II OSK 656/23

Naczelny Sąd Administracyjny2024-05-14
NSAAdministracyjneŚredniansa
wznowienie postępowaniaprawo administracyjneprawo sądowoadministracyjneprawo własnościzasiedzenieskarżącyorganwyrokskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie o wznowienie postępowania, uznając, że nowe okoliczności dotyczące prawa własności garaży nie spełniają przesłanek do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego.

Skarżąca wniosła o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, powołując się na nowe okoliczności dotyczące prawa własności garaży, które miały być podstawą do wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem WSA. WSA oddalił skargę, uznając, że podnoszone okoliczności nie spełniają przesłanek z art. 273 § 2 P.p.s.a., a ewentualne stwierdzenie zasiedzenia stanowiłoby podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a nie sądowoadministracyjnego. NSA podzielił to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej D. K. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił jej skargę o wznowienie postępowania. Skarga o wznowienie była oparta na zarzutach, że orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa lub że wykryto nowe okoliczności faktyczne lub środki dowodowe, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 1 pkt 2 i § 2 P.p.s.a.). WSA we Wrocławiu oddalił skargę o wznowienie, uznając, że podnoszone przez skarżącą okoliczności, w szczególności dotyczące prawa własności garaży objętych pozwoleniem na rozbiórkę, nie stanowiły podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Sąd wskazał, że prawo własności było już podnoszone w poprzednim postępowaniu, a postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia, zainicjowane po wydaniu wyroku, nie mogło stanowić podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, lecz ewentualnie postępowania administracyjnego. NSA rozpatrując skargę kasacyjną, potwierdził stanowisko WSA. Podkreślono, że NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i związany jest jej podstawami. Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek z art. 273 § 2 P.p.s.a. Prawo własności do garaży nie zostało udowodnione, a postępowanie o zasiedzenie, zainicjowane po wydaniu wyroku, nie mogło wpływać na jego rozstrzygnięcie. NSA stwierdził, że nawet ewentualne stwierdzenie zasiedzenia stanowiłoby podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a.), a nie postępowania sądowoadministracyjnego. W konsekwencji, skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ale tylko jeśli te okoliczności dotyczą bezpośrednio postępowania sądowoadministracyjnego i istniały w jego trakcie. Jeśli dotyczą one postępowania administracyjnego, stanowią podstawę do jego wznowienia, a nie postępowania sądowoadministracyjnego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podnoszone przez skarżącą prawo własności garaży, które miało być potwierdzone postępowaniem o zasiedzenie, nie stanowiło podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, ponieważ okoliczność ta nie istniała w trakcie postępowania sądowego lub nie mogła być wówczas wykazana, a ewentualne stwierdzenie zasiedzenia stanowiłoby podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (10)

Główne

P.p.s.a. art. 273 § § 1 pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego: orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa.

P.p.s.a. art. 273 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego: późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

P.p.s.a. art. 282 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skutek oddalenia skargi o wznowienie postępowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Stanowi podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku wykrycia nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.

k.p.a. art. 126

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy wznowienia postępowania administracyjnego.

P.p.s.a. art. 274

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Warunki żądania wznowienia postępowania z powodu przestępstwa.

P.p.s.a. art. 277

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi kasacyjnej, jeżeli mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

P.p.s.a. art. 182 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie art. 282 § 2 w zw. z art. 273 § 2 P.p.s.a. przez błędne ustalenie, że przesłanki wznowienia postępowania dotyczą postępowania administracyjnego, a nie sądowoadministracyjnego, mimo że wykrycie nowych okoliczności faktycznych (zasiedzenie) mogło mieć wpływ na wynik sprawy.

Odrzucone argumenty

Podnoszone przez skarżącą prawo własności garaży nie zostało wykazane stosownym dokumentem. Postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia, zainicjowane po wydaniu wyroku WSA, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego. Ewentualne stwierdzenie zasiedzenia stanowiłoby podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a nie sądowoadministracyjnego.

Godne uwagi sformułowania

okoliczność późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu podstawy restytucyjne z art. 273 § 2 P.p.s.a. znajdują ograniczone zastosowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym skarżąca uzyskałaby podstawę do wznowienia bezpośrednio postępowania administracyjnego (...) bez potrzeby wcześniejszej zmiany, bądź uchylenia prawomocnego wyroku sądu administracyjnego

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Marta Laskowska - Pietrzak

członek

Tomasz Zbrojewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego, w szczególności w kontekście nowych dowodów i okoliczności, a także rozróżnienie między podstawami do wznowienia postępowania administracyjnego a sądowoadministracyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której nowe okoliczności (np. zasiedzenie) pojawiają się po wydaniu wyroku sądu administracyjnego i mogą mieć znaczenie dla postępowania administracyjnego, ale niekoniecznie dla postępowania sądowoadministracyjnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność procedur administracyjnych i sądowoadministracyjnych oraz znaczenie prawidłowego ustalenia podstaw do wznowienia postępowania. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym.

Nowe dowody w sprawie garaży: czy można wznowić postępowanie sądowoadministracyjne?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 656/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-05-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-03-28
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Laskowska - Pietrzak
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6019 Inne, o symbolu podstawowym 601
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego
Sygn. powiązane
II SA/Wr 547/21 - Wyrok WSA we Wrocławiu z 2022-10-25
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 126, art. 145 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 182 § 2 , art. 184, art. 273 § 1 pkt 2 i § 2, art. 282 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej D. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 25 października 2022 r. sygn. akt II SA/Wr 547/21 w sprawie ze skargi D. K. o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 539/19 oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z 25 października 2022 r., sygn. akt II SA/Wr 547/21 oddalił skargę D. K. (dalej jako skarżąca) o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 539/19, oddalającym skargę skarżącej na postanowienie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 22 V 2019 r. (nr O-313/19) stwierdzające niedopuszczalność odwołania skarżącej od decyzji Starosty Głogowskiego z dnia 14 listopada 2018 r. (nr 22.2018) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie Miejskiej [...] pozwolenia na rozbiórkę 23 budynków garażowych, w tym 6 częściowych rozbiórek, położonych w [...] przy [...] i ul. [...], na działkach ew. nr [...] i [...], obręb [...], jednostka ew. miasto [...].
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
D. K. skargą nadaną 19 grudnia 2020 r. za pośrednictwem wyznaczonego operatora, a następnie doprecyzowaną pismem procesowym jej pełnomocnika z dnia 6 VI 2022 r., wniosła o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z 14 lipca 2020 r. (sygn. akt II SA/Wr 539/19).
Powołała się wówczas na podstawy wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego z art. 273 § 1 pkt 2 i § 2 P.p.s.a., które stanowią, że orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa oraz wystąpiło późniejsze wykrycie takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których skarżąca nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Na tak określonej podstawie wniosła o uchylenie wyroku i postanowienia Wojewody Dolnośląskiego z dnia 22 V 2019 r. (nr O-313/19) oraz decyzji Starosty Głogowskiego z dnia 14 XI 2018 r. (nr 22.2018 ).
W uzasadnieniu skargi o wznowienie wskazała, że w dniu 5 października 2020 r. otrzymała opinię adw. A. G. (datowaną na 19 IX 2020 r.), w której błędnie stwierdzono, że gmina [...] znajduje się w posiadaniu trzech garaży podczas gdy w rzeczywistości właścicielką dwóch garaży jest skarżąca. Kwestionowany wyrok, stwierdzający, że skarżąca nie posiada tytułu rzeczowego do nieruchomości objętych zakresem oddziaływania planowanych robót rozbiórkowych (nie posiada interesu prawnego w sprawie), został więc wydany w oparciu o błędną opinię. Skarżąca podniosła, że garaże przeznczone do rozbiórki zostały zakupione przez skarżącą w 1999 r. za zapłatą określonej ceny. Następnie, obiekty te były przez skarżącą remontowane, co także wiązało się z poniesieniem przez nią określonych nakładów finansowych. Skarżąca zaznaczyła, że remont garaży został zgłoszony Z. w [...], i że Z. w [...] przez długi czas pobierał od skarżącej opłaty z tytułu użytkowania przez nią ww. garaży. Obecnie natomiast z inicjatywy skarżącej wszczęte zostało postępowania o stwierdzenie nieważności umowy, na podstawie której Z. w [...] pobierał ww. opłaty, jak również uruchomiono postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia. Skarżąca oświadczyła, że postępowanie o stwierdzenie zasiedzenia prowadzone jest przed Sądem Rejonowym w Głogowie pod sygnaturą akt I Ns [...]. Okoliczność faktyczna świadcząca o możliwym zasiedzeniu przez skarżącą nieruchomości, na której znajdują się garaże, mogła mieć miejsce już w czasie, w którym prowadzone było postępowanie przed tut. Sądem pod sygnaturą akt II SA/Wr 539/19, o czym jednak w tamtym czasie skarżąca nie miała wiedzy. Podkreśliła, że jest osobą o orzeczonej niepełnosprawności, schorowaną i starszą, zaś garaże są jej niezbędne do normalnego funkcjonowania w życiu codziennym.
Postanowieniem z dnia 26 stycznia 2021 r. (II SA/Wr 604/20) WSA we Wrocławiu odrzucił skargę o wznowienie z powodu nieuzupełnienia przez skarżącą braków formalnych skargi.
W piśmie z 24 lutego 2021 r. skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi powołując się na brak winy.
Postanowieniem WSA we Wrocławiu z 18 marca 2021 r. (II SA/Wr 604/20) odmówiono przywrócenia terminu, zaś Naczelny Sąd Administracyjny, po rozpatrzeniu zażalenia skarżącej, postanowieniem z dnia 20 października 2021 r. (II OZ 670/21) uchylił postanowienie Sądu i przywrócił termin do uzupełnienia braków formalnych skargi.
Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem tegoż Sądu z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 539/19, uznając, że nie zasługiwała ona na uwzględnienie bowiem okoliczności wskazywane jako podstawy wznowieniowe z art. 273 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i art. 273 § 2 P.p.s.a. w realiach sprawy nie zostały wykazane.
Na wstępie Sąd I instancji przeprowadził formalną ocenę dopuszczalności skargi o wznowienie w zakresie dochowania terminu jej wniesienia z art. 277 P.p.s.a. oraz podania ustawowych podstaw wznowienia a także wniesienia jej od prawomocnego wyroku. Sąd uznał, że skarga ta jest dopuszczalna bowiem opiera się na ustawowych podstawach wznowienia, została wniesiona w przewidzianym ustawowo terminie a kwestionowany wyrok uprawomocnił się 3 grudnia 2020 r.
Przechodząc do oceny zasadności podniesionych podstaw wznowieniowych Sąd zauważył, że zgodnie z art. 273 § 1 pkt 2 P.p.s.a., można żądać wznowienia na tej podstawie, że orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa. Stosownie zaś do art. 274 P.p.s.a., z powodu przestępstwa można żądać wznowienia jedynie wówczas, gdy czyn został ustalony prawomocnym wyrokiem skazującym, chyba że postępowanie karne nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów.
Sąd I instancji stwierdził, że żadna z okoliczności powołanych przez skarżącą nie daje podstaw do stwierdzenia, że kwestionowany skargą o wznowienie wyrok uzyskany został za pomocą przestępstwa ustalonego prawomocnym wyrokiem skazującym. W szczególności nie było podstaw do uznania, że treść opinii z dnia 19 listopada 2020 r. adw. A. G. (w przedmiocie braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej) stanowi jakiekolwiek przestępstwo. W skardze o wznowienie nie powołano żadnego wyroku skazującego w tym zakresie, jak również nie wykazano, że postępowanie karne nie może być wszczęte lub że zostało umorzone z innych przyczyn niż brak dowodów.
Odnośnie do drugiej z powołanych w skardze podstaw wznowienia, tj. art. 273 § 2 P.p.s.a., który stanowi, że można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu, Sąd zauważył, że przepis powyższy normuje przypadek wykrycia po wydaniu wyroku nowych istotnych okoliczności (dowodów), istniejących co prawda w chwili wyrokowania ale nieznanych sądowi z powodu braku możliwości powołania się na nie przez stronę.
Sąd podzielił pogląd prezentowany w orzecznictwie, że omawiana podstawa obejmuje przypadki, w których – po pierwsze – dowody, na które powołuje się strona, istniały przed zakończeniem sprawy, której dotyczy wniosek. Po drugie, zostały wykryte po prawomocnym zakończeniu postępowania. Po trzecie, mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a więc niezbędne jest istnienie związku przyczynowego pomiędzy okolicznościami faktycznymi lub środkami dowodowymi a treścią prawomocnego orzeczenia sądu. Po czwarte, strona nie mogła z tych okoliczności faktycznych lub środków dowodowych skorzystać w poprzednim postępowaniu, ponieważ nie były one znane stronie (zob. wyrok NSA z dnia 9 VII 2021 r., III OSK 3269/21 – CBOSA). Istotne jest również, że podstawy restytucyjne z art. 273 § 2 P.p.s.a. znajdują ograniczone zastosowanie w postępowaniu sądowoadministracyjnym z uwagi na treść art. 133 § 1 P.p.s.a. i art. 106 § 3 P.p.s.a. Wykrycie zatem okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w rozumieniu art. 273 § 2 P.p.s.a., ograniczone musi być do postępowania sądowoadministracyjnego. Natomiast jeżeli wykryte okoliczności faktyczne lub środki dowodowe mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy administracyjnej i powinny być wykorzystane w tym postępowaniu, to dotknięta taką wadą ostateczna decyzja administracyjna podlega weryfikacji w trybie wznowienia postępowania administracyjnego bez potrzeby wcześniejszej zmiany, bądź uchylenia prawomocnego wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na tę decyzję (zob. wyrok NSA z dnia 12 I 2022 r., I FSK 1286/18 – publ. CBOSA).
Sąd zauważył, że skarżąca jako nową okoliczność (dowód) w zakończonej sprawie powołała prawo własności, które miałoby jej przysługiwać do części garaży objętych decyzją o pozwoleniu na budowę, a które docelowo potwierdzić ma postępowanie w sprawie stwierdzenia zasiedzenia, zainicjowane przez skarżącą w 2021 r. Sąd zwrócił uwagę, że powoływanie się przez skarżącą na prawo własności niektórych garaży nie jest żadną "nową" okolicznością. Była ona już bowiem podnoszona w postępowaniu administracyjnym jak i w postępowaniu sądowym zakończonym prawomocnym wyrokiem Sądu, którego dotyczy skarga o wznowienie. Skarżąca chociażby w piśmie z dnia 11 marca 2020 r. powoływała się na przysługujące jej prawo własności i poruszała przy tym aspekty sygnalizowane obecnie w skardze o wznowienie (akta sprawy II SA/Wr 539/19, k. 55). Sąd jednak stwierdził, że argumenty te nie znajdują uzasadnienia i nie wskazują na przysługiwanie skarżącej prawa własności gruntu lub użytkowania wieczystego budynków garażowych (akta sprawy II SA/Wr 539/19, k. 152). Fakt zaś uruchomienia w 2021 r. (a więc już po wydaniu kwestionowanego wyroku oraz po wniesieniu skargi o wznowienie) postępowania w sprawie stwierdzenia zasiedzenia nie może być uznane za okoliczność istotną z pozycji art. 273 § 2 P.p.s.a. Sąd zauważył, że nawet ewentualne stwierdzenie zasiedzenia, potwierdzające własność skarżącej, nie dotyczyłoby okoliczności ograniczającej się wyłącznie do samego postępowania sądowoadministracyjnego. W takim bowiem przypadku skarżąca uzyskałaby podstawę do wznowienia bezpośrednio postępowania administracyjnego (zakończonego postanowieniem stwierdzającym niedopuszczalność odwołania) bez konieczności uchylania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Podstawę taką stanowiłby art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 126 K.p.a., nie zaś art. 273 § 2 P.p.s.a.
W rezultacie Sąd I instancji zgłoszone podstawy wznowienia uznał za bezzasadne, co skutkowało oddaleniem skargi w myśl art. 282 § 2 P.p.s.a..
Skarżąca wniosła skargę kasacyjną od powyższego wyroku zaskarżając go w całości.
Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj. naruszenie art. 282 § 2 w zw. z art. 273 § 2 P.p.s.a., przez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, polegające na błędnym ustaleniu, że wskazane przez skarżącą przesłanki wznowienia postępowania z art. 273 § 2 P.p.s.a. dotyczą postępowania administracyjnego nie zaś postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Wrocławiu z dnia 14 lipca 2022 roku, sygnatura akt II SĄ/Wr 539/19, mimo że wykrycie nowych istotnych okoliczności faktycznych i środków dowodowych świadczących o tym, że skarżąca mogła nabyć w trakcie postępowania sądowoadministracyjnego, w drodze zasiedzenia własność nieruchomości, na której znajdują się garaże, na których rozbiórkę zezwala decyzja Starosty Głogowskiego z dnia 14 listopada 2018 roku, której to okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w ogóle nie zbadał stwierdzając, że okoliczność ta może stanowić podstawę dla uchylenia decyzji administracyjnej, ale nie jest podstawą wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego,
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów udzielonej pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym, które nie zostały zapłacone ani w całości, ani w części, według norm przepisanych. Skarżąca zrzekła się rozpoznania sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącej kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionego zarzutu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym zgodnie z art. 182 § 2 P.p.s.a. albowiem skarżąca kasacyjnie zrzekła się rozprawy a pozostałe strony nie wniosły o jej przeprowadzenie.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez D. K. jest pozbawiona uzasadnionych podstaw.
Zasadniczą kwestią w niniejszej sprawie było rozstrzygnięcie czy okoliczności wskazane jako podstawy wznowienia miały wpływ na rozstrzygnięcie zapadłe w wyroku Sąd I instancji z dnia 14 lipca 2020 r., sygn. akt II SA/Wr 539/19, którym oddalono skargę skarżącej na postanowienie Wojewody Dolnośląskiego z dnia 22 V 2019 r. (nr O-313/19) stwierdzające niedopuszczalność odwołania skarżącej od decyzji Starosty Głogowskiego z dnia 14 listopada 2018 r. (nr 22.2018) zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Gminie Miejskiej [...] pozwolenia na rozbiórkę 23 budynków garażowych, w tym 6 częściowych rozbiórek, położonych w [...] przy [...] i ul. [...], na działkach ew. nr [...] i [...], obręb [...], jednostka ew. miasto [...].
Jak wynika ze skargi kasacyjnej skarżąca zarzuca Sądowi I instancji, że błędnie uznał, że podnoszona przez nią podstawa wznowieniowa z art. 273 § 2 P.p.s.a. miała znaczenie wyłącznie dla wyniku postępowania administracyjnego, gdzie stwierdzono niedopuszczalność wniesienia przez nią odwołania w sprawie o pozwoleniu na rozbiórkę budynków garażowych a nie ma znaczenia dla wydanego przez Sąd wyroku oddalającego jej skargę, którego dotyczy niniejsza skarga o wznowienie.
Jak wynika z treści skargi o wznowienie nową okolicznością wykrytą po zakończeniu postępowania wyrokiem Sądu z 14 lipca 2020 r. ma być to, że skarżąca prawdopodobnie jest właścicielem dwóch garaży, których dotyczy pozwolenie na rozbiórkę a wobec tego powinno się uznać jej status strony w postępowaniu o rozbiórkę co wykluczałoby prawidłowość wydania postanowienia o niedopuszczalności wniesienia przez nią odwołania od decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę.
Zauważyć należy, że art. 273 § 2 P.p.s.a. stanowi, iż podstawą wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego jest wyłącznie okoliczność późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu.
Słusznie Sąd I instancji zauważa, że spełnienie tej przesłanki sprowadza się do wykazania okoliczności, która istniała w trakcie postępowania sądowego ale została wykryta przez stronę po jego zakończeniu wyrokiem, skarżąca nie mogła z niej wówczas skorzystać oraz, jest ona tego rodzaju, że ma wpływ na wynik sprawy (tutaj orzeczenie o niedopuszczalności odwołania).
Z akt sprawy zakończonej wyrokiem z 14 lipca 2020 r. wynika, że skarżąca już wówczas podnosiła okoliczność przysługiwania jej prawa własności garaży jednak nie mogła tego prawa wykazać stosownym dokumentem i wobec tego organ a następnie Sąd przyjął, że prawo takie jej nie przysługuje. Wobec czego za prawidłowe Sąd uznał brak u skarżącej przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym decyzji o pozwoleniu na budowę i rozbiórkę garaży. Skutkowało to legalnością postanowienia organu o niedopuszczalności wniesionego przez skarżącą odwołania gdyż nie wykazała istnienia swego prawa własności, kiedy decyzja o pozwoleniu na budowę była wydawana i kiedy wnosiła od niej odwołanie.
Jak słusznie wskazuje Sąd w kontrolowanym obecnie wyroku skarżąca w piśmie z 11 marca 2020 r. powoływała się na przysługujące jej prawo własności i poruszała przy tym aspekty sygnalizowane obecnie w skardze o wznowienie (akta sprawy II SA/Wr 539/19, k. 55).
Także obecnie skarżąca nie legitymuje się prawem własności garaży bowiem nadal toczy się zainicjowane przez nią w 2021 r. postępowanie w sprawie stwierdzenia zasiedzenia garaży (Sąd Rejonowy w Głogowie sygn. akt I Ns [...]). Tym samym dopóki zasiedzenia nie potwierdzi prawomocny wyrok Sądu w tym zakresie, to skarżąca bezpodstawnie podnosi, że dysponuje prawem własności garaży. Taka sytuacja miała miejsce podczas wydawania kwestionowanego skargą o wznowienie wyroku.
Ponadto okoliczność prowadzenia postępowania o zasiedzenie wystąpiła już po wydaniu przez Sad wyroku z 14 lipca 2020 r. z zatem nie miała żadnego wpływu na jego rozstrzygnięcie.
Nie mżna zatem nie zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że okoliczność uruchomienia w 2021 r. (a więc już po wydaniu kwestionowanego wyroku oraz po wniesieniu skargi o wznowienie) postępowania w sprawie stwierdzenia zasiedzenia nie może być uznana za okoliczność istotną z pozycji art. 273 § 2 P.p.s.a.
Wbrew zarzutom skargi kasacyjnej Sąd I instancji słusznie uznał, że nawet ewentualne stwierdzenie zasiedzenia, potwierdzające własność skarżącej, nie dotyczyłoby okoliczności ograniczającej się wyłącznie do samego postępowania sądowoadministracyjnego. W takim przypadku skarżąca w istocie uzyskałaby podstawę do wznowienia bezpośrednio postępowania administracyjnego (zakończonego postanowieniem stwierdzającym niedopuszczalność odwołania) bez konieczności uchylania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego oddalającego skargę na postanowienie stwierdzające niedopuszczalność odwołania. Podstawę prawną do złożenia przez skarżącą wniosku o wznowienie postępowania administracyjnego stanowiłby art. 145 § 1 pkt 5 w zw. z art. 126 K.p.a., nie zaś art. 273 § 2 P.p.s.a.
Wskazując na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny nie podzielił zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji art. 282 § 2 w zw. z art. 273 § 2 P.p.s.a. bowiem Sąd ten prawidłowo uzasadnił swoje stanowisko, że możliwość (ekspektatywa) wykazania w przyszłości posiadania prawa własności garaży, których dotyczy decyzja o pozwoleniu na budowę i rozbiórkę garaży wydana w postępowaniu, w którym skarżącej odmówiono prawa wniesienia odwołania, nie uzasadnia wznowienia postępowania sądowego zakończonego wyrokiem WSA we Wrocławiu z 14 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Wr 539/19. Nie świadczy ona bowiem o wystąpieniu nowej, dotychczas nieznanej Sądowi okoliczności, istniejącej w chwili wyrokowania, mającej wpływ na wydane wówczas rozstrzygnięcie o legalności niedopuszczalności wniesienia odwołania tj. przesłanki wznowienia z art. 273 § 2 P.p.s.a.. Skoro podstawa wznowienia nie wystąpiła, to należało odmówić uwzględnienia skargi o wznowienie na podstawie art. 282 § 2 P.p.s.a. oddalając tę skargę jak to uczynił Sąd w zaskarżonym skargą kasacyjną wyroku.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a. w zw. z art. 182 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI