II OSK 717/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą legalizacji samowolnie pobudowanego przyłącza energetycznego, podkreślając, że kwestie naruszenia prawa własności należą do drogi cywilnej.
Sprawa dotyczyła samowolnie pobudowanego przyłącza energetycznego, które przebiegało przez nieruchomość sąsiednią. Organy nadzoru budowlanego nakładały obowiązki na przedsiębiorstwo energetyczne jako właściciela sieci. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właścicieli nieruchomości, wskazując, że spory o naruszenie prawa własności rozstrzygane są przed sądami powszechnymi. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał w mocy wyrok WSA, oddalając skargę kasacyjną.
Sprawa dotyczyła samowolnie pobudowanego napowietrznego przyłącza energetycznego, które przebiegało przez nieruchomość sąsiednią należącą do J. G. i M. G. Po serii decyzji i uchyleń, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał przedsiębiorstwu energetycznemu przedłożenie dokumentacji inwentaryzacyjnej i ekspertyzy technicznej przyłącza. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił tę decyzję i nałożył podobne obowiązki na przedsiębiorstwo energetyczne, wskazując, że ewentualne roszczenia wobec inwestora K. K. należą do drogi cywilnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę J. G. i M. G., podkreślając, że organy nadzoru budowlanego były związane wcześniejszym wyrokiem NSA i że kwestie naruszenia prawa własności należą do kompetencji sądów powszechnych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zarzuty naruszenia prawa materialnego i procesowego nie są uzasadnione, a WSA prawidłowo ocenił legalność zaskarżonej decyzji, uwzględniając stan prawny z daty jej wydania i właściwość sądów cywilnych w sprawach o naruszenie prawa własności.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, kwestie naruszenia prawa własności nie należą do kompetencji nadzoru budowlanego ani sądownictwa administracyjnego, a powinny być dochodzone przed sądami powszechnymi.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że spory o naruszenie prawa własności mają charakter cywilnoprawny i podlegają rozstrzygnięciu przez sądy powszechne, a organy nadzoru budowlanego koncentrują się na zgodności robót z przepisami prawa budowlanego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (11)
Główne
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
pr. bud. art. 51 § ust. 1 pkt 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Dotyczy obowiązku doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem w przypadku samowoli budowlanej, niebędącej obiektem budowlanym.
Pomocnicze
pr. bud. art. 48
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Nie miał zastosowania, ponieważ przyłącze energetyczne jest urządzeniem budowlanym, a nie obiektem budowlanym.
pr. energ. art. 3 § pkt 11
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
Definicja sieci elektroenergetycznych.
pr. energ. art. 4 § ust. 1
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
Obowiązki przedsiębiorstwa energetycznego dotyczące utrzymania sieci.
pr. energ. art. 6 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne
Wyłączni pracownicy przedsiębiorstwa energetycznego są uprawnieni do kontroli lub naprawy urządzeń będących własnością przedsiębiorstwa.
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2000 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączenia podmiotów do sieci elektroenergetycznych art. § 11 § ust. 2 pkt 1 i 2
Określenie miejsca dostarczenia energii elektrycznej.
k.c. art. 49
Kodeks cywilny
Wspomniany w kontekście własności przyłącza.
k.p.a. art. 156
Kodeks postępowania administracyjnego
Wspomniany w kontekście nieważności rozstrzygnięcia.
Konst. RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Prawo własności.
Konst. RP art. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Jednolitość państwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kwestie naruszenia prawa własności należą do drogi cywilnej, a nie administracyjnej. Organy nadzoru budowlanego są związane oceną prawną wyrażoną w orzeczeniach NSA. Zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego do legalizacji urządzeń budowlanych.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa własności skarżących przez legalizację samowoli budowlanej. Niewłaściwe zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego bez uwzględnienia interesów osób trzecich. Naruszenie przepisów Konstytucji RP (art. 3 i 64).
Godne uwagi sformułowania
kwestie te nie należą do kompetencji nadzoru budowlanego jak również do kognicji sądownictwa administracyjnego Jako zagadnienie ewidentnie cywilne przynależy do właściwości sądów powszechnych Ratio legis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane polega na doprowadzeniu wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego, a nie cywilnego
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Bujko
członek
Anna Łuczaj
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że spory o naruszenie prawa własności związane z samowolą budowlaną rozstrzygane są przed sądami powszechnymi, a nie administracyjnymi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji samowolnie pobudowanego przyłącza energetycznego i jego legalizacji w kontekście prawa budowlanego i energetycznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje konflikt między prawem budowlanym a prawem własności oraz wskazuje na właściwość sądów cywilnych w takich sporach, co jest istotne dla praktyków prawa nieruchomości i budowlanego.
“Samowola budowlana przyłącza energetycznego – gdzie szukać sprawiedliwości: w sądzie administracyjnym czy cywilnym?”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 717/05 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-04-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2005-06-14 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Jurkiewicz /przewodniczący sprawozdawca/ Anna Łuczaj Jerzy Bujko Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Po 1421/03 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2005-03-16 Skarżony organ Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art.184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.), Sędziowie NSA Jerzy Bujko, Anna Łuczaj, Protokolant Mariusz Szufnara, po rozpoznaniu w dniu 12 kwietnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. G. i M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 16 marca 2005 r. sygn. akt II SA/Po 1421/03 w sprawie ze skargi J. G. i M. G. na decyzję Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie inwentaryzacji powykonawczej i nakazania dokonania oceny stanu technicznego obiektu oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 16 marca 2005 r. sygn. akt II S.A./Po 1421/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu skargi J. G. i M. G. na decyzje Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu z dnia [...] maja 2003 r. Nr [...] w przedmiocie inwentaryzacji powykonawczej i nakazania dokonania oceny stanu technicznego , oddalił skargę . Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy : Decyzją z dnia 6 listopada 2000 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. nakazał K. K. przedłożenie dokumentacji zawierającej inwentaryzację wykonanych robót dotyczących samowolnie pobudowanego napowietrznego przyłącza energetycznego przebiegającego przez nieruchomość sąsiednią – G. wraz z dokumentami potwierdzającymi prawo do dysponowania nieruchomością. W wyniku odwołań wniesionych od powyższej decyzji przez K. K. oraz M. , J. i F. G.- współwłaścicieli nieruchomości położonej w G., Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu decyzją z dnia 29 listopada 2000 r. uchylił w całości zaskarżoną decyzję i nakazał K. K. przedłożenie w terminie 30 dni inwentaryzacji powykonawczej i technicznej ekspertyzy powykonawczej potwierdzającej przydatność do użytkowania przyłącza energetycznego oraz zaświadczenia Państwowej Straży Pożarnej. Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu wyrokiem z dnia 3 grudnia 2002 r. w sprawie oznaczonej sygn. akt II SA/Po 4/01 uchylił zaskarżoną skargą F. G., J. G. i M. G. decyzję organu odwoławczego z dnia 29 listopada 2000 r. i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z dnia 6 listopada 2000 r. W motywach powyższego wyroku Sąd wskazał, że w sprawie nie mógł mieć zastosowania art. 48 Prawa budowlanego ponieważ przedmiotowe przyłącze energetyczne jest urządzeniem budowlanym, a nie obiektem budowlanym lub jego częścią. Dlatego konsekwencje wykonanych bez wymaganego pozwolenia na budowę robót budowlanych musiały być ocenione w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego. Odnosząc się do podnoszonego przez skarżące naruszenia prawa ich własności Sąd stwierdził, że kwestie te nie należą do kompetencji nadzoru budowlanego jak również do kognicji sądownictwa administracyjnego. Jako zagadnienie ewidentnie cywilne przynależy do właściwości sądów powszechnych i na tej drodze skarżące mogą dochodzić roszczeń płynących z przymiotu właściciela. Dalej Sąd wywiódł, że uszły uwadze organów budowlanych regulacje zawarte w ustawie z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. Nr 5 poz. 848 ze zm.). Wskazując na art. 3 pkt 11, art. 4 ust. 1 i art. 6 ust. 2 pkt 2 tego prawa oraz przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2000 r. w sprawie szczegółowych warunków przyłączenia podmiotów do sieci elektroenergetycznych (...)- Dz. U. Nr 85 poz. 957 wyjaśnił, że sieci elektroenergetyczne należą do przedsiębiorstwa energetycznego, a do kontroli i napraw urządzeń będących własnością przedsiębiorstw energetycznych są uprawnieni jego pracownicy. Dlatego podmiotem wyłącznie uprawnionym do ingerencji w sieć elektroenergetyczną jest jej właściciel, który nadto zobowiązany jest do przestrzegania porządku prawnego w tym postanowień prawa budowlanego (art. 51 pkt 3 prawa energetycznego). W konkluzji Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy przede wszystkim rozważyć jakie są powinności właściciela sieci, a jakie odbiorcy energii, wynikające z prawa energetycznego i jaki obowiązek, oparty o art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, nałożony na inwestora byłby adekwatny do przepisów prawa energetycznego i mógłby doprowadzić do rozstrzygnięcia sprawy zgodnie z prawem. Rozpoznając ponownie sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., decyzją z dnia 14 kwietnia 2003 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tj. z 2000 r. Nr 106 poz. 1126 ze zm.) nakazał Grupie E. S.A. - Biuro Obsługi Klienta w K. wykonanie czynności polegających na przedłożeniu "stosownej dokumentacji przyłącza elektroenergetycznego do obiektu budowlanego na nieruchomości położonej w miejscowości G. bez naruszenia jakiegokolwiek i czyjegokolwiek prawa wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami, wymaganymi przepisami szczególnymi, w terminie 60 dni licząc od dnia uprawomocnienia się niniejszej decyzji". W uzasadnieniu powyższej decyzji wskazano , iż postępowanie administracyjne w sprawie samowolnej przebudowy przyłącza elektroenergetycznego przebiegającego przez nieruchomość położoną w miejscowości G. do budynku gospodarczego K. K. – G. zostało wszczęte na żądanie F. G. zam. G. Przeprowadzone w dniu 26 czerwca 2000 r. oględziny wykazały, że K. K. za pośrednictwem pracownika Energetyki P. S.A. ,- Placówka w Ś. (obecnie Grupa E. S.A. Biuro Obsługi Klienta – K.), dokonał demontażu istniejącego przyłącza napowietrznego, elektroenergetycznego wraz ze stojakiem przytwierdzonym do murku ogniowego budynku gospodarczego i pobudował nowe przyłącze napowietrzne po nowej trasie o długości 11,0 m od słupa energetycznego zlokalizowanego w pasie drogowym przez nieruchomość sąsiednią stanowiącą własność rodziny G. do ściany szczytowej budynku gospodarczego na nieruchomości G. Jak ustalono podczas oględzin, roboty budowlane związane z demontażem istniejącego przyłącza oraz z pobudowaniem nowego zostały wykonane w dniu 15 czerwca 2000 r. bez wymaganego pozwolenia na budowę oraz prawa do dysponowania nieruchomością rodziny G. na wykonanie powyższych robót. Z zapisu art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane wynika, że pobudowanie przyłącza elektroenergetycznego po nowej trasie wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a zatem brak takiej decyzji narusza prawo i musi być traktowane jako samowola budowlana. Zgodnie z art. 3 pkt 11 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (Dz. U. z 1997 r. Nr 54 poz. 348 ze zm.) sieci to jest. instalacje, służące do przesyłania i dystrybucji paliw lub energii, należą do przedsiębiorstw energetycznych. Są one zobowiązane do utrzymania ich zdolności w sposób ciągły i niezawodny, zapewniający realizację dostaw paliw lub energii (art. 4 ust. 1 cytowanej ustawy). Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 25 września 2000 r. w sprawie szczególnych warunków przyłączenia podmiotów do sieci elektroenergetycznych, obrotu energią elektryczną, świadczenia usług przesyłowych, ruchu sieciowego i eksploatacji sieci oraz standardów jakościowych obsługi odbiorców (Dz. U. z 2000 r. Nr 85 poz. 957) reguluje między innymi warunki przyłączenia podmiotów do sieci (§ 1 pkt 1) oraz wyjaśnia użyte w nim pojęcia np. miejsce dostarczenia energii (§ 2 pkt 10) i przyłącza (§ 2 pkt 11). W myśl § 11 ust. 2 pkt 1 i pkt 2 miejscem dostarczenia energii elektrycznej dla takiego podmiotu jak K. K. jest zasilanie z linii napowietrznej przyłącza (to jest odcinkiem sieci) wykonane pojedynczymi przewodami fazowymi - zaciski prądowe przewodów przy izolatorach stojaka dachowego, lub konstrukcji wsporczej w ścianie budynku, na wejściu w kierunku instalacji odbiorczej albo przy zasilaniu kablem ziemnym lub przyłączem kablowym z linii napowietrznej - zaciski prądowe na wejściu przewodów do zabezpieczenia w złączu , w kierunku instalacji odbiorcy. Wyżej wymienione miejsca dostarczenia energii elektrycznej zostały zawarte w § 2 umowy nr 45746.0/2000/7190049/2 z dnia 1 września 2000 r. pomiędzy K. K., a przedsiębiorstwem energetycznym, to jest Zakładem Obrotu Energią - Oddział Obrotu K. jako kontynuacja umowy o dostawę energii elektrycznej z dnia 3 lipca 1957 r. nr [...]. Jak wynika z zapisu art. 6 ust. 2 pkt 2 Prawa energetycznego, do kontroli lub naprawy urządzeń będących własnością przedsiębiorstw energetycznych są uprawnieni wyłącznie pracownicy tych przedsiębiorstw, na podstawie specjalnego pisemnego upoważnienia. Wyłącznym podmiotem uprawnionym do ingerencji technicznej w sieć elektroenergetyczną, jest jej właściciel, natomiast odbiorca jakim jest K. K. zgodnie z zawartą umową zobowiązał się jedynie do zakupu i odbioru energii w obiekcie w miejscowości G. Wobec faktu, że przedmiotowe przyłącze nie jest obiektem budowlanym, lecz urządzeniem budowlanym związanym z obiektem, nie stosuje się wobec niego bezwzględnego nakazu rozbiórki, a jedynie nakazuje wykonanie czynności zmierzających do doprowadzenia do zgodności z prawem. Nałożone obowiązki na wyłączny podmiot uprawniony do ingerencji technicznej w sieć elektroenergetyczną, pozwoli na wydanie decyzji umożliwiającej wykonanie ewentualnych zmian wynikających z różnic pomiędzy stanem istniejącym, a projektowanym. Niewykonanie nałożonych obowiązków w określonym terminie będzie skutkować nakazem rozbiórki przyłącza. W następstwie odwołań wniesionych od powyższej decyzji przez M. G., J. G. oraz K. K. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu decyzją z dnia 27 maja 2003 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 oraz art51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nałożył na Grupę Energetyczną E. S.A. z siedzibą Biura Obsługi Klienta w K. obowiązek wykonania i dostarczenia w terminie do 15 lipca 2003 r. inwentaryzacji powykonawczej oraz ekspertyzy technicznej potwierdzającej przydatność do użytkowania -wykonanej przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w specjalności instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych - samowolnie pobudowanego napowietrznego przyłącza energetycznego do posesji położonej w G. Uzasadniając powyższe rozstrzygnięcie w szczególności wskazano , iż sporne przyłącze jest własnością przedsiębiorstwa energetycznego, dlatego obowiązki należało nałożyć na właściciela. Ewentualne roszczenia przedsiębiorstwa wobec K. K. mogą być dochodzone tylko przed sądem powszechnym. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniach wniesionych przez strony organ odwoławczy wyjaśnił, że roszczenia związane z naruszeniem własności w tym żądanie zaniechania naruszeń stanowią sprawę cywilnoprawną i podlegają przepisom kodeksu cywilnego. Organy nadzoru budowlanego kontrolują przestrzeganie przepisów prawa budowlanego i zgodności robót ze sztuką budowlaną. Nie są natomiast kompetentne do badania prawa do dysponowania gruntem na cele budowlane, a tym bardziej do orzekania o naruszeniu cudzej własności. Organ I instancji w kwestionowanej decyzji nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wznowienie robót , lecz zdaniem organu odwoławczego jest on bezprzedmiotowy bowiem roboty budowlane zostały zakończone W końcowych motywach uzasadnienia dodano , że obowiązki nałożone na właściciela sieci w decyzji pierwszoinstancyjnej określone zostały nieprecyzyjnie i ogólnikowo, co utrudniałoby sprawdzenie, czy wszystkie dokumenty zostały w terminie dostarczone, a więc czy decyzja została wykonana. Dlatego działając w ramach kompetencji reformacyjno-merytorycznych orzeczono jak w sentencji decyzji. Przedłożenie żądanej dokumentacji pozwoli na określenie jakości technicznej przyłącza, jego przydatności użytkowej i spełnienia warunków bezpieczeństwa. Od w/w decyzji J. G. i M. G. (obecnie G.) wniosły skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji skarżące zarzuciły jej rażące naruszenie prawa polegające na pominięciu praw właścicieli nieruchomości położonej w G. tj. praw wywodzących się wprost z prawa własności. W uzasadnieniu skargi skarżące podniosły, że zaskarżona decyzja prowadzi do zalegalizowania samowoli budowlanej K. K., gdy tymczasem owa samowola winna spotkać się z odpowiednim represyjnym działaniem Państwa. W dalszej kolejności skarżące wskazały, że przepisy prawa energetycznego w tym powołane przez organ odwoławczy rozporządzenie z dnia 25 września 2000 r. odnoszą się wielokrotnie do prawa własności wymagając od stron umowy o przyłączenie i dostawę energii określenia warunków udostępnienia. Dlatego w ocenie skarżących, za pomocą samowoli budowlanej nie można osiągać celów naruszających ich prawa. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Prokurator Prokuratury Rejonowej P. wniósł o oddalenie skargi podnosząc, że kwestie związane z naruszeniem prawa własności skarżących mogą być rozwiązane przed sądem powszechnym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 cyt. wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę –Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.) . Sąd I instancji w motywach swego orzeczenia podkreślił , że zaskarżona decyzja wydana została w sprawie, w której orzekał już Naczelny Sąd Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu i wyrokiem z dnia 3 grudnia 2002 r. sygn. akt II SA/Po 4/01 uchylił opisane na wstępie decyzje organów nadzoru budowlanego obu instancji. W tej sytuacji organy orzekające zobowiązane były podporządkować się ocenie prawnej wyrażonej w powołanym wyroku. Zgodnie bowiem z obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Dodani , że związanie oceną prawną wyrażoną w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r. dotyczy również wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz organu administracji, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia. Wynika to z postanowień art. 99 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271 ze zm.). Zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie sądowym poglądem zastosowanie się do oceny prawnej zawartej w uzasadnieniu wyroku Sądu może być wyłączone jedynie w przypadku istotnej zmiany stanu faktycznego lub prawnego sprawy, albo w razie wzruszenia takiego wyroku . Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd I instancji przypomniał , że w powołanym na wstępie wyroku z dnia 3 grudnia 2002 r. Sąd kategorycznie stwierdził, że w niniejszej sprawie brak było podstaw do nakazania rozbiórki przedmiotowego przyłącza energetycznego w oparciu o art. 48 Prawa budowlanego, podzielił pogląd organów administracji o potrzebie zastosowania w sprawie art. 51 powołanej ustawy, a także wskazał na konieczność uwzględnienia przepisów prawa energetycznego. Ponadto Sąd wyraził pogląd o możliwości poszukiwania ochrony naruszonych przedmiotowym urządzeniem budowlanym uprawnień właścicielskich skarżących wyłącznie w drodze procesu cywilnego. Przytoczoną wyżej ocena prawną organy nadzoru budowlanego były związane w niniejszej sprawie bowiem nie uległ zmianie jej stan faktyczny ani też przepisy prawne obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Nawiązując do argumentów skargi dodano , że w wypadku samowoli budowlanej, której skutki podlegały likwidacji w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. Nr 106 z 2000 r. poz. 1126 ze zm.) w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania zaskarżonej decyzji, brak było podstaw do nałożenia na inwestora obowiązku przedłożenia dowodu potwierdzającego prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane . W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazywano też, że "Ratio legis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89 poz. 414 ze zm.) polega na doprowadzeniu wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, ale w aspekcie przepisów prawa administracyjnego, a nie cywilnego" oraz, że ochrony naruszonych praw własności można dochodzić przed sądem powszechnym . Wskazano więc , że z wypowiedzi skarżących złożonych na rozprawie sądowej wynika, że w Sądzie Rejonowym w K. toczy się proces z ich powództwa przeciwko K. K. i Grupie Energetycznej "E." S.A. w K. o ochronę własności, związany z przebiegiem przedmiotowego przyłącza energetycznego. W świetle przedstawionych wyżej okoliczności, zaskarżonej decyzji opartej o art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego (w brzmieniu z daty jej wydania) jak konkludował Sąd I instancji nie można zarzucić naruszenia prawa. Prawidłowo także zdaniem Sądu obowiązki określone w powołanej decyzji nałożone zostały na właściciela przedmiotowego przyłącza energetycznego tj. przedsiębiorstwo energetyczne (art. 49 kc w związku z art. 3 pkt 11 Prawa energetycznego), a to zważywszy na charakter przedmiotowych robót budowlanych oraz wskazane już w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 grudnia 2002 r. uregulowania prawne dotyczące podmiotów uprawnionych do instalowania i remontu sieci elektroenergetycznych. Zauważono , że zaskarżona decyzja ma na celu doprowadzenie wykonanych samowolnie robót do stanu zgodnego z prawem z punktu widzenia prawa administracyjnego, przy czym nie wykonanie określonych w niej obowiązków może powodować skutki obejmujące nakaz rozbiórki (art. 51 ust. 2 powołanego wyżej Prawa budowlanego). Skargę kasacyjna od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył pełnomocnik J. G. i M. G. zaskarżają go w całości . Wskazując na podstawę wynikającą z art. 174 punkty 1 i 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wyrokowi Sądu I instancji zarzucono : - naruszenie prawa materialnego przez niewłaściwe jego zastosowanie, a to wobec oddalenia skargi i utrzymania w mocy decyzji Wielkopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Poznaniu wydanej z naruszeniem przepisów artykułu 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (w jej brzmieniu z dnia wydania decyzji WWINB - Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 718), bez uwzględnienia zwłaszcza norm wynikających z art. 5 ust. 1 pkt 9 i 30 ust. 7 pkt 4 powołanej wyżej ustawy i podjęcie działań zmierzających do zalegalizowania samowoli budowlanej bez poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich, w tym bez konieczności uzyskania pozwolenia, w sytuacji zajścia okoliczności z art. 30 ust. 3 pkt 4 Prawa budowlanego (w brzmieniu ustawy z dnia 27 maja 2003 r.). - naruszenie przepisów artykułów 3 i 64 Konstytucji RP - mającego bezpośrednie zastosowanie w niniejszej sprawie - poprzez naruszenie prawa własności skarżących bez podstawy wynikającej z ustawy i na cele inne niż społeczne, zwłaszcza zaś cele podlegające ochronie słabszej od prawa własności skarżących; - naruszenie przez organy wydające decyzje, utrzymane w mocy zaskarżanym wyrokiem - zasadniczych przepisów postępowania administracyjnego, w tym zwłaszcza regulacji obejmujących zasady: praworządności, pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa oraz uwzględniania słusznego interesu obywateli, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik sprawy. Powołując się na powyższe zarzuty w pkt 1. wniosków zwrócono się o zmianę zaskarżonego wyroku poprzez : - nakazanie właścicielowi przyłącza — przebiegającego przez działkę skarżących w G. - wykonania przyłącza zgodnie z obowiązującym prawem, przy uwzględnieniu interesów skarżących - tj. o pobudowanie przyłącza w sposób omijający nieruchomość skarżących, w razie zaś nieuwzględnienia w/w żądania o nałożenie na właściciela przedmiotowego przyłącza - przebiegającego przez działkę skarżących w G. - obowiązku uzyskania pozwolenia wynikającego z art. 30 ust. 3 pkt 4 Prawa budowlanego (obecnie art. 30 ust. 7 pkt 4), przy obowiązku poszanowania uzasadnionych interesów skarżących. Ewentualnie zaś - na wypadek nieuwzględnienia wniosku z punktu 1 o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu, z zaleceniem wszakże zmiany obowiązków nałożonych na właściciela przyłącza w sposób uwzględniający uzasadnione interesy skarżących. W motywach wniesionej skargi kasacyjnej podniesiono , iż skarżące podzielają zapatrywanie Sądu dotyczące związania interpretacją dokonaną w sprawie przez NSA, jednakże kwestionują nie tylko zasadność, ale zwłaszcza zgodność z Prawem budowlanym, rozstrzygnięcia dokonanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, skutkującego oddaleniem skargi. Przede wszystkim bowiem związanie owo obejmuje jedynie podstawę prawną, na którą wskazał NSA w swoim wyroku z dnia 3 grudnia 2002 r., nie przesądzając zaś w żadnym razie o bezzasadności stanowiska skarżących. Skarżące nie kwestionują na obecnym etapie sprawy, iż podstawę ewentualnej legalizacji przyłącza stanowi art. 51 Prawa budowlanego. Jednakże podnoszą równocześnie, iż w toku trwającego niemal 5 lat postępowania, dokonano pełnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego sprawy. Ustalenia te wskazują co potwierdzają wszystkie wydane w sprawie decyzje, iż, stanowiące przedmiot niniejszej sprawy, przyłącze, pobudowane zostało w 2000 r. nielegalnie, bez uzyskania wymaganych prawem uzgodnień i zezwoleń, bez stosownego zawiadomienia organu, a nadto - bez zgody i wiedzy właściciela sieci i przyłącza oraz. przy wyraźnie wyrażonym sprzeciwie właściciela nieruchomości sąsiedniej. Bezsprzecznie pozostaje ono samowolą budowlaną. Przyjmując nawet, iż jego pobudowanie stanowiło remont, jednoznacznie ustalono, iż po remoncie przebiega ono po nowej trasie, co obligowało inwestora do uzyskania pozwolenia na budowę, a przynajmniej do dokonania stosownego powiadomienia organu, zgodnie z art. 29 Prawa budowlanego. W takim zaś wypadku wymaganym było przedstawienie stosownej dokumentacji, w tym uprawniającej do dysponowania nieruchomością, albo też ewentualnie uzyskanie stosownego pozwolenia, o którym mowa art. 30 ust. 3 ówczesnego Prawa Budowlanego. Jednakże jak wskazano żaden z tych obowiązków nie został wykonany, zaś poprowadzone przyłącze zostało pobudowane bez zgody, a wręcz wbrew sprzeciwowi właścicielek sąsiedniego gruntu, nie tylko bez poszanowania czy uwzględnienia ich interesów - jako osób trzecich, ale też bez uzyskania stosownych uzgodnień i pozwoleń w tym zakresie. Zachowanie norm technicznoprawnych nie może mieć wpływu na ocenę działalności K. K. Prowadzona zatem obecnie legalizacją przyłącza, uwzględniając ratio legis przepisu art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego, winna nie tylko zmierzać do doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, ale także do uwzględnienia interesów właścicieli nieruchomości, przez które przebiega przedmiotowe przyłącze. Interesy te bowiem - zgodnie z zasadą praworządności - winny być uwzględnione w toku postępowania z urzędu, zaś ich naruszenie, w wyniku nieuwzględnienia normy wynikającej z art. 5 Prawa budowlanego, może być traktowane jako rażące naruszenie prawa, skutkujące nieważnością rozstrzygnięcia w trybie art. 156 kpa. Tymczasem, przeprowadzone postępowanie administracyjne konsekwentnie pomija interesy skarżących, odsyłając w tym zakresie na drogę postępowania cywilnego. Nie sposób zaakceptować takiego stanowiska w świetle unormowania art.,art. 5 i 30 Prawa budowlanego, nakazujących nie tylko uwzględnienie interesu skarżących, ale wręcz - minimalizowanie dolegliwości związanych z powstałą samowolą budowlaną. Podkreślono , iż skarżące niejednokrotnie podnosiły już, że istniejące przyłącze uniemożliwia im korzystanie ze stanowiącej ich własność nieruchomości w zamierzony przez nie sposób, w tym także niweczy plany skarżących dotyczące prowadzenia na tejże nieruchomości działalności gospodarczej. Sporządzona zaś na potrzeby postępowania cywilnego opinia jednoznacznie wskazuje na możliwość poprowadzenia przyłącza - bądź też jego starą trasą, bądź też jako przyłącza podziemnego, z pominięciem nieruchomości skarżących. Nadto jak było to już w trakcie postępowania podnoszone pierwotne przyłącze wykonane w roku 1950 omijało nieruchomość skarżących i nie naruszało ich interesów, było natomiast zapewne mniej wygodne dla jego użytkownika. Okoliczności te są tym bardziej istotne, iż przepis art. 51 ust. 2 nie nakłada na organy obowiązku legalizacji każdej, powstałej już samowoli budowlanej, nie stanowiącej obiektu budowlanego, w postaci, w jakiej została ona pobudowana. Z treści ust. 2 art. 51 Prawa budowlanego wprost wynika możliwość nałożenia na inwestora obowiązków związanych z przebudowaniem, nawet dość znacznym, powstałej samowoli, ewentualnie zaś także - przewiduje możliwość zobowiązania tegoż inwestora do przywrócenia stanu poprzedniego . W świetle treści art. 5 Prawa budowlanego, właśnie takie obowiązki, uwzględniające w najszerszym zakresie prawa osób trzecich, winny być przedmiotem rozstrzygnięć. Tym bardziej, iż rozstrzygnięcia takie sprzyjałyby nie tylko szybkości postępowania, ale bardzo często -jak w tym przypadku - pozwalały być może nawet na ugodowe załatwienie sprawy. Wskazano , iż działania organu zmierzające do ochrony interesu osób trzecich, winny być podejmowane z urzędu, i realizowane w ramach luzów decyzyjnych wynikających z art. 51 ust. 2 - w ramach uznania administracyjnego. Zatem dopiero takie rozstrzygnięcia czyniły by zadość zasadom postępowania administracyjnego, niewątpliwie naruszonym dotychczasowymi rozstrzygnięciami organów, które to zresztą naruszenia w sposób istotny wpływały na treść każdorazowych rozstrzygnięć organów administracji, a wobec oddalenia skargi stały się także uchybieniami formalnymi dotykającymi orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W treści wydanych w sprawie rozstrzygnięć, utrzymanych w mocy wyrokiem Sądu I Instancji, pełnomocnik skarżących dopatruje się naruszenia zasady praworządności - jawiącego się już tylko w samym pominięciu - przy orzekaniu w sprawie przepisów powoływanych wyżej artykułów 5 i 30 Prawa budowlanego, których uwzględnienie było obligatoryjne dla organów postępowania, zwłaszcza wobec dokonania tak jednoznacznych ustaleń stanu faktycznego sprawy. Brak działania organów, nie tylko w granicach prawa, ale przede wszystkim na jego podstawie, a nadto - także w celu ochrony słusznego interesu obywateli narusza nie tylko przepisy artykułów 6 i 7 Kodeksu postępowania administracyjnego, ale także i normę wynikającą z art. 3 Konstytucji RP. Przestrzeganie prawa jest bowiem podstawowym obowiązkiem każdego organu Państwa. Obowiązkiem takim jest zresztą także uwzględnianie z urzędu nie tylko interesów osób trzecich (chociażby z mocy art. 5 Prawa budowlanego), ale przede wszystkim słusznego interesu obywateli - w tym wypadku interesu skarżących - będących stroną niniejszego postępowania. Tym bardziej, iż prawo własności - jako posadowione na szczycie hierarchii podlegających ochronie praw, może być - w świetle art. 64 Konstytucji RP - naruszane i ograniczane tylko wyjątkowo, w drodze regulacji ustawowych i to jedynie na cele jeszcze mocniej chronionego dobra przewyższającego - we wspomnianej wyżej hierarchii - prawo własności -dobra społecznego. Bez wątpienia jak zauważono w skardze kasacyjnej bezprawne poprowadzenie przez nieruchomość skarżących przyłącza energetycznego służącego zaspokojeniu potrzeb energetycznych nieruchomości sąsiedniej, a nadto wykonane w ten sposób wbrew woli skarżących, jedynie dla obniżenia kosztów przyłączenia odbiorcy energii – K. K. - nie tylko nie wynika z upoważnienia ustawowego, ale nie może też być kwalifikowane jako ograniczenie prawa własności na cele społeczne. Ocena tych działań musi być negatywna, w szczególności biorąc pod uwagę okoliczność, że pierwotne przyłącze wykonane w 1950 roku zaspakajało potrzebę dostarczenia energii elektrycznej na nieruchomość, zaś zamiany jego trasy naruszające ewidentnie prawa skarżących były spowodowane wyłącznie subiektywnymi przesłankami - wolą przerzucenia na skarżące dolegliwości związanych z przebiegiem przyłącza. Istota zaś tych rozważań tkwi we, wskazywanych wyżej, naruszeniach norm konstytucyjnych , których bezpośrednie stosowania w systemie polskiego prawa powszechnego wymusza ich uwzględnianie i realizację także i w toku wydawania decyzji w trybie administracyjnym, a wręcz zwłaszcza w trybie administracyjnym. Dopiero bowiem działanie w granicach prawa i korzystanie z wynikających zeń możliwości w sposób zgodny z interesem społecznym i obywatelskim, a przede wszystkim - w sposób uwzględniający w pełni ratio legis istniejących uregulowań - mających w swym zamyśle zapewniać ochronę interesów obywateli, przy zachowaniu ładu społecznego, realizują w pełni zasadą pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa. W niniejszym postępowaniu zaś także i ta zasada doznaje znaczącego uszczerbku. Z tego też względu, niedopuszczalnym jest jak podniesiono w skardze kasacyjnej tolerowanie rażących samowoli, a co za tym idzie — nie możliwym do zaakceptowania w Państwie Prawa urzeczywistnionym w Konstytucji RP - jest akceptacja temu podobnych zachowań przez organy administracji państwowej. Ochrona prawa własności nie może bowiem pozostawać jedynie uprawnieniem właściciela, możliwym do egzekwowania jedynie w drodze powództwa cywilnego, ale winna leżeć w przedmiocie najwyższego zainteresowania organów Państwa, zobligowanych do ochrony tego prawa już choćby tylko przepisami Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach : 1) naruszenia prawa materialnego przez błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie ; 2) naruszenie przepisów postępowania , jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy . Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej , bowiem według art. 183 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej , biorąc jedynie pod uwagę nieważność postępowania . Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze . Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa , którym zdaniem skarżącego – uchybił Sąd , uzasadnienia ich naruszenia a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - wskazania dodatkowo , że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Kasacja nie odpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności . Ze względu na to , że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym jest obwarowana przymusem adwokacko – radcowskim ( art. 175 § 1 –3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ) . Opiera się on na założeniu , że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny . Zaznaczyć również należy , iż przedstawienie okoliczności uzasadniających przyjęcie kasacji do rozpoznania nie może ograniczyć się do powtórzenia treści przepisu art. 174 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , wymieniającego podstawy kasacji . Konieczne jest uzasadnienie podnoszonej podstawy skargi przez wskazanie , które przepisy ustawy , rozporządzenia – oznaczone numerem artykułu ( paragraf , ustęp ), - zostały naruszone , na czym to naruszenie polega oraz jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy . Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienie nie jest spełniony , gdy skarga zawiera wywody , zmuszające Naczelny Sąd Administracyjny do domyślania się , który przepis prawa skarżący miał na uwadze , podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania . Przepis ten musi być wskazany wyraźnie . Skarga kasacyjna wniesiona w przedmiotowej sprawie przez pełnomocnika skarżących J. G. i M. G. oparta została o zarzut wskazany w art. 174 pkt . 1 i 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi tj. naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania . Jak wynika z utrwalonych poglądów w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego w myśl art. 174 pkt 1 cytowanej ustawy skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd ( porównaj wyrok NSA z dnia 14 kwietnia 2004 r. sygn. akt OSK 121/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r poz. 11 ) . Natomiast zarzut oparty na podstawie art. 174 pkt. 2 cytowanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skierowany musi być przeciwko wyrokowi sądu a nie decyzji organy administracji a także , że nie stanowi wskazania prawidłowej podstawy kasacyjnej naruszenia prawa procesowego powołanie wyłącznie przepisów procedury administracyjnej ( porównaj wyrok z dnia 19 maja 2004 r. sygn. akt FSK 80/04 opublikowany ONSA i WSA Nr 1 z 2004 r. poz. 12 i wyrok NSA z dnia 21 grudnia 2004 r. sygn. akt GSK1149/04 niepublikowany ) . W sytuacji przytoczenia w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania w pierwszej kolejności Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje ostatnio wymieniony zarzut . Dopiero bowiem po przesądzeniu , że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo , że nie został skutecznie podważony można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez Sąd przepis prawa materialnego . Z istoty skargi kasacyjnej jako środka odwoławczego od wyroku Sądu administracyjnego I instancji wynika , że podstawą skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego jest naruszenie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podnosząc w tej sprawie zarzut naruszenia przepisów postępowania nie wskazano jednakże w skardze kasacyjnej żadnego konkretnego przepisu prawa procesowego ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm. ) . Natomiast pełnomocnik skarżącego wskazując na naruszenie prawa procesowego w jej petitum nie wymienił jakiegokolwiek przepisu procesowego , natomiast w motywach skargi kasacyjnej powołał się wyłącznie na naruszenie przepisów art.6 , art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego odnosząc je wyłącznie do postępowania administracyjnego. Nowe rozwiązania prawne wprowadzone ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi , regulują w pełni postępowanie przed sądami administracyjnymi , odchodząc zatem od rozwiązania przyjętego w poprzednio obowiązującej ustawie z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74 poz. 368 ze zm.). To właśnie w art. 59 tej ustawy znajdowało się odesłanie do enumeratywnie wyliczonych tam przepisów kodeksu postępowania administracyjnego (Kpa) w tym do zasad ogólnych postępowania administracyjnego . Wprowadzenie pełnej regulacji ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi powoduje , że Sąd administracyjny rozpoznając skargę nie stosuje przepisów kpa a zatem nie można czyniąc Sądowi I instancji zarzut kasacyjny naruszenia prawa procesowego wywodzić go z przepisów kodeksu postępowania administracyjnego . A tak wadliwie uczyniono w tej sprawie albowiem wyłącznie w motywach skargi kasacyjnej powołano się tylko na wskazane wyżej przepisy kodeksu postępowania administracyjnego . Skoro podstawą skargi kasacyjnej jest naruszenie przepisów postępowania sądowoadministracyjnego to jako uchybienie przepisom postępowania , które mogło mieć wpływ na wynik sprawy należało zarzucić ewentualnie naruszenie art. 145 § 1 lit. b lub c ustawy procesowej przez nieuwzględnienie skargi mimo naruszenia przepisów procesowych przez organ w toku postępowania administracyjnego bądź wskazanie na naruszenie innego przepisu tej ustawy procesowej powiązując to z naruszeniami kpa . Zarzutu takiego nie wskazano , natomiast uczyniony zarzut naruszenia prawa procesowego - przepisów kpa jest w opisanych okolicznościach nieusprawiedliwiony . Tym samym brak prawidłowego wskazania w skardze kasacyjnej przepisów procedury sądowoadministracyjnej nie pozwala na podważenie stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji . Przystępując do oceny kolejnego zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie to pełnomocnik skarżącego wskazał w powyższym zakresie na uregulowania ustawy zasadniczej oraz ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane Zatem przechodząc do oceny tych zarzutów skargi kasacyjne należy rozpocząć ich rozpoznawanie od zarzutu najdalej idącego a to naruszenia art. 64 i art. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej . Przepis art. 64 stanowi , iż każdy ma prawo do własności , innych praw majątkowych oraz prawo dziedziczenia ( ust.1 ). Własność , inne prawa majątkowe oraz prawo dziedziczenia podlegają równej dla wszystkich ochronie prawnej ( ust. 2 ) . Z treści wskazanej normy prawnej generalnie wynika , że na pierwsze miejsce w katalogu wolności i praw ekonomicznych , socjalnych i kulturalnych wysuwa się uprawnienie do tego aby móc korzystać z podmiotowego prawa własności .Natomiast art. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowi , iż Rzeczypospolita Polska jest państwem jednolitym .Jednolitość , czyli unitarność oznacza , że żadna z jednostek podziału terytorialnego Rzeczypospolitej nie posiada samodzielności państwowej , nie jest suwerenna . Państwo jest podzielone na jednostki terytorialne , gminy , województwa , miasta dla celów administracji publicznej . Zauważyć w tym miejscu należy , iż samoistne stosowanie norm konstytucji oznacza , że jest ona wystarczającą i jedyną podstawą podjęcia aktu prawnego . Przy takim ujęciu bezpośredniego stosowania Konstytucji podkreślić należy , iż Sąd I instancji nie stosował w/w przepisów ustawy zasadniczej . Natomiast formą bezpośredniego stosowania konstytucji jest współstosowanie interpretacyjne ustawy zasadniczej a następuje ono gdy organ stosujący prawo ustala jego normę biorąc pod uwagę zarówno normę ustawową jak i odpowiednią normę konstytucji ( technika wykładni ustaw zgodzie z konstytucją ) . Przepisy ustawy zasadniczej dostarczają wskazówek pozwalających na właściwą wykładnię ustawy i innych aktów prawa powszechnie obowiązującego , ich zakresu stosowania a także zakresu ich obowiązywania . W takim ujęciu stosowania przez Sądy administracyjne ustawy zasadniczej nie można w okolicznościach tej sprawy uznać , że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie naruszył art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oceniając legalność zaskarżonych decyzji . Jednocześnie podkreślić w tym miejscu należy , iż zarzut naruszenia art. 3 Konstytucji R.P. zgłoszony w skardze kasacyjnej nie został w sposób precyzyjny uzasadniony w odniesieniu do zaskarżonego wyroku Sądu I instancji tym samym niemożliwa jest polemika z takim zarzutem . Przystępując do dalszych rozważań w tej sprawie , niezbędne jest uczynienie uwagi , iż kontrola legalności zaskarżonego aktu dokonywana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny odbywa się z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w dacie wydania zaskarżonego aktu i na podstawie materiału dowodowego zebranego do chwili jego wydania . Zmiana stanu prawnego powstała po wydaniu zaskarżonego aktu nie może mieć wpływu na wynik sądowej kontroli tego aktu . Podobne zasady obowiązują Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznający skargę kasacyjną od wyroku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny . Zaskarżoną decyzję Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Poznaniu wydał 27 maja 2003 r. i kontrola legalności tego aktu dokonywana przez Sądy administracyjne odbywa się z uwzględnieniem stanu prawnego obowiązującego w tym dniu a więc w brzmieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane ( tj. Dz. U. Nr 106 z 2000r poz. 1126 ze zm. ) . Natomiast skarga kasacyjna zarzutami , której Naczelny Sąd Administracyjny jest związany zarzuca naruszenie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane bez uwzględnienia norm wynikających z art. 5 ust. 1 pkt. 9 i art. 30 ust. 7 pkt. 4 ustawy Prawo budowlane w brzmieniu nadanym ustawą z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 80 , poz. 718 ) Jednakże wskazane wyżej przepisy Prawa budowlanego w tak precyzyjnie określonym przez pełnomocnika skarżących brzmieniu nie miały i nie mogły mieć zastosowania w sprawie albowiem zaczęły obowiązywać od dnia 11 lipca 2003 r. wraz z wejściem w życie ustawy z 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy- Prawo budowlane oraz zmianie niektórych ustaw ( Dz. U. Nr 80,poz.718 ).Wyjaśnić należy , iż w chwili podejmowania decyzji ostatecznej w tej sprawie a więc dnia 27 maja 2003 r. redakcja ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nie zawierała w swej treści ani przepisu art. 5 ust.1 pkt.9 jak też przepisu art. 30 ust.7 pkt.4 . Zatem przepis art. 51ust. 1 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane nie mógł zostać naruszony poprzez nieuwzględnienie tych norm . Tym samym tak sformułowany jak wyżej zarzut naruszenia prawa materialnego nie jest w okolicznościach tej sprawy usprawiedliwiony . Dodatkowo podkreślić należy , że w skardze kasacyjnej powołano się także na zarzut naruszenia art. 30 ust. 3 pkt. 4 w brzmieniu ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane na dzień 27 maja 2003 r. ( tj. Dz. U. Nr 106 z 2000 r. poz. 1126 ze zm. ) poprzez niewłaściwe zastosowanie , który w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest także usprawiedliwiony .Przepis ten odnosi się do instytucji zgłoszenia budowy a określa , że właściwy organ może nałożyć w drodze decyzji , obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych , objętych obowiązkiem zgłoszenia ,o którym mowa w ust. 1 jeżeli ich realizacja może naruszyć ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować wprowadzenie , utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich . Jednakże przepis ten nie był stosowany przez Sąd I instancji jak też nie mógł mieć zastosowania w niniejszej sprawie . Niespornym jest , że na przedmiotowe roboty o jakich mowa w niniejszej sprawie wymagane było pozwolenie na budowę a wykonano je w warunkach samowoli budowlanej a więc nie można w opisanych okolicznościach powoływać się na zarzut naruszenia art. 30 ust, 3 pkt. 4 ustawy Prawo budowlane . Zatem i ten zarzut również uznać należy za nieusprawiedliwiony . Z tych powodów podkreślić należy , iż wniesiona w tej sprawie skarga nie zawiera usprawiedliwionych podstaw a to nakazywało Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w oparciu o przepis art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U . Nr 153 poz. 1270 ze zm. ) orzec jak w sentencji wyroku .
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI