II OSK 689/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i decyzje organów niższych instancji w sprawie pozwolenia na rozbudowę garażu, uznając, że postanowienie o odstępstwie od warunków technicznych wiąże organ wydający pozwolenie na budowę.
Sprawa dotyczyła odmowy pozwolenia na rozbudowę garażu, mimo uzyskania przez inwestora zgody na odstępstwo od warunków technicznych. Organy administracji i WSA uznały, że zgoda na odstępstwo nie zwalnia z obowiązku poszanowania interesów osób trzecich i sprawdzenia projektu na etapie pozwolenia na budowę. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, stwierdzając, że postanowienie o odstępstwie od warunków technicznych wiąże organ wydający pozwolenie na budowę, a odmowa wydania pozwolenia z powodu niespełnienia warunków, na które organ sam wyraził zgodę w drodze odstępstwa, jest niezasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę W. G. na decyzję Wojewody Śląskiego, która utrzymała w mocy decyzję Starosty odmawiającą pozwolenia na rozbudowę garażu. Inwestor uzyskał zgodę na odstępstwo od warunków technicznych, umożliwiające budowę ściany bez otworów przy granicy działki. Jednak Starosta odmówił pozwolenia, powołując się na brak zgody sąsiadki (I. P.) i naruszenie jej uzasadnionych interesów. Wojewoda podtrzymał tę decyzję, dodając, że nie wystąpił szczególnie uzasadniony przypadek do odstępstwa. WSA uznał, że zgoda na odstępstwo nie przesądza o dopuszczalności lokalizacji, a organ musi na etapie pozwolenia na budowę sprawdzić zgodność z prawem i interesy osób trzecich. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA i decyzje organów niższych instancji. Sąd kasacyjny uznał, że postanowienie o odstępstwie od przepisów techniczno-budowlanych, wydane na podstawie art. 9 Prawa budowlanego, wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę. Odmowa wydania pozwolenia z powodu niespełnienia warunków, na które organ sam wcześniej wyraził zgodę w drodze odstępstwa, stanowi naruszenie prawa materialnego (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego). Sąd podkreślił, że obowiązek poszanowania interesów osób trzecich jest uwzględniany już na etapie wydawania postanowienia o odstępstwie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie o zgodzie na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę.
Uzasadnienie
NSA uznał, że postanowienie wydane na podstawie art. 9 Prawa budowlanego kształtuje uprawnienie inwestora i wpływa na meritum decyzji o pozwoleniu na budowę. Odmowa wydania pozwolenia z powodu niespełnienia warunków, na które organ sam wyraził zgodę w drodze odstępstwa, jest naruszeniem prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (5)
Główne
p.b. art. 9 § 1
Prawo budowlane
W przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych. Postanowienie o odstępstwie wiąże organ wydający decyzję o pozwoleniu na budowę.
p.b. art. 35 § 4
Prawo budowlane
Organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli wnioskodawca spełni przewidziane prawem warunki.
p.b. art. 5 § 1
Prawo budowlane
Obiekt budowlany należy projektować i budować zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich.
Pomocnicze
p.b. art. 32 § 4
Prawo budowlane
rozp. MI art. 12 § 3
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie o zgodzie na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych wiąże organ wydający pozwolenie na budowę. Odmowa wydania pozwolenia na budowę z powodu niespełnienia warunków, na które organ sam wyraził zgodę w drodze odstępstwa, jest naruszeniem prawa materialnego. Poszanowanie interesów osób trzecich nie jest równoznaczne z obowiązkiem uzyskania ich zgody.
Odrzucone argumenty
Zgoda na odstępstwo od warunków technicznych nie zwalnia z obowiązku poszanowania interesów osób trzecich na etapie pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że wydane postanowienie o zgodzie na odstępstwo nie odnosi się do okoliczności faktycznych sprawy z uwagi na błędną numerację działek. Brak zgody sąsiadki (I. P.) na planowaną inwestycję skarżącego powinien być potraktowany jako wskazówka do dokładnego zbadania możliwości naruszenia uzasadnionego interesu strony.
Godne uwagi sformułowania
Postanowienia wydanego na podstawie art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego nie można traktować jako merytorycznie odrębnego od postępowania zmierzającego do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Nie można odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę ze względu na nie spełniającą wymogów techniczno-budowlanych lokalizację obiektu, jeżeli na odstępstwo od tych wymogów organ architektoniczno-budowlany wyraził zgodę w drodze postanowienia.
Skład orzekający
Andrzej Gliniecki
przewodniczący
Jerzy Stankowski
sprawozdawca
Zygmunt Niewiadomski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wiążący charakter postanowień o odstępstwie od przepisów techniczno-budowlanych dla organów wydających pozwolenia na budowę."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych w procesie budowlanym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje kluczowy konflikt między interesem inwestora a prawami sąsiadów w procesie budowlanym, a także podkreśla znaczenie wiążącego charakteru decyzji administracyjnych.
“Czy zgoda na odstępstwo od przepisów budowlanych jest wiążąca dla urzędników?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 689/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-04-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-05-15 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Andrzej Gliniecki /przewodniczący/ Jerzy Stankowski /sprawozdawca/ Zygmunt Niewiadomski Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Hasła tematyczne Budowlane prawo Sygn. powiązane II SA/Gl 718/04 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-12-02 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji Powołane przepisy Dz.U. 1994 nr 89 poz 414 art. 9 ust. 1, art. 35 ust. 4 Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Gliniecki Sędziowie sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski sędzia NSA Jerzy Stankowski /spr./ Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 27 kwietnia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 2 grudnia 2005 r., sygn. akt II SA/Gl 718/04 w sprawie ze skargi W. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2004 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzje Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2004 r., nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Starosty G. z dnia [...] lipca 2004r., nr [...] 2. zasądza od Wojewody Śląskiego na rzecz skarżącego W. G. kwotę 1210 (tysiąc dwieście dziesięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie II OSK 689/06 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 2 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę W. G. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2004 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty G. z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę garażu w K. przy ul. P., na działce nr 1392/87. W. G. zwrócił się z wnioskiem do Starosty Powiatowego w G. o wystąpienie do właściwego Ministra w celu uzyskania zgody na odstępstwo od warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W uzasadnieniu podał, że wystąpienie pozostaje w związku z planowanym usytuowaniem budynku ścianą bez otworów przy granicy działki. Wskazał, że na nieruchomości znajduje się garaż bezpośrednio sąsiadujący z działką 1702/87, który jest za mały dla aktualnych potrzeb, w związku z czym planuje jego rozbudowę w dotychczasowej linii zabudowy, tj. przy granicy działki 1702/87 i 1391/87. Do wniosku dołączone zostało oświadczenie J. K. i H. K., właścicieli działki nr 1391/87, zawierające ich zgodę na planowaną rozbudowę. W odpowiedzi na wniosek Minister Infrastruktury pismem z dnia 9 września 2003 r. upoważnił Starostę G. do wyrażenia zgody na odstępstwo od warunków technicznych, polegające na wykonaniu ściany bez otworów w projektowanej rozbudowie garażu bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami o nr 1702/87 i 1391/87, pod warunkiem zachowania uzasadnionych interesów osób trzecich. Postanowieniem z dnia 2 października 2003 r. Starosta G. wyraził zgodę na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002 r. Nr 75, poz. 690 ze zm.), umożliwiające wykonanie ściany bez otworów projektowanej rozbudowy garażu bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami o numerach 1702/87 i 1391/87. Następnie W. G. zwrócił się do Starosty G. z wnioskiem o udzielenie pozwolenia na rozbudowę garażu na działce nr 1392/87. Starosta G. decyzją z dnia [...] lipca 2004 r. odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę zgodnie z wnioskiem podając, że projektowana rozbudowa o długości 10,95 m nastąpi na przedłużeniu istniejącego budynku garażu o dł. 9,52 m w granicy z działką 1527/87. Właścicielka działki nr 1527/87 I. P. nie wyraziła zgody na taką lokalizację. Działka inwestora ma kształt wielokątny, zbliżony do trapezu o minimalnej długości i szerokości 27 m. Zdaniem organu kształt i powierzchnia nieruchomości umożliwiają projektowanie innej lokalizacji garażu, zapewniającej poszanowanie interesów osób trzecich. Starosta G. stwierdził, iż w przypadku I. P. interesy te zostały naruszone, albowiem projektowana lokalizacja rozbudowy skutkuje ograniczeniami w zabudowie jej działki. W złożonym odwołaniu W. G. podkreślił, że Starosta G. wyraził zgodę na odstępstwo od warunków technicznych, umożliwiające lokalizację garażu w granicy z działkami sąsiednimi. Odmowa udzielenia pozwolenia na budowę ze względu na brak zgody sąsiadki stanowi zatem naruszenie prawa. Zgoda taka nie jest bowiem wymagana, co zostało potwierdzone wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 5 marca 2001 r. sygn. akt P.ll/2000. Odnośnie uciążliwości wynikających z rozbudowy dla sąsiedniej nieruchomości, skarżący stwierdził, że takowe nie istnieją. Okno od pomieszczenia mieszkalnego w budynku sąsiednim znajduje się na wysokości 2 m, zatem budowa garażu o wysokości 2,4 m w odległości 7 m od tego okna nie ogranicza widoku i dostępu światła. O ograniczeniach zabudowy swojej działki przesądziła nadto sama właścicielka, realizując w pasie przygranicznym drewnianą szopę, lokalizując szambo oraz dobudówkę do budynku mieszkalnego. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] września 2004 r., na podstawie art. 9 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016, dalej: Prawo budowlane) Wojewoda Śląski utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. Podał, że zarówno we wniosku inwestora o udzielenie odstępstwa od warunków technicznych, jak i w postanowieniu Starosty G. z 2 października 2003 r. jest mowa o rozbudowie garażu projektowanej na działce nr 1392/87, bezpośrednio przy granicy z działkami sąsiednimi o numerach 1702/87 i 1391/87. Na załączonej do wniosku o pozwolenie na budowę kopii mapy zasadniczej brak jest numerów działek sąsiednich, a zgodnie z ewidencją gruntów działki sąsiadujące z działką inwestora mają numery 1527/87 i 1391/87, 163/89, 1121/88 i 1483/88. Udzielona zgoda Starosty odnosi się zatem wyłącznie do działki 1391/87 należącej do J. i H. K. Brak jest natomiast zgody na usytuowanie obiektu w granicy z działką 1527/87. Organ odwoławczy podzielił przy tym stanowisko organu pierwszej instancji i ocenił, ze w przedmiotowej sprawie nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek, warunkujący udzielenie odstępstwa od warunków techniczno-budowlanych. Podkreślił, że działka inwestora ma kształt trapezu o minimalnej szerokości 27 m, podczas gdy działka sąsiednia ma szerokość jedynie 17 m. Na powyższą decyzję W. G. wniósł skargę domagając się uchylenia decyzji Wojewody Śląskiego z [...] września 2004 r. Wskazał, że brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia, że działka 1527/87 nie jest tożsama z działką 1702/87. Podniósł, że nie wykazano w jaki sposób inwestycja narusza prawa I. P. , skoro nie uszczupla dopływu światła i nie przesłania widoku. Zagospodarowanie ogrodu wiązało się z dużymi nakładami, a budowa garażu w innym miejscu naraża inwestora na koszty. Zdaniem skarżącego organ odwoławczy naruszył § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1995 r. Nr 10, poz. 46) przez błędną wykładnię, iż w przypadku uzyskania zgody na odstępstwo wymagana jest zgoda sąsiada na lokalizację inwestycji w granicy. W. G. zarzucił nadto naruszenie przepisów procedury przez nie wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy (art. 7 k.p.a.) i zaniechanie przeprowadzenia rozprawy administracyjnej (art. 89 § 2 k.p.a.). W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie podkreślając, iż postanowienie udzielające zgody na odstępstwo nie wiąże organu wydającego decyzję o pozwoleniu na budowę. Wskazał, że projekt zagospodarowania działki powinien być sporządzony na kopii aktualnej mapy zasadniczej, a wadliwości co do oznaczeń numerowych działek obciążają inwestora i wnioskodawcę. Oddalając skargę wyrokiem z dnia 2 grudnia 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.), obiekt budowlany należy projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając m.in. odpowiednie jego usytuowanie na działce budowlanej oraz poszanowanie uzasadnionych interesów osób trzecich. Do przepisów techniczno-budowlanych zalicza się m.in. warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie, uregulowane w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. Przepisy tego rozporządzenia w § 12 określają normatywne odległości budynków od granic działek sąsiednich. W szczególnie uzasadnionych przypadkach dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno budowlanych, udzielane w trybie art. 9 prawa budowlanego. Sąd pierwszej instancji zaznaczył jednak, że wydanie postanowienia o udzieleniu zgody na odstępstwo od warunków technicznych, nie oznacza zaakceptowania wniosków projektowych inwestora i nie przesądza o dopuszczalności proponowanej lokalizacji obiektu. Postanowienie to upoważnia jedynie organ administracji architektoniczno-budowlanej do odstąpienia na etapie udzielania pozwolenia na budowę od rygorów określonych w przepisach techniczno - budowlanych. W ocenie Sądu zaakceptowanie określonych parametrów obiektu następuje na etapie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielania pozwolenia na budowę. Na tym etapie organ administracji dokonuje sprawdzeń określonych w art. 35 prawa budowlanego. W zakres tych sprawdzeń wchodzi również kwestia uwzględnienia w projekcie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Sąd podał następnie, iż projektowane zagospodarowanie działki inwestora oceniono w postępowaniu administracyjnym jako naruszające interesy uczestniczki postępowania I. P. Jej działka o numerze 1527/87 ma szerokość ok. 17 m a planowana rozbudowa skutkuje wzniesieniem muru o długości całkowitej ok. 24 m w południowej granicy działki sąsiadującej. W ocenie Sądu organ odwoławczy prawidłowo przyjął, że wydane w toku postępowania postanowienie zawierające zgodę na odstępstwo od warunków technicznych nie daje wystarczających podstaw do przyjęcia, iż odnosi się do okoliczności faktycznych sprawy. Numeracja działek, których udzielone odstępstwo dotyczyło, jest istotną okolicznością dla sprawy albowiem umożliwia identyfikację planowanego obiektu w przestrzeni. Skoro inwestor nie zaskarżył tego postanowienia w odwołaniu od decyzji jako wadliwego, brak jest podstaw do jego weryfikacji i samodzielnego ustalania przez organy jakich działek w rzeczywistości udzielone odstępstwo dotyczy. Wbrew twierdzeniom skargi brak jest w dokumentach sprawy dowodów na to, że działka nr 1702/87 jest tożsama z działką 1527/87. Nie jest zatem uzasadnionym zarzut skarżącego, że na etapie udzielania zgody na odstępstwo od warunków technicznych organy miały pełną świadomość, jakich działek ono dotyczy. Niezależnie Sąd rozważył kwestię sprzeczności projektowanej lokalizacji z uzasadnionymi interesami właścicielki nieruchomości sąsiedniej. Podał, iż jej dom stoi zwrócony ścianą z otworami okiennymi w stronę południowej granicy działki, w normatywnej odległości, zaś projektowana rozbudowa zlokalizowana jest na jego wysokości. Zabudowa granicy w świetle domu sąsiedniego uzasadniana dążeniem inwestora do optymalnego zagospodarowania swojej działki, powoduje naruszenie interesów właścicieli nieruchomości sąsiedniej. Sąd stwierdził, iż optymalne korzystanie z nieruchomości przez jednego z sąsiadów nie może łączyć się z pogorszeniem w tym zakresie sytuacji drugiego z sąsiadów. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach W. G. wniósł skargę kasacyjną zarzucając naruszenie prawa materialnego: art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uzależnieniu wydania pozwolenia na budowę od spełnienia warunków innych niż przewidziane w przepisach art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 ustawy oraz art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego poprzez błędną wykładnię polegającą na utożsamieniu pojęcia poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich z wyrażeniem zgody przez te osoby. Skarżący zarzucił nadto naruszenie przepisów postępowania: art. 110 w zw. z art. 126 k.p.a. przez uchybienie obowiązkowi uznania nie uchylonego ostatecznego postanowienia na odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych; obrazę art. 7 k.p.a. przez nie podjęcie kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, a także art. 89 ust. 2 k.p.a. przez nie przeprowadzenie rozprawy administracyjnej w sytuacji, gdy zachodziła potrzeba uzgodnienia interesu stron. W konkluzji W. G. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podał, iż zgodnie z art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, jeżeli wnioskodawca spełni przewidziane prawem warunki. Wbrew postanowieniom tego przepisu organ nałożył na wnioskodawcę również inne wymogi. Skarżący podniósł, iż pomimo faktu, iż uzyskał zgodę Starosty G. na odstępstwo od wymagań technicznych dla realizowanego projektu budowlanego, organ odmówił mu wydania pozwolenia na budowę garażu, wskazując na konieczność uzyskania zgody właścicieli nieruchomości sąsiednich. Podał, iż przepisy prawa budowlanego nie przewidują obowiązku uzyskania zgody osób trzecich przez inwestora. Uzasadniając zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego W. G. zaznaczył, iż co prawda przepis ten stanowi podstawę do uzależnienia udzielenia pozwolenia na budowę od zapewnienia poszanowania interesów osób trzecich, niemniej ochrona tych interesów nie może być utożsamiana w obowiązkiem uzyskania zgody na budowę obiektu. Brak zgody I. P. na planowaną inwestycje skarżącego - zdaniem skarżącego - powinien być potraktowany jedynie jako wskazówka do dokładnego zbadania możliwości naruszenia uzasadnionego interesu strony. Odnosząc się do naruszenia przepisów postępowania, skarżący podał, iż organ kwestionując istnienie przesłanek będących podstawą wydania postanowienia o odstępstwie od przepisów techniczno-budowlanych (co do istnienia szczególnych okoliczności, o których mowa w art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego) naruszył art. 110 k.p.a., zgodnie z którym organ administracji, który wydał decyzję (postanowienie), jest nią związany od chwili jej doręczenia lub ogłoszenia. Naruszenia art. 7 i 89 § 2 k.p.a. wiązał natomiast z brakiem dostatecznego wyjaśnienia okoliczności sprawy, w szczególności kwestii naruszenia interesu I. P., a także z zaniechaniem przeprowadzenia rozprawy administracyjnej, mimo, iż zachodziła potrzeba uzgodnienia interesów stron. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, jednakże nie w odniesieniu do wszystkich podniesionych w niej zarzutów. W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U.. 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Zgodnie z art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego, w przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych, o których mowa w art. 7 ustawy. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego budownictwa wielorodzinnego - ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska, po spełnieniu określonych warunków zamiennych. Przepis art. 9 Prawa budowlanego stanowi kompleksową regulację instytucji odstępstwa od przepisów techniczno-budowlanych. Ustęp 1 tego artykułu należy traktować jako unormowanie o charakterze materialnoprawnym, w dalszej części przepisu uregulowano natomiast kwestie proceduralne (ust. 2 - 4). W sprawie, postanowieniem z dnia 2 października 2003 r. Starosta G. wyraził zgodę na odstępstwo od przepisów § 12 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania postanowienia) umożliwiające wykonanie ściany bez otworów okiennych i drzwiowych w projektowanej rozbudowie garażu na działce nr 1392/87, bezpośrednio przy granicy z sąsiednimi działkami nr 1702/87 oraz nr 1391/87. W. G., w oparciu o treść tego postanowienia, wystąpił o wydanie pozwolenia na rozbudowę wskazanego w nim garażu. Starosta G. odmówił udzielenia pozwolenia, podnosząc, iż rozbudowa obiektu spowoduje naruszenie uzasadnionych interesów właściciela nieruchomości sąsiedniej I. P., która nie wyraziła zgody na projektowaną lokalizację obiektu. Zdaniem organu, odmowa uzasadniona była ze względu na art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego konstytuujący obowiązek poszanowania w procesie budowlanym uzasadnionych interesów osób trzecich oraz treść upoważnienia Ministra Infrastruktury udzielonego Staroście G. (do wyrażenia zgody - art. 9 ust. 2 ustawy) właśnie pod warunkiem zachowania tychże interesów. Stanowisko powyższe podzielił także Wojewoda Śląski, dodając ponadto, iż w sprawie nie występuje szczególnie uzasadniony przypadek uzasadniający stosowanie art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego. Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż zaakceptowanie określonych parametrów obiektu następuje na etapie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Na tym etapie organ dokonuje sprawdzeń określonych w art. 35 ustawy, w tym także bada uwzględnienie w projekcie ochrony uzasadnionych interesów osób trzecich. Wydane wcześniej w sprawie postanowienie o udzieleniu zgody na odstępstwo od warunków technicznych, należało traktować - zdaniem Sądu - jedynie jako upoważnienie do ewentualnego odstąpienia od rygorów techniczno-budowlanych na etapie postępowania o udzielenie pozwolenia na budowę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, powyższego stanowiska, prezentowanego przez Sąd pierwszej instancji oraz organy administracji, nie sposób podzielać. Nie można odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę ze względu na nie spełniającą wymogów techniczno-budowlanych lokalizację obiektu, jeżeli na odstępstwo od tych wymogów organ architektoniczno-budowlany wyraził zgodę w drodze postanowienia, o którym mowa w art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego. W postępowaniu o wydanie tego postanowienia, organ obowiązany jest uwzględnić podstawowe zasady prawa budowlanego, w tym zapewnić poszanowanie występujących w obszarze oddziaływania obiektu uzasadnionych interesów osób trzecich. Przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego formułuje bowiem regułę, której zakres zastosowania należy odczytywać w kontekście określenia przedmiotu regulacji objętego całą ustawą Prawo budowlane (art. 1 ustawy). Obowiązek zapewnienia poszanowania uzasadnionych interesów osób trzecich dotyczy wszystkich postępowań określonych w ustawie. Postanowienia wydanego na podstawie art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego nie można traktować jako merytorycznie odrębnego od postępowania zmierzającego do wydania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Już na tym etapie należy uwzględniać obowiązujące w procesie budowlanym zasady, a między innymi ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich - w zakresie w jakim wiąże się to z dopuszczanym odstępstwem od warunków techniczno-budowlanych. Ustawodawca nałożył zresztą na inwestora obowiązki instrumentalnie służące temu celowi, takie jak przedłożenie projektów zagospodarowania nieruchomości, z uwzględnieniem istniejącej i projektowanej zabudowy, jeżeli odstępstwo mogłoby mieć wpływ na środowisko lub nieruchomości sąsiednie (art. 9 ust. 3 pkt 1 Prawa budowlanego). Postanowienie o odstępstwie od przepisów techniczno budowlanych wydane na podstawie art. 9 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz.U. Nr 89,poz.414 ze zm.) wiąże organ wydający decyzję w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz pozwolenia na budowę. Mając na względzie powyższe, należało uznać za zasadny zarzut skargi kasacyjnej obejmujący naruszenie art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i odmowę wydania decyzji o pozwoleniu na budowę mimo spełnienia warunków przewidzianych w przepisach art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 ustawy, za wyjątkiem art. 35 ust. 1 pkt 2 objętego jednakże zgodą organu architektoniczno-budowlanego wyrażoną w trybie art. 9 ust. 1 ustawy. W konsekwencji zasługiwał na uwzględnienie również zarzut naruszenia art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego przez jego zastosowanie w zakresie w jakim oddziaływanie obiektu na nieruchomość sąsiednią było skutkiem odstępstwa na jakie organ uprzednio wyraził zgodę. Niezasadne były natomiast zarzuty naruszenia przepisów postępowania - art. 110 w zw. z art. 126 k.p.a. Przepis art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego ma charakter materialnoprawny. Postanowienie wydane na jego podstawie kształtuje dla inwestora swoistego rodzaju uprawnienie przejawiające się w możliwości ubiegania się o pozwolenie na budowę mimo niezachowania określonych warunków technicznych, o których mowa w art. 7 ustawy. Postanowienie o odstępstwie od przepisów techniczno-budowlanych ma wpływ na meritum decyzji o pozwoleniu na budowę. Powołanie się przez organ - przy decyzji odmownej - na zatwierdzone w postanowieniu odstępstwa lub ich skutki będzie stanowić podstawę do zarzutu naruszenia prawa materialnego (art. 35 ust. 4 w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 9 ust. 1 Prawa budowlanego). Z uwagi na powyższe, w sprawie nie zachodziło również naruszenie art. 7 oraz art. 89 ust. 2 k.p.a. Zgodnie z art. 188 p.p.s.a., jeżeli nie ma naruszeń przepisów postępowania, które mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a zachodzi jedynie naruszenie prawa materialnego, Naczelny Sąd Administracyjny może uchylić zaskarżone orzeczenie i rozpoznać skargę. Mając na względzie, iż dostrzeżone naruszenia dotyczą materialnych przepisów Prawa budowlanego, Sąd skorzystał z powyższego upoważnienia i postanowił uchylić wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach i uchylić decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] września 2004 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty G. z dnia [...] lipca 2004 r. Co prawda, zarzuty samej skargi (naruszenie: § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, art. 7 k.p.a. oraz art. 89 § 2 k.p.a.) nie zasługiwały na uwzględnienie z wymienionych w niniejszym uzasadnieniu powodów, a zarzut naruszenia rozporządzenia z 1994 r. był o tyle chybiony, iż akt ten utracił moc dnia 16 grudnia 2002 r. - to pozostałe, dostrzeżone przez Naczelny Sąd Administracyjny naruszenia, stanowiły wystarczającą podstawę do uwzględnienia skargi. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 188 oraz art. 134, 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 193 p.p.s.a. należało orzec jak w sentencji wyroku. Rozstrzygnięcie w przedmiocie zwrotu kosztów oparto na przepisie art. 200 oraz 203 pkt 1 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI