II OSK 678/24

II SA/Łd 656/23 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2023-10-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Jarosław Czerw /sprawozdawca/
Robert Adamczewski /przewodniczący/
Tomasz Porczyński
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II OSK 678/24 - Postanowienie NSA z 2025-01-28
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
Art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2023 poz 775
Art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 16, art. 77 par. 1, art. 80, art. 107 par. 3, art. 126, art. 145 par. 1 pkt 4, art. 147, art. 148, art. 149 par. 1 i 3, art. 150 par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.)
Sentencja
Dnia 17 października 2023 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Robert Adamczewski, Sędziowie Sędzia WSA Jarosław Czerw (spr.), Asesor WSA Tomasz Porczyński, , , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 17 października 2023 roku sprawy ze skargi T. W. na postanowienie Wojewody Łódzkiego z dnia 6 czerwca 2023 roku nr 39/2023 znak: GPB-III.7722.17.2023 PK w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania zakończonego decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oddala skargę. ał
Uzasadnienie
Zaskarżonym do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, postanowieniem z dnia 6 czerwca 2023 r., nr 39/2023, znak: GPB-III.7722.17.2023 PK, Wojewoda Łódzki (dalej także: organ II instancji, organ odwoławczy) na mocy art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 i art. 149 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm.) (dalej: k.p.a.), utrzymał w mocy postanowienie Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego (dalej także: organ I instancji) z dnia 24 kwietnia 2023 r. nr 65/2023, znak: IMA.6740.520.2020, o odmowie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P. (działki nr ewid.: [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...]).
Jak wynika z akt administracyjnych sprawy, Prezydent Miasta pełniący funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, decyzją nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r., zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P. (działki nr ewid.: [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...]). Decyzja stała się ostateczna w dniu 4 stycznia 2021 roku. W postępowaniu zakończonym powyższą decyzją nie brał udziału T. W., ponieważ nie został uznany za stronę postępowania.
Pismem z dnia 18 sierpnia 2023 r. L. W. i T. W. poinformowali Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta w P, iż dokonano błędnego usytuowania lampy oświetlenia ulicznego przy ul. [...] w P., co uniemożliwia im wjazd na posesję. W związku z powyższym zwrócili się o zmianę usytuowania oświetlenia ulicznego w taki sposób, aby nie kolidowało z wjazdem na posesję. Jednocześnie wskazali, iż przed kompleksowym remontem ulicy [...], tj. wymianą nawierzchni, chodników i wjazdów na posesje, na odcinku pomiędzy przejazdem kolejowym a ulicą [...], złożony był wniosek do Urzędu przy ul. [...] w P. o zmianę usytuowania wjazdu na posesję przy ul. [...]. Do wniosku załączony został również plan usytuowania nowego wjazdu na posesję, który sporządził architekt W. M. z biura [...], mieszczącego się przy ul. [...] w P. Wniosek rozpatrzony został pozytywnie a wjazd wykonany zgodnie z dokumentacją.
Pismem z dnia 31 sierpnia 2023 r. Dyrektor Biura Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta poinformował L. i T. W., iż w przedmiotowej sprawie ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 15 grudnia 2020 r. zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P. Ww. projekt budowlany, w tym "Plan linii kablowej" na rys. nr 1, na którym usytuowano słup oświetleniowy przy ul. [...] posiada uzgodnienie bez uwag pracowników ZDiUM P. Nadto ZDiUM P. był stroną postępowania administracyjnego, zakończonego ww. decyzją administracyjną o pozwoleniu na budowę i nie wnosił do niego uwag i zastrzeżeń. W trakcie budowy spornego słupa oświetleniowego w 2022 r. Urząd wnioskował do projektanta o przesunięcie go do osi granicy nieruchomości, na co nie było jednak zgody, gdyż w tym miejscu rosło drzewo i istniała obawa, że w trakcie osadzania fundamentu spornego słupa zbyt blisko korzeni drzewa, dojdzie do ich uszkodzenia. Nadto przy tym drzewie przebiega rura przyłącza kanalizacyjnego, która dodatkowo uniemożliwiła przesunięcie fundamentu słupa w drugim kierunku. Wobec powyższego w trakcie budowy oświetlenia ulicy [...] przedmiotowy słup oświetleniowy wybudowano i odebrano 22 marca 2022 r., zgodnie z ww. pozwoleniem na budowę i projektem budowlanym.
W załączeniu przekazano fotografię stanu zainwestowania ulicy [...] w tym rejonie w czasie poprzedzającym realizację oświetlenia ulicznego i wskazano, iż obecnie kolizyjne do ustawienia słupa drzewo już nie istnieje, gdyż zostało wycięte. Remont chodników i wjazdów na posesje na odcinku ul. [...], o którym mowa w piśmie wnioskodawców z dnia 18 sierpnia 2022 r., realizowany był wcześniej przez inną jednostkę Urzędu Miasta.
W świetle powyższego sprawę uznano za wyjaśnioną.
Pismem z dnia 7 października 2022 r. T. W. zwrócił się do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego o wyznaczenie jednostki podległej Prezydentowi, która ostatecznie załatwi jego sprawę.
W odpowiedzi na powyższe, pismem z dnia 14 października 2022 r. Urząd Miasta w Piotrkowie Trybunalskim poinformował wnioskodawcę, iż z analizy stanu faktycznego przedmiotowej sprawy wynika, że obecnie nie istnieje w tym miejscu zjazd do nieruchomości przy ul. [...] w P. Do chwili obecnej T. W. nie dopełnił formalności u zarządcy drogi, związanych z jego budową. Urząd Miasta Piotrkowa Trybunalskiego wykonał roboty budowlane, związane z budową oświetlenia na ulicy [...] w oparciu o uzgodnioną dokumentację projektową i ostateczne pozwolenie na budowę, co wyjaśniono już w piśmie z dnia 31 sierpnia 2022 r. Wskazano, iż T. W. nadal może podjąć działania zmierzające do budowy zjazdu do swojej posesji w uzgodnieniu z zarządcą drogi.
W dniu 14 lutego 2023 r., do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego wpłynął wniosek T. W. o załatwienie wniosku z dnia 18 sierpnia 2022 roku, kierowanego do Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta w P., uzupełnionego pismem do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 7 października 2022 r., w sposób formalny tj. wznowienie postępowania administracyjnego dotyczącego decyzji Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. Jako podstawę wniosku T. W. wskazał art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
W swoim wniosku T. W. zarzucił, że został pominięty jako strona postępowania zakończonego wyżej wymienioną decyzją, natomiast winien być stroną z uwagi na treść art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.). Realizacja przedmiotowej inwestycji sprawiła, że został pozbawiony wjazdu na teren działki oznaczonej nr ewid. [...] obręb [...], której jest współwłaścicielem. Wprawdzie złożone przez niego pisma nie zostały oznaczone jako wniosek o wznowienie postępowania, to jednak ich treść i zamiar wskazywały jednoznacznie, że intencją wnioskodawcy było wznowienie postępowania administracyjnego.
Prezydent Miasta pełniący funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, działając na podstawie art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a., postanowieniem nr 29/2023 z dnia 16 lutego 2023 r., wyłączył pracowników od udziału w postępowaniu prowadzonym w sprawie wniosku T. W. o wznowienie postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. oraz na podstawie art. 26 § 1 k.p.a., wyznaczył osobę do prowadzenia przedmiotowego postępowania.
W toku prowadzonego postępowania, organ I instancji, pismem z dnia 20 lutego 2023 r. wystąpił do Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta o przekazanie poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii wniosku T. W. z dnia 18 sierpnia 2022 r. oraz odpowiedzi na pismo wraz z informacją kiedy zostało ono doręczone adresatowi.
Jednocześnie organ I instancji na podstawie art. 50 § 1 k.p.a., wezwał T. W. o uzupełnienie złożonego wniosku, poprzez wskazanie dokładnej daty (dzień, miesiąc, rok), w której wnoszący dowiedział się o decyzji nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r.
W wyznaczonym terminie T. W. odpowiedział na wezwanie organu I instancji, wskazując, że o fakcie wydania przedmiotowej decyzji dowiedział się w dniu 17 sierpnia 2022 r., kiedy po dłuższej nieobecności w kraju, zobaczył lampę oświetleniową usytuowaną na podjeździe prowadzącym do jego nieruchomości. Następnie, w piśmie z dnia 18 sierpnia 2022 r., wnoszący przedstawił swoje żądanie, w którym ważne było usunięcie stanu niezgodnego z prawem i zdrowym rozsądkiem, natomiast rzeczą bez znaczenia był numer decyzji i data jej wydania, które to kwestie pozostawił do ustalenia organom.
Pismem z dnia 7 marca 2023 r., Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta przekazał do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego własne pismo z dnia 19 sierpnia 2022 r. przekazujące do Biura Inwestycji i Remontów w Urzędzie Miasta Piotrków Trybunalski pismo znak: DUD.423.28.2022, pismo L. i T. W. dotyczące kolizyjnego usytuowania oświetlenia ulicznego do wjazdu na posesję przy ul. [...], celem podjęcia działań zgodnie z właściwością rzeczową.
Z akt administracyjnych sprawy wynika, że organ I instancji, pismem z dnia 10 marca 2023 r. wystąpił do Biura Rozwoju Miasta i Inwestycji w Urzędzie Miasta Piotrkowa Trybunalskiego o przekazanie poświadczonej za zgodność z oryginałem kopii wniosku T. W. z dnia 18 sierpnia 2022 r. oraz odpowiedzi na pismo wraz z informacją kiedy zostało ono doręczone adresatowi.
Prezydent Miasta pełniący funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, działając na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. pismem z dnia 14 marca 2023 r., zawiadomił strony, że sprawa wznowienia postępowania dotycząca decyzji Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. o udzieleniu pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P., nie może być załatwiona w terminie i wyznaczył nowy termin jej załatwienia.
Biuro Rozwoju Miasta i Inwestycji w Urzędzie Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, pismem z dnia 4 kwietnia 2023 r. przekazało poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię wniosku Państwa L. i T. W. z dnia 18 sierpnia 2022 r. oraz poświadczoną za zgodność z oryginałem kopię odpowiedzi na wniosek wraz z informacją kiedy zostało ono doręczone adresatom.
Organ I instancji, zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a., pismem z dnia 4 kwietnia 2023 r., zawiadomił strony postępowania, o zakończeniu kompletowania dokumentów w postępowaniu administracyjnym dotyczącym wznowienia postępowania w sprawie własnej decyzji nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. i możliwości zapoznania się z materiałem zebranym w toku przedmiotowego postępowania.
Postanowieniem z dnia 24 kwietnia 2023 r. organ I instancji, na podstawie art. 149 § 3, art. 148 § 1 i 2 oraz art. 123 k.p.a. odmówił wznowienia postępowania. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazano, iż z analizy zgromadzonych w toku prowadzonego postępowania dokumentów należy przyjąć, iż skarżący po raz pierwszy powziął wiedzę o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P., z pisma Biura Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, znak RIM.7013.39.2021 z dnia 31 sierpnia 2022 r., które doręczone zostało T. W. dnia 5 września 2022 roku. Pierwsze pismo, które w ocenie organu można traktować jako wniosek o wznowienie postępowania, wpłynęło zaś do Kancelarii Ogólnej Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego dnia 14 lutego 2023 roku (zarejestrowane pod nr 12643/2023). Z powyższego wynika, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z naruszeniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a., a więc po upływie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. Dlatego też organ I instancji odmówił wznowienia postępowania.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył T. W., jednak Wojewoda Łódzki nie znalazł podstaw do zakwestionowania rozstrzygnięcia organu I instancji i zaskarżonym postanowieniem utrzymał je w mocy. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wskazał, iż w jego ocenie T. W. o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego ul. [...] w P., dowiedział się w dniu 5 września 2022 r., a wniosek o wznowienie postępowania z dnia 14 marca 2023 r. został złożony z uchybieniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 k.p.a. Organ nie podzielił przy tym stanowiska prezentowanego przez wnoszącego, że złożone przez niego pisma z dnia 18 sierpnia 2022 r. i z dnia 7 października 2022 r., pomimo braku oznaczenia ich jako wniosek o wznowienie postępowania, jednoznacznie wskazywały, że intencją wnoszącego było wznowienie postępowania administracyjnego. W ocenie Wojewody Łódzkiego, z ww. pism nie wynika, że T. W. domagał się wznowienia postępowania, zakończonego sporną decyzją. T. W. w ww. pismach wnosił jedynie o podjęcie interwencji w sprawie usytuowania słupa oświetleniowego, kolidującego z wjazdem na posesję i nie podnosił wówczas, że nie brał udziału w postępowaniu zakończonym decyzją o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego oraz nie odnosił się do tej decyzji. Zdaniem organu II instancji, dopiero we wniosku z dnia 14 lutego 2023 r. T. W. jednoznacznie wskazał, że domaga się, na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., wznowienia postępowania administracyjnego, zakończonego decyzją Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r., nr sprawy IMA.6740.520.2020, zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę dla Miasta P., obejmującego budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P.
Wojewoda Łódzki na marginesie wskazał, odnosząc się do zarzutów zawartych w zażaleniu, że jeśli uznać pismo skarżącego z dnia 7 października 2022 roku za wniosek o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie, to od daty powzięcia przez T. W. informacji o wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji, tj. od dnia 5 września 2022 r., również naruszony został miesięczny termin określony w art. 148 § 2 k.p.a.
Dodatkowo, odnosząc się do zarzutu naruszenia przez organ I instancji art. 107 § 3 k.p.a., w ocenie organu II instancji, uzasadnienie zaskarżonego postanowienia Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 65/2023 z dnia 24 kwietnia 2023 r., spełnia wymogi zawarte w ww. przepisie, tj. w uzasadnieniu postanowienia wskazano fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, na których się oparł, oraz przyczyny, z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej.
W odniesieniu do naruszenia przez organ I instancji art. 10 § 1 k.p.a. Wojewoda podkreślił, iż z akt sprawy wynika, że organ I instancji pismem z dnia 4 kwietnia 2023 r. zawiadomił strony postępowania, o zakończeniu kompletowania dokumentów w postępowaniu administracyjnym, dotyczącym wznowienia postępowania w sprawie własnej decyzji nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. i możliwości zapoznania się z materiałem zebranym w toku przedmiotowego postępowania.
Skargę na powyższe postanowienie złożył T. W. (dalej także: skarżący), zaskarżając je w całości i zarzucając mu:
1) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. oraz art. 231 § 1 k.p.a., polegające na prowadzeniu postępowania w sposób niebudzący zaufania do władzy publicznej oraz błędnym przyjęciu, iż termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania nie został przez skarżącego zachowany, podczas gdy za taki wniosek należało uznać pismo skarżącego przekazane do Zarządu Dróg i Utrzymania Miasta w P. w dniu 18 sierpnia 2022 roku, a więc z zachowaniem jednomiesięcznego terminu od dnia powzięcia przez skarżącego wiadomości o podstawie wznowienia, co nastąpiło z dniem 17 sierpnia 2022 roku, zaś okoliczność, że Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta w P. oraz Biuro Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego (obecnie Biuro Rozwoju Miasta i Inwestycji), do którego pismo to zostało przekazane, nie podjęły odpowiednich czynności w celu wyjaśnienia sprawy (w tym również wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości co do pisma skarżącego i rzeczywistej woli skarżącego) oraz nie przekazały tegoż pisma do organu właściwego do rozpatrzenia wniosku o wznowienia postępowania, nie powinno mieć znaczenia dla oceny prawnej działania skarżącego i nie może skutkować negatywnymi dla niego konsekwencjami;
2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., polegające na dokonaniu dowolnej, a nie swobodnej, sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego oceny i interpretacji materiału dowodowego zgromadzonego w niniejszej sprawie, w tym w szczególności pisma skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku, pisma skarżącego z dnia 7 października 2022 roku, pisma skarżącego z dnia 14 lutego 2023 roku oraz pisma skarżącego z dnia 27 lutego 2023 roku i w konsekwencji niezasadnym przyjęciu, że:
a) skarżący dowiedział się o podstawie wznowienia postępowania w dniu 5 września 2022 roku (a nie w dniu 17 sierpnia 2022 roku);
b) dopiero pismo skarżącego z dnia 14 lutego 2023 roku, a nie pismo skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku stanowiło wniosek o wznowienie postępowania,
– które to naruszenie doprowadziło do utrzymania w mocy postanowienia organu I instancji;
3) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 10 § 1 k.p.a. polegające na niezasadnym przyjęciu, iż zaniechanie wyznaczenia terminu skarżącemu na zajęcie stanowiska, co do materiału dowodowego zebranego w niniejszej sprawie, a w konsekwencji brak umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się przed wydaniem postanowienia organu I instancji, co do zebranego materiału i złożenia dalszych wniosków dowodowych, jest bezzasadne i wystarczające było poprzestanie na poinformowaniu skarżącego o możliwości zapoznania się ze zgromadzonym materiałem;
4) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 11 k.p.a. i art. 15 k.p.a., polegające na:
a) niedostatecznym wyjaśnieniu podstawy prawnej i faktycznej w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Wojewody Łódzkiego, w tym w szczególności braku odniesienia się do wszelkich zarzutów podnoszonych przez skarżącego w zażaleniu, co stanowi bezwzględny obowiązek organu odwoławczego;
b) zaniechaniu rozważenia, czy w niniejszej sprawie nie byłoby zasadne wznowienie postępowania z urzędu,
– które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ w jego efekcie przysługujące skarżącemu uprawnienie do kontroli instancyjnej zostało w daleko idący sposób ograniczone, a co za tym idzie przedmiotem kontroli instancyjnej będzie co do zasady decyzja organu I instancji, a nie organu odwoławczego, która dodatkowo na skutek powtórzenia w znacznym zakresie argumentów z postanowienia organu I instancji nie pełni funkcji informacyjnej wobec skarżącego;
5) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., art. 148 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 149 § 3 k.p.a., polegające na wadliwym ustaleniu daty rozpoczęcia biegu terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania i przyjęciu, iż wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem terminu, podczas gdy pomiędzy dniem dowiedzenia się skarżącego o przedmiotowej decyzji, tj. dniem 17 sierpnia 2022 roku, a dniem wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania (18 sierpnia 2022 roku) nie upłynął ustawowy termin do wznowienia postępowania, co w konsekwencji doprowadziło do ostania się w mocy decyzji, która winna być wyeliminowana z obrotu prawnego jako niezgodna z prawem, w tym w szczególności naruszające ugruntowane w art. 64 Konstytucji RP prawo własności skarżącego;
6) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia Wojewody Łódzkiego i powielenia jego uchybień, co doprowadziło do ostania się w mocy postanowienia organu I instancji, które winno było zostać wyeliminowane z obrotu prawnego.
W oparciu o tak sformułowane zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia Wojewody Łódzkiego w całości, o uchylenie postanowienia organu I instancji - poprzedzającego ww. zaskarżone postanowienie - w całości oraz o zasądzenie od Wojewody Łódzkiego na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi T. W. wskazał, iż z treści jego pisma z dnia 18 sierpnia 2022 r. jednoznacznie wynika, iż domagał się usunięcia niezgodnego z prawem stanu, jaki powstał w związku z usytuowaniem, na wjeździe na jego nieruchomość oświetlenia ulicznego. Intencją skarżącego było wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji, która jak wiedział, musiała leżeć u podstaw przeprowadzenia tego rodzaju inwestycji. Ze względu na bierność organów administracji skarżący swoją wolę doprecyzował pismem z dnia 14 lutego 2023 roku, do którego to dnia nie został formalnie załatwiony jego wniosek wyartykułowany w piśmie z dnia 18 sierpnia 2022 roku. Natomiast, jak wynika z ugruntowanej linii orzeczniczej oraz poglądów prezentowanych w doktrynie prawa administracyjnego, dla oceny charakteru pisma strony determinująca jest jej wola. Żądanie wszczęcia postępowania określa przedmiot tego postępowania, a w razie wątpliwości sprecyzowanie żądania należy do strony, nie zaś do sfery ocennej organu administracji. W razie ewentualnych braków formalnych pisma strona winna być wezwana do ich uzupełnienia w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Wbrew powyższym rozważaniom organ II instancji zakwalifikował jako wniosek o wznowienie postępowania dopiero pismo skarżącego z dnia 14 lutego 2023 roku. Skarżący drogą tego pisma zmierzał jedynie do sprecyzowania i wyjaśnienia swojego żądania zgłoszonego już w piśmie z 18 sierpnia 2022 roku, ponieważ organy administracji zaniechały podjęcia czynności zmierzających do wyjaśnienia i załatwienia sprawy zgodnie z wnioskiem skarżącego. Takie działanie stanowiło naruszenie art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a, art. 8 k.p.a. oraz art. 9 k.p.a. i doprowadziło do wydania zaskarżonego postanowienia Wojewody Łódzkiego utrzymującego w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego.
Nie sposób również przyjąć, iż skarżący powinien ponosić ujemne konsekwencje tego, iż Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta w P. oraz Biuro Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego (obecnie Biuro Rozwoju Miasta i Inwestycji), do którego zostało przekazane pismo skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku, nie podjęły odpowiednich czynności w celu wyjaśnienia sprawy (w tym również wyjaśnienia ewentualnych wątpliwości co do pisma skarżącego i rzeczywistej woli skarżącego) oraz nie przekazały tegoż pisma do organu właściwego do przeprowadzenia postępowania wznowieniowego, naruszając jednocześnie art. 231 § 1 k.p.a. Skarżący zaznaczył również, iż jak wynika z pisma Biura Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 31 sierpnia 2022 roku, organ administracji miał wiedzę o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego, stąd powinno być dla niego jasne, iż pismo skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku wymierzone jest właśnie w tę decyzję. Okoliczność ta tym bardziej potwierdza fakt, że powinien on był podjąć odpowiednie działania wyjaśniające, jeśli powziął wątpliwości co do woli skarżącego wyrażonej w ww. piśmie.
Skarżący podkreślił również, iż organ II instancji niezasadnie przyjął, iż skarżący dowiedział się o decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego wraz z doręczeniem mu odpowiedzi na jego pismo z dnia 18 sierpnia 2022 roku, tj. w dniu 5 września 2022 roku. Zdaje się, iż organ II instancji ustalił ten termin w oparciu o orzecznictwo sądów administracyjnych, z którego wynika, iż przez zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć pozyskanie danych umożliwiających identyfikację decyzji takich jak nazwa organu, który wydał decyzję i sposobu rozstrzygnięcia sprawy. Z orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego, na które wskazuje organ II instancji, w żaden sposób nie wynika, aby wniosek o wznowienie postępowania musiał zawierać numer decyzji, do której się odnosi, a który to numer został podany skarżącemu w piśmie Biura Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 31 sierpnia 2022 roku. Ponadto orzeczenie to, jak i inne wydane w podobnym tonie orzeczenia sądów administracyjnych, zapadały na kanwie innych stanów faktycznych, które nie są analogiczne do okoliczności faktycznych niniejszej sprawy. W sprawach tych chodziło głównie o sytuacje, w których strona dowiedziała się o danych indentyfikacyjnych decyzji jeszcze przed zaznajomieniem się z pełną treścią danej decyzji i próbowała przeforsować wydłużenie terminu na wznowienie postępowania. W przedmiotowej sprawie sytuacja przedstawia się jednakże zupełnie inaczej. Skarżący faktycznie dowiedział się o posadowieniu lampy oświetleniowej na wjeździe do jego nieruchomości już w dniu 17 sierpnia 2022 roku, co było dla niego równoznaczne z powzięciem wiedzy o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego już w tym terminie. Nie ma zatem podstaw do przyjęcia fikcji, iż skarżący dowiedział się o ww. decyzji w późniejszym terminie, skoro zasady logiki i doświadczenia życiowego przemawiają za tym, iż skarżący, który zawodowo prowadzi działalność w branży budowlanej, wiedział że przeprowadzenie inwestycji musiało być poprzedzone wydaniem stosowanej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec tego okoliczność istnienia takiej decyzji była znana skarżącemu już w dniu 17 sierpnia 2022 roku. Jednocześnie organ II instancji nie odmówił wiarygodności twierdzeń skarżącego w tym zakresie, które to skarżący podniósł w piśmie z dnia 27 lutego 2023 roku.
Wobec powzięcia przez skarżącego w powyżej wskazanej dacie (17 sierpnia 2022 roku) wiadomości o decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlania ulicznego, skarżący złożył pismo z dnia 18 sierpnia 2022 roku. Intencją skarżącego było przywrócenie stanu zgodnego z prawem, a zatem wyeliminowanie decyzji, która była podstawą usytuowania oświetlenia ulicznego na wjeździe do jego nieruchomości i naruszająca prawo własności skarżącego. Z pisma Biura Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 31 sierpnia 2022 roku, stanowiącego odpowiedź na ww. pismo skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku, wynika, iż organ administracji miał wiedzę o wydanej decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego, stąd powinno być dla niego jasne, iż pismo skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku wymierzone jest właśnie w tę decyzję. Okoliczność ta tym bardziej potwierdza fakt, że organ ten powinien był podjąć odpowiednie działania wyjaśniające, jeśli powziął wątpliwości co do woli skarżącego wyrażonej w ww. piśmie. W tym zakresie aktualne pozostają rozważania przedstawione w zakresie zarzutu nr 1 z petitum skargi.
Skarżący ze względu na bierność organów administracji z własnej inicjatywy w piśmie z dnia 14 lutego 2023 roku doprecyzował swoje wcześniejsze żądanie i ponowił prośbę o rozpatrzenie wniosku zgłoszonego w pierwszym piśmie z 18 sierpnia 2022 roku. Na marginesie skarżący wskazał, iż dopełnił wszelkich niezbędnych formalności u zarządcy drogi związanych z usytuowaniem i budową zjazdu do nieruchomości, a twierdzenia Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego podniesione w tym zakresie w piśmie z dnia 14 października 2022 roku są całkowicie bezzasadne. Dopuszczając się powyższych uchybień w zakresie oceny materiału dowodowego, organ II instancji, w ocenie skarżącego, naruszył szeregu przepisów prawa, tj. art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. oraz art. 80 k.p.a., co miało istotny wpływ na wynik niniejszej sprawy.
Skarżący wskazał również, że organ II instancji uznał za bezzasadny podniesiony przez skarżącego zarzut dotyczący powiadomienia skarżącego w zawiadomieniu z dnia 4 kwietnia 2023 roku jedynie o zakończeniu gromadzenia materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z nim, bez jednoczesnego wyznaczenia skarżącemu terminu na zajęcie stanowiska w tym zakresie. W ocenie organu II instancji wystarczające dla realizacji dyspozycji art. 10 § 1 k.p.a. jest samo zapewnienie możliwości zapoznania się z materiałem zebranym w sprawie. Nie sposób, w ocenie skarżącego, zgodzić się z taką interpretacją. Obowiązkiem organu prowadzącego postępowanie jest bowiem pouczenie strony nie tylko o prawie do zapoznania się z aktami, lecz również zapewnienia jej możliwości ustosunkowania się do zgromadzonego materiału i złożenia końcowego oświadczenia. Organ ma także obowiązek wstrzymać się od wydania decyzji do czasu złożenia tego oświadczenia w wyznaczonym terminie. Brak w aktach sprawy końcowego oświadczenia strony oraz dowodu, że organ prowadzący postępowanie pouczył stronę o przysługującym jej prawie, uzasadnia wniosek, że organ prowadzący postępowanie naruszył obowiązek ustalony w art. 10 § 1 k.p.a.
W dniu 13 kwietnia 2023 roku skarżący zapoznał się z aktami niniejszego postępowania i zauważył, że brakuje w nich pisma skarżącego z dnia 7 października 2022 roku do Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego, złożonego w nawiązaniu do pisma od Biura Inwestycji i Remontów Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 31 sierpnia 2022 roku oraz pisma Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 14 października 2022 roku, które skarżący otrzymał w odpowiedzi na ww. pismo z 7 października 2022 roku. W ocenie skarżącego dokumenty te odgrywały istotną rolę dla dokonania oceny całokształtu niniejszej sprawy, w tym w szczególności pisma skarżącego z dnia 18 sierpnia 2022 roku. Jednocześnie świadczyły one o tym, iż wniosek skarżącego wyrażony w piśmie z 18 sierpnia 2022 roku nie został rozpoznany i konieczne było złożenie przez skarżącego pisma z dnia 14 marca 2023 roku. Brak wyznaczenia terminu na ustosunkowanie się do zgromadzonych materiałów skutkował zatem naruszeniem art. 10 § 1 k.p.a. i ukonstytuowanej w nim zasady czynnego udziału strony w postępowaniu. Nie sposób zatem zgodzić się z stanowiskiem przedstawionym w tym zakresie przez organ II instancji.
T. W. zauważył również, iż organ II instancji nie odniósł się do wszystkich zarzutów, jakie zostały podniesione przez skarżącego w zażaleniu (np. do zarzutu nr 1 z petitum zażalenia), stąd konieczne stało się ich powielenie w ramach niniejszej skargi. Takie zaniechanie organu II instancji stanowi w szczególności naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a., art. 8 k.p.a. oraz art. 11 k.p.a. Wskutek tego naruszenia przysługujące skarżącemu uprawnienie do kontroli instancyjnej wynikające z art. 15 k.p.a. zostało w daleko idący sposób ograniczone. Wobec tego przedmiotem kontroli instancyjnej będzie co do zasady decyzja organu I instancji, a nie organu odwoławczego, która dodatkowo na skutek powtórzenia w znacznym zakresie argumentów z postanowienia organu I instancji nie pełni funkcji informacyjnej wobec skarżącego.
Ponadto, niezależnie od powyższego, organ II instancji nie rozważył, czy w niniejszej sprawie nie byłoby zasadne wznowienie postępowania z urzędu z innych przyczyn. Biorąc pod uwagę okoliczność, iż utrzymanie w mocy decyzji o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego prowadzi do utrzymywania się stanu niezgodnego z prawem, zasadnym byłoby podjęcie powyższych rozważań przez organ II instancji, co jednak niestety nie znalazło odzwierciedlania w uzasadnieniu postanowienia Wojewody Łódzkiego.
Konkludując, skarżący podkreślił, iż został pozbawiony możliwości uczestniczenia w postępowaniu bez swojej winy. Organ II instancji dokonał wadliwych ustaleń w zakresie daty rozpoczęcia biegu terminu na złożenie wniosku o wznowienie postępowania oraz niezasadnie przyjął, iż wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu, podczas gdy pomiędzy dniem dowiedzenia się skarżącego o przedmiotowej decyzji, tj. dniem 17 sierpnia 2022 roku, a dniem wystąpienia z wnioskiem o wznowienie postępowania (18 sierpnia 2022 roku) nie upłynął miesięczny termin na wznowienie postępowania. Powyższe działanie stanowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., art. 148 § 1 i 2 k.p.a. oraz art. 149 § 3 k.p.a. oraz doprowadziło do pozbawienia skarżącego możliwości egzekwowania swoich praw.
Ponadto organ II instancji utrzymał w mocy wadliwe postanowienie Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego i powielił w przeważającej części uchybienia organu I instancji. W konsekwencji uchybienia te przeniknęły do postępowania drugoinstancyjnego, a i tym samym doszło do naruszenia art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a.
Naruszenia, jakich dopuszczono się w związku z wydaniem zaskarżonego postanowienia Wojewody Łódzkiego, jak i poprzedzającego go postanowienia Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego prowadzą do ostania się w mocy decyzji, która winna być wyeliminowana z obrotu prawnego. Decyzja o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego rażąco narusza prawo własności skarżącego ugruntowane w art. 64 Konstytucji RP. Ponadto usytuowanie lampy oświetleniowej na wjeździe do nieruchomości doprowadziło do pozbawienia nieruchomości dostępu do drogi publicznej gwarantowanej prawnie przez przepisy powszechnie obowiązującego prawa w szczególności w zakresie gospodarki nieruchomościami, planowania i zagospodarowania przestrzennego oraz prawa budowlanego. Utrzymywanie w obrocie prawnym ww. decyzji i wywołanego nią stanu faktycznego, tj. położenie lampy oświetleniowej na wjeździe do nieruchomości, w zbyt daleko idący sposób ingeruje w prawo własności skarżącego i de facto uniemożliwia mu korzystanie z nieruchomości. Wobec powyższego decyzja o pozwoleniu na budowę oświetlenia ulicznego powinna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego, a stan niezgodny z prawem usunięty.
Z uwagi na powyższe, skarżący wniósł jak w petitum skargi.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Łódzki podtrzymał argumentację przytoczoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia i w konsekwencji wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Zakres kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określony jest przepisem art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.) (dalej: p.p.s.a.), który stanowi, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a p.p.s.a.
Sąd administracyjny dokonując kontroli rozstrzygnięć organów administracyjnych, kieruje się wyłącznie kryterium legalności, czyli zgodności z przepisami prawa materialnego i procesowego. Oznacza to, że w ramach takiej kontroli sąd nie może kierować się względami słuszności czy zasadami współżycia społecznego.
Zgodnie z art. 135 p.p.s.a. sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Na podstawie art. 145 § 1 p.p.s.a., uwzględnienie przez sąd administracyjny skargi i uchylenie postanowienia następuje, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a., podlega oddaleniu.
Stosownie do treści art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody Łódzkiego z dnia 6 czerwca 2023 r., nr 39/2023, znak: GPB-III.7722.17.2023 PK, utrzymujące w mocy postanowienie Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 24 kwietnia 2023 r. nr 65/2023, znak: IMA.6740.520.2020 o odmowie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P. (działki nr ewid.: [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...]).
Zaskarżone w niniejszej sprawie postanowienie dotyczy kwestii procesowej
- odmowy wznowienia postępowania. Tryb wznowienia postępowania stanowi odstępstwo od zasady trwałości decyzji administracyjnych wyrażonej w art. 16 k.p.a. Zgodnie z art. 150 § 1 k.p.a. postępowanie to może toczyć się dopiero po wydaniu przez właściwy organ postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie
art. 149 § 1 k.p.a.
Jak stanowi art. 147 k.p.a. postępowanie w sprawie wznowienia postępowania można wszcząć z urzędu lub na wniosek strony, z tym, że wznowienie postępowania
z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. następuje tylko na żądanie strony.
Wymaga podkreślenia, że złożenie wniosku o wznowienie postępowania
nie powoduje automatycznie wznowienia postępowania zakończonego wydaniem decyzji ostatecznej (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 20 maja 2020 r., II SA/Łd 177/20, LEX nr 3028271, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: CBOSA). Zgodnie z art. 148 k.p.a. podanie
o wznowienie postępowania wszczyna postępowanie wstępne, w toku którego organ sprawdza: czy podanie o wznowienie postępowania odpowiada ogólnym wymogom kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczącym podań w postępowaniu administracyjnym (tj. czy zostało podpisane, wskazuje konkretną decyzję bądź postanowienie, których dotyczy wniosek o wznowienie postępowania), czy zostało wniesione przez osobę będącą stroną w sprawie i czy zostały w nim powołane przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 k.p.a. oraz czy został zachowany miesięczny termin do złożenia podania o wznowienie (art. 148 k.p.a.) liczonym od dnia powzięcia przez stronę informacji o przesłance wznowienia postępowania lub
od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji (por. wyrok WSA w Kielcach z dnia 22 czerwca 2022 r., II SA/Ke 260/22, LEX nr 3368095, CBOSA).
Wystąpienie powyższych przesłanek łącznie, zobowiązuje właściwy organ do wydania postanowienia o wznowieniu postępowania. Natomiast w przypadku gdy organ oceni, że wniosek o wznowienie postępowania nie wskazuje przesłanek przewidzianych w art. 145 § 1 i art. 145a k.p.a., bądź nie zostały zachowane terminy do jego złożenia przewidziane w art. 148 k.p.a., jest zobowiązany do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, zgodnie z art. 149 § 3 k.p.a.
Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd stwierdza, że wbrew zarzutom skargi, zaskarżone postanowienie Wojewody Łódzkiego z dnia 6 czerwca 2023 r. odpowiada prawu. W ocenie Sądu za prawidłowe należy uznać ustalenie przez organy obu instancji, że w okolicznościach rozpoznawanej sprawy, skarżący wniósł podanie o wznowienie postępowania, zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta pełniącego funkcję Starosty Miasta Piotrkowa Trybunalskiego nr 554/2020 z dnia 15 grudnia 2020 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P. (działki nr ewid.: [...], [...], [...], [...], [...], [...] obręb [...]) z uchybieniem terminu, przewidzianego na jego wniesienie w art. 148 k.p.a.,
co zobowiązało oba organy do wydania postanowienia o odmowie wznowienia postępowaniu.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Stosownie do art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w I instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Art. 148 § 2 k.p.a. stanowi zaś, iż termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji.
W pierwszej kolejności ocena wniosku o wznowienie postępowania dokonywana jest z punktu widzenia treści art. 148 § 1 k.p.a., a mianowicie, czy wniosek o wznowienie postępowania został wniesiony w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Na tym wstępnym etapie postępowania organ administracyjny nie bada więc kwestii merytorycznych, tj. zasadności wniosku, a zatem i ocena sądu administracyjnego ograniczona jest jedynie do ww. czysto formalnych kwestii (por. wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2022 r., I OSK 2534/20, LEX nr 3482404, CBOSA).
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego ugruntowany jest pogląd, iż przez pojęcie dowiedzenia się o decyzji należy rozumieć powzięcie wiedzy o samym fakcie wydania rozstrzygnięcia w sposób umożliwiający złożenie podania o wznowienie. Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji. Chodzi tu o takie dane jak nazwa organu oraz sposób rozstrzygnięcia sprawy z zastrzeżeniem, iż nie jest tu konieczne, aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia. Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji nie jest przy tym pojęciem tożsamym z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji, co mogłoby nastąpić dopiero po doręczeniu decyzji. W pierwszym przypadku chodzi tylko o informację o wydaniu decyzji, w drugim o czynność jej doręczenia. Art. 148 § 2 k.p.a. nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. doręczenia decyzji, której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg tego terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji. Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie od źródła, z którego pochodzi informacja. Ciężar dowodu dochowania terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a. spoczywa na stronie, która domaga się wznowienia postępowania w sprawie. Strona musi więc udowodnić, kiedy dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania w sposób pozwalający organowi zweryfikować i ustalić, że jej podanie o wznowienie wpłynęło przed upływem jednomiesięcznego terminu od dnia, w którym dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia. Oczywiście, to nie zwalnia organu z obowiązku przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w tym zakresie, a następnie weryfikacji twierdzeń wnioskodawcy (por. wyrok NSA z dnia 3 marca 2022 r., I OSK 606/19, LEX nr 3317932, CBOSA).
Powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji powinno być traktowane jako zdarzenie rozpatrywane na płaszczyźnie oceny faktów, jakie dotarły do strony, a nie sposobu ich rozważenia pod kątem sytuacji procesowej, w jakiej strona znajduje się. Trafnie zauważa się w tym kontekście w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że termin do wystąpienia o wznowienie liczony być powinien od dnia uzyskania informacji o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a nie od dnia, w którym strona powzięła informację, że okoliczność ta może stanowić podstawę wznowienia postępowania. Świadomość prawnego znaczenia okoliczności faktycznych jako podstawy wznowienia, nie ma bowiem wpływu dla oceny zachowania terminu przewidzianego w art. 148 § 1 i 2 k.p.a. (por. wyrok NSA z 21 czerwca 2021 r. sygn. II OSK 1670/20, LEX nr 3243765, CBOSA).
Jak już wyżej wskazano, zdaniem Sądu, organy administracji dokonały trafnej oceny okoliczności faktycznych niniejszej sprawy i słusznie uznały, iż wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 k.p.a.
Skarżący podnosi wprawdzie, iż o treści decyzji dowiedział się w dniu 17 sierpnia 2022 r., kiedy to spostrzegł usytuowanie spornej latarni na zjeździe, prowadzącym do należącej do niego nieruchomości. Skarżący pracuje w branży budowlanej, zatem oczywistym było dla niego, iż posadowienie słupa oświetleniowego musiało zostać poprzedzone wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Dlatego też, jak twierdzi skarżący, dzień później, a więc w dniu 18 sierpnia 2022 r., wystąpił z podaniem o wznowienie postępowania. Skarżący podkreśla, że wprawdzie w podaniu nie wskazał wprost, iż domaga się wznowienia postępowania, ale jego intencją było usunięcie stanu niezgodnego z prawem, a podaniem z dnia 14 lutego 2023 r. jedynie doprecyzował swoje pisma z dnia 18 sierpnia 2022 r. oraz 7 października 2022 r.
Zdaniem Sądu, organy prawidłowo uznały, iż o treści decyzji Prezydenta Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 15 grudnia 2020 r. nr 554/2020 skarżący dowiedział się w dniu 5 września 2022 r., kiedy to zostało mu doręczone z Urzędu Miasta w Piotrkowie Trybunalskim – Biura Inwestycji i Remontów pismo z dnia 31 sierpnia 2022 r., w którym to piśmie wskazano, iż w przedmiotowej sprawie ostateczną decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia 15 grudnia 2020 r. znak: IMA.6740.520.2020, zatwierdzono projekt budowlany i udzielono pozwolenia na budowę oświetlenia ulicznego ulicy [...] (odcinek od przejazdu kolejowego do ul. [...]) wraz z robotami towarzyszącymi w P. Wcześniejsza wiedza skarżącego, nabyta wyłącznie na podstawie stwierdzenia usytuowania latarni na zjeździe prowadzącym z jego posesji, a oceniona według przywołanych wyżej wypracowanych przez judykaturę kryteriów, była zdaniem Sądu niewystarczająca do wznowienia postępowania. Podkreślić należy, iż interpretacja przyjęta przez organy jest korzystniejsza dla skarżącego, bowiem przyjmuje za datę początkową biegu jednomiesięcznego terminu termin późniejszy niż wskazywany przez skarżącego.
Sąd zwraca uwagę, że gdyby jednak przyjąć, iż skarżący uzyskał wiedzę o decyzji z dnia 15 grudnia 2020 r. w dniu 17 sierpnia 2022 r., to w ocenie Sądu nie sposób uznać, aby pismo L. i T. W. z dnia 18 sierpnia 2022 r. mogło zostać potraktowane jako wniosek o wznowienie postępowania, zakończonego tą decyzją. Z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego nie wynika wprawdzie, aby podanie o wznowienie postępowania powinno odpowiadać szczególnym wymogom formalnym. Jednakże należy przyjąć, że w takim podaniu należy co najmniej określić okoliczności, które zdaniem wnoszącego o wznowienie postępowania mają stanowić podstawę wznowienia postępowania. Okoliczności te powinny być określone dlatego, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania liczy się od dnia, w którym wnoszący podanie o wznowienie postępowania dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Nie sposób bowiem ustalić, czy podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione w terminie, gdy nie są znane okoliczności mające uzasadniać wznowienie postępowania (por. wyrok NSA z 27 maja 2021 r., sygn. II OSK 2528/18, LEX nr 3265563, CBOSA). Natomiast w piśmie z dnia 18 sierpnia 2022 r. L. i T. W. poinformowali Zarząd Dróg i Utrzymania Miasta w P., że dokonano błędnego usytuowania lampy oświetlenia ulicznego przy ul. [...] w P., co uniemożliwia im wjazd na posesję. W związku z powyższym zwrócili się o zmianę usytuowania oświetlenia ulicznego w taki sposób, aby nie kolidowało z wjazdem na posesję. Jednocześnie wskazali, iż przed kompleksowym remontem ulicy [...], tj. wymianą nawierzchni, chodników i wjazdów na posesje, na odcinku pomiędzy przejazdem kolejowym a ulicą [...], złożony był wniosek do Urzędu przy ul. [...] w P o zmianę usytuowania wjazdu na posesję przy ul. [...]. Do wniosku załączony został również plan usytuowania nowego wjazdu na posesję, który sporządził architekt W. M. z biura [...], mieszczącego się przy ul. [...] w P. Wniosek rozpatrzony został pozytywnie, a wjazd wykonany zgodnie z dokumentacją. Zdaniem Sądu z powyższego pisma nie sposób wywnioskować, aby intencją wnioskodawców było wznowienie postępowania, zakończonego decyzją o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Podobnie należy ocenić pismo z dnia 7 października 2022 r. (choć prezentata na piśmie wskazuje, iż wpłynęło do Urzędu Miasta Piotrkowa Trybunalskiego w dniu 6 października 2022 r.). W pismach tych nie zostały wskazane żadne okoliczności, mające stanowić ewentualną późniejszą podstawę wznowienia postępowania. Skarżący nie wskazuje w nich, iż bez swojej winy nie brał udziału w postępowaniu, zakończonym ostateczną decyzją z dnia 15 grudnia 2020 r., opisuje jedynie okoliczności faktyczne sprawy, związane z posadowieniem na wjeździe do jego posesji słupa oświetleniowego, zwracając się o zmianę jego usytuowania. Zdaniem Sądu, Wojewoda Łódzki słusznie przy tym podkreślił, iż pisma z dnia 7 października 2022 r. (a de facto z 6 października 2022 r.) oraz z dnia 14 lutego 2023 r. zostały złożone już po upływie jednomiesięcznego terminu, liczonego od dnia 5 września 2022 r. Skoro zaś pisma z dnia 18 sierpnia 2022 r. nie sposób uznać za wniosek o wznowienie postępowania, zdaniem Sądu, organy słusznie odmówiły jego wznowienia z uwagi na uchybienie terminu do złożenia wniosku w tym przedmiocie.
Odnosząc się do pozostałych zarzutów skargi, należy podkreślić, iż nie sposób podzielić stanowiska skarżącego, zgodnie z którym w przypadku gdy strona uchybiła terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania, organ ma obowiązek wznowić postępowanie z urzędu. W żadnym bowiem wypadku, zaniechanie wznowienia postępowania z urzędu, nie może być podstawą zarzutu w sprawie odmowy wznowienia postępowania z powodu uchybienia przez stronę terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Gdyby przyjąć odmienny pogląd, to w każdej sprawie zakończonej decyzją o odmowie wznowienia postępowania z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku, właściwy organ powinien wznawiać postępowanie celem ustalenia, czy rzeczywiście istnieje przesłanka wznowienia postępowania. Taki obowiązek nie wynika jednak z żadnego przepisu prawa, co powoduje, że wznowienie postępowania z urzędu jest prawem organu i brak jest stosownego przepisu, który dawałby możliwość wyegzekwowania od organu inicjatywy w tym zakresie (zob. wyrok NSA z 19 października 2022 r., II OSK 1522/21, LEX nr 3436850, CBOSA).
Zdaniem Sądu niezasadny jest również zarzut naruszenia przez organy art. 10 k.p.a., bowiem dla skuteczności zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału stron w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest dowiedzenie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy. Skarżący powinien wykazać, że gdyby do takiego uchybienia nie doszło, wynik sprawy byłby odmienny. Oznacza to, że w sytuacji, gdy argumenty skarżącego nie wskazują na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego w zakresie koniecznym dla rozstrzygnięcia sprawy i mającym istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie, to brak udziału strony w toku czynności wyjaśniających nie mógł stanowić skutecznej podstawy zarzutu naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. (por. wyrok NSA z 18 maja 2023 r., III OSK 6/22, LEX nr 3591191, CBOSA). W niniejszej sprawie skarżący został zawiadomiony o możliwości zapoznania się z aktami sprawy i zebranymi dowodami, z czego skorzystał, przeglądając akta sprawy w dniu 13 kwietnia 2023 r. Skarżący nie wykazał przy tym, aby niezawiadomienie go o możliwości wypowiedzenia się i zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji przez organ I instancji miało istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Skarżący przy tym w toku postępowania administracyjnego składał pisma, również z własnej inicjatywy, nie sposób zatem uznać, iż został pozbawiony czynnego udziału w postępowaniu.
Zdaniem Sądu, również stwierdzony przez skarżącego brak w aktach organu I instancji pism z dnia 7 października 2022 r. oraz 14 października 2022 r. nie mógł stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia organu I instancji. Wprawdzie kolejność ułożenia dokumentów w aktach postępowania I instancji wskazuje, iż powyższe pisma rzeczywiście mogły nie zostać załączone do akt sprawy przed wydaniem postanowienia przez organ I instancji. Jednak podlegały one ocenie przez Wojewodę Łódzkiego w toku postępowania odwoławczego, o czym wskazuje wprost treść uzasadnienia postanowienia organu II instancji. Organ odwoławczy nie tylko ocenia zgodność rozstrzygnięcia organu I instancji z przepisami prawa, lecz ma obowiązek ponownie rozstrzygnąć daną sprawę w oparciu o cały zgromadzony materiał dowodowy, co rzeczywiście miało miejsce w niniejszej sprawie.
Również pozostałe zarzuty skargi (takie jak nie odniesienie się przez Wojewodę Łódzkiego do wszystkich zarzutów zawartych w zażaleniu, czy też niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia), zdaniem Sądu nie zasługują na uwzględnienie, bowiem nie miały istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. W skardze T. W. podkreśla, iż decyzja o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę rażąco narusza jego prawa własności, jest niezgodna z prawem i jego intencją od początku było wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Podkreślić jednak należy, iż jeśli osoba, która nie była stroną w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, uznając się jednakże za taką stronę, która w tym postępowaniu została bez swojej winy pominięta, w oparciu o przyczynę wznowienia z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., żąda wznowienia postępowania, to w takim przypadku, gdy dochodzi do zbiegu kontroli przesłanki podmiotowej dopuszczalności wznowienia postępowania z merytoryczną oceną zaistnienia przyczyny wznowienia, która jest dokonywana w świetle art. 149 § 2 k.p.a. po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, weryfikacja twierdzeń wnioskodawcy o pozostawaniu stroną w sprawie bezwzględnie powinna nastąpić dopiero w drugiej fazie postępowania, tj. po wydaniu postanowienia, o którym mowa w art. 149 § 1 k.p.a. O przesądzeniu tego, czy przyczyna wznowienia wystąpiła czy też wniosek ten jest nieuprawniony, wedle zasad, na których jest oparty kodeksowy model wznowienia postępowania w rozdziale 12 działu II ww. ustawy, organ rozstrzyga w fazie rozpoznawczej w formie decyzji administracyjnej a nie postanowieniem (por. wyrok NSA z 13 czerwca 2023 r., II OSK 1983/20, LEX nr 3593964, CBOSA). Zatem, jak już wskazano powyżej, na wstępnym etapie badania dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania, przedmiotem analizy organu nie są kwestie merytoryczne, związane z zasadnością ewentualnego uchylenia decyzji ostatecznej.
Podsumowując stwierdzić należy, że, w ocenie Sądu, zaskarżone postanowienie nie narusza norm prawa procesowego w takim zakresie, który skutkowałby koniecznością wyeliminowania zaskarżonego postanowienia z obrotu prawnego. Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone zgodnie z art. 6 k.p.a., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a.,
a uzasadnienie postanowienia odpowiada wymogom art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 126 k.p.a.
Mając na uwadze powyższe Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł
o oddaleniu skargi.
ał