Orzeczenie · 2025-07-15

II OSK 726/25

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-15
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanenadzór budowlanywykonanie wyrokubezczynność organuskarga kasacyjnapostępowanie administracyjnedecyzja o umorzeniukontrola budynku

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R.K. od wyroku WSA w Olsztynie, który oddalił jego skargę na niewykonanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w Ostródzie wyroku WSA z dnia 28 listopada 2023 r. sygn. akt II SAB/Ol 114/23. WSA w Olsztynie pierwotnie zobowiązał PINB do rozpoznania sprawy w terminie 14 dni w związku ze zgłoszonymi przez R.K. nieprawidłowościami w lokalu garażowym sąsiada, wskazując na brak wentylacji i nieszczelności. PINB, po przeprowadzeniu postępowania, wydał decyzję z dnia 10 maja 2024 r. o umorzeniu postępowania, uznając, że nie nastąpiła zmiana sposobu użytkowania lokalu, a stwierdzone nieprawidłowości wymagają jedynie bieżącej konserwacji. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez WWINB. R.K. wniósł skargę na niewykonanie wyroku, twierdząc, że PINB nie wykonał go prawidłowo, a jedynie formalnie umorzył postępowanie. WSA uznał, że wydanie decyzji przez organ stanowi wykonanie wyroku, a jej prawidłowość nie jest przedmiotem oceny w trybie skargi na niewykonanie wyroku. NSA w rozpoznawanej sprawie oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że celem skargi na niewykonanie wyroku jest przymuszenie organu do działania, a nie ocena merytorycznej poprawności wydanej decyzji. Wydanie decyzji o umorzeniu postępowania, nawet jeśli skarżący uważa ją za błędną, stanowi wykonanie zobowiązania sądu do rozpoznania sprawy. Prawidłowość tej decyzji może być kwestionowana w odrębnym postępowaniu administracyjnym i sądowym.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skargi na niewykonanie wyroku sądu administracyjnego (art. 154 p.p.s.a.) oraz relacji między skargą na niewykonanie wyroku a kontrolą prawidłowości decyzji organu administracji.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z niewykonaniem wyroku w kontekście prawa budowlanego i postępowania administracyjnego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych dziedzinach prawa, choć zasady interpretacji art. 154 p.p.s.a. są uniwersalne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wydanie przez organ administracji decyzji o umorzeniu postępowania, nawet jeśli jest ona kwestionowana przez stronę, stanowi wykonanie wyroku sądu zobowiązującego organ do rozpoznania sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wydanie decyzji przez organ administracji, nawet o umorzeniu postępowania, stanowi wykonanie wyroku sądu zobowiązującego do rozpoznania sprawy. Prawidłowość tej decyzji nie jest przedmiotem oceny w ramach skargi na niewykonanie wyroku.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że celem skargi na niewykonanie wyroku jest przymuszenie organu do działania, a nie ocena merytorycznej poprawności wydanej decyzji. Samo wydanie decyzji, niezależnie od jej treści, jest dowodem podjęcia przez organ czynności procesowych i wypełnienia zobowiązania sądu do rozpoznania sprawy. Kwestia prawidłowości decyzji może być badana w odrębnym postępowaniu.

Czy zarzut niewykonania wyroku może być podstawą do kwestionowania prawidłowości decyzji organu administracji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut niewykonania wyroku nie może być podstawą do kwestionowania prawidłowości decyzji organu administracji. Prawidłowość rozstrzygnięcia organu może być badana w toku postępowania instancyjnego lub w skardze do sądu administracyjnego na taką decyzję.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że skarga na niewykonanie wyroku służy jedynie stwierdzeniu, czy organ podjął jakiekolwiek działania w celu wykonania orzeczenia. Ocena merytoryczna wydanej decyzji, w tym jej zgodność z wcześniejszym wyrokiem sądu, jest poza zakresem postępowania w przedmiocie niewykonania wyroku.

Czy przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ administracji, w którym wydano decyzję o umorzeniu, może być podstawą do zastosowania art. 154 § 1 p.p.s.a. (skarga na niewykonanie wyroku)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ewentualna przewlekłość postępowania, w którym wydano decyzję, nie może być podstawą do zastosowania art. 154 § 1 p.p.s.a. w sytuacji, gdy organ wydał decyzję. Przewlekłość może być kwestionowana na ogólnych zasadach, ale nie w trybie skargi na niewykonanie wyroku.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że zasadniczą przesłanką do zastosowania art. 154 § 1 p.p.s.a. jest ustalenie, że organ nie wykonał wyroku sądu, czyli pozostaje w bezczynności. Jeśli organ wydał decyzję, nawet jeśli postępowanie było przewlekłe, nie można mówić o bezczynności w rozumieniu tego przepisu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 154 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 135

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 149 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 61

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 66 § ust. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.b. art. 66 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydanie decyzji przez organ administracji, nawet o umorzeniu postępowania, stanowi wykonanie wyroku sądu zobowiązującego do rozpoznania sprawy. • Prawidłowość decyzji organu nie jest przedmiotem oceny w ramach skargi na niewykonanie wyroku. • Skarga na niewykonanie wyroku służy przymuszeniu organu do działania, a nie ocenie merytorycznej poprawności jego rozstrzygnięcia.

Odrzucone argumenty

PINB nie wykonał wyroku WSA, gdyż umorzył postępowanie zamiast nakazać usunięcie nieprawidłowości. • Wydanie decyzji przez organ nie jest wystarczające, musi to być decyzja prawidłowo wykonująca wyrok. • PINB prowadził postępowanie w sposób przewlekły. • WSA nie zbadał sprawy prawidłowo, ograniczając się do stwierdzenia formalnego wykonania wyroku. • Uzasadnienie wyroku WSA jest wadliwe, nie wyjaśnia, czy decyzja została wydana zgodnie z wcześniejszym wyrokiem.

Godne uwagi sformułowania

Celem skargi na niewykonanie prawomocnego wyroku sądu stwierdzającego bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przymuszenie organu do działania w sytuacji, gdy ignoruje on orzeczenie sądu i nie podejmuje czynności, do których został przez sąd zobowiązany. • Na ocenę istnienia bezczynności organu, o której mowa w art. 154 § 1 p.p.s.a. nie ma wpływu prawidłowość rozstrzygnięcia, lecz tylko to czy zostało ono faktycznie wydane. • Zastosowanie tej regulacji możliwe jest w sytuacji braku reakcji na zobowiązanie organu wyrokiem sądowym do wydania w określonym terminie rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Małgorzata Masternak - Kubiak

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sprawozdawca

Mirosław Gdesz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skargi na niewykonanie wyroku sądu administracyjnego (art. 154 p.p.s.a.) oraz relacji między skargą na niewykonanie wyroku a kontrolą prawidłowości decyzji organu administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej związanej z niewykonaniem wyroku w kontekście prawa budowlanego i postępowania administracyjnego. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w innych dziedzinach prawa, choć zasady interpretacji art. 154 p.p.s.a. są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną kwestię proceduralną dotyczącą wykonania wyroków sądowych i granic kontroli sądowej nad działaniami organów administracji. Jest to istotne dla prawników procesowych.

Czy organ administracji "wykonał" wyrok, jeśli wydał decyzję, która nie zadowala strony?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst