II OSK 586/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił postanowienie o wymierzeniu kary za nielegalne użytkowanie budynku mieszkalnego. Sprawa dotyczyła inwestorów, którzy przystąpili do użytkowania budynku bez wymaganego zawiadomienia o zakończeniu budowy, mimo posiadania pozwolenia na budowę wydanego w 2015 r. PINB nałożył karę pieniężną, a MWINB utrzymał ją w mocy. WSA uchylił postanowienia, uznając, że organ nadzoru budowlanego naruszył art. 59i Prawa budowlanego, nie stosując procedury pouczenia inwestora o konieczności dokonania zawiadomienia o zakończeniu budowy lub uzyskania pozwolenia na użytkowanie. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, uznając, że postępowanie w sprawie wymierzenia kary, wszczęte w 2023 r., podlegało przepisom Prawa budowlanego w brzmieniu po nowelizacji z 2000 r., w tym obowiązkowi pouczenia. Sąd podkreślił, że przepisy przejściowe nie pozwalają na stosowanie starszego art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego, jeśli postępowanie o karę zostało wszczęte po wejściu w życie nowych regulacji, nawet jeśli pozwolenie na budowę było wydane wcześniej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów przejściowych Prawa budowlanego w kontekście kar za nielegalne użytkowanie obiektów, zwłaszcza w odniesieniu do obowiązku pouczenia inwestora.
Dotyczy spraw, gdzie postępowanie o karę zostało wszczęte po 19 września 2000 r., a pozwolenie na budowę wydano przed tą datą.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w postępowaniu o wymierzenie kary za nielegalne użytkowanie obiektu budowlanego, wszczętym po wejściu w życie nowelizacji Prawa budowlanego z 2000 r., należy stosować art. 59i Prawa budowlanego (wymagający uprzedniego pouczenia), nawet jeśli pozwolenie na budowę zostało wydane przed tą nowelizacją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, należy stosować art. 59i Prawa budowlanego, który wymaga uprzedniego pouczenia, nawet jeśli pozwolenie na budowę zostało wydane przed nowelizacją, o ile postępowanie o karę zostało wszczęte po wejściu w życie nowych przepisów.
Uzasadnienie
NSA uznał, że dla stosowania przepisów dotyczących kary za nielegalne użytkowanie obiektu miarodajna jest data wszczęcia postępowania w tej sprawie. Ponieważ postępowanie zostało wszczęte po 19 września 2000 r., organ był zobowiązany zastosować art. 59i Prawa budowlanego, który wprowadza procedurę pouczenia. Przepisy przejściowe (art. 27 ust. 1 i art. 33 ustawy z 2000 r.) nie pozwalają na stosowanie starszego art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w takiej sytuacji.
Czy uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie podstaw prawnych rozstrzygnięcia?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku WSA nie narusza art. 141 § 4 P.p.s.a., ponieważ zawiera wszystkie niezbędne elementy i jasno przedstawia podstawy prawne oraz stanowisko sądu.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA jest zwięzłe, zawiera stan sprawy, stanowiska stron, podstawę prawną i jej wyjaśnienie, a także odnosi się do przepisów przejściowych. Pogląd sądu jest jasny i umożliwia kontrolę instancyjną.
Przepisy (18)
Główne
u.p.b. art. 59i
Ustawa - Prawo budowlane
Pomocnicze
u.p.b. art. 54
Ustawa - Prawo budowlane
u.p.b. art. 55
Ustawa - Prawo budowlane
u.p.b. art. 57 § ust. 7
Ustawa - Prawo budowlane
u.z.p.b. art. 27 § ust. 1
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
u.z.p.b. art. 33
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
u.p.b. art. 59f
Ustawa - Prawo budowlane
u.p.b. art. 59g
Ustawa - Prawo budowlane
u.p.b. art. 83 § ust. 1
Ustawa - Prawo budowlane
k.p.a. art. 123
Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.z.p.b. art. 25
Ustawa o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ nadzoru budowlanego nie zastosował procedury pouczenia wynikającej z art. 59i Prawa budowlanego przed nałożeniem kary za nielegalne użytkowanie obiektu, mimo że postępowanie w tej sprawie zostało wszczęte po wejściu w życie nowelizacji Prawa budowlanego z 2000 r.
Odrzucone argumenty
Stosowanie art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w brzmieniu sprzed nowelizacji z 2000 r. było właściwe, ponieważ pozwolenie na budowę zostało wydane przed datą wejścia w życie przepisów ustawy nowelizacyjnej. • Wyrok WSA narusza art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie dostatecznie podstaw prawnych rozstrzygnięcia w zakresie zastosowania art. 59i Prawa budowlanego.
Godne uwagi sformułowania
Dla stosowania w rozpoznawanej sprawie właściwych przepisów w postępowaniu w sprawie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego miarodajna jest data wszczęcia tego postępowania. • Wbrew odmiennym twierdzeniom pełnomocnika wnoszącego skargę kasacyjną za stosowaniem dotychczasowego art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego nie przemawiają inne przepisy intertemporalne ustawy z 2000 r., w tym art. 27 ust. 1 i art. 33. • W przypadku wszczęcia postępowania w sprawie wymierzenia kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego po wejściu w życie ustawy z 2000 r., także gdy decyzja o pozwoleniu na budowę wydana została na podstawie dotychczasowych przepisów, stosuje się art. 59i Prawa budowlanego.
Skład orzekający
Wojciech Mazur
przewodniczący
Leszek Kiermaszek
sprawozdawca
Magdalena Dobek-Rak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych Prawa budowlanego w kontekście kar za nielegalne użytkowanie obiektów, zwłaszcza w odniesieniu do obowiązku pouczenia inwestora."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, gdzie postępowanie o karę zostało wszczęte po 19 września 2000 r., a pozwolenie na budowę wydano przed tą datą.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa wyjaśnia ważne kwestie proceduralne dotyczące kar administracyjnych w budownictwie i stosowania przepisów przejściowych, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego.
“Kara za użytkowanie budynku bez pozwolenia: czy organ zawsze musi najpierw pouczyć?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.