II OSK 78/05

Naczelny Sąd Administracyjny2005-09-21
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyzagospodarowanie przestrzennepostępowanie administracyjneorgan odwoławczysąd administracyjnyuchwała NSAkompetencje organówstan faktycznystan prawny

Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że organ odwoławczy nie powinien być obciążany obowiązkiem wszechstronnego wyjaśniania sprawy z uwzględnieniem nowych okoliczności faktycznych.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił decyzję SKO w przedmiocie warunków zabudowy. NSA uznał, że WSA błędnie nałożył na organ odwoławczy obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy z uwzględnieniem okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji, co naruszałoby kompetencje organu odwoławczego. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję SKO w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. WSA w swoim uzasadnieniu wskazał, że organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego i faktycznego, które nastąpiły po wydaniu decyzji pierwszej instancji, a także odnieść się do wszystkich zarzutów odwołania i dokładnie wyjaśnić stan faktyczny. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło skargę kasacyjną, zarzucając rażące naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. w związku z art. 141 § 4 i art. 156 § 1 k.p.a. przez nałożenie na organ odwoławczy obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, co ograniczałoby zakres postępowania dowodowego i naruszało dwuinstancyjność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał, że zarzut "modyfikacji" wyroku przez WSA jest bezpodstawny, jednakże przyznał rację skarżącemu co do naruszenia przepisów postępowania. NSA stwierdził, że nałożenie na organ odwoławczy obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, w tym rozważenia okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji, mogłoby prowadzić do naruszenia jego ustawowych kompetencji. W związku z tym, na podstawie art. 185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Organ odwoławczy nie jest zobowiązany do wszechstronnego wyjaśniania sprawy z uwzględnieniem okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji, a nałożenie takiego obowiązku może naruszać jego ustawowe kompetencje.

Uzasadnienie

NSA uznał, że WSA błędnie nałożył na organ odwoławczy obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy z uwzględnieniem nowych okoliczności faktycznych, co mogłoby prowadzić do naruszenia zakresu ustawowych kompetencji tego organu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (6)

Główne

P.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy nie jest zobowiązany do wszechstronnego wyjaśniania sprawy z uwzględnieniem okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji, a nałożenie takiego obowiązku może naruszać jego ustawowe kompetencje.

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 176

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 141 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ odwoławczy nie powinien być obciążany obowiązkiem wszechstronnego wyjaśniania sprawy z uwzględnieniem okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji, gdyż narusza to jego kompetencje.

Godne uwagi sformułowania

organ reformatoryjny, organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego i faktycznego zakres postępowania dowodowego jest ograniczony (art. 138 § 2 k.p.a.) zniesienia dwuinstancyjności poprzez wymóg uwzględniania nowych okoliczności faktycznych zaistniałych po wydaniu decyzji I instancji nałożenie obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy ,w tym rozważenia okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji na organ odwoławczy, mogłoby w istocie prowadzić do naruszenia zakresu ustawowych kompetencji tego organu.

Skład orzekający

Maria Rzążewska

przewodniczący

Eugeniusz Mzyk

członek

Małgorzata Stahl

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zakresu kompetencji organu odwoławczego w postępowaniu administracyjnym, w szczególności w kontekście uwzględniania zmian stanu faktycznego i prawnego po wydaniu decyzji pierwszej instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sąd administracyjny uchyla decyzję organu odwoławczego i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania, a organ odwoławczy ma wątpliwości co do zakresu swoich kompetencji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu administracyjnym, a konkretnie zakresu obowiązków organu odwoławczego. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Czy organ odwoławczy musi badać nowe fakty? NSA wyjaśnia granice postępowania administracyjnego.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 78/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2005-09-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-01-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Eugeniusz Mzyk
Małgorzata Stahl /sprawozdawca/
Maria Rzążewska /przewodniczący/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
IV SA 2900/03 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-10-07
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Rzążewska, Sędziowie NSA Eugeniusz Mzyk, Małgorzata Stahl /spr./, Protokolant Agnieszka Majewska, po rozpoznaniu w dniu 21 września 2005 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 października 2004 r. sygn. akt IV SA 2900/03 w sprawie ze skargi "N. Sp. z o.o." w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 7 października 2004 r. (sygn. IV SA 2900/03), po rozpoznaniu sprawy ze skargi "N. Sp. z o.o."", w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] (Nr [...]) w przedmiocie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu – uchylił zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu Sąd stwierdził, że jako organ reformatoryjny, organ odwoławczy ma obowiązek uwzględnić zmiany stanu prawnego i faktycznego, jakie nastąpiły pomiędzy wydaniem decyzji I i II. Rozpoznając sprawę ponownie organ odwoławczy powinien odnieść się do wszystkich zarzutów odwołania a przede wszystkim ustalić, w oparciu o zebrany materiał dowodowy, czy uciążliwość przedmiotowej inwestycji wykracza poza granice własne działek. Z uwagi na liczbę protestów organy powinny dokładnie wyjaśnić stan faktyczny. Zebrany materiał dowodowy należy ocenić w całości, wskazać, które dowody stanowią podstawę rozstrzygnięcia a które są niewiarygodne.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło skargę kasacyjną od powyższego wyroku, wnosząc o uchylenie go w części uchylającej zaskarżoną decyzję i orzeczenie o "uchyleniu zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji I instancji". Jako podstawę skargi kasacyjnej wskazano rażące naruszenie art. 138 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 141 § 4 i art.156 § 1 – "na zasadzie art. 174 pkt 1 i art. 176 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyjaśniono, że w wyroku z dnia 7 października 2004 r. Sąd w punkcie 1 uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję I instancji a następnie zmienił pkt pierwszy sentencji wykreślając zwrot – "poprzedzającą ją decyzję organu I instancji". Uzasadnienie wyroku podkreśla szerokie możliwości działania organu II instancji, konieczność odniesienia się do wszystkich zarzutów i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, podczas gdy w toku postępowania przed organem odwoławczym zakres postępowania dowodowego jest ograniczony (art. 138 § 2 k.p.a.). "Modyfikacja" wyroku wprowadzając obowiązek dokonania przez organ odwoławczy wszelkich czynności związanych z postępowaniem wyjaśniającym prowadzi do naruszenia powołanego przepisu, który daje organowi odwoławczemu możliwość uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi i instancji w przypadku, gdy rozstrzygnięcie to wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania odwoławczego w całości lub znacznej części i do zniesienia dwuinstancyjności poprzez wymóg uwzględniania nowych okoliczności faktycznych zaistniałych po wydaniu decyzji I instancji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Przede wszystkim należy zauważyć, że zarzut "modyfikacji" wyroku, nie poparty żadnymi dowodami, jest bezpodstawny w sytuacji gdy w aktach sprawy znajduje się ogłoszony wyrok (w rozprawie uczestniczył pełnomocnik Kolegium) a sprostowaniu uległ jedynie jego odpis z uwagi na przekłamanie wynikłe w trakcie "obróbki komputerowej" i sporządzania odpisów. Taki sam zarzut można by podnieść w stosunku do skargi kasacyjnej, która w petitum wskazuje wyrok z dnia 17 marca 2004 r. sygn. IV SA 4141/02 zamiast powołanego dopiero w uzasadnieniu skargi kasacyjnej prawidłowo wyroku z dnia 7 października 2004 r. Ponadto skarga kasacyjna ogólnie powołuje się na podstawę z art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153,poz. 1270 ze zm.), nie wskazując jednak naruszonego przepisu materialnoprawnego i formy jego naruszenia podczas gdy w istocie, jak wynika z uzasadnienia, chodzi o naruszenie przepisów postępowania. Wprawdzie przepis art. 138 § 2 k.p.a. nie jest przepisem procedury sądowoadministracyjnej a postępowania administracyjnego, ale – w okolicznościach rozpoznawanej sprawy i uzasadnienia wyroku – można uznać wskazane naruszenie za podstawę skargi kasacyjnej.
Z tego punktu widzenia skargę kasacyjną należało uwzględnić, gdyż - z uwagi na związanie organów oceną prawną zawartą w uzasadnieniu wyroku – nałożenie obowiązku wszechstronnego wyjaśnienia sprawy ,w tym rozważenia okoliczności faktycznych powstałych po wydaniu decyzji I instancji na organ odwoławczy, mogłoby w istocie prowadzić do naruszenia zakresu ustawowych kompetencji tego organu.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art.185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI