II OSK 641/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną I.T. i B.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił ich skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Sprawa dotyczyła ustalenia jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości (tzw. renty planistycznej) w wysokości 31.540,80 zł, spowodowanego uchwaleniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżący zarzucili naruszenie art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, twierdząc, że błędnie przyjęto przysporzenie majątkowe, oraz naruszenie art. 7 i 77 KPA przez niezbadanie faktycznego powiększenia majątku. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że wzrost wartości nieruchomości w rozumieniu art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie jest determinowany ceną z aktu notarialnego, lecz różnicą wartości nieruchomości przed i po uchwaleniu planu, ustalaną na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego. NSA uznał również, że organy administracji nie są umocowane do badania, czy na skutek umowy sprzedaży nastąpiło faktyczne powiększenie majątku strony, ani czy odniosła ona korzyść majątkową wynikającą wyłącznie ze zmiany przeznaczenia gruntu. Sąd zwrócił również uwagę na błąd konstrukcyjny w skardze kasacyjnej dotyczący powiązania zarzutów naruszenia przepisów postępowania z podstawą naruszenia prawa materialnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie podstaw prawnych i sposobu wyceny wzrostu wartości nieruchomości dla celów renty planistycznej, zakres badania przez organy administracji w takich sprawach.
Dotyczy sytuacji uchwalenia lub zmiany planu miejscowego skutkującej wzrostem wartości nieruchomości i jej zbycia.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wzrost wartości nieruchomości, stanowiący podstawę do naliczenia jednorazowej opłaty planistycznej, powinien być ustalany na podstawie ceny wynikającej z aktu notarialnego sprzedaży, czy też na podstawie różnicy wartości nieruchomości przed i po uchwaleniu planu miejscowego, określonej w operacie szacunkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wzrost wartości nieruchomości w rozumieniu art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym decyduje różnica wartości nieruchomości przed i po uchwaleniu planu, określana na podstawie operatu szacunkowego, a nie cena z aktu notarialnego.
Uzasadnienie
Sąd I instancji słusznie przyjął, że o wzroście wartości nieruchomości decyduje różnica wartości przed i po uchwaleniu planu, ustalonej w operacie szacunkowym, a nie cena z aktu notarialnego.
Czy organy administracji publicznej w postępowaniu o ustalenie jednorazowej opłaty planistycznej są zobowiązane do badania, czy na skutek umowy sprzedaży nastąpiło faktyczne powiększenie majątku strony oraz czy odniosła ona korzyść majątkową będącą wyłącznie wynikiem zmiany przeznaczenia gruntu w planie miejscowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organy administracji nie są umocowane do badania faktycznego powiększenia majątku strony ani faktycznej korzyści majątkowej w sprawach o ustalenie jednorazowej opłaty planistycznej.
Uzasadnienie
Zgodnie z dyspozycją art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, organy nie badają faktycznego przysporzenia majątkowego strony, a jedynie ustalają opłatę na podstawie wzrostu wartości nieruchomości.
Czy zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 7 i 77 KPA) może być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej opartej na podstawie naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zarzut naruszenia przepisów postępowania powinien być powiązany z podstawą naruszenia przepisów postępowania (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.), a nie prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał na błąd konstrukcyjny skargi kasacyjnej, gdzie zarzuty dotyczące naruszenia KPA zostały podniesione w ramach podstawy naruszenia prawa materialnego, co jest niezgodne z art. 174 p.p.s.a.
Przepisy (9)
Główne
u.p.z.p. art. 36 § ust. 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Wzrost wartości nieruchomości w rozumieniu przepisu decyduje różnica wartości nieruchomości przed i po uchwaleniu planu, określana na podstawie operatu szacunkowego, a nie cena z aktu notarialnego. Opłata jest ustalana w stosunku procentowym do tego wzrostu i nie może przekroczyć 30%.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 173
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. brak
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przepisy rozdziału 1 w dziale IV dotyczące operatu szacunkowego.
k.p.a. art. 7
Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Ustawa – Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wzrost wartości nieruchomości należy oceniać na podstawie operatu szacunkowego, a nie ceny z aktu notarialnego. • Organy nie są umocowane do badania faktycznego przysporzenia majątkowego strony w postępowaniu o rentę planistyczną.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 36 ust. 4 u.p.z.p. przez przyjęcie, że skarżący uzyskali przysporzenie majątkowe. • Naruszenie art. 7 i 77 k.p.a. przez niezbadanie faktycznego powiększenia majątku skarżących.
Godne uwagi sformułowania
o wzroście wartości nieruchomości nie decydują ceny wynikające z aktu notarialnego, ale różnica wartości nieruchomości przed i po uchwaleniu planu. • organ w sprawach o ustalenie jednorazowej opłaty z tytułu wzrostu wartości nieruchomości z związku z uchwaleniem planu miejscowego, wbrew twierdzeniu skarżących kasacyjnie, nie jest umocowany do badania, czy na skutek umowy sprzedaży nastąpiło powiększenie majątku strony w stosunku do jego stanu sprzed sprzedaży, jak również czy strona odniosła faktyczną korzyść majątkową w wyniku zmiany dotychczasowego przeznaczenia nieruchomości.
Skład orzekający
Tomasz Bąkowski
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
sędzia
Magdalena Dobek-Rak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie podstaw prawnych i sposobu wyceny wzrostu wartości nieruchomości dla celów renty planistycznej, zakres badania przez organy administracji w takich sprawach."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji uchwalenia lub zmiany planu miejscowego skutkującej wzrostem wartości nieruchomości i jej zbycia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia renty planistycznej, a orzeczenie precyzuje kluczowe kwestie dotyczące wyceny i zakresu badania przez organy, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i praktyków prawa.
“Renta planistyczna: Czy cena z aktu notarialnego ma znaczenie dla urzędu?”
Dane finansowe
WPS: 31 540,8 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.