II OSK 661/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-12-05
NSAAdministracyjneŚredniansa
cudzoziemcypobyt czasowyzezwolenie na pracębezczynność organusądy administracyjneskarga kasacyjnazadośćuczynienieprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddalił skargę kasacyjną Wojewody Dolnośląskiego, uznając, że WSA prawidłowo przyznał skarżącej kwotę pieniężną za bezczynność organu.

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę, przyznał skarżącej 2700 zł zadośćuczynienia i zasądził zwrot kosztów. Wojewoda złożył skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie przyznania sumy pieniężnej. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że uzasadnienie WSA było wystarczające i nie wykazywało arbitralności.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wojewody Dolnośląskiego od wyroku WSA we Wrocławiu, który stwierdził bezczynność Wojewody w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę dla A.H. WSA przyznał skarżącej 2700 zł zadośćuczynienia za bezczynność oraz zasądził zwrot kosztów postępowania. Wojewoda zarzucił WSA naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 149 § 2 i art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a., twierdząc, że uzasadnienie przyznania sumy pieniężnej było wadliwe i arbitralne. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, oddalił ją. Sąd uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające, jednoznacznie wyjaśniało przyczyny przyznania sumy pieniężnej i jej wysokość, a rozstrzygnięcie nie cechowało się arbitralnością. NSA podkreślił, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie służy zwalczaniu stanowiska sądu co do wykładni prawa materialnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i nie wykazywało wadliwości mogącej mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że uzasadnienie wyroku WSA jednoznacznie wyjaśniało przyczyny przyznania sumy pieniężnej i jej wysokość, a rozstrzygnięcie nie było arbitralne. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć zwalczaniu wykładni prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

p.p.s.a. art. 149 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdzając bezczynność organu, może przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną.

p.p.s.a. art. 149 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd stwierdza bezczynność organu, jeżeli mimo braku przeszkód prawnych i faktycznych nie podjął on stosownych działań w terminie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w sytuacji, gdy nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się sąd, a wada wyklucza kontrolę kasacyjną lub brak jest uzasadnienia.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądach administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uzasadnienie wyroku WSA było wystarczające i nie naruszało art. 141 § 4 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie WSA o przyznaniu sumy pieniężnej nie było arbitralne. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może być stosowany do zwalczania wykładni prawa materialnego.

Odrzucone argumenty

Wojewoda Dolnośląski zarzucił naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 149 § 2 w zw. z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie przyznania sumy pieniężnej.

Godne uwagi sformułowania

za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać stanowiska sądu odnośnie do wykładni bądź zastosowania w kontrolowanej sprawie prawa materialnego

Skład orzekający

Grzegorz Antas

sprawozdawca

Leszek Kiermaszek

przewodniczący

Tomasz Zbrojewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 141 § 4 p.p.s.a. w kontekście uzasadnienia przyznania sumy pieniężnej za bezczynność organu oraz granice stosowania tego przepisu jako podstawy kasacyjnej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przyznania sumy pieniężnej za bezczynność w postępowaniu administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa pokazuje, jak sądy administracyjne egzekwują od organów terminowość działań i jak oceniają zasadność przyznawania zadośćuczynienia za bezczynność. Jest to istotne dla prawników procesowych i osób zajmujących się prawem administracyjnym.

Czy sąd może przyznać pieniądze za bezczynność urzędnika? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 661/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-12-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-29
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Antas /sprawozdawca/
Leszek Kiermaszek /przewodniczący/
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6272 Wizy, zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony, na osiedlenie się, wydalenie z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej
658
Hasła tematyczne
Cudzoziemcy
Sygn. powiązane
I SAB/Wr 2992/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2022-09-15
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
141 § 4, art. 149 § 2, art. 149 § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wojewody Dolnośląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 15 września 2022 r. sygn. akt I SAB/Wr 2992/21 w sprawie ze skargi A.H. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 15 września 2022 r., I SAB/Wr 2992/21, w wyniku rozpoznania skargi A.H. na bezczynność Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy i pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej stwierdził, że Wojewoda Dolnośląski dopuścił się bezczynności w prowadzonym postępowaniu (pkt I.), umorzył postępowanie w zakresie zobowiązania organu do wydania decyzji (pkt II), stwierdził, że bezczynność Wojewody Dolnośląskiego miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa (pkt III), przyznał od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącej sumę pieniężną w kwocie 2700 zł (pkt IV), zasądzając równocześnie od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego (pkt V).
Wojewoda Dolnośląski złożył skargę kasacyjną, którą zaskarżył powyższy wyrok w części obejmującej pkt IV., zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 w zw. z art. 149 § 2 w zw. z art. 149 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej: p.p.s.a., poprzez przyznanie od organu na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w wysokości 2700 zł w sytuacji braku szczegółowego wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku, z jakich powodów i przyczyn Sąd I instancji zdecydował się na zastosowanie tego rodzaju środka, podczas gdy przyznanie sumy pieniężnej jest jedynie fakultatywne i uzależnione od zaistnienia szczególnych okoliczności, co powoduje, że rozstrzygnięcie Sądu w tym zakresie wykracza poza granice uznania przewidzianego przepisem art. 149 § 2 p.p.s.a. i przez to ma charakter arbitralny.
Z uwagi na powyższy zarzut skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie organ wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w pkt IV. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji w tym zakresie, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w zakresie pkt IV. sentencji oraz rozpoznanie skargi poprzez jej oddalenie jako bezzasadnej w zaskarżonej części. Skarżący kasacyjnie organ wniósł o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, zrzekając się rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta przez skarżący kasacyjnie organ na uzasadnionej podstawie.
Pozbawiony zasadności, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, jest zarzut wadliwego uzasadnienia zaskarżonego wyroku w części objętej wniesioną skargą kasacyjną (punkt IV. wyroku dotyczący przyznania od Wojewody Dolnośląskiego na rzecz skarżącej sumy pieniężnej w kwocie 2700 zł). Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. stanowi, że uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisko pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Przyjąć należy, że art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną w sytuacji, gdy uzasadnienie orzeczenia nie pozwala jednoznacznie ustalić przesłanek, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny, podejmując zaskarżone orzeczenie, a wada ta wyklucza kontrolę kasacyjną orzeczenia lub brak jest uzasadnienia któregokolwiek z rozstrzygnięć sądu. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku z 15 września 2022 r. pozbawione jest tego rodzaju wadliwości, ponieważ wynika z niego jednoznacznie, dlaczego Sąd I instancji zdecydował o przyznaniu od organu na rzecz skarżącej cudzoziemki sumy pieniężnej wraz z równoczesnym wyjaśnieniem w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z art. 141 § 4 w zw. z art. 149 § 1 pkt 3 i § 2 p.p.s.a., powodów określenia wysokości tejże sumy pieniężnej na kwotę 2700 zł.
Ocena prawna, jaka stanęła u podstaw nadania przez Sąd I instancji punktowi IV. orzeczenia wskazanej treści, pozwala określić jego podstawę prawną oraz ustalić kwestie, których rozważenie rzutowało w zakresie wyprowadzonych z nich przez Sąd wniosków na decyzję procesową o niezbędności przyznania cudzoziemce sumy pieniężnej. Wbrew odmiennemu twierdzeniu skargi kasacyjnej, rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu nie cechuje się w tej części arbitralnością wynikającą z braku wyjaśnienia kryteriów zastosowanego uznania sędziowskiego, analiza uzasadnienia wyroku ujawnia bowiem, dlaczego kwota 2700 zł została przez Sąd uznana za adekwatną w okolicznościach faktycznych niniejszej sprawy dotyczącej rozpatrzenia przez Wojewodę Dolnośląskiego wniosku skarżącej z 25 maja 2019 r. o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy i pracę. Należy zauważyć, że zdaniem Sądu I instancji w kontrolowanej sprawie działania podejmowane przez Wojewodę stały w sprzeczności z podstawowymi zasadami postępowania administracyjnego i tejże oceny nie zmienia fakt, iż po złożeniu ponaglenia i wniesieniu skargi pismem z 25 października 2021 r. organ wydał decyzję z 26 sierpnia 2022 r. nr SOC-LPI.6151.1.10978.2019.PGŁ uwzględniającą złożony przez cudzoziemkę wniosek (k. 27 akt). Okoliczność, że Sąd I instancji zdecydował się określić konsekwencje stwierdzonej bezczynności Wojewody Dolnośląskiego w sposób, którego organ nie podziela, nie oznacza, iż uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wady konstrukcyjne mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przypomnienia wymaga, że za pomocą zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie można skutecznie zwalczać stanowiska sądu odnośnie do wykładni bądź zastosowania w kontrolowanej sprawie prawa materialnego, w tym przypadku - art. 149 § 2 w zw. z art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym stosownie do art. 182 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI