Orzeczenie · 2025-06-24

II OSK 797/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-24
NSAAdministracyjneWysokansa
zarządzenierada muzeumkontrola sądowaakt wewnętrznypodległość organizacyjnaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymikonstytucjamuzeum historii żydów polskich polinminister kultury

Sprawa dotyczyła skarg J. S., B. W. i M. S. na zarządzenie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 1 marca 2024 r. zmieniające zarządzenie w sprawie powołania członków Rady Muzeum przy Muzeum Historii Żydów Polskich Polin. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargi, uznając zarządzenie za akt wewnętrzny, który nie podlega kontroli sądów administracyjnych. Skarżący argumentowali, że zarządzenie narusza przepisy ustawy o muzeach i statut muzeum, ponieważ nie uwzględniono wymaganych konsultacji z Miastem Stołecznym Warszawa i Stowarzyszeniem [...]. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną i uznał ją za bezzasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 93 Konstytucji RP, zarządzenia ministrów mają charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe organowi wydającemu te akty. Relacja między Ministrem Kultury jako organizatorem muzeum a członkami Rady Muzeum, których powołuje i odwołuje, spełnia cechy podległości organizacyjnej. W związku z tym, zaskarżone zarządzenie jest aktem kierownictwa wewnętrznego, który nie podlega kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 5 pkt 1 P.p.s.a. Sąd odwołał się również do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, które potwierdzają, że sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej. Zarządzenie Ministra Kultury nie zostało uznane za akt z zakresu administracji publicznej w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., ponieważ miało charakter wewnętrzny i dotyczyło relacji podległości organizacyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie zasady, że akty wewnętrzne organów administracji publicznej, wynikające z podległości organizacyjnej, nie podlegają kontroli sądów administracyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej relacji między ministrem jako organizatorem instytucji kultury a organami tej instytucji (np. radą muzeum).

Zagadnienia prawne (2)

Czy zarządzenie Ministra Kultury dotyczące powołania członków Rady Muzeum przy Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, które zmienia skład rady poprzez odwołanie dotychczasowych członków i powołanie nowych, jest aktem podlegającym kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarządzenie to jest aktem wewnętrznym, wynikającym z podległości organizacyjnej między Ministrem Kultury a muzeum, i nie podlega kontroli sądów administracyjnych.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 93 Konstytucji RP, zarządzenia ministrów mają charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe. Relacja między Ministrem Kultury jako organizatorem muzeum a członkami Rady Muzeum, których powołuje i odwołuje, spełnia cechy podległości organizacyjnej. W związku z tym, zarządzenie jest aktem kierownictwa wewnętrznego, który nie podlega kontroli sądów administracyjnych na podstawie art. 5 pkt 1 P.p.s.a.

Czy zarządzenie Ministra Kultury dotyczące powołania członków Rady Muzeum przy Muzeum Historii Żydów Polskich Polin, które zmienia skład rady, jest aktem z zakresu administracji publicznej dotyczącym uprawnień i obowiązków o charakterze indywidualnym wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ponieważ akt ten ma charakter wewnętrzny i dotyczy relacji podległości organizacyjnej, a nie zewnętrznych uprawnień lub obowiązków obywateli.

Uzasadnienie

Akt administracyjny poddany kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. musi mieć charakter zewnętrzny, skierowany do indywidualnego podmiotu niepodporządkowanemu organizacyjnie. Zarządzenie Ministra Kultury jest aktem wewnętrznym związanym z uprawnieniami organizatora do kształtowania składu rady muzeum, co wynika z podległości organizacyjnej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargi na zarządzenie Ministra Kultury.

Przepisy (8)

Główne

P.p.s.a. art. 5 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyłącza kognicję sądów administracyjnych w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej w stosunkach między organami administracji publicznej.

Konstytucja RP art. 93 § ust. 1 i 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Określa charakter wewnętrzny uchwał i zarządzeń ministrów, obowiązujących tylko jednostki organizacyjnie podległe.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres kontroli sądów administracyjnych nad aktami i czynnościami z zakresu administracji publicznej dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

P.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do odrzucenia skargi.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 197 § § 1 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

ustawa o muzeach art. 11 § ust. 4

Ustawa z dnia 21 listopada 1996 r. o muzeach

Dotyczy powoływania i odwoływania członków rady muzeum.

ustawa o działalności kulturalnej art. 7a i 7b

Ustawa z dnia 25 października 1991 r. o organizowaniu i prowadzeniu działalności kulturalnej

Dotyczy podległych ministrowi ośrodków i instytucji kultury.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarządzenie Ministra Kultury dotyczące powołania członków Rady Muzeum jest aktem wewnętrznym, wynikającym z podległości organizacyjnej, i nie podlega kontroli sądów administracyjnych. • Sądy administracyjne nie są właściwe w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej między organami administracji publicznej (art. 5 pkt 1 P.p.s.a.).

Odrzucone argumenty

Zaskarżone zarządzenie jest aktem z zakresu administracji publicznej, podlegającym kontroli sądowo-administracyjnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. • WSA zastosował art. 58 § 1 pkt 1 i art. 58 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. w sposób nieprawidłowy, odrzucając skargę w sprawie należącej do kognicji sądów administracyjnych.

Godne uwagi sformułowania

zarządzenie ma charakter wewnętrzny i obowiązują tylko jednostki organizacyjnie podległe organowi wydającemu te akty • nie podlega kontroli sądów administracyjnych • nie są właściwe w sprawach wynikających z nadrzędności i podległości organizacyjnej

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że akty wewnętrzne organów administracji publicznej, wynikające z podległości organizacyjnej, nie podlegają kontroli sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej relacji między ministrem jako organizatorem instytucji kultury a organami tej instytucji (np. radą muzeum).

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy granic kontroli sądowej nad aktami administracyjnymi i interpretacji pojęcia 'aktu wewnętrznego' w kontekście instytucji kultury, co jest istotne dla prawników administracyjnych.

Czy zarządzenie Ministra Kultury dotyczące składu Rady Muzeum podlega kontroli sądu? NSA odpowiada: nie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst