Orzeczenie · 2007-04-19

II OSK 635/06

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2007-04-19

NSAAdministracyjneWysokansa

obywatelstwo polskieutrata obywatelstwazmiana obywatelstwauchwała Rady Państwaindywidualne zezwolenieprawo administracyjnepostępowanie sądowe

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.S.E. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców. Decyzją tą odmówiono skarżącej potwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego, uznając, że utraciła je w związku z nabyciem obywatelstwa izraelskiego w 1957 r. i wyjazdem na stały pobyt do Izraela. Organy administracji i WSA oparły swoje stanowisko na uchwale Rady Państwa z 1958 r., która zezwalała na zmianę obywatelstwa polskiego na izraelskie osobom spełniającym określone warunki. Naczelny Sąd Administracyjny uznał jednak, że zezwolenie na zmianę obywatelstwa, będące przesłanką utraty obywatelstwa polskiego, powinno mieć charakter indywidualny i być skierowane do konkretnego adresata. Sąd stwierdził, że uchwała Rady Państwa z 1958 r. nie mogła stanowić takiego indywidualnego zezwolenia, a ustalenia faktyczne w tym zakresie nie zostały należycie poczynione przez organy ani sąd pierwszej instancji. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok i decyzję administracyjną, nakazując przeprowadzenie ponownego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy podanie rodziców skarżącej o zezwolenie na zmianę obywatelstwa zostało objęte wnioskiem Prezesa Rady Ministrów i czy uchwała Rady Państwa faktycznie dotyczyła skarżącej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących utraty obywatelstwa polskiego w kontekście zezwoleń na zmianę obywatelstwa wydawanych przez Radę Państwa w okresie PRL, a także zasady postępowania sądów administracyjnych w zakresie ustalania stanu faktycznego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego z okresu PRL. Interpretacja indywidualnego charakteru zezwolenia na zmianę obywatelstwa może mieć znaczenie dla podobnych spraw z tamtego okresu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy uchwała Rady Państwa z 1958 r. zezwalająca na zmianę obywatelstwa polskiego na izraelskie może stanowić indywidualne zezwolenie na zmianę obywatelstwa w rozumieniu art. 11 ust. 1 ustawy o obywatelstwie polskim z 1951 r., skutkujące utratą obywatelstwa polskiego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, uchwała Rady Państwa z 1958 r. nie mogła stanowić indywidualnego zezwolenia na zmianę obywatelstwa, jeśli nie odnosiła się do konkretnych osób, których wnioski były w toku rozpatrzenia przez Radę Państwa przed podjęciem uchwały.

Uzasadnienie

Ustawa o obywatelstwie polskim z 1951 r. traktowała zezwolenie na zmianę obywatelstwa jako akt stosowania prawa, odnoszący się do określonej osoby. Uchwała Rady Państwa, jako akt normatywny, mogła dotyczyć większej liczby osób, ale tylko pod warunkiem, że odnosiła się do oznaczonych osób, których podania były w toku rozpatrzenia. W tej sprawie nie wykazano, aby podanie skarżącej zostało objęte wnioskiem Prezesa Rady Ministrów i było przedmiotem indywidualnego rozpatrzenia przez Radę Państwa.

Czy sąd administracyjny może samodzielnie ustalać stan faktyczny sprawy, wykraczając poza materiał dowodowy zgromadzony przez organy administracji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ocena legalności zaskarżonej decyzji przez sąd administracyjny nie może polegać na przyjęciu przez sąd własnych ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji, ustalając, że wniosek Prezesa Rady Ministrów z 1957 r. był wnioskiem, o którym mowa w art. 13 ust. 2 ustawy o obywatelstwie polskim z 1951 r., dokonał niedopuszczalnego ustalenia stanu faktycznego we własnym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylono decyzję

Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję Prezesa Urzędu do Spraw Repatriacji i Cudzoziemców. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Przepisy (13)

Główne

Dz.U. 1951 nr 4 poz. 25 art. 11 § 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o obywatelstwie polskim

Utrata obywatelstwa polskiego następuje na skutek nabycia obywatelstwa obcego jedynie po uzyskaniu zezwolenia władzy polskiej na zmianę obywatelstwa.

Dz.U. 1951 nr 4 poz. 25 art. 11 § 5

Ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o obywatelstwie polskim

Dz.U. 1951 nr 4 poz. 25 art. 13 § 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o obywatelstwie polskim

O utracie obywatelstwa polskiego orzeka Rada Państwa.

Dz.U. 1951 nr 4 poz. 25 art. 13 § 2

Ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o obywatelstwie polskim

Orzeczenie o utracie obywatelstwa polskiego następuje na wniosek Prezesa Rady Ministrów.

Dz.U. 1951 nr 4 poz. 25 art. 13 § 3

Ustawa z dnia 8 stycznia 1951 r. o obywatelstwie polskim

Ogłoszenie orzeczenia w Monitorze Polskim zastępuje doręczenie orzeczenia.

Pomocnicze

Dz.U. z 2000 r., Nr 28, poz. 353 ze zm. art. 17 § 4

Ustawa z dnia 15 lutego 1962 r. o obywatelstwie polskim

Rozpoznając sprawę w przedmiocie stwierdzenia posiadania obywatelstwa polskiego, trzeba odnieść się do zdarzeń, których skutkiem jest nabycie i utrata obywatelstwa polskiego.

Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. art. 188