II OSK 590/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną K.T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wstrzymujące roboty budowlane przy budynku magazynowym. Skarżący K.T. dokonał prac przy obiekcie, który pierwotnie był wiatą, a następnie został przekształcony w budynek magazynowy. Organy nadzoru budowlanego, a następnie WSA, uznały, że zakres wykonanych prac, obejmujący m.in. demontaż całej konstrukcji dachu i elewacji, wykonanie nowej konstrukcji nośnej, budowę antresoli oraz wymianę posadzki, stanowi odbudowę lub budowę, a nie remont. W związku z tym, prace te wymagały pozwolenia na budowę, a ich wykonanie bez takiego pozwolenia stanowi samowolę budowlaną, uzasadniającą zastosowanie art. 48 Prawa budowlanego. Skarżący argumentował, że dokonał skutecznego zgłoszenia remontu i wykonał jedynie prace objęte zgłoszeniem, rozszerzone o wymianę elementów konstrukcyjnych ze względu na zagrożenie. NSA, analizując definicje 'remontu' i 'budowy' z Prawa budowlanego, podzielił stanowisko WSA. Stwierdził, że wymiana całej konstrukcji i budowa antresoli wykracza poza definicję remontu, która polega na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie na tworzeniu nowej substancji budowlanej. Wymiana wszystkich elementów konstrukcyjnych i wzniesienie obiektu od nowa kwalifikuje się jako odbudowa. Sąd uznał, że zgłoszenie remontu nie było skuteczne, a wykonane prace stanowiły budowę, co uzasadniało zastosowanie trybu legalizacyjnego z art. 48 P.b. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zaskarżony wyrok WSA nie narusza prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja rozróżnienia między remontem a budową/odbudową w Prawie budowlanym, zasady stosowania art. 48 P.b. w przypadku samowoli budowlanej, skuteczność zgłoszenia robót budowlanych.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, ale jego interpretacja kluczowych pojęć prawnych ma szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roboty budowlane polegające na wymianie całej konstrukcji nośnej, elewacji, dachu oraz budowie antresoli w istniejącym obiekcie magazynowym, który pierwotnie był wiatą, stanowią remont, czy też budowę/odbudowę w rozumieniu Prawa budowlanego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wykonane roboty budowlane, ze względu na zakres prac polegających na wymianie całej konstrukcji nośnej i budowie antresoli, stanowią budowę/odbudowę, a nie remont.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że definicja remontu w Prawie budowlanym (art. 3 pkt 8) wymaga odtworzenia stanu pierwotnego. Wymiana całej konstrukcji i budowa nowej substancji budowlanej, jak w tym przypadku, wykracza poza tę definicję i kwalifikuje się jako budowa lub odbudowa (art. 3 pkt 6 P.b.).
Czy zgłoszenie remontu, które nie obejmuje wszystkich wykonanych prac budowlanych, może zapewnić legalność tym pracom?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgłoszenie remontu, które nie obejmuje faktycznie wykonanych robót budowlanych, nie może zapewnić legalności tym pracom.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zakres prac wykonanych przez skarżącego (wymiana całej konstrukcji, budowa antresoli) istotnie odbiegał od zakresu prac określonych w zgłoszeniu remontu, co czyniło zgłoszenie nieskutecznym w kontekście wykonanych robót.
Czy w przypadku samowolnej budowy/odbudowy obiektu, organ nadzoru budowlanego może zastosować art. 48 Prawa budowlanego bez uprzedniego zbadania zgodności zamierzenia z przepisami o planowaniu przestrzennym i warunkami technicznymi?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność zbadania przesłanek legalizacyjnych, w tym zgodności z planowaniem przestrzennym i warunkami technicznymi.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 k.p.a., uchylając postanowienie organu pierwszej instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania. Wskazano, że przed wydaniem postanowienia w trybie art. 48 ust. 2 i 3 P.b. organ musi zbadać podstawowe przesłanki legalizacyjne, takie jak zgodność z planowaniem przestrzennym i warunkami technicznymi.
Przepisy (16)
Główne
P.b. art. 48 § 2 i 3
Prawo budowlane
Przepisy te znajdują zastosowanie w przypadku stwierdzenia samowoli budowlanej, umożliwiając wstrzymanie robót i nałożenie obowiązku przedłożenia dokumentów legalizacyjnych.
k.p.a. art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy może uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, jeżeli nie przeprowadził on postępowania dowodowego w całości lub pozostawił je bez rozpoznania.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
P.b. art. 3 § 6
Prawo budowlane
Definicja budowy, obejmująca m.in. odbudowę, rozbudowę, nadbudowę.
P.b. art. 3 § 8
Prawo budowlane
Definicja remontu, polegającego na odtworzeniu stanu pierwotnego istniejącego obiektu.
P.b. art. 28
Prawo budowlane
Przepis określający wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.
P.b. art. 29
Prawo budowlane
Katalog robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
k.p.a. art. 144
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący stosowania przepisów k.p.a. do postępowań prowadzonych na podstawie innych ustaw.
p.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
P.b. art. 12 § 7
Prawo budowlane
Dotyczy zaświadczenia o prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
P.b. art. 33 § 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust. 3
Prawo budowlane
Przepisy dotyczące projektu budowlanego.
P.b. art. 20 § 3 pkt 2
Prawo budowlane
Dotyczy projektu architektoniczno-budowlanego.
P.b. art. 3 § 3
Prawo budowlane
Definicja obiektu budowlanego.
P.b. art. 3 § 7
Prawo budowlane
Definicja pozwolenia na budowę.
P.b. art. 3 § 12
Prawo budowlane
Definicja zgłoszenia.
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. art. 12
Dotyczy warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (w tym odległości od granicy działki).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zakres wykonanych prac przy magazynie stanowił budowę/odbudowę, a nie remont, co wymagało pozwolenia na budowę. • Zgłoszenie remontu było nieskuteczne, ponieważ nie obejmowało faktycznie wykonanych robót budowlanych. • Organ odwoławczy prawidłowo uchylił postanowienie organu pierwszej instancji w celu zbadania przesłanek legalizacyjnych.
Odrzucone argumenty
Wykonane prace stanowiły remont budynku magazynowego. • Zgłoszenie remontu z dnia 1 marca 2018 r. było skuteczne i obejmowało wykonane prace. • WSA naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie wyroku i nierozpoznanie zarzutów skargi.
Godne uwagi sformułowania
"powstanie nowej substancji budowlanej odróżnia remont od budowy, w tym odbudowy czy rozbudowy" • "rozebranie obiektu budowlanego wyklucza potraktowanie całości robót jako remontu, bowiem byłby to remont czegoś, co nie istnieje, bowiem zostało wcześniej rozebrane" • "ciąg samowoli budowlanych"
Skład orzekający
Andrzej Jurkiewicz
sprawozdawca
Małgorzata Miron
członek
Tomasz Zbrojewski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja rozróżnienia między remontem a budową/odbudową w Prawie budowlanym, zasady stosowania art. 48 P.b. w przypadku samowoli budowlanej, skuteczność zgłoszenia robót budowlanych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej, ale jego interpretacja kluczowych pojęć prawnych ma szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i rozróżnienia między remontem a budową, co jest istotne dla wielu właścicieli nieruchomości i inwestorów. Wyjaśnienie definicji prawnych jest praktyczne.
“Remont czy samowola budowlana? Kluczowe rozróżnienie dla inwestorów i właścicieli nieruchomości.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.