 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 58 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pkt 6 w związku z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.
p.p.s.a. art. 6
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 112
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarga złożona przed wyczerpaniem drogi administracyjnej podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna, nawet jeśli wynika to z błędnego pouczenia organu.
Odrzucone argumenty
Błędne pouczenie organu administracji o możliwości złożenia skargi sądowoadministracyjnej zamiast odwołania powinno skutkować dopuszczeniem skargi do rozpoznania, a nie jej odrzuceniem.
Godne uwagi sformułowania
Skarga sądowoadministracyjna złożona pomimo niewyczerpania przysługujących w postępowaniu administracyjnym środków odwoławczych, choćby z winy błędnego pouczenia w decyzji organu I instancji, jest skargą podlegająca odrzuceniu przez Sąd I instancji z powodu niedopuszczalności. Sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań.
Skład orzekający
Ludwik Żukowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady niedopuszczalności skargi złożonej przed wyczerpaniem drogi administracyjnej, nawet w przypadku błędnego pouczenia organu, oraz podkreślenie obowiązku informacyjnego sądu wobec stron nieposiadających pełnomocnika."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i nie stanowi przełomu w wykładni prawa. Naczelny Sąd Administracyjny nie uchylił postanowienia WSA, mimo dostrzeżenia naruszenia prawa przez sąd niższej instancji, co ogranicza jego siłę jako precedensu w kontekście błędów proceduralnych sądu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą wyczerpania drogi administracyjnej i konsekwencji błędnych pouczeń, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Błędne pouczenie organu nie zawsze ratuje skargę. NSA wyjaśnia, kiedy niedopuszczalność jest ostateczna.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 799/05 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2005-09-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-07-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Ludwik Żukowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane II SA/Po 395/05 - Postanowienie WSA w Poznaniu z 2005-04-21 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 182 par. 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Ludwik Żukowski po rozpoznaniu w dniu 13 września 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Spółki "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 21 kwietnia 2005 r. sygn. akt II SA/Po 395/05 w przedmiocie odrzucenia skargi na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 24 stycznia 2005 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji cofającej akceptację na zawieszenie urządzenia reklamowego p o s t a n a w i a skargę kasacyjną oddalić Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2005 r. sygn. akt II SA/Po 395/05 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odrzucił złożoną przez Spółkę "[...]" Sp. z o.o. skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 24 stycznia 2005 r. nr [...] stwierdzającą nieważność wydanej przez Prezydenta Miasta Poznania decyzji w sprawie cofnięcia akceptacji na zwieszenie urządzenia reklamowego. Jak wskazano w argumentacji postanowienia, zaskarżona decyzja Wojewody Wielkopolskiego jest decyzją wydaną przez ten organ w I instancji. Skargę sądowoadministracyjną można zaś skutecznie złożyć dopiero po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącej w postępowaniu przed właściwym organem. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziane w ustawie. Od decyzji Wojewody Wielkopolskiego stwierdzającej nieważność decyzji Prezydenta Miasta Poznania przysługiwało stronie odwołanie. Skoro skarżąca Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przed wyczerpaniem administracyjnego toku instancji, jej skarga podlega odrzuceniu jako niedopuszczalna. Postanowienie to Spółka "[...]" Sp. z o.o. w całości zaskarżyła skierowaną do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargą kasacyjną, opierając środek odwoławczy na art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.). Pełnomocnik skarżącej Spółki podniosła, iż wyłączną przyczyną niewyczerpania toku instancji przed organami administracji, co w efekcie stanowiło przyczynę odrzucenia skargi, było błędne pouczenie organu zamieszczone w zaskarżonej decyzji. W ocenie Spółki, dokonane przez organ administracji wadliwe pouczenie o przysługującej skardze sądowoadministracyjnej zamiast o odwołaniu, nie może szkodzić stronie. Błędnie ocenił więc Sąd I instancji, że skarżąca Spółka nie może w takiej sytuacji domagać się sądowej kontroli zaskarżonej decyzji organu I instancji. Z tych względów Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie podkreślić należy, że stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu zaś bierze pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny poddaje więc kontroli zaskarżone orzeczenie sądu I instancji tylko z punktu widzenia przytoczonych przez wnoszącego ten środek odwoławczy podstaw kasacyjnych. W badanej sprawie, wyłącznie powołany przez skarżącą Spółkę przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a. może podlegać badaniu jako podstawa kasacyjna. Drugi z powołanych przez skarżącą w petitum skargi kasacyjnej przepis prawa, art. 112 k.p.a., jako przepis z zakresu postępowania administracyjnego nie podlega stosowaniu przez sąd administracyjny. Nie mógłby więc zostać przez ten Sąd naruszony, jak błędnie wywodzi skarżąca. Nie jest on tym samym adekwatnym wzorcem kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zarzut skargi kasacyjnej ograniczający się do sygnalizacji naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu przepisu art. 174 pkt 2 p.p.s.a., nie może prowadzić do uwzględnienia wniosku o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Zgodnie z tym unormowaniem, skargę kasacyjną można oprzeć na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z treści tego unormowania, jego adresatem jest podmiot składający skargę kasacyjną. Przepis ten wskazuje skarżącemu, łącznie z art. 174 pkt 1 p.p.s.a., pośród jakich przepisów powinien poszukiwać podstaw kasacyjnych, aby skutecznie domagać się uwzględnienia skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Pełnomocnik skarżącej Spółki nie wskazał łącznie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. żadnego innego przepisu postępowania, który mógłby, w myśl tego unormowania, zostać naruszony przez Sąd I instancji. Również i tę podstawę kasacyjną należy więc uznać za niewystarczającą do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Nie ulega wątpliwości, że skarga sądowoadministracyjna złożona pomimo niewyczerpania przysługujących w postępowaniu administracyjnym środków odwoławczych, choćby z winy błędnego pouczenia w decyzji organu I instancji, jest skargą podlegająca odrzuceniu przez Sąd I instancji z powodu niedopuszczalności (art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 i 2 p.p.s.a.). Równocześnie jednak nie można przejść obojętnie obok naruszenia prawa, jakiego dopuścił się w rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, jakkolwiek stopień i rodzaj tego naruszenia, a także granice skargi kasacyjnej nie są wystarczające do uchylenia wydanego przez ten Sąd postanowienia. Stosownie do art. 6 p.p.s.a. sąd administracyjny powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań. W postępowaniu przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu skarżąca Spółka występowała bez adwokata lub radcy prawnego. Na Sądzie tym ciążył więc obowiązek informacyjny w zakresie czynności, jakich strona powinna dopełnić w celu ochrony swoich praw związanych z kwestionowaną decyzją. W szczególności Sąd I instancji winien był pouczyć skarżącą Spółkę, że może ona wystąpić do organu odwoławczego z wnioskiem o przywrócenie uchybionego terminu na złożenie odwołania, składając równocześnie z tym wnioskiem samo odwołanie. Obydwa pisma procesowe powinny przy tym zostać złożone za pośrednictwem Wojewody Wielkopolskiego w nieprzywracalnym terminie 7 dni od daty, w której skarżąca Spółka została o swoich uprawnieniach przez Sąd pouczona. Jak wynika z treści skargi kasacyjnej, skarżąca Spółka z wnioskiem takim, pomimo braku pouczenia Sądu, już wystąpiła. Mając powyższe na względzie, należało w oparciu o art. 182 § 1 i art. 184 p.p.s.a. orzec jak w sentencji.