II OSK 677/12

Trybunał Konstytucyjny2013-04-26
SAOSinneprawo konstytucyjneNiskakonstytucyjny
skarga konstytucyjnaTrybunał Konstytucyjnyławniksądy powszechnesądy administracyjnekontrola sądowaprawa konstytucyjne

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej dotyczącej zgodności przepisów o wyborze ławników z Konstytucją, uznając, że nie spełnia ona wymogów formalnych.

Skarżący T.W. zakwestionował zgodność przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z Konstytucją, w związku z odrzuceniem jego kandydatury na ławnika. Naczelny Sąd Administracyjny wcześniej uchylił wyrok WSA, który stwierdził naruszenie prawa przez Radę Miasta Stołecznego Warszawy. Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, ponieważ skarżący nie wykazał, że kwestionowane przepisy były podstawą ostatecznego orzeczenia w jego sprawie, ani nie uzasadnił naruszenia praw konstytucyjnych.

Skarga konstytucyjna została wniesiona przez T.W. w związku z uchwałą Rady Miasta Stołecznego Warszawy z 26 sierpnia 2010 r., która odrzuciła jego kandydaturę na ławnika w Sądzie Okręgowym w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 29 września 2011 r. stwierdził, że uchwała została wydana z naruszeniem prawa. Jednak Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 29 maja 2012 r. uchylił wyrok WSA, podnosząc, że WSA błędnie zinterpretował przepisy dotyczące opinii zespołu opiniującego kandydatów na ławników, uznając, że opinia ta nie podlega kontroli sądowej. Skarżący zarzucił, że art. 158 § 1 pkt 2 p.u.s.p. w związku z art. 3 p.p.s.a. narusza jego prawa konstytucyjne. Trybunał Konstytucyjny, rozpoznając skargę, stwierdził, że nie spełnia ona wymogów formalnych określonych w art. 79 Konstytucji i ustawie o TK. Przede wszystkim, kwestionowane przepisy nie były podstawą prawną ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, a spór dotyczył zakresu kontroli sądów administracyjnych, a nie merytorycznej oceny kandydata na ławnika. Skarżący nie wykazał również, w jaki sposób przepisy te naruszają jego prawa konstytucyjne. W związku z tym Trybunał Konstytucyjny postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, skarga konstytucyjna nie może być oparta na przepisach, które nie stanowiły podstawy prawnej ostatecznego orzeczenia w indywidualnej sprawie skarżącego, a spór dotyczył zakresu kontroli sądowej, a nie merytorycznej oceny kandydata.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny odmówił nadania dalszego biegu skardze, ponieważ skarżący nie wykazał, że kwestionowane przepisy były podstawą prawną ostatecznego orzeczenia w jego sprawie, ani nie uzasadnił naruszenia praw konstytucyjnych. Spór dotyczył zakresu kognicji sądów administracyjnych, a nie samej treści opinii o kandydacie na ławnika.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmowa nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej

Strona wygrywająca

Trybunał Konstytucyjny

Strony

NazwaTypRola
T.W.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (8)

Główne

Konstytucja art. 79 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Warunki wniesienia skargi konstytucyjnej.

ustawa o TK art. 46

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Podmiot uprawniony do wniesienia skargi konstytucyjnej.

ustawa o TK art. 47 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa o Trybunale Konstytucyjnym

Wymogi formalne skargi konstytucyjnej.

Pomocnicze

p.u.s.p. art. 158 § § 1 pkt 2

Ustawa – Prawo o ustroju sądów powszechnych

Zakres kontroli sądowej nad opinią zespołu opiniującego kandydatów na ławników.

p.p.s.a. art. 3

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądów administracyjnych.

Konstytucja art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja art. 60

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do udziału w sprawowaniu wymiaru sprawiedliwości.

Konstytucja art. 77 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do odszkodowania za niezgodne z prawem działanie organu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestionowane przepisy nie były podstawą prawną ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji. Spór dotyczył zakresu kontroli sądowej, a nie merytorycznej oceny kandydata na ławnika. Skarżący nie uzasadnił w sposób wystarczający naruszenia swoich praw konstytucyjnych.

Godne uwagi sformułowania

przedmiotem rozważań sądów był przede wszystkim zakres kontroli sądów administracyjnych w odniesieniu do uchwały rady miasta o wyborze ławników niewłaściwe było przyjęcie, że merytoryczna zawartość opinii, o której mowa w art. 163 § 2 p.u.s.p., jest objęta zakresem kontroli sądowej jedną z cech skargi konstytucyjnej jest jej zindywidualizowany charakter kwestionowany w skardze akt normatywny determinuje, w sensie normatywnym, treść orzeczenia przyjętego za podstawę skargi

Skład orzekający

Andrzej Wróbel

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi wnoszenia skargi konstytucyjnej, w szczególności warunek podstawy prawnej ostatecznego orzeczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji proceduralnej i interpretacji przepisów dotyczących wyboru ławników.

Wartość merytoryczna

Ocena: 3/10

Sprawa ma charakter czysto proceduralny i dotyczy wymogów formalnych skargi konstytucyjnej, co czyni ją mało interesującą dla szerszej publiczności.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
508/5/B/2013 POSTANOWIENIE z dnia 26 kwietnia 2013 r. Sygn. akt Ts 238/12 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Andrzej Wróbel, po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej T.W. w sprawie zgodności: art. 158 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070, ze zm.) w związku z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) z art. 45 ust. 1, art. 60, art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, p o s t a n a w i a: odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej. UZASADNIENIE W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 27 września 2012 r. (data nadania) T.W. (dalej: skarżący) zakwestionował zgodność art. 158 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070, ze zm.; dalej: p.u.s.p.) w związku z art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.; dalej: p.p.s.a.) z art. 45 ust. 1, art. 60, art. 77 ust. 2 Konstytucji. Skarga konstytucyjna została wniesiona w związku z następującym stanem faktycznym. Uchwałą z 26 sierpnia 2010 r. (nr LXXXVIII/2594/2010) Rada Miasta Stołecznego Warszawy odrzuciła kandydaturę skarżącego na ławnika w Sądzie Okręgowym w Warszawie. Wyrokiem z 29 września 2011 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2217/10) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że uchwała została wydana z naruszeniem prawa i nie podlega wykonaniu. Jednak wyrokiem z 29 maja 2012 r. (sygn. akt II OSK 677/12) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok sądu I instancji. W uzasadnieniu orzeczenia NSA podniósł, że WSA w Warszawie dopuścił się błędnej wykładni art. 163 § 2 p.u.s.p. stanowiącego, że przed przystąpieniem do wyborów ławników rada gminy powołuje zespół, który na sesji rady gminy przedstawia swoją opinię o zgłoszonych kandydatach, w szczególności zaś ustala, czy osoby te spełniają przesłanki określone w ustawie. Zdaniem NSA niewłaściwe było przyjęcie, że merytoryczna zawartość opinii, o której mowa w art. 163 § 2 p.u.s.p., jest objęta zakresem kontroli sądowej. Zdaniem skarżącego zakwestionowany art. 158 § 1 pkt 2 p.u.s.p. w związku z art. 3 p.p.s.a. narusza prawa podmiotowe wynikające z art. 45 ust. 1, art. 60 i art. 77 ust. 2 Konstytucji. Skarżący nie uzasadnił jednak tego zarzutu. W zarządzeniu sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 11 października 2012 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia braków formalnych rozpatrywanej skargi konstytucyjnej, m.in. wykazania, że art. 158 § 1 pkt 2 p.u.s.p. w związku z art. 3 p.p.s.a. był podstawą ostatecznego orzeczenia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, oraz wyjaśnienia, w jaki sposób przepisy te prowadzą do naruszenia praw podmiotowych wynikających z art. 45 ust. 1, art. 60 i art. 77 ust. 2 Konstytucji. W piśmie procesowym z 7 listopada 2012 r. skarżący ustosunkował się do przedmiotowego zarządzenia. Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: W myśl art. 79 ust. 1 Konstytucji oraz precyzujących go art. 46 i 47 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643, ze zm.; dalej: ustawa o TK) podmiotem uprawnionym do wniesienia skargi konstytucyjnej jest każdy, czyje wolności lub prawa zostały naruszone przez wydanie przez sąd lub organ władzy publicznej ostatecznego orzeczenia, którego podstawą prawną jest kwestionowany przepis aktu normatywnego. Skargę konstytucyjną można więc wnieść po spełnieniu łącznie następujących warunków. Po pierwsze, zaskarżony przepis powinien być podstawą prawną ostatecznego orzeczenia sądu lub organu administracji publicznej, wydanego w indywidualnej sprawie skarżącego. Po drugie, źródłem naruszenia ma być normatywna treść kwestionowanych przepisów, na podstawie których sąd bądź organ władzy publicznej orzekł o prawach i wolnościach skarżącego. Po trzecie, sposób naruszenia tych praw i wolności musi wskazać sam skarżący w uzasadnieniu wnoszonej skargi (art. 47 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o TK). Zdaniem Trybunału Konstytucyjnego rozpatrywana skarga konstytucyjna powyższych warunków nie spełnia. Trybunał zauważa przede wszystkim, że – jak wynika z treści wyroków załączonych do rozpatrywanej skargi konstytucyjnej – przedmiotem rozważań sądów był przede wszystkim zakres kontroli sądów administracyjnych w odniesieniu do uchwały rady miasta o wyborze ławników. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wyrażana w toku procedury wyboru ławników opinia o kandydacie nie podlega ocenie sądu. Podniesiony w postępowaniu problem odnosił się zatem nie do przesłanki nieskazitelności charakteru kandydata na ławnika (art. 158 § 1 pkt 2 p.u.s.p), choć prima facie może na to wskazywać treść wyroku sądu administracyjnego I instancji, lecz do zakresu kognicji sądownictwa administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił orzeczenie WSA w Warszawie, który to – zdaniem NSA – dokonał wadliwej wykładni art. 163 § 2 p.u.s.p. Błąd sądu administracyjnego I instancji miał polegać na niewłaściwym przyjęciu, że opinia o kandydatach na ławników, przygotowywana przez zespół, podlega kontroli sądów administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do takiego wniosku wziąwszy pod uwagę, że opinia zespołu nie ma dla rady miasta charakteru wiążącego. Sąd ten nie rozważał, czy w zakresie art. 3 p.p.s.a. mieści się wyrażanie opinii o kandydacie na ławnika. Jak więc wynika z materiału procesowego sprawy, ani art. 158 ust. 1 pkt 2 p.u.s.p., ani też art. 3 p.p.s.a. nie były podstawą prawną orzeczenia organu władzy publicznej wskazanego przez skarżącego jako ostateczne (wyrok NSA). Trybunał Konstytucyjny przypomina, że jedną z cech skargi konstytucyjnej jest jej zindywidualizowany charakter. Wyraża się on zarówno w tożsamości podmiotowej, jak i przedmiotowej rozpatrywanej sprawy. W postępowaniu skargowym zasadnicze znaczenie ma więc sformułowany zarzut niekonstytucyjności. Skarżący może uczynić przedmiotem zaskarżenia wyłącznie te przepisy zastosowane w jego sprawie, które były podstawą ostatecznego jej rozstrzygnięcia przez sąd lub organ administracji publicznej. Warunek ten jest spełniony wtedy, gdy kwestionowany w skardze akt normatywny determinuje, w sensie normatywnym, treść orzeczenia przyjętego za podstawę skargi w tym jego aspekcie, w którym skarżący upatruje naruszenie przysługujących mu praw lub wolności o charakterze konstytucyjnym (zob. np. postanowienia TK z 22 lutego 2001 r., Ts 193/00, OTK ZU nr 3/2001, poz. 77; 2 kwietnia 2003 r., Ts 193/02, OTK ZU nr 2/B/2003, poz. 145). Aby ustalić, czy ten warunek został spełniony, trzeba odwołać się do sporu, w związku z którym wydano orzeczenie, i odnieść podstawę prawną orzeczenia do przedmiotu zaskarżenia (zob. postanowienie TK z 6 lipca 2005 r., SK 27/04, OTK ZU nr 7/A/2005, poz. 84). Rozpoznawana skarga konstytucyjna go nie spełnia, gdyż nie zachodzi wymagana zależność między podstawą prawną orzeczenia organu władzy publicznej, wskazanego przez skarżącego jako ostateczne, a tym orzeczeniem. Skarga nie odpowiada więc wymaganiom, o których mowa w art. 47 ust. 1 pkt 1 ustawy o TK. Wziąwszy pod uwagę powyższe względy, Trybunał Konstytucyjny uznał, że skarga konstytucyjna nie spełnia warunków wynikających z art. 79 Konstytucji oraz art. 47 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o TK, i postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI