II OSK 730/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną Wspólnoty Mieszkaniowej dotyczącą pozwolenia na budowę, uznając, że projekt spełnia wymogi techniczne i nie zagraża sąsiedniej nieruchomości.
Wspólnota Mieszkaniowa zaskarżyła wyrok WSA dotyczący pozwolenia na budowę, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa budowlanego i technicznych, w tym dotyczące usytuowania budynku w granicy działki, obecności okna w sąsiednim budynku oraz braku aktualnych badań geologicznych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że projekt budowlany spełnia wymogi, a istniejące okno nie stanowi przeszkody, gdyż przewidziano odpowiedni uskok w budynku, a stan techniczny sąsiedniej kamienicy został oceniony jako dobry.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Lubelskiego zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę budynku mieszkalno-usługowego. Wspólnota zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym dotyczących usytuowania budynku w granicy działki, zgodności z warunkami technicznymi (§ 12 r.w.t.), braku aktualnych badań geologicznych oraz potencjalnego zagrożenia dla sąsiedniej nieruchomości. Sąd kasacyjny oddalił skargę, wskazując na wadliwe sformułowanie podstaw kasacyjnych przez skarżącą oraz na to, że przepisy prawa budowlanego i techniczne, w tym § 12 ust. 2 r.w.t., dopuszczają budowę w granicy działki, jeśli wynika to z decyzji o warunkach zabudowy i projekt spełnia wymogi techniczne. NSA podkreślił, że istnienie okna w sąsiednim budynku nie wyklucza budowy w granicy, jeśli projekt przewiduje odpowiednie rozwiązania (np. uskok), a stan techniczny sąsiedniej kamienicy został oceniony jako dobry w wymaganej ekspertyzie technicznej, która potwierdziła możliwość bezpiecznej realizacji inwestycji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, dopuszczalne jest usytuowanie budynku w granicy działki, nawet jeśli w sąsiednim budynku znajduje się okno, pod warunkiem, że projekt budowlany przewiduje odpowiednie rozwiązania techniczne (np. uskok w ścianie) zapewniające zgodność z przepisami i bezpieczeństwo sąsiedniej nieruchomości.
Uzasadnienie
Przepisy prawa budowlanego i warunków technicznych dopuszczają budowę w granicy działki, jeśli wynika to z decyzji o warunkach zabudowy i projekt spełnia wymogi techniczne. Istnienie okna w sąsiednim budynku nie jest bezwzględną przeszkodą, jeśli projekt przewiduje odpowiednie rozwiązania minimalizujące oddziaływania.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (34)
Główne
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
p.b. art. 32 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 34 § ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 35 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 35 § ust. 2, 3, 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 34 § ust. 3 pkt 2 lit. d i e
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 5 § ust. 1 pkt 9
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
r.w.t. art. 12 § ust. 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 104 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 84 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.z.p. art. 55
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
p.b. art. 28
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 33 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 34 § ust. 4
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.b. art. 36
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
r.w.t. art. 12 § ust. 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
r.w.t. art. 206 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
r.w.t. art. 204 § ust. 5
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
p.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 32, 34, 35 Prawa budowlanego i § 12 r.w.t. poprzez niewłaściwe zastosowanie i wykładnię, w tym dotyczące budowy w granicy działki przy istniejącym oknie. Naruszenie art. 34 ust. 3 pkt 2 lit. d i e Prawa budowlanego z uwagi na nieaktualną opinię geologiczna i brak rozwiązań dotyczących likwidacji przypór. Naruszenie § 12 ust. 1 i 2 r.w.t. poprzez błędną wykładnię, że decyzja o warunkach zabudowy sama w sobie umożliwia budowę w granicy. Naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez nieuwzględnienie uzasadnionych interesów skarżącej. Naruszenie przepisów postępowania (art. 151, 135, 3, 134, 141 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 77, 104, 107, 84, 75, 80 k.p.a.) poprzez niedopełnienie obowiązku dochodzenia do prawdy materialnej, dowolną ocenę dowodów, brak analizy zagrożeń dla nieruchomości skarżącej, oparcie się na nieaktualnych badaniach geologicznych, pominięcie kwestii przypór. Naruszenie art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i oddalenie skargi. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 75, 77, 80 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i zaniechanie wyczerpującego zebrania dowodów. Naruszenie art. 3 § 1, 134 § 1, 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niedokonanie dogłębnej analizy stanu faktycznego i prawnego, nieodniesienie się do wszystkich zarzutów, zbyt ogólne uzasadnienie.
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie dokonania ich konkretyzacji przez sformułowanie zarzutów kasacyjnych cechujących się wymaganą adekwatnością w stosunku do stanu faktycznego i prawnego sprawy. Sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 r.w.t., dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Istnienie otworu okiennego w ścianie szczytowej budynku należącego do skarżącej nie wyklucza możliwości realizacji budowy budynku przez inwestora w granicy, jeżeli zaproponowane w projekcie rozwiązania pozostają zgodne z ogólnymi postanowieniami r.w.t., a równocześnie nie stanowią naruszenia dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. W przypadku zamiaru wzniesienia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku.
Skład orzekający
Anna Żak
przewodniczący
Grzegorz Antas
sprawozdawca
Paweł Miładowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących budowy w granicy działki, wymogów technicznych dla projektów budowlanych, oceny stanu technicznego sąsiednich budynków oraz wymogów formalnych skargi kasacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego konfliktu sąsiedzkiego związanego z budową w granicy działki i potencjalnym wpływem na istniejące budynki, co jest interesujące dla właścicieli nieruchomości i prawników specjalizujących się w prawie budowlanym.
“Budowa w granicy działki: Czy okno w sąsiednim domu to przeszkoda nie do pokonania?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 730/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2025-09-24 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-04-05 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Żak /przewodniczący/ Grzegorz Antas /sprawozdawca/ Paweł Miładowski Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Lu 474/22 - Wyrok WSA w Lublinie z 2022-11-24 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1333 art. 32 ust. 4, art. 34 ust. 1 i 2, art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 35 ust. 2, 3, 4, art. 34 ust. 3 pkt 2 lit. d i e, art. 5 ust. 1 pkt 9, Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j. Dz.U. 2019 poz 1065 § 12 ust. 1 i § 12 ust. 2 Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie - tekst jedn. Dz.U. 2019 poz 2325 art. 151, art. 135, art. 151, art. 3 § 1, art. 134 § 1, art. 141 § 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz.U. 2021 poz 735 art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 104 § 2, art. 107 § 1, art. 84 § 1, art. 75 § 1, art. 80 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Żak Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Wojciech Wiktorowski po rozpoznaniu w dniu 24 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 24 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Lu 474/22 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ul. [...] w [...] na decyzję Wojewody Lubelskiego z dnia 20 maja 2022 r. nr IF-VII.7840.1.15.2022.MAK w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z 24 listopada 2022 r., II SA/Lu 474/22 oddalił skargę na Wspólnoty Mieszkaniowej Nieruchomości przy ulicy [...] w [...] na decyzję Wojewody Lubelskiego z 20 maja 2022 r., nr IF-VII.7840.1.15.2022.MAK, utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Lublin z 28 stycznia 2022r., nr 61/22, którą wskazany organ, działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), dalej: p.b., a także art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej: k.p.a., zatwierdził projekt budowlany i udzielił [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k. z siedzibą w [...] pozwolenia na budowę dla budynku mieszkalno-usługowego z garażem podziemnym, pochylnią zjazdową, murem ogrodzeniowym, schodkami terenowymi, dojściem, a także instalacjami wewnętrznymi: wodociągową, kanalizacji, wentylacji i klimatyzacji, c.o. z węzłem cieplnym, elektrycznymi, teletechnicznymi, zlokalizowanego na działkach nr ew. [...], [...] i [...], obręb [...] przy ul. [...] w [...]. Wspólnota Mieszkaniowa Nieruchomości przy ul. [...] w [...] złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji, stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej: p.p.s.a., naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1) art. 32 ust. 4, art. 34 ust. 1 i 2, art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a, art. 35 ust. 2, 3, 4 p.b. oraz § 12 ust. 1 i § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r. poz. 1065), dalej: r.w.t., a także art. 55 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2022 r. poz. 503 ze zm.), dalej: u.p.z.p., poprzez niewłaściwe zastosowanie oraz nieprawidłową wykładnię, polegające na: oddaleniu skargi i: (i) przyjęciu, że projekt budowlany spełnia warunki określone w wymienionych przepisach, w szczególności jest zgodny z § 12 ust. 1 i 2 r.w.t. oraz nie zmierza do obejścia tego przepisu, podczas gdy przepisy nie przewidują budowy w granicy działki w sytuacji, w której w budynku istniejącym w granicy znajduje się okno; (ii) przyjęciu, że projekt jest dostosowany do stopnia skomplikowania robót, podczas gdy nie chroni on w odpowiedni sposób skarżącej, będącej właścicielką nieruchomości sąsiedniej, nie zawiera aktualnych badań geologicznych, nie przewiduje rozwiązań, które powinny być zastosowanie w związku z planowaną przez inwestora likwidacją przypór, nie uwzględnia faktu, że właścicielem przypór (części składowych budynku przy ul. [...]) jest skarżąca; (iii) pominięciu faktu, że projekt nie uwzględnia uzasadnionych interesów skarżącej, wadliwym przyjęciu, że organy administracji miały podstawy w świetle dokumentacji projektowej do uznania, że nie występuje zagrożenie dla budynku skarżącej; 2) art. 34 ust. 3 pkt 2 lit. d i e p.b. poprzez nieprawidłowe zastosowanie i wydanie decyzji udzielającej pozwolenia na budowę w sytuacji, w której opinia geologiczna stanowiąca część projektu budowlanego jest nieaktualna i została wykonana w 2005 r., brak rozwiązań projektowych w zakresie likwidacji przypór zlokalizowanych na działce inwestora, a stanowiących własność i część składową budynku skarżącej; 3) § 12 ust. 1 i § 12 ust. 2 r.w.t. poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że już sama decyzja w przedmiocie warunków zabudowy umożliwia usytuowanie budynku w granicy, podczas gdy decyzja ta daje jedynie taką możliwość, przy założeniu, że zostaną spełnione wszelkie wymogi, przewidziane w przepisach prawa, utrzymanie w mocy decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji, w której w nieruchomości przy ul. [...] znajduje się okno, w związku z czym wykluczona jest możliwość budowy w granicy nieruchomości; 4) art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. poprzez brak uwzględnienia uzasadnionych interesów skarżącej i udzielenie pozwolenia na realizację inwestycji, podczas gdy w nieruchomości przy ul [...] położonej w granicy z działką, na której ma być realizowana inwestycja, znajduje się okno, brak należytego zabezpieczenia interesów skarżącej związanych z realizacją inwestycji w bezpośrednim sąsiedztwie nieruchomości stanowiącej jej własność; 5) art. 151 w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 104 § 2 oraz art. 107 § 1 k.p.a. poprzez niedopełnienie przez Sąd obowiązku dochodzenia do prawdy materialnej i dokonanie dowolnej, niewszechstronnej oceny materiału dowodowego, która doprowadziła do oddalenia skargi i utrzymania w mocy decyzji w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę w sytuacji, w której w nieruchomości przy ul. [...], do której ma przylegać budynek, którego budowy dotyczy zaskarżona decyzja, znajduje się okno, brak analizy materiału dowodowego w zakresie należytego zabezpieczenia nieruchomości przy ul. [...] w związku z pracami budowlanymi, które będą realizowane na terenie sąsiedniej nieruchomości, oparcie się w tym zakresie na oświadczeniu projektanta, podczas gdy Wspólnota Mieszkaniowa złożyła ekspertyzę sporządzoną przez rzeczoznawcę, wskazującą na zły stan nieruchomości, która może być w sposób istotny zagrożona poprzez prowadzenie robót na sąsiedniej działce; brak analizy w zakresie możliwego wpływu realizacji projektowanej inwestycji na stan techniczny budynku przy ul. [...] w [...]; oparcie się na badaniach geologicznych pochodzących sprzed prawie 20 lat i zatwierdzenie projektu budowlanego przygotowanego w oparciu o takie badania, podczas gdy budowa w bezpośrednim sąsiedztwie budynku przy ul. [...] i ochrona interesów właścicieli tej nieruchomości wymaga zweryfikowania aktualnych warunków geologicznych istniejących na tym obszarze; pominięcie faktu, że projekt budowlany w ogóle nie przewiduje rozwiązań związanych z likwidacją przypór znajdujących się na terenie nieruchomości inwestora, a stanowiących część składową budynku skarżącej, a ponadto nie przewiduje rozwiązań konstrukcyjnych w tym zakresie, nieuwzględnienie faktu, iż inwestor nie posiada zgody skarżącej na dokonanie rozbiórki fragmentu budynku będącego jej własnością; 6) art. 151 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie i oddalenie skargi; 7) art. 151 w zw. z art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia wniosku Wspólnoty Mieszkaniowej nieruchomości przy ul. [...] w [...] o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłego z zakresu projektowania i realizacji obiektów budowlanych w sytuacji, w której przedstawiona przez skarżącą prywatna ekspertyza sporządzona przez rzeczoznawcę J. O. wskazuje, że nieruchomość przy ul. [...] znajduje się w bardzo złym stanie, a więc budowa bezpośrednio przy tej nieruchomości może zagrażać konstrukcji budynku i organ administracji zobowiązany jest sprawdzić, czy proponowane w projekcie budowlanym rozwiązania są prawidłowe i wystarczające; 8) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i oddalenie skargi, a w konsekwencji niezastosowanie środków przewidzianych ustawą w celu usunięcia naruszenia prawa, czego skutkiem było zaniechanie wyczerpującego zebrania dowodów w sprawie, a także braku rozpatrzenia całokształtu materiału dowodowego w sposób wszechstronny i kompletny; 9) art. 3 § 1, art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez niedokonanie dogłębnej analizy stanu faktycznego sprawy i przepisów prawa, co doprowadziło do oddalenia skargi i utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji Wojewody Lubelskiego w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, wskazanie przez Sąd, iż w świetle dokumentacji projektowej - pomimo, że uzasadnienia organów obu instancji w tym zakresie nie są wyczerpujące - organy miały podstawy od przyjęcia, że realizacja planowanych robót budowlanych nie stanowi zagrożenia dla nieruchomości skarżącej i brak wyjaśnienia stanowiska Sądu w tym zakresie; nienależyte uzasadnienie zaskarżonego wyroku z uwagi na zawarcie w nim zbyt ogólnych stwierdzeń i nieodniesienie się do wszystkich zarzutów podniesionych w skardze. Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi, ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Skarżąca wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z dokumentów: a) projektu technicznego z 1969 r. wraz ze szkicem elewacji lewej oficyny budynku skarżącej; b) planu sytuacyjnego ulicy [...] z 23 kwietnia 1998 r. obrazujący wygląd działki nr ew. [...] - w celu wykazania, iż okno znajdujące się w ścianie budynku skarżącej, do której przylegać ma sporna inwestycja, zostało wykonane legalnie i istniało w ścianie budynku wcześniej, a dopiero w wyniku licznych podziałów nieruchomości, znalazło się w granicy działki; c) wydruku fotografii obrazującej wygląd i lokalizację przypór stanowiących część budynku skarżącej w celu wykazania zlokalizowania fragmentu budynku skarżącej na terenie nieruchomości inwestora, braku rozwiązań projektowych dotyczących likwidacji tego elementu i mających na celu zabezpieczenie nieruchomości skarżącej, jak również braku zgody skarżącej na dokonanie rozbiórki elementu jej budynku. W piśmie procesowym z 10 kwietnia 2025 r. uczestnik postępowania – [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej jako nieuzasadnionej, a także dopuszczenie dowodu z kopii dziennika budowy oraz ze zdjęć realizowanej inwestycji, która jest aktualnie w stanie surowym zamkniętym, na okoliczność wykazania, że w toku realizacji prac zastosowano adekwatne do stanu faktycznego zabezpieczenia głębokiego wykopu, które to rozwiązania zagwarantowały utrzymanie bezpieczeństwa budynku skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta przez skarżącą na uzasadnionych podstawach. Elementami konstrukcyjnymi skargi kasacyjnej wnoszonej w postępowaniu sądowoadministracyjnym są w świetle art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. podstawy kasacyjne, których obowiązek przytoczenia obciąża autora skargi kasacyjnej. Powinien on określić, jakiemu konkretnemu przepisowi sąd uchybił i na czym polega zarzucane jego naruszenie. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.) polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Naczelny Sąd Administracyjny nie może stąd we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani w inny sposób ich uściślać czy korygować. Wymaga równocześnie podkreślenia, że podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie dokonania ich konkretyzacji przez sformułowanie zarzutów kasacyjnych cechujących się wymaganą adekwatnością w stosunku do stanu faktycznego i prawnego sprawy, albowiem stanowiąc kluczowy element środka zaskarżenia, przesądzają o jego procesowej skuteczności. Jeżeli uwzględnić te uwagi i odnieść je do rozpatrywanej w niniejszej sprawie skargi kasacyjnej, to nie może budzić wątpliwości, że jej autor powinien był uwzględnić, iż przedmiotem kontroli Sądu I instancji pozostawała decyzja Wojewody Lubelskiego zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca inwestorowi pozwolenia na budowę, której wydanie stanowiło rozpatrzenie sprawy zainicjowanej wnioskiem inwestora z 3 grudnia 2018 r. Postawiony Sądowi I instancji zarzut naruszenia art. 32 ust. 4, art. 34 ust. 1 i 2, art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a oraz art. 35 ust. 2, 3 i 4 p.b., a także zarzut uchybienia art. 34 ust. 3 pkt 2 lit. d i e p.b. w świetle systematyki nadanej przez ustawodawcę p.b. wskazują, że skarżąca kasacyjnie wadliwie określiła ramy prawne, które stanowiły podstawę rozpatrzenia przez orzekające organy wniosku [...] Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, a w konsekwencji kształtowały ocenę Sądu I instancji weryfikującą prawidłowość wydania zaskarżonej decyzji z 20 maja 2022 r. Odnoszą się one bowiem do brzmienia p.b., jakie nadane zostało przepisom tego aktu z dniem 19 września 2020 r. po zmianie p.b. przez art. 1 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471). Tymczasem nie mogły się one składać na podstawę prawną kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia, uwzględniając, że w myśl przepisu przejściowego cyt. ustawy (art. 25) do rozpatrywania tego rodzaju sprawy, jak analizowana (wszczętej wnioskiem z 3 grudnia 2018 r. i niezakończonej przed dniem wejścia w życie ustawy) powinny znaleźć zastosowanie przepisy w brzmieniu dotychczasowym. Mając na uwadze formę postawionego Sądowi I instancji zarzutu naruszenia prawa materialnego przypomnieć również należy, że w odniesieniu do przepisu, który nie stanowi jednej zamkniętej całości, a składa się z ustępów, punktów i innych jednostek redakcyjnych, wymóg skutecznie sformułowanej podstawy kasacyjnej jest spełniony wówczas, gdy wskazany został konkretny przepis z podaniem numeru artykułu i stosownej jednostki redakcyjnej (por. wyrok NSA z 4 stycznia 2024 r., II OSK 842/21; wyrok NSA z 19 października 2023 r., II OSK 1277/22; wyrok NSA z 9 lutego 2023 r., II OSK 2850/21), którego to warunku nie zachowuje odwołanie się przez skarżącą do naruszenia przez Sąd I instancji art. 32 ust. 4 p.b., a także § 12 ust. 1 r.w.t. w sytuacji, gdy przepisy te stanowią przykład regulacji prawnej, która dzieląc się na mniejsze jednostki (art. 32 ust. 4 pkt 1, 1a i 2; § 12 ust. 1 pkt 1, 2, 3 i 4), poddaje w nich unormowaniu przedmiotowo różne kwestie mające związek z zakresem ciążących na inwestorze obowiązków prawnych. Powołany jako naruszony przez Sąd I instancji art. 35 ust. 2 p.b. jest przepisem nieobowiązującym od dnia 11 lipca 2003 r. w następstwie jego uchylenia przez art. 1 pkt 28 lit. b ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718). W stanie prawnym uwzględnionym w kontrolowanej przez Sąd I instancji sprawie § 12 ust. 2 r.w.t. przewidywał, że sytuowanie budynku w przypadku, o którym mowa w § 12 ust. 1 pkt 2 r.w.t., dopuszcza się w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, jeżeli wynika to z ustaleń planu miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Niesporne ustalenia faktyczne przyjęte w sprawie wskazują, że inwestor pozostaje adresatem decyzji Prezydenta Miasta Lublin z 29 grudnia 2017 r., nr 766/17 ustalającej warunki zabudowy, który to akt przewiduje w celu zapewnienia pierzejowego układu zabudowy frontowej lokalizację frontowej części zaprojektowanego budynku w granicy z należącą do skarżącej działką nr ew. [...]. Skarżąca zarzucając Sądowi I instancji niewłaściwe zastosowanie § 12 ust. 2 r.w.t., a także dopuszczenie się jego błędnej wykładni, wskazała w skardze kasacyjnej, że nie podziela wniosku, iż "już sama decyzja w przedmiocie warunków zabudowy umożliwia usytuowanie budynku w granicy, podczas gdy decyzja ta daje jedynie taką możliwość, przy założeniu, że zostaną spełnione wszelkie wymogi, przewidziane w przepisach prawa". Tak formułowane stanowisko jest prawidłowe, niemniej jego podzielenie nie prowadzi do przypisania Sądowi I instancji błędu przy dokonywaniu oceny legalności kwestii zlokalizowania spornego budynku w granicy, ponieważ w realiach faktycznych rozpoznawanej sprawy taki sposób usytuowania obiektu mógł znajdować swoją podstawę w dyspozycji § 12 ust. 2 r.w.t. W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym przyjmuje się, że na podstawie przepisów u.p.z.p. w planie miejscowym albo decyzji o warunkach zabudowy można dopuścić sytuowanie budynku zwróconego ścianą bez otworów okiennych lub drzwiowych w stronę granicy z sąsiednią działką budowlaną w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy, ale jest to tylko dopuszczalna możliwość usytuowania budynku, jeżeli budynek zostanie zaprojektowany w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych (por. uchwała składu siedmiu sędziów NSA z 27 lutego 2017 r., II OPS 3/16, ONSAiWSA 2017/4, poz. 58). Nie zostało podważone w sprawie, że inwestycja spełnia wymóg związany z przyleganiem ściany budynku do ściany budynku istniejącego na sąsiedniej działce, a także posiadaniem przez zaprojektowany budynek wysokości zgodnej z decyzją o warunkach zabudowy (§ 12 ust. 3 r.w.t.). Zastrzeżenia skarżącej nie wskazują w sposób skonkretyzowany na inne warunki, których niespełnienie uniemożliwia zatwierdzenie przyjętej w projekcie lokalizacji budynku. Niewątpliwie przeszkodą, by Wojewoda Lubelski jako organ administracji architektoniczno-budowlanej mógł uwzględnić wniosek inwestora nie jest istnienie otworu okiennego w ścianie szczytowej budynku należącego do skarżącej, ponieważ odmiennie niż uznaje skarżąca, sytuacja taka nie wyklucza możliwości realizacji budowy budynku przez inwestora w granicy, jeżeli zaproponowane w projekcie rozwiązania pozostają zgodne z ogólnymi postanowieniami r.w.t., a równocześnie nie stanowią naruszenia dyspozycji art. 5 ust. 1 pkt 9 p.b. Z projektu budowlanego wynika, że zbliżenie do granicy działki nie dotyczy tej części budynku skarżącej, w której znajduje się okno, ponieważ w tym miejscu przewidziany został uskok w celu oddalenia ściany budynku od ściany szczytowej budynku skarżącej na odległość przewidzianą w § 12 ust. 1 pkt 1 r.w.t. (ponad 5 m), przy równoczesnym zachowaniu wymagań przesłaniania (nasłonecznienia) oraz wymagań przeciwpożarowych budynku. W powyższym zakresie, a także w odniesieniu do posiadanego przez inwestora prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane umożliwiającego mu wykonywanie robót budowlanych na działkach nr ew. [...], [...] i [...] ocena zgromadzonego materiału dowodowego nie cechuje się istotną wadliwością, która uzasadniałaby postawienie Sądowi I instancji w toku weryfikacji podstawy faktycznej wydanego przez Wojewodę Lubelskiego rozstrzygnięcia zarzutu naruszenia przepisów procesowych wymienionych w skardze kasacyjnej. Dotyczy to również akcentowanego w skardze kasacyjnej zagadnienia związanego z przeprowadzeniem niewystarczającej analizy przez organy administracji architektoniczno-budowlanej tego, czy realizacja planowanych robót budowlanych nie stanowi zagrożenia dla nieruchomości skarżącej zabudowanej 3-kondygnacyjną kamienicą pochodzącą z przełomu XIX i XX w. Z oceny prawnej zamieszczonej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wynika, że dyspozycja § 206 ust. 1 w zw. z § 204 ust. 5 r.w.t. nakazywała organowi administracji architektoniczno-budowlanej przed wydaniem zaskarżonej decyzji zbadanie kwestii związanej z bezpieczeństwem konstrukcji budynku skarżącej sąsiadującej bezpośrednio z projektowaną inwestycją. Paragraf 206 ust. 1 r.w.t. stanowi, że w przypadku zamiaru wzniesienia budynku w bezpośrednim sąsiedztwie obiektu budowlanego budowa powinna być poprzedzona ekspertyzą techniczną stanu obiektu istniejącego, stwierdzającego jego stan bezpieczeństwa i przydatności do użytkowania, uwzględniającą oddziaływania wywołane wzniesieniem nowego budynku. W niniejszej sprawie zaprojektowana inwestycja związana z usytuowaniem budynku mieszkalno-usługowego na działkach nr ew. [...], [...] i [...], na co trafnie zwrócił uwagę Sąd I instancji, została poprzedzona wymaganą ekspertyzą techniczną potwierdzającą możliwość bezpiecznego jej zrealizowania. Ze sporządzonego opracowania wynika, że stan techniczny kamienicy oceniono jako dobry (średni) i przy przyjętym sposobie wykonania obudowy głębokiego wykopu ewentualne przemieszczenia tego budynku będą mniejsze od przemieszczeń, przy których mogą wystąpić zarysowania, pęknięcia lub deformacje. Wykonana wzdłuż ściany szczytowej palisada z pali żelbetowych wierconych będzie miała za zadanie zapewnienie stateczności istniejącemu budynkowi, którego posadowienie znajdować się ma 1,85 m powyżej dna projektowanego wykopu. Wniosek, że sposób wykonywania robót budowlanych i rozwiązania konstrukcyjne całego budynku gwarantują, że konstrukcja budynku skarżącej kasacyjnie nie zostanie uszkodzona pozwalało Wojewodzie Lubelskiemu w zaskarżonej decyzji potwierdzić spełnienie przez inwestora wymagań techniczno-budowlanych umożliwiających udzielenie wnioskowanego pozwolenia na budowę. Kwestionowanie przez stronę tejże ekspertyzy technicznej, za którą odpowiedzialność ponosi sporządzająca ją osoba posiadająca stosowne uprawnienia budowlane, nie mogło w tej sytuacji prowadzić do uwzględnienia przez Sąd I instancji wniesionej przez skarżącą skargi. Powyższe względy nakazywały uznać zarzuty skargi kasacyjnej za nieuzasadnione, wpływały one również na ocenę zasadności zgłoszonych przez skarżącą kasacyjnie, jak i uczestnika postępowania wniosków o dopuszczenie i przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. dowodu z wymienionych w skardze kasacyjnej oraz w piśmie z 10 września 2025 r. dokumentów, jako że wskazane działanie nie było niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości, które miałyby zaistnieć w kontrolowanej sprawie. W tych warunkach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI