Orzeczenie · 2025-04-01

II OSK 679/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-04-01
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyzagospodarowanie przestrzenneprawo administracyjnepostępowanie nadzwyczajnestrona postępowaniainteres prawnynieruchomości sąsiedniedecyzja zmieniającaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną U. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Skierniewicach. Decyzja SKO umorzyła postępowanie w sprawie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji Wójta Gminy Bolimów z 2009 r., która zmieniała decyzję o warunkach zabudowy z 2005 r. dla działki inwestycyjnej. Skarżąca, właścicielka sąsiedniej działki, twierdziła, że zmiana warunków zabudowy narusza jej prawo do zagospodarowania nieruchomości. WSA uznał, że skarżąca nie posiada przymiotu strony w postępowaniu nadzwyczajnym. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że właściciele nieruchomości sąsiednich do terenu inwestycyjnego mają przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa, jeśli wykażą interes prawny. W ocenie NSA, zmiany wprowadzone decyzją z 2009 r. (kierunek kalenicy, wysokość dachu, linia zabudowy względem drogi) wpływają na sytuację prawną nieruchomości skarżącej, stanowiąc odniesienie przy realizacji jej prawa do zabudowy. Dlatego też skarżąca miała prawo żądać kontroli decyzji z 2009 r. pod kątem naruszenia prawa. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję SKO, zasądzając od SKO na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że właściciele nieruchomości sąsiednich mają przymiot strony w postępowaniach dotyczących warunków zabudowy, nawet jeśli nie byli stronami pierwotnego postępowania, oraz że takie postępowania nie powinny być umarzane jako bezprzedmiotowe, jeśli interes prawny strony zostanie wykazany.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji o warunkach zabudowy w trybie art. 155 k.p.a. i wpływu tej zmiany na nieruchomości sąsiednie. Interpretacja przepisów dotyczących linii zabudowy i wysokości może być różna w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych i przepisów wykonawczych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy właściciel nieruchomości sąsiedniej do terenu inwestycyjnego ma przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie wydania z naruszeniem prawa decyzji zmieniającej warunki zabudowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, właściciel nieruchomości sąsiedniej posiada przymiot strony, jeśli wykaże interes prawny, ponieważ zmiany w warunkach zabudowy mogą wpływać na jego nieruchomość.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zmiany w decyzji o warunkach zabudowy, takie jak linia zabudowy czy wysokość kalenicy, mogą wpływać na zagospodarowanie nieruchomości sąsiednich. Dlatego właściciel takiej nieruchomości ma prawo żądać kontroli decyzji z naruszeniem prawa, nawet jeśli nie był stroną pierwotnego postępowania.

Czy postępowanie w sprawie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa może być umorzone z powodu braku przymiotu strony u wnioskodawcy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli wnioskodawca wykaże, że posiada przymiot strony i jego interes prawny jest naruszony przez zaskarżoną decyzję, postępowanie nie powinno być umarzane jako bezprzedmiotowe.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA i SKO błędnie uznały skarżącą za niebędącą stroną postępowania. Skoro skarżąca ma przymiot strony, postępowanie nadzwyczajne nie było bezprzedmiotowe i powinno zostać rozpatrzone merytorycznie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i zaskarżoną decyzję SKO. Sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ odwoławczy, który ma uwzględnić, że skarżąca posiada przymiot strony.

Przepisy (12)

Główne

u.p.z.p. art. 6 § ust. 2 pkt 1 i 2

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Przepisy te stanowią podstawę do uznania, że właściciel nieruchomości sąsiedniej ma interes prawny w postępowaniu dotyczącym warunków zabudowy, gdyż jego prawo do zagospodarowania nieruchomości może być naruszone.

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa przesłanki nieważności decyzji, w tym wydanie z naruszeniem prawa.

k.p.a. art. 157 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Definiuje pojęcie strony postępowania administracyjnego.

Pomocnicze

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zmiany lub uchylenia ostatecznej decyzji za zgodą strony.

k.p.a. art. 105 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy umorzenia postępowania jako bezprzedmiotowego.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Reguluje prawo własności i jego ograniczenia.

k.c. art. 144

Kodeks cywilny

Dotyczy immisji, czyli wpływu na nieruchomości sąsiednie.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia zaskarżonego wyroku przez NSA.

p.p.s.a. art. 188

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Umożliwia NSA uchylenie decyzji organu odwoławczego.

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego art. 4 § ust. 1

Określa sposób wyznaczania linii nowej zabudowy jako przedłużenie linii istniejącej zabudowy na działkach sąsiednich.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca posiada przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa, ponieważ zmiany w warunkach zabudowy wpływają na jej nieruchomość sąsiednią. • Postępowanie nadzwyczajne nie było bezprzedmiotowe, ponieważ skarżąca wykazała swój interes prawny.

Odrzucone argumenty

Skarżąca nie jest stroną postępowania, ponieważ zmiany w decyzji o warunkach zabudowy nie wpływają bezpośrednio na jej nieruchomość. • Postępowanie zostało prawidłowo umorzone jako bezprzedmiotowe.

Godne uwagi sformułowania

przymiot strony • interes prawny • nieruchomości sąsiednie • decyzja zmieniająca • postępowanie nadzwyczajne • bezprzedmiotowość postępowania

Skład orzekający

Anna Szymańska

sprawozdawca

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący

Robert Sawuła

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że właściciele nieruchomości sąsiednich mają przymiot strony w postępowaniach dotyczących warunków zabudowy, nawet jeśli nie byli stronami pierwotnego postępowania, oraz że takie postępowania nie powinny być umarzane jako bezprzedmiotowe, jeśli interes prawny strony zostanie wykazany."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji o warunkach zabudowy w trybie art. 155 k.p.a. i wpływu tej zmiany na nieruchomości sąsiednie. Interpretacja przepisów dotyczących linii zabudowy i wysokości może być różna w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych i przepisów wykonawczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia legitymacji procesowej w postępowaniach administracyjnych dotyczących nieruchomości, co jest kluczowe dla właścicieli i deweloperów. Pokazuje, jak prawo chroni interesy sąsiadów w procesie planowania przestrzennego.

Sąsiad ma prawo głosu w sprawie warunków zabudowy: NSA wyjaśnia, kto jest stroną postępowania.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst