II OSK 694/23

Naczelny Sąd Administracyjny2025-09-17
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowęprawo budowlaneobszar oddziaływaniaprzymiot stronyplan miejscowyNSAWSAnieruchomości sąsiednieinfrastruktura techniczna

NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, uznając, że skarżący nie miał statusu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, gdyż inwestycja nie ograniczała zabudowy jego nieruchomości.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA, który uchylił decyzję odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę. Skarżący J. L. domagał się wznowienia postępowania, twierdząc, że jest stroną w sprawie ze względu na potencjalne oddziaływanie planowanej inwestycji na jego nieruchomość. WSA uznał, że organy nie zbadały wystarczająco przepisów planu miejscowego dotyczących możliwości zabudowy terenów rolnych. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że nawet jeśli organy popełniły błąd proceduralny, to nie miał on wpływu na wynik sprawy, ponieważ analiza przepisów dotyczących stref ochronnych dla gazociągów i linii elektroenergetycznych wykazała, że inwestycja nie ogranicza zabudowy nieruchomości skarżącego, a zatem nie przysługiwał mu status strony.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego odmawiającą uchylenia pozwolenia na budowę. Sprawa wywodziła się ze skargi J. L. o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty Myślenickiego o pozwoleniu na budowę budynku usług publicznych. J. L. twierdził, że jest stroną postępowania, ponieważ inwestycja oddziałuje na jego nieruchomość, a sam nie brał udziału w pierwotnym postępowaniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracji nie zbadały wystarczająco przepisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, w szczególności w kontekście możliwości zabudowy terenów rolnych i potencjalnych ograniczeń związanych z budową infrastruktury technicznej (gazociągi, linie elektroenergetyczne), co mogło wpływać na ustalenie statusu strony. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, stwierdził, że chociaż WSA mógł mieć rację co do potrzeby uzupełnienia analizy przepisów planu miejscowego, to jednak uchybienie to nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy. NSA szczegółowo przeanalizował przepisy planu miejscowego oraz rozporządzenia dotyczące stref ochronnych dla gazociągów i linii elektroenergetycznych. Stwierdził, że nawet przy uwzględnieniu tych przepisów, planowana inwestycja (budynek usług publicznych) nie ogranicza możliwości zabudowy nieruchomości skarżącego, ponieważ odległości między budynkami i planowanymi sieciami a granicami działek są wystarczające. W związku z tym, NSA uznał, że J. L. nie miał przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę, a tym samym nie było podstaw do wznowienia postępowania. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli analiza przepisów odrębnych i planu miejscowego nie wykazuje ograniczeń w zabudowie nieruchomości sąsiedniej, nawet jeśli istnieją przepisy dotyczące infrastruktury technicznej, które mogą wymagać stref ochronnych.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że analiza przepisów planu miejscowego i rozporządzeń dotyczących stref ochronnych dla gazociągów i linii elektroenergetycznych wykazała, że planowana inwestycja nie ogranicza zabudowy nieruchomości skarżącego. W związku z tym skarżący nie posiadał przymiotu strony w postępowaniu o pozwolenie na budowę.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (22)

Główne

K.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

PrBud art. 3 § pkt 20

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

PrBud art. 28 § ust. 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

r.w.t. art. 13

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

r.w.t. art. 60

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie art. 6 § pkt 1 lit. a i b

Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie art. 10 § ust. 1 i ust. 3, ust. 6

K.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 61 § § 4

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.c. art. 144

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny

PrBud art. 34 § ust. 2 i ust. 3 pkt 2) lit. b)

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

PrBud art. 34 § ust. 3d pkt 3)

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

PrBud art. 35 § ust. 1 pkt 1) lit. a) i pkt 3)

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

PrBud art. 35 § ust. 5 pkt 1)

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 203 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Inwestycja budowlana nie ogranicza zabudowy nieruchomości sąsiedniej, co wyklucza przymiot strony skarżącego w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Zarzuty dotyczące immisji mają charakter cywilnoprawny i nie są podstawą do wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę.

Odrzucone argumenty

Organy administracji nie zbadały wystarczająco przepisów planu miejscowego dotyczących możliwości zabudowy terenów rolnych i potencjalnych ograniczeń związanych z infrastrukturą techniczną. Skarżący powinien być uznany za stronę postępowania, ponieważ inwestycja może wpływać na jego nieruchomość.

Godne uwagi sformułowania

teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu nie można mówić o takich działaniach, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę uchybienie polegające na braku analizy przepisów miejscowego planu [...] nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Robert Sawuła

sędzia

Piotr Broda

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie kręgu stron w postępowaniu o pozwolenie na budowę, interpretacja pojęcia 'obszaru oddziaływania obiektu' oraz relacja przepisów Prawa budowlanego do przepisów planu miejscowego i przepisów technicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z planem miejscowym i przepisami technicznymi, ale ogólne zasady dotyczące przymiotu strony są uniwersalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa wyjaśnia kluczowe kwestie dotyczące tego, kto może być stroną w postępowaniu o pozwolenie na budowę, co jest istotne dla wielu inwestorów i właścicieli nieruchomości. Analiza przepisów planu miejscowego i ich wpływu na ograniczenia zabudowy jest praktyczna.

Kto jest stroną w pozwoleniu na budowę? NSA rozstrzyga o granicach oddziaływania inwestycji.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 694/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-04-03
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Piotr Broda
Robert Sawuła
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Kr 1002/22 - Wyrok WSA w Krakowie z 2022-11-10
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1065
§ 13, § 60
Rozporządzenie Miniistra Infrastruktury  z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich  usytuowanie - tekst jedn.
Dz.U. 2013 poz 640
§ 6 pkt 1 lit. a i b, § 10 ust. 1 i ust. 3, ust. 6
Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich  usytuowanie
Dz.U. 2021 poz 735
art. 7 , art. 77 § 1, art. 80 art. 61 § 4, art. 145 § 1 pkt 4, art. 151 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 1740
art. 144
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 3 pkt 20, art. 34 ust. 2 i ust. 3 pkt 2) lit. b), art. 34 ust. 3d pkt 3), art. 35 ust. 1 pkt 1) lit. a) i pkt 3), art. 35 ust. 5 pkt 1), art. 28 ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151, art. 188, art. 203 pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Robert Sawuła sędzia del. WSA Piotr Broda Protokolant starszy asystent sędziego Tomasz Muszyński po rozpoznaniu w dniu 17 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 10 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 1002/22 w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 21 czerwca 2022 r. znak: WI-I-7840.8.46.2021.MA w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Starosty Myślenickiego z dnia 29 października 2021 roku, w wyniku wznowienia postępowania 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od J. L. na rzecz T. S. kwotę 507 (słownie: pięćset siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 10 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 1002/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie po rozpoznaniu skargi J. L. uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 21 czerwca 2022 roku znak: WI-I.7840.8.46.2021.MA w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Starosty Myślenickiego z dnia 29 października 2021 roku, w wyniku wznowienia postępowania uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Decyzją z 16 czerwca 2021 r., Starosta Myślenicki decyzją Nr 561/2021 znak: AB.6740.125.2021.LG zatwierdził projekt zagospodarowania działki oraz projekt architektoniczno-budowlany i udzielił pozwolenia na budowę inwestycji pod nazwą: budowa budynku usług publicznych pod nazwą "G., wraz z urządzeniami budowlanymi infrastruktury technicznej obejmującej: zew. odcinki instalacji kanalizacyjnej sanitarnej wraz ze zbiornikiem szczelnym, elektrycznej, kanalizacji deszczowej wraz ze zbiornikiem szczelnym (przyłącze wodociągowe, elektryczne wg odrębnego opracowania), zbiornik przeciwpożarowy, nawierzchnie utwardzone tj. dojazd i dojścia do budynku, miejsca postojowe, mury oporowe, na działce nr: [...] w miejscowości [...], gmina [...]".
W dniu 14 września 2021 r. do Starosty Myślenickiego wpłynęła skarga J. L. działającego przez pełnomocnika radcę prawnego Ł. Ż. z dnia 9 września 2021 r. (nadana w placówce pocztowej w dniu 10 września 2021 r.) o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Starosty z dnia 14 września 2021 r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2021 roku, poz. 735 ze zm.) – dalej jako "K.p.a." W uzasadnieniu skargi wskazano na odziaływanie rodzin pszczelarskich na nieruchomość wnioskodawcy.
Wobec wniesienia wniosku w terminie, o którym mowa w art. 148 § 2 K.p.a., Starosta postanowieniem z 28 września 2021 r. znak: AB.6740.125.2021.LG wznowił postępowanie.
Następnie po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Starosta Myślenicki uznając, że nie zaistniała przesłanka wznowieniowa określona w art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., działając na podstawie art. 104, art. 151 § 1 pkt 1) w zw. z art. 145 § 1 pkt 4) K.p.a. decyzją z dnia 29 października 2021 r. znak: AB.6740.125.2021.LG orzekł o odmowie uchylenia ostatecznej własnej decyzji.
W uzasadnieniu do tej decyzji Starosta wskazał, że jako podstawę wznowienia wnioskodawca wskazał art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., a ponadto w piśmie z dnia 14 września 2021 r. skarżący podniósł, że przed Sądem Rejonowym w Myślenicach, toczy się postępowanie w sprawie ochrony własności przed naruszeniami poprzez immisje polegające na przedostawaniu się na nieruchomość składającą się z działki nr [...] w miejscowości [...], gm. [...], pszczół z pasieki prowadzonej na działce nr [...] w miejscowości [...], gm. [...]. Organ zaznaczył przy tym, że wydana decyzja o pozwoleniu na budowę nr 561/2021 z dnia 16 czerwca 2021 r. dla przedmiotowej inwestycji obejmuje budowę budynku usług publicznych, natomiast nie dotyczy pasieki pszczół.
Poza tym organ wskazał, że projektant przedmiotowej inwestycji stwierdził, że inwestycja ta nie oddziałuje na tereny sąsiednie, a ponadto działka inwestycji tj. nr [...], w miejscowości [...], nie graniczy bezpośrednio z działką nr [...]. Natomiast należący do skarżącego budynek mieszkalny zlokalizowany na tej działce (nr [...]) znajduje się w odległości około 88 metrów od przedmiotowego budynku usług publicznych, na który zostało wydane pozwolenie na budowę.
W ocenie organu I instancji, ponad wszelką wątpliwość nieruchomość będąca współwłasnością skarżącego składająca się z działki nr [...] w miejscowości [...] znajduje się poza obszarem oddziaływania obiektu. W związku z tym organ administracji architektoniczno-budowlanej nie mógł uznać skarżącego za stronę w postępowaniu poprzedzającym wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. W związku z czym zgodnie z treścią art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a. organ odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej, ze względu na brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1 K.p.a.
Od powyższej decyzji odwołanie złożył J. L. działający przez pełnomocnika. W odwołaniu podniesiono liczne zarzuty tj. naruszenia art. 34 ust. 2 i ust. 3 pkt 2) lit. b), art. 34 ust. 3d pkt 3), art. 35 ust. 1 pkt 1) lit. a) i pkt 3), art. 35 ust. 5 pkt 1), art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2021 roku, poz. 2351 ze zm.) – dalej jako "PrBud" oraz art. 10, art. 61 § 4, art. 107 § 3, art. 7 i art. 8 K.p.a.
Po rozpoznaniu odwołania Wojewoda Małopolski decyzją z dnia 21 czerwca 2022 roku, znak: WI-I.7840.8.46.2021.MA utrzymał w mocy decyzję Starosty Myślenickiego z 29 października 2021 r.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu do wydanej decyzji wskazał, że skarżący upatrywał przesłankę wznowienia postępowania w tym, że bez swojej winy nie brał udziału w sprawie zakończonej powyższą decyzją Starosty Myślenickiego z dnia 16 czerwca 2021 r. o zatwierdzeniu projektu zagospodarowania działki i projektu architektoniczno-budowlanego oraz udzieleniu pozwolenia na budowę. Tymczasem przeprowadzone przez Starostę Myślenickiego postępowanie zasadnie wykazało, iż wnioskodawcy nie przysługiwał przymiot strony we wskazanym postępowaniu administracyjnym. Status strony w postępowaniu wynika z regulacji materialnoprawnych, a stosownie do art. 28 ust. 2 PrBud, stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Przy czym przez "obszar oddziaływania obiektu budowlanego" rozumieć należy – stosownie do art. 3 pkt 20 PrBud w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji – teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu.
Organ odwoławczy podkreślił, że skarżący wywodzi swój "interes prawny" w sprawie głównie z art. 144 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2020 roku, poz. 1740 ze zm.) – dalej jako "K.c.". O przymiocie strony w ocenianej sprawie decydować może jedynie to, czy działka skarżącego znajduje się w zdefiniowanym wyżej obszarze oddziaływania planowanego obiektu tj. czy znajduje się w obszarze, który z uwagi na regulacje odrębne, doznaje ograniczeń w zabudowie. Wyznaczenie obszaru oddziaływania obiektu powinno nastąpić na potrzeby każdej konkretnej sprawy, przy wzięciu pod uwagę także funkcji, formy, konstrukcji projektowanego obiektu i innych cech charakterystycznych oraz sposobu zabudowy terenu znajdującego się w otoczeniu projektowanego obiektu.
Wojewoda wskazał, że projektowana inwestycja w ogóle nie oddziałuje na nieruchomość skarżącego. Nie znajduje się ona w bezpośrednim sąsiedztwie z tą działką, bowiem oddziela ją nieruchomość o nr [...], o szerokości około 5,00 m (pomiar na długości projektowanego budynku). Działka nr [...], której współwłaścicielem jest skarżący ma powierzchnię 1,0591 ha. Budynek na niej zlokalizowany oddalony jest od granicy z działką inwestycyjną na odległość ponad 84 metrów. Na długości projektowanej inwestycji przeznaczenie działki nr [...] w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego – dalej też jako "mpzp", to "79R1" i rozciąga się ono na ponad 70 m. Tereny "MN" rozpoczynają się dopiero po zakończeniu terenów 79R1. Zatem aby stwierdzić, czy projektowana inwestycja ma wpływ na przyszłą zabudowę działki skarżącego, trzeba odnieść się do zapisów ww. uchwały dotyczącej terenów 79R1. W § 45 ust. 4 mpzp znajduje się zapis: "W terenach 1-81 R obowiązuje zakaz wznoszenia nowych budynków mieszkalnych, gospodarczych i inwentarskich wchodzących w skład gospodarstw rolnych oraz budynków i urządzeń służących produkcji rolniczej i przetwórstwu rolno-spożywczemu."
Z powyższego wynika, że zgodnie z zapisami planu w terenach 79R1 nie jest możliwa nowa zabudowa. Oznacza to, że projektowana inwestycja nie wpływa w jakikolwiek sposób na przyszłą zabudowę – zgodnie z przywołaną na wstępie definicją obszaru oddziaływania – działki nr [...], w najbliższym jej sąsiedztwie, bowiem nie jest ona dopuszczalna. Tereny mieszkaniowe rozpoczynają się dopiero w odległości ponad 80 m od terenu inwestycji. W związku z powyższym nie ma możliwości, aby projektowany obiekt budowlany w jakikolwiek sposób wpływał na możliwość zabudowy działki skarżącego w miejscu gdzie jest ona dopuszczona przepisami prawa.
Organ odwoławczy wskazał także, że projektowane zamierzenie budowlane nie wpływa na ewentualną przyszłą przebudowę rozbudowę czy nadbudowę istniejącego budynku stanowiącego własność skarżącego. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu budynki należy sytuować w odległości 4 metrów od granicy z działkami (ścianą z oknami i drzwiami) lub 3 metrów (ścianą bez okien i drzwi). Projektowany budynek został usytuowany w odległości 4 m od granicy z działką nr [...], a od działki nr [...] w odległości około 9 m. Z powyższego wynika, że projektowany budynek od działki skarżącego zlokalizowany będzie w odległościach większych niż wymagają tego przepisy wskazane powyżej. W związku z tym, że obiekt usług w najmniejszym nawet stopniu nie wpływa na ewentualną przyszłą zabudowę tej działki w terenach, gdzie zapisy planu dopuszczają takie działanie, a więc w terenach 62 MN, a nie w terenach 79R1.
Analogiczny wniosek należy wyciągnąć względem § 13 i § 60 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz. U. z 2019 roku, poz. 1065 ze zm.) – dalej tez jako "r.w.t.", tj. przesłanianie i nasłonecznianie. Projektowany budynek jest wysoki na 12 m, a oddalony od budynku skarżącego na odległość ponad 89 m. Pozwala to na stwierdzenie, iż wartość ta jest kilkukrotnie mniejsza niż odległość między budynkami. Mając na względzie gabaryty projektowanego budynku, stwierdzenia wymaga fakt, że pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi w istniejącym budynku skarżącego nie będą w ogóle miały ograniczonego nasłonecznienia przez projektowaną inwestycję, innego niż do tej pory. Oznacza to, że projektowany obiekt w najmniejszym nawet stopniu nie wpływa na istniejącą zabudowę w szczególności jeśli chodzi o przesłanianie (§ 13) oraz nasłonecznienie (§ 60). Pomimo faktu, że ww. przepisy stosuje się do obecnego zainwestowania działki (por. np. uzasadnienie do wyroku WSA w Krakowie z 10 grudnia 2019 r. sygn. akt II SA/Kr 972/19) organ stwierdził, że nawet w przypadku ewentualnej przyszłej zabudowy działki skarżącego w terenach 62 MN w sposób inny niż dotychczas, projektowany obiekt nie będzie wpływał ani ograniczał w jakikolwiek sposób potencjalnych budynków, w kontekście przesłaniania i zacieniania. Zatem należy stwierdzić, że projektowana lokalizacja tego budynku nie wprowadzi ograniczenia w zakresie możliwości zagospodarowania działki sąsiedniej. Innymi słowy, jej właściciele mogą bez przeszkód zagospodarować swoje nieruchomości w granicach ich własności, zaś usytuowanie spornej inwestycji nie wpływa na zakres – wyznaczony przepisami prawa - dopuszczalnego zagospodarowania. Odnosząc się do przepisów przeciwpożarowych, o których mowa w § 271- § 273 r.w.t. Wojewoda wyjaśnił, że z ich treści wynika, iż minimalne odległości między budynkami powinny wynosić 8 m. Jak wykazano powyżej projektowany obiekt oddalony jest od istniejącego budynku na odległość ponad 89 m. Co więcej zgodność projektowanego budynku z przepisami przeciwpożarowymi potwierdził rzeczoznawca do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych M.L. legitymujący się uprawnieniami nr [...]. W przypadku ewentualnej przyszłej zabudowy działki skarżącego, czy też robót budowlanych przy istniejącym budynku – dopuszczonych przepisami prawa – lokalizacja projektowanego budynku w ogóle na to nie wpływa, biorąc pod uwagę uregulowania dotyczące ochrony przeciwpożarowej.
Również lokalizacja projektowanych miejsc postojowych nie ogranicza przyszłej zabudowy działki skarżącego w terenach 62MN. Najbliżej usytuowane miejsca parkingowe (w ilości 7) względem budynku skarżącego dzieli odległość ponad 100 m. Miejsca te z kolei od granicy z działką nr [...] oddalone są o ponad 27 m.
Lokalizacja szczelnego zbiornika na nieczystości ciekłe także nie generuje oddziaływania na nieruchomość nr [...]. Mianowicie zgodnie z dyspozycją § 36 ust. 2 warunków technicznych odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, o pojemności do 10 m3 w zabudowie jednorodzinnej, powinna wynosić co najmniej: 1) od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi - 5 m, przy czym nie dotyczy to dołów ustępowych w zabudowie jednorodzinnej; 2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 2 m. W przedmiotowej sprawie odległość tego zbiornika od budynku skarżącego wynosi ponad 120 m, a od granicy z jego działką ponad 40 m.
Podsumowując, zdaniem Wojewody, w kwestii potencjalnej przyszłej zabudowy projektowany obiekt budowlany ze względu na swoją wielkość i funkcję, nie będzie ograniczał możliwości zabudowy działki nr [...] skarżącego w dopuszczonym przepisami prawa zakresie. Nie oddziałuje on również na istniejący budynek skarżącego oddalony od projektowanego na ponad 89 m. Zabudowa tej działki możliwa jest dopiero w odległości ponad 80 m od terenu inwestycji.
Brak jest przepisów prawa, które potwierdzałyby tezę, że nieruchomość odwołującego znajduje się w obszarze oddziaływania tej inwestycji. W szczególności przepisami takimi nie są ani przepisy rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie – co zostało wykazane powyżej, ani też przepisy ustawy Prawo budowlane. Omawiany obiekt budowlany został zaprojektowany zgodnie z art. 5 ust. 1 PrBud, w tym z zapewnieniem odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska, z poszanowaniem, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich.
Przedmiotem inwestycji jest budowa budynku usług publicznych wraz z infrastrukturą techniczną, i tylko w tym zakresie organ dokonał oceny oddziaływania tego zamierzenia. Zarzuty skarżącego sprowadzają się głównie do uciążliwości jakie generuje prowadzona przez inwestora pasieka pszczół. Niemniej jednak działalność ta nie była przedmiotem wydanego pozwolenia na budowę. Co więcej na działce inwestora już przed wydanym pozwoleniem na budowę znajdowały się ule na rodziny pszczele. Również przedmiotowym pozwoleniem na budowę nie zwiększono ilości uli już znajdujących się na działce inwestycyjnej. W budynku ma być prowadzona działalność służąca edukacji, apiterapii, propagowania pszczelarstwa, a nie hodowla pszczół. Budynek ten ma charakter usługowy, niemniej jednak nie doprowadzi on do powiększenia gospodarstwa pszczelego, które istniało już przed uzyskanym pozwoleniem na budowę. Kwestie podnoszone przez skarżącego dotyczą zagadnień czysto cywilnych, które mogą być rozstrzygane przed sądami powszechnymi.
Interesu prawnego nie uzasadnia także hipotetyczne występowanie "immisji pośrednich" z nieruchomości inwestora. Według oceny organu odwoławczego, projektowane zamierzenie nie będzie powodowało immisji pośrednich dla działki skarżącego. Osobie poszkodowanej tymi oddziaływaniami nie przysługuje przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Tylko ograniczenia w zabudowie nieruchomości wynikające z konkretnego przepisu prawa dają podstawę do uczestnictwa w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym pozwolenia na budowę (por. uzasadnienia do: wyroku WSA w Warszawie z dnia 11 października 2007 r., sygn. akt VII SA/Wa 2239/06 oraz do wyroku WSA z 17.01.2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 1410/07). Takiego przepisu prawa, który ograniczałby zabudowę działki nr [...] z uwagi na lokalizację projektowanego budynku, organ odwoławczy nie dopatrzył się.
W skardze na powyższą decyzję skarżący podniósł zarzuty naruszenia:
1. art. 28 w zw. z art. 3 pkt 20) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie że objęty dyspozycją niniejszych przepisów obszar oddziaływania ogranicza się w zasadzie do przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 3 pkt 20) PrBud należą także przepisy prawa cywilnego o ochronie prawa własności, w konsekwencji zaś pominięcie ich regulacji i nieustalenie przymiotu strony przysługującego skarżącemu;
2. art. 34 ust. 2 i ust 3 pkt 2) lit. b) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w zw. z uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] r., w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa [...], poprzez odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Myślenickiego nr 561/2021, znak AB.6749,125.2021.LG z dnia 16 czerwca 2021 r., w sytuacji, gdy zakres i treść projektu budowlanego nie został dostosowany do specyfiki i charakteru obiektu oraz nie obejmuje zamierzonego sposobu użytkowania obiektu, w szczególności z treści projektu nie wynika, na czym polegać miałaby prowadzona w przedmiotowym obiekcie usługa publiczna brak zatem możliwości prawidłowego ustalenia obszaru oddziaływania nieruchomości;
3. art. 34 ust. 3d pkt 3) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Myślenickiego nr 561/2021, znak AB.6749.125,2021 .LG z dnia 16.06,2021 r., pomimo, że projekt budowlany nie zawiera aktualnych oświadczeń projektanta i projektanta sprawdzającego o sporządzeniu tego projektu zgodnie z obowiązującymi przepisami i zasadami wiedzy technicznej, w sytuacji, gdy projekt ulegał wielu zmianom, a analiza akt postępowania wskazuje na to, że przedłożono projekt w jego nowej wersji, tymczasem oświadczenia projektantów pozostają z daty pierwotnie przedłożonego projektu, a także z uwagi na fakt, że znajdujące się w aktach pełnomocnictwo projektanta W. K. udzielone M. Ś. do reprezentowania "(...) w zakresie wykonania niezbędnych korekt i uzupełnień w dokumentacji dotyczącej projektu budowlanego (...) nie pozwala zidentyfikować uprawnień, jak i zakresu podjętych przez tego projektanta prac, gdyż w dokumentacji brak jest zarówno oświadczenia tego projektanta o zgodności projektu z prawem, a także brak dokumentów potwierdzających posiadanie przez niego odpowiednich uprawnień;
4. art. 35 ust. 1 pkt 1) lit. a) i pkt 3) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, w zw. z art. 7 K.p.a., poprzez odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Myślenickiego nr 561/2021, znak AB.6749.125.2021.LG z dnia 16.06.2021 r., w sytuacji gdy:
a. organ nie sprawdził zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz kompletności projektu budowlanego, bowiem z treści projektu nie wynika, na czym polegać miałaby prowadzona w przedmiotowym obiekcie usługa publiczna, a zatem organ nie mógł dokonać prawidłowej kwalifikacji budynku, a w związku z tym nie mógł dokonać prawidłowych ustaleń w zakresie obszaru oddziaływania obiektu ze względu na funkcje jakie miałby spełniać budynek,
b. brak jest w projekcie tzw. opisu technologicznego, który doprecyzowałby zakres prowadzonych usług na przedmiotowej inwestycji, co w konsekwencji powoduje brak możliwości kwalifikacji budynku, jako budynku usług publicznych,
c. nadto projekt zawiera w swojej treści sprzeczne informacje i tak:
– odnośnie liczby miejsc parkingowych (w zależności od części projektu jest to 9 lub 15,
– program użytkowy zawiera informację, że obiekt ma realizować funkcję gospodarstwa z pomieszczeniami technicznymi, magazynowymi i pomocniczymi (nie ma natomiast nic na temat edukacji czy oświaty),
– dokumenty umieszczone w ramach tomu III - opinie, uzgodnienia, pozwolenia i inne - odnoszą się do stanu sprzed zmian wprowadzonych do projektu, co oznacza, że uzgodnieniom poddano całkowicie odmienne założenia projektowe (dla przykładu uzgodnienia dot. przyłącza wody, w którym brak wzmianki o planowanej dla budynku działalności edukacyjnej, czy w uzgodnieniu zarządcy drogi organ opiniujący opiera się na projekcie zagospodarowania terenu, czyniąc go częścią integralną opinii, pomimo że projekt ten nie odpowiada wersji ostatecznej),
– odnośnie do powierzchni utwardzeń (636,38 m2, a nie jak przyjęto po zmianie 850,80 m2),
– odnośnie do powierzchni biologicznie czynnej (4.587,50 m2, a nie jak przyjęto po zmianie 4.373,08 m2),
– odnośnie wskaźnika powierzchni biologicznie czynnej (73%, a nie jak przyjęto po zmianach 66,50%),
5. art. 35 ust. 5 pkt 1) ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez odmowę uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty Myślenickiego nr 561/2021, znak AB.6749.125.2021.LG z dnia 16.06.2021 r., w sytuacji gdy Organ nie wydał decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu i pozwolenia na budowę, pomimo, że ostatnie poprawki dokonywane przez inwestora w projekcie datowane są na dzień 15.06.2021 r., a zatem inwestor nie wykonał w terminie nałożonych na niego przez Organ postanowieniem z dnia 05.04.2021 r. obowiązków;
6. art. 107 § 3 K.p.a., poprzez brak należytego uzasadnienia faktycznego i prawnego zaskarżonej decyzji (brak odniesienia do całości przedstawionej argumentacji i zarzutów skarżącego), a przez to naruszenie także art. 7 i 8 K.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej;
7. błąd w ustaleniach faktycznych, przejawiający się w stwierdzeniu, że w niniejszej sprawie bez znaczenia pozostaje fakt hodowli pszczół i posadowienia uli – niemający mieć związku z inwestycją -, w sytuacji gdy chociażby o istotności tego zagadnienia jednoznacznie świadczy fakt przeznaczenia i funkcji inwestycji, którą określono jako "G." - tym niemniej Organ słusznie zauważa, że projekt nie zawiera stosownych informacji w tym zakresie, jednakże w istocie świadczy to o kolejnych brakach projektu, a co również i z tego powodu uniemożliwia odpowiednie zorientowanie się co do stopnia uciążliwości projektowanej inwestycji i obszaru jej oddziaływania (kompletna nieprzydatność projektu użytkowego).
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o oddalenie skargi jako bezzasadnej. W uzasadnieniu Wojewoda wskazał, że w czasie orzekania o pozwoleniu na budowę, obowiązywała nowa definicja obszaru oddziaływania obiektu, wprowadzona ustawą z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020r, poz. 471), która wprowadziła w art. 1 definicję obszaru oddziaływania obiektu, o treści "należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu." Przepis wszedł w życie 19 września 2020r. Inwestor wniosek o pozwolenie na budowę złożył 04 lutego 2021, a zatem pod rządami tego przepisu. Organy administracji dokonały analizy obszaru odziaływania obiektu, zgodnie z ww. przepisem, ustalając w decyzji, że nie występuje ograniczenie w zabudowie działki skarżącego.
Wyrokiem z dnia 10 listopada 2022 r. sygn. akt II SA/Kr 1002/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 21 czerwca 2022 roku w przedmiocie odmowy uchylenia ostatecznej decyzji Starosty Myślenickiego z dnia 29 października 2021 roku, w wyniku wznowienia postępowania oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że w skardze o wznowienie skarżący powołał się na podstawę wznowienia z art. 145 § 1 pkt. 4 K.p.a., zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W ocenie skarżącego, powinien być on uznany za stronę postępowania w postępowaniu zakończonym decyzją Starosty Myślenickiego z dnia 16 czerwca 2021 roku, natomiast nie brał udziału w tym postępowaniu, co uzasadnia wniesiona skargę o wznowienie.
Definicję strony w ogólnym postępowaniu administracyjnym zawiera art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego. W myśl tego przepisu stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Ustawodawca jednak w odniesieniu do postępowania w sprawach o pozwolenie na budowę zmodyfikował pojęcie strony i ograniczył, w porównaniu z regulacją art. 28 K.p.a., zakres podmiotowy postępowania w sprawie uzyskania pozwolenia na budowę przez, z jednej strony, wskazanie kategorii podmiotów uprawnionych do bycia stroną tego postępowania, z drugiej zaś - przez zdefiniowanie pojęcia obszaru oddziaływania obiektu, które w założeniu ma ułatwić ustalenie interesu prawnego właściciela, użytkownika wieczystego oraz zarządcy nieruchomości znajdujących się obszarze oddziaływania obiektu (por. np. uzasadnienie do wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 marca 2019 roku, sygn. II SA/Kr 72/19).
Zgodnie bowiem z treścią art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.) stronami w postępowaniu w sprawie o pozwolenie na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Zawarty w treści art. 28 ust. 2 PrBud zwrot "obszar oddziaływania obiektu", odsyła wprost do definicji legalnej tego pojęcia zawartej w art. 3 pkt 20 PrBud. Przepis ten, w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 13 lutego 2020 roku o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U., poz. 471), stanowi, że ilekroć w ustawie mowa jest o obszarze oddziaływania obiektu, należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu.
Obszar oddziaływania obiektu stanowi teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Pojęcie obszaru oddziaływania obiektu musi być doprecyzowane przy każdej inwestycji na podstawie cech indywidualnych obiektu oraz jego przeznaczenia w odniesieniu do przepisów odrębnych, na podstawie których można ustalić obszar wokół realizowanej inwestycji, który będzie wprowadzał związane z tym obiektem budowlanym ograniczenia w zabudowie tego terenu (zob. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 14 grudnia 2010 r., sygn. II OSK 1872/09).
Zadaniem organów w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jest ustalenie, przy uwzględnieniu rodzaju i charakterystyki planowanego obiektu budowlanego, wszystkich przepisów odrębnych, które wprowadzają związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie znajdującego się w jego otoczeniu terenu, oraz wyznaczenie na ich podstawie obszaru oddziaływania, którego granice powinny być wyraźnie zakreślone w uzasadnieniu podjętej przez organ decyzji. Wobec braku wyraźnego wskazania przez ustawodawcę przepisów, na podstawie których dochodzi do wyznaczenia terenu w otoczeniu obiektu budowlanego, przyjąć należy, że są to wszystkie powszechnie obowiązujące przepisy prawa wprowadzające określonego rodzaju ograniczenia, czy też utrudnienia w zabudowie tego terenu, w tym w szczególności przepisy techniczno-budowlane, przepisy z zakresu ochrony środowiska, ochrony zabytków, czy też przepisy prawa miejscowego (zob. uzasadnienie do wyroku NSA z 16 marca 2011 r., sygn. II OSK 472/10).
Obszar oddziaływania obiektu budowlanego nie może być utożsamiany tylko i wyłącznie z zachowaniem przez inwestora wymogów określonych przepisami techniczno-budowlanymi. Obiekt budowlany może bowiem wprowadzać określone ograniczenie w zabudowie terenu, co nie oznacza, że jego realizacja jest niezgodna z przepisami techniczno-budowlanymi i co za tym idzie, że nie można będzie uzyskać na jego realizację pozwolenia na budowę (zob. uzasadnienie do wyroku NSA z dnia 6 czerwca 2013 r., sygn. II OSK 332/12). Przy ustalaniu obszaru oddziaływania inwestycji nie jest wystarczające wykazanie, że zostały zachowane odległości tego obiektu od granic działek sąsiednich, o których mowa w rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych. Należy również rozważyć, czy tego rodzaju inwestycja będzie w sposób negatywny oddziaływać na nieruchomość sąsiednią, wprowadzając ograniczenia w zabudowie (por. cyt. za: A. Despot – Mładanowicz [w:] Plucińska-Filipowicz Alicja (red.), Wierzbowski Marek (red.), Prawo budowlane. Komentarz aktualizowany, komentarz do art. 28; LEX/el).
Jakkolwiek słuszne jest stanowisko Wojewody, że punktem odniesienia dla oceny jaki jest obszar oddziaływania obiektu są przepisy odrębne, które wprowadzają związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie znajdującego się w jego otoczeniu terenu, to jednakże przeprowadzona przez organy w tym zakresie analiza wymaga jeszcze uzupełnienia.
Nieruchomość skarżącego objęta jest ustaleniami uchwały nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] roku w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego [...] (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. [...]) i przeznaczona jest częściowo pod tereny oznaczone jako 79R1 – to jest tereny gruntów rolnych (§ 45 uchwały), a częściowo pod tereny oznaczone jako 37MN – to jest tereny zabudowy mieszkaniowej – jednorodzinnej (§ 33 uchwały). Przy czy czym tereny przeznaczone pod 79R1 rozciągają się na ponad 70 metrów od strony granicy działki od strony inwestycji. Trafne jest stanowisko organów, że w zakresie terenów 37MN nie dojdzie do ograniczeń w zakresie zabudowy tego terenu, to jednakże niewystarczające są argumenty dotyczące możliwości zabudowy terenów gruntów rolnych oznaczonych jako 79R1. Słuszne jest spostrzeżenie organu, że stosownie zapisów § 45 ust. 4 uchwały w sprawie planu miejscowego nie jest możliwa nowa zabudowa na tym obszarze, jednakże organy pominęły zapis § 45 ust. 5 uchwały, zgodnie z którym wszelkie działania inwestycyjne w zakresie zagospodarowania terenów wymienionych w ust. 1 (to znaczy terenów gruntów rolnych – R1) nie mogą naruszać ustaleń zawartych w Rozdziale 1 i 2. Innymi słowy dla ostatecznego ustalenia, czy możliwa jest zabudowa w tym obszarze niezbędna jest analiza Rozdziałów 1 i 2 uchwały.
I tak stosownie do zapisów § 4 ust. 2 na obszarze objętym planem obowiązuje zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, w rozumieniu przepisów odrębnych za wyjątkiem (z zastrzeżeniem ust. 3 - 4): 1) dróg publicznych, 2) sieci i urządzeń zaopatrzenia w wodę, 3) urządzeń i zespołów umożliwiających pobór wód podziemnych, 4) sieci i urządzeń kanalizacji, 5) sieci i urządzeń zaopatrzenia w gaz, 6) obiektów i budowli związanych z piętrzeniem wód, 7) obiektów i budowli przeciwpożarowych, 8) inwestycji celu publicznego z zakresu łączności publicznej (w tym stacji bazowych telefonii komórkowej).
Stosownie do zapisów § 4 ust. 4 planu miejscowego przedsięwzięcia wymienione w § 4 ust. 2 pkt 1-8 nie mogą być realizowane w terenach 1-4RM, 1-81R1, 1-141R/ZL, na gruntach rolnych, jeżeli ich realizacja wymaga uzyskania zgody na wyłączenia gruntów rolnych z produkcji rolnej. Oznacza to, że przedsięwzięcia tam wskazane mogą być realizowane jeśli takiego wyłączenia nie wymagają. Wśród przedsięwzięć, o których mowa w § 4 ust. 2 pkt. 1-8 znajdują się m.in. sieci i urządzenia zaopatrzenia w gaz, czy sieci i urządzenia kanalizacji.
Zgodnie natomiast z § 27 ust. 2 i ust. 4 uchwały, na obszarze objętym planem dopuszcza się budowę gazociągów średniego i niskiego ciśnienia. Wzdłuż istniejących i nowo realizowanych gazociągów należy zachować strefy kontrolowane (strefy zagrożenia wybuchem). Stosownie do zapisów § 28 ust. 1 i ust. 3 uchwały utrzymuje się istniejącą infrastrukturę elektroenergetyki oraz dopuszcza się jej remonty, przebudowę, rozbudowę oraz budowę nowych sieci z zastrzeżeniem ograniczeń wynikających z § 4. Wzdłuż istniejących i nowo realizowanych linii elektroenergetycznych, wokół istniejących i nowo realizowanych stacji transformatorowych należy pozostawić strefy techniczne, których wymiary i warunki zagospodarowania określono w przepisach odrębnych.
Możliwość – wbrew twierdzeniom organów – budowy zgodnie z planem miejscowym, również na obszarach przeznaczonych pod grunty rolne (R1) gazociągów czy linii elektroenergetycznych oraz – w razie realizacji takich inwestycji – konieczność zachowania stref technicznych powoduje, że dla oceny czy nieruchomość skarżącego znajduje się w obszarze oddziaływania obiektu (budynku usług publicznych "G.") niezbędne jest jeszcze przeprowadzenie przez organy analizy, czy w istocie nie dojdzie do ograniczeń w zabudowie nieruchomości skarżącego.
Przez ograniczenia w zabudowie terenu, o których mowa w art. 3 pkt 20 PrBud, które determinują krąg stron postępowania w sprawie pozwolenia na budowę (art. 28 ust. 2 PrBud), należy rozumieć wszelkie ograniczenia, bez względu na to, kto mógłby być potencjalnym inwestorem przyszłego możliwego zamierzenia inwestycyjnego. W szczególności inwestorem takim nie musi być właściciel nieruchomości, której ewentualne ograniczenia w zabudowie dotyczą. Oznacza to, że do ograniczeń w rozumieniu art. 2 pkt. 20) PrBud należy zaliczyć również takie ograniczenia, które mogą wpływać na możliwość budowy gazociągów czy linii elektroenergetycznych. Realizacja tych inwestycji wiąże się z koniecznością wyznaczenia i zachowania technicznych stref bezpieczeństwa. To z kolei przy – tak jak ma to miejsce na gruncie niniejszej sprawy – realizacji inwestycji, dla której udzielono pozwolenia na budowę decyzją Starosty Myślenickiego z dnia 16 czerwca 2021 roku, to jest budynku usług publicznych budynku usług publicznych, może wpływać na ograniczenia w zabudowie nieruchomości skarżącego.
Tej kwestii jednak, to znaczy czy na gruncie niniejszej sprawy można mówić o ograniczeniach w zabudowie nieruchomości skarżącego, co z kolei będzie determinowało ewentualne uznanie skarżącego za stronę postępowania, Sąd nie przesądza. W tym zakresie organy będą obowiązane do zbadania czy w istocie – mając na uwadze zapisy planu miejscowego – może dojść do ograniczenia w zabudowie nieruchomości skarżącego, mając na uwadze zasady związane z potencjalnie możliwą budową gazociągu czy sieci elektroenergetycznej oraz wiążącym się z budową tych sieci zapewnieniem technicznych stref bezpieczeństwa.
Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że doszło naruszenia art. 7, art., 77 § 1 i art. 80 K.p.a. Organy dokonały bowiem ustaleń jedynie w oparciu o część zapisów planu miejscowego, którego ustalenia ponadto niedokładnie odczytały. Pominięto przy tym m.in. zapisy Rozdziału 2 uchwały, które zawierają zasady zagospodarowania terenów, w tym również dla obszarów przeznaczonych pod tereny rolne (R1), które pozwalają jednak na budowę na tych terenach np. gazociągów czy linii elektroenergetycznych. To w efekcie spowodowało, że ustalenia organów są niepełne i wymagają uzupełnienia i przeprowadzenia dodatkowych analiz.
Za niezasadne Sąd uznał podniesione w skardze zarzuty naruszenia art. 28 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, poprzez ich błędną wykładnię i uznanie że objęty dyspozycją niniejszych przepisów obszar oddziaływania ogranicza się w zasadzie do przepisów rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie oraz ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, podczas gdy do przepisów odrębnych w rozumieniu art. 3 pkt 20) PrBud należą także przepisy prawa cywilnego o ochronie prawa własności, w konsekwencji zaś pominięcie ich regulacji i nieustalenie przymiotu strony przysługującego skarżącemu. Jak wynika z uzasadnienia skargi, skarżący odnosi podniesione w tym zakresie zarzuty do brzmienia art. 3 pkt 20 PrBud jeszcze sprzed zmiany dokonanej ustawą z dnia 13 lutego 2020 roku o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U., poz. 471), która w dość istotny sposób zmieniła dotychczas obowiązującą regulację.
Zgodnie z aktualnym brzmieniem przepisu art. 3 pkt 20) PrBud, który ma zastosowanie w niniejszej sprawie przez "obszar oddziaływania obiektu", należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zabudowie tego terenu. Punktem odniesienia nie jest zatem – tak jak do tej pory wprowadzanie ograniczeń "w zagospodarowaniu, w tym zabudowy", lecz wprowadzanie ograniczeń "w zabudowie". Tym samym powołane ogólne argumenty odwołujące się do poprzedniego brzmienia ustawy nie mogły przynieść zamierzonego skutku. Podobnie jako bezzasadne należało także ocenić stanowisko dotyczące naruszenia przepisów art. 144 K.c., zgodnie z którym właściciel nieruchomości powinien przy wykonywaniu swego prawa powstrzymywać się od działań, które by zakłócały korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę, wynikającą ze społeczno-gospodarczego przeznaczenia nieruchomości i stosunków miejscowych. Na gruncie niniejszej sprawy nie może być mowy o takich działaniach, które zakłócałyby korzystanie z nieruchomości sąsiednich ponad przeciętną miarę. Słuszne jest w tym zakresie stanowisko organów, które podniosły, że w przypadku istnienia immisji, na które powołuje się skarżący przysługuje mu drogą postępowania cywilnego.
Odnosząc się natomiast do pozostałych podniesionych zarzutów Sąd uznał je, na tym etapie postępowania, za przedwczesne, albowiem dotyczą one warstwy już materialnej, co nie było przedmiotem rozstrzygania przez organ na gruncie niniejszej sprawy
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę kasacyjną wniósł T. S. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze. zm.) (dalej jako K.p.a.), art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 80 K.p.a. które to naruszenie polegało na tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej stwierdził, iż organy dokonały ustaleń faktycznych jedynie w oparciu o cześć zapisów planu miejscowego zagospodarowania, dodatkowo którego ustalenia miały niedokładnie odczytać, w wyniku czego ustalenia przez nie dokonane są niepełne i wymagają uzupełnienia, w sytuacji, gdy organy w sposób pełny i wyczerpujący przeprowadziły postępowanie ustalające obszar oddziaływania inwestycji zarówno pod kątem warunków technicznych oraz pod kątem ewentualnego negatywnego oddziaływania inwestycji na nieruchomości sąsiednie z pełnym uwzględnieniem zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa [...];
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit a P.p.s.a w zw. z § 4 ust. 2 pkt 1-8, § 4 ust. 4, § 27 ust. 3 oraz § 28 ust.5 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego sołectwa [...] przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w [...] z dnia [...] roku (Dz. Urz. Woj. Małop. poz. [...]) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, iż wskazany miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszcza możliwość budowy, również na obszarach przeznaczonych pod grunty rolne (79R1) gazociągów czy linii energetycznych oraz konieczności zachowania stref technicznych, a przez to nieuzasadnione przyjęcie, iż istnieje taka możliwość na gruntach rolnych graniczących z działką inwestycyjną.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.
W odpowiedzi na wyżej wymienioną skargę kasacyjną J. L. wniósł o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez T. S. ma usprawiedliwione podstawy.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak było podstaw do uchylania przez Wojewódzki Sąd Administracji zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji. Sąd I instancji miał możliwość samodzielnego ustalenia, czy przepisy miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dają podstawę do przyjęcia, że skarżącemu J. L. przysługiwałby status strony postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę obiektów wskazanych w decyzji Starosty Myślenickiego z 29 października 2021 r.
Zgodnie z treścią § 27 ust. 2 miejscowego planu – w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji – na obszarze objętym planem dopuszcza się budowę gazociągów średniego i niskiego ciśnienia. Ustęp 4 tego przepisu stanowił, że wzdłuż istniejących i nowo realizowanych gazociągów należy zachować strefy kontrolowane (strefy zagrożenia wybuchem). Wymiary oraz warunki zagospodarowania strefy zagrożenia wybuchem oraz stref kontrolowanych, o których mowa powyżej ustalono w postanowieniach przepisów odrębnych (ust. 5 m.p.z.p).
Parametry stref ochronnych dla gazociągów średniego i niskiego ciśnienia określone były w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać sieci gazowe i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 640, dalej jako "rozporządzenie"). Z § 10 ust. 1 tego rozporządzenia wynika, że dla gazociągów należy wyznaczyć, na okres ich użytkowania, strefy kontrolowane. W strefach kontrolowanych nie należy wznosić obiektów budowlanych, urządzać stałych składów i magazynów oraz podejmować działań mogących spowodować uszkodzenia gazociągu podczas jego użytkowania (ust. 3).
Gazociągi niskiego ciśnienia to gazociągi do 10,0 kPa maksymalnego ciśnienia roboczego włącznie zaś gazociągi średniego ciśnienia to gazociągi powyżej 10,0 kPa do 0,5 MPa maksymalnego ciśnienia roboczego włącznie (§ 6 pkt 1 lit. a i b rozporządzenia).
Szerokość stref kontrolowanych (§ 10 ust. 6 rozporządzenia), powinna wynosić dla gazociągów o maksymalnym ciśnieniu roboczym (MOP):
1. do 0,5 MPa włącznie - 1,0 m;
2. 0,5 MPa do 1,6 MPa włącznie - 2,0 m;
Z powyższego wynika, że nawet gdyby na nieruchomości skarżącego miałby zostać zlokalizowany gazociąg średniego ciśnienia, to nie wpłynęłoby to na możliwość zabudowy jego nieruchomości. Gdyby gazociąg miałby być zlokalizowany w granicy nieruchomości skarżącego, to strefa ochronna sięgałaby w głąb tej nieruchomości 2 m i na jej położenie nie miałoby żadnego wpływu usytuowanie i parametry budynku objętego pozwoleniem na budowę. Strefa ochronna na sąsiedniej nieruchomości wynosiłaby także dwa metry. Budynek, którego dotyczy pozwolenie na budowę znajduje się co najmniej w odległości 7,5 m od granicy nieruchomości skarżącego. Usytuowanie budynku nie skutkowałoby więc przesunięciem w głąb nieruchomości skarżącego usytuowania gazociągu i związanej z nim strefy ochronnej.
Odnośnie do sieci elektroenergetycznych z § 28 ust. 3 miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego – w brzmieniu tego przepisu obowiązującym na dzień wydania zaskarżonej decyzji – wynikało, że podstawowym źródłem zaopatrzenia w energię elektryczną będzie istniejąca sieć średniego napięcia 15 kV, wyprowadzona ze stacji elektroenergetycznej 110/15 kV GPZ zlokalizowanej poza obszarem objętym planem. Wzdłuż istniejących i nowo realizowanych linii elektroenergetycznych, wokół istniejących i nowo realizowanych stacji transformatorowych należy pozostawić strefy techniczne, których wymiary i warunki zagospodarowania określono w przepisach odrębnych (§ 28 ust. 2 m.p.z.p.).
Parametry stref technicznych dla linii elektroenergetycznych określone zostały w Polskich Normach. Informacje o ich treści są dostępne na różnych stronach internetowych. Przykładowo jest to strona https://blog.ongeo.pl/sprawdz-jaka-jest-bezpieczna-odleglosc-od-linii-energetycznych.
Odnośnie do odległości od linii o napięciu znamionowym nieprzekraczającym 15 kV budynków, zgodnie z Polską Normą Norma PN–E–05100–1:1998, powinny one wynosić:
a. od łatwo dostępnej i łatwo zapalnej części budynku – 5,1 m,
b. od trudno dostępnej i trudno zapalnej części budynku – 3,6 m.
Analogicznie jak w przypadku stref ochronnych dla gazociągów stwierdzić należy, że ponieważ budynek, którego dotyczy pozwolenie na budowę znajduje się co najmniej w odległości 7,5 m od granicy nieruchomości skarżącego, usytuowanie tego budynku nie skutkowałoby więc przesunięciem w głąb tej nieruchomości usytuowania linii elektroenergetycznej i związanej z nią strefy technicznej.
Mając powyższe na uwadze, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, uchybienie polegające na braku analizy przepisów miejscowego planu, wskazanych przez Sąd I instancji, przez organy administracji pod kątem możliwości uznania skarżącego za stronę postępowania w sprawie o wydanie pozwolenia na budowę, nie mogło mieć istotnego wpływu na wynik sprawy. Tym samym nie było podstaw do zastosowania w sprawie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 P.p.s.a., art. 151 P.p.s.a. oraz art. 203 pkt 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI