II OSK 524/08

Naczelny Sąd Administracyjny2009-04-07
NSAAdministracyjneŚredniansa
akt stanu cywilnegozagraniczny akt urodzeniatranskrypcja aktuprawo o ascosoba zainteresowanalegitymacja procesowaojcostwowładza rodzicielskaobywatelstwo niemieckieNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą wpisania zagranicznego aktu urodzenia dziecka do polskich ksiąg stanu cywilnego, uznając, że ojciec dziecka miał legitymację do złożenia wniosku.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej E. S. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewody Śląskiego. Chodziło o wpisanie zagranicznego aktu urodzenia dziecka do polskich ksiąg stanu cywilnego. Skarżąca kwestionowała prawo ojca dziecka do samodzielnego złożenia wniosku o wpisanie, argumentując potrzebę zgody obojga rodziców oraz zbędność wpisu dla dziecka będącego obywatelem Niemiec i mieszkającego w Niemczech. NSA oddalił skargę, stwierdzając, że ojciec dziecka miał legitymację do złożenia wniosku, a okoliczności takie jak obywatelstwo czy miejsce zamieszkania dziecka nie mają znaczenia dla samego wpisu aktu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Śląskiego w sprawie wpisania zagranicznego aktu urodzenia do księgi stanu cywilnego. Głównym zarzutem skarżącej było naruszenie art. 73 ust. 1 Prawa o aktach stanu cywilnego poprzez przyjęcie, że ojciec dziecka jest 'osobą zainteresowaną' uprawnioną do złożenia wniosku o wpisanie, podczas gdy zdaniem skarżącej potrzebna jest zgoda obojga rodziców lub przynajmniej zgoda matki, która jest przedstawicielem ustawowym dziecka. Dodatkowo skarżąca podnosiła, że wpis jest zbędny dla dziecka będącego obywatelem niemieckim i mieszkającego w Niemczech. NSA uznał te zarzuty za bezzasadne. Sąd podkreślił, że legitymacja ojca dziecka do złożenia wniosku wynika z art. 83 ust. 1 Prawa o asc i przysługuje każdemu z rodziców samodzielnie. Sąd nie badał motywacji strony ani nie wymagał wyjaśnienia jej interesu prawnego w tym zakresie. Ponadto NSA stwierdził, że okoliczności takie jak miejsce zamieszkania i obywatelstwo dziecka, relacje między rodzicami czy potrzeba wpisu do polskich ksiąg stanu cywilnego nie mają znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia sprawy, ponieważ organ wpisuje akt zgodnie z jego treścią, bez możliwości ingerencji w jego treść. Zarzuty dotyczące nieważności decyzji z powodu skierowania ich do osoby o nieistniejących danych osobowych (K. S.) zostały uznane za gołosłowne. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ojciec dziecka posiada legitymację do złożenia wniosku o wpisanie zagranicznego aktu urodzenia do polskich ksiąg stanu cywilnego, która przysługuje każdemu z rodziców samodzielnie.

Uzasadnienie

NSA uznał, że legitymacja ojca dziecka wynika z art. 83 ust. 1 Prawa o asc i przysługuje każdemu z rodziców samodzielnie. Sąd nie badał motywacji strony ani nie wymagał wyjaśnienia jej interesu prawnego w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (23)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądach administracyjnymi

prawo o asc art. 73 § 1

Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

w zw. z art. 193

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. a

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

lit. c

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 2

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 4

p.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

pkt 1

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

prawo o asc art. 83 § 1

Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego

prawo o asc art. 83 § 3

Ustawa z dnia 29 września 1986 r. Prawo o aktach stanu cywilnego

k.p.a. art. 146 § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

pkt 4

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

pkt 4

k.p.a. art. 156 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

pkt 7

k.p.c. art. 1138

Kodeks postępowania cywilnego

prawo prywatne międzynarodowe

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ojciec dziecka posiada legitymację do samodzielnego złożenia wniosku o wpisanie zagranicznego aktu urodzenia do polskich ksiąg stanu cywilnego. Okoliczności takie jak obywatelstwo dziecka, miejsce zamieszkania, relacje między rodzicami czy potrzeba wpisu nie mają znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia sprawy o wpis.

Odrzucone argumenty

Do złożenia wniosku o wpisanie zagranicznego aktu urodzenia potrzebna jest zgoda obojga rodziców lub przynajmniej zgoda matki. Wpis zagranicznego aktu urodzenia jest zbędny dla dziecka będącego obywatelem niemieckim i mieszkającym w Niemczech. Decyzje administracyjne były nieważne z powodu skierowania ich do osoby o nieistniejących danych osobowych (K. S.) lub do osób niebędących stroną w sprawie.

Godne uwagi sformułowania

organ nie może w ramach tego postępowania ingerować w treść zagranicznego aktu stanu cywilnego, nie może zatem rozstrzygać o brzmieniu nazwisk podlegających wpisowi. mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym to tyle, co wskazać przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którym wnoszący pismo opiera swoje żądanie. legitymacja ojca dziecka w rozpoznawanej sprawie wynika z art. 83 ust. 1 prawa o asc oraz, że legitymacja ta przysługuje każdemu z rodziców samodzielnie. w p.p.s.a. nie ma przepisu, który zobowiązywałby sąd administracyjny do badania motywacji strony występującej o wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia. takie okoliczności faktyczne, jak miejsce zamieszkania i obywatelstwo dziecka, którego akt podlega wpisowi, jak i relacje pomiędzy rodzicami, czy też ocena, po co dziecku jest potrzebne wpisanie zagranicznego aktu do polskich ksiąg stanu cywilnego, nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia.

Skład orzekający

Jan Paweł Tarno

sprawozdawca

Janina Kosowska

członek

Jerzy Bujko

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie legitymacji rodzica do złożenia wniosku o wpis zagranicznego aktu stanu cywilnego oraz brak znaczenia okoliczności faktycznych (obywatelstwo, miejsce zamieszkania) dla samego wpisu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury wpisu zagranicznych aktów stanu cywilnego i interpretacji pojęcia 'osoby zainteresowanej'.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z aktami stanu cywilnego i prawami rodziców, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie rodzinnym i administracyjnym.

Czy ojciec może sam wpisać zagraniczny akt urodzenia dziecka? NSA wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 524/08 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2009-04-07
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-03-31
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /sprawozdawca/
Janina Kosowska
Jerzy Bujko /przewodniczący/
Symbol z opisem
6052 Akty stanu cywilnego
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
III SA/Gl 750/04 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2005-11-29
II OZ 629/06 - Postanowienie NSA z 2006-06-09
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 134 par. 1, art. 141 par 4, art. 106 par 3, art. 106 par 3 w zw. z art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jerzy Bujko Sędziowie Sędzia NSA Jan Paweł Tarno ( spr. ) Sędzia NSA Janina Kosowska Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 7 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej E. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 listopada 2005 r. sygn. akt III SA/Gl 750/04 w sprawie ze skargi E. S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w przedmiocie wpisania do księgi stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
II OSK 524/08
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 29 listopada 2005 r. sygn. akt III SA/GL 750/04 oddalił skargę E. S. na decyzję Wojewody Śląskiego z [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie wznowienia postępowania w sprawie wpisania do księgi stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia. W uzasadnieniu podkreślono, że zaskarżoną decyzją Wojewoda Śląski utrzymał w mocy decyzję Kierownika Urzędu Stanu Cywilnego w Katowicach wydaną na podstawie art. 146 § 2 k.p.a.. Zgodnie z tym przepisem nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Tak więc istota tej sprawy zamyka się w odpowiedzi na pytanie, czy uchylenie decyzji Kierownika USC w Katowicach z [...] września 2001 r. nr [...] mogłoby doprowadzić do wydania w postępowaniu wszczętym wnioskiem K. S. decyzji odmiennej w swej istocie, niż wskazana decyzja z [...] września 2001 r. Wymagało to w pierwszej kolejności oceny tej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem. Stwierdzono, że decyzja ta została wydana na podstawie art. 73 ustawy z dnia 29 września 1986 r. - Prawo o aktach stanu cywilnego (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r. Nr 161, poz. 1688). Przepis ten brzmi "Akt stanu cywilnego sporządzony za granicą może być wpisany do polskich ksiąg stanu cywilnego na wniosek osoby zainteresowanej lub z urzędu." W postępowaniu prowadzonym na podstawie tego przepisu kierownik urzędu stanu cywilnego rozstrzyga wyłącznie o wpisaniu bądź odmowie wpisania zagranicznego aktu stanu cywilnego do polskich ksiąg stanu cywilnego. Podejmując rozstrzygnięcie o wpisaniu zagranicznego aktu stanu cywilnego w decyzji wpisuje akt podlegający transkrypcji, a więc przytacza jego treść i nie może podać innej treści aktu, niż treść wynikająca wprost z dokumentu zagranicznego. Tak więc organ nie może w ramach tego postępowania ingerować w treść zagranicznego aktu stanu cywilnego, nie może zatem rozstrzygać o brzmieniu nazwisk podlegających wpisowi. Decyzja Kierownika USC w Katowicach z [...] września 2001 r. odpowiada tym wymogom.
O wpisaniu zagranicznego aktu stanu cywilnego do polskich ksiąg aktów stanu cywilnego rozstrzyga się, zgodnie z art. 73 ust. 1 prawa o asc, na wniosek osoby zainteresowanej. Ustawodawca nie sprecyzował pojęcia "osoba zainteresowana", tak więc istnienie interesu prawnego do złożenia takiego wniosku musi być oceniane każdorazowo w stosunku do osoby występującej z takim wnioskiem. Niewątpliwie uprawnionymi do złożenia takiego wniosku są rodzice dziecka, którego dotyczy akt urodzenia podlegający wpisaniu do polskich ksiąg stanu cywilnego. Tak więc decyzja Kierownika USC w Katowicach została wydana na wniosek uprawnionego podmiotu, jakim jest ojciec dziecka, który pozostaje nim bez względu na to, jaką pisownię jego nazwiska zastosuje się.
Udział skarżącej E. S. w postępowaniu poprzedzającym jej wydanie nie mógł doprowadzić do wydania decyzji odmiennej w swej istocie. Argumenty skarżącej pozostają bez wpływu na ocenę decyzji kierownika USC w Katowicach z [...] września 2001 r., która przecież polega na przepisaniu treści zagranicznego aktu stanu cywilnego do polskich ksiąg aktów stanu cywilnego. Żaden z argumentów skarżącej nie wskazuje na to, by przepisanie aktu urodzenia jej córki do polskiej księgi aktów stanu cywilnego nastąpiło niezgodnie z treścią aktu sporządzonego w H. pod nr [...].
Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) przez:
- błędną wykładnię art. 73 ust. 1 prawa o asc przez przyjęcie w zaskarżonym wyroku że ,,osobą zainteresowaną" to znaczy mającą interes prawny w złożeniu wniosku o wpisanie zagranicznego aktu stanu cywilnego w postaci aktu urodzenia dziecka do polskich ksiąg stanu cywilnego jest jedno z rodziców dziecka, którego akt urodzenia dotyczy, w tym przypadku ojciec, gdy zdaniem skarżącej do wpisania zagranicznego aktu urodzenia dziecka do polskich ksiąg stanu cywilnego potrzebny jest wniosek o to wpisanie obojga rodziców lub zgoda na wpisanie zagranicznego aktu stanu cywilnego rodzica, który nie złożył wniosku,
- niewłaściwe zastosowanie art. 73 ust. 1 prawa o asc, gdyż zdaniem skarżącej dla obywatelki państwa niemieckiego zamieszkującej w Niemczech brak jest podstaw do wpisania do polskich ksiąg stanu cywilnego jej zagranicznego aktu urodzenia, a także
2) naruszenie w rozumieniu art. 174 pkt 2 p.p.s.a. następujących przepisów o postępowaniu w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 145 § 1 pkt 1 lit a p.p.s.a., ponieważ, nastąpiło naruszenie prawa materialnego to znaczy art. 73 ust 1 prawa o asc w sposób opisany wyżej, to naruszenie prawa materialnego miało wpływ na wynik sprawy, ponieważ zainteresowanym w rozumieniu tego przepisu nie może być samodzielnie ojciec dziecka bez zgody matki dziecka, a ponadto nie ma podstaw do wpisywania zagranicznego aktu stanu cywilnego obywatelki niemieckiej i zamieszkałej w Niemczech, do polskich ksiąg stanu cywilnego,
b) art. 134 § 1 i art. 141 § 4 p.p.s.a. przez przyjęcie w zaskarżonym wyroku, że zainteresowanym w sprawie o wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia N. E. S. jest jej ojciec pomimo braku wykazania jego interesu prawnego do dokonania tej czynności i nie wyjaśnieniu przez Sąd na czym polega interes prawny ojca w złożeniu wniosku o wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia N. E. S. oraz do czego jest mu to potrzebne, oraz nie wyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku dlaczego podniesione skardze zarzuty skarżącej pozostają bez wpływu na ocenę decyzji Kierownika USC w Katowicach z [...] września 2001 r., skoro skarżąca wskazała trudności jakie się wiążą z tym wpisaniem dla małoletniej N. E. S. i dla jej matki, a także pominięcie przez Sąd niemieckiego obywatelstwa i zamieszkiwania w Niemczech małoletniej N. E. S.,
c) art.106 § 3 p.p.s.a. przez nieprzeprowadzenie dowodu z dokumentów:
- aktu małżeństwa nr [...] zawartego przed Urzędem Stanu Cywilnego w K. z [...] listopada 1989 r. wraz z księgą rodzinną na okoliczność, że ojciec N. E. S. jest w nim opisany jako C. A. S.,
- wyroku rozwodowego wydanego przez Sąd Okręgowy w Katowicach z dnia [...] października 2004 r., sygn. akt [...] na okoliczność, że skarżącej przysługuje wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnią N. E. S., a ojcu przysługuje prawo do współdecydowania w istotnych sprawach dziecka,
- wyroku wydanego przez Sąd Okręgowy w H. z dnia [...] kwietnia 2005 r. sygn. [...] na okoliczność że małoletnia N. E. S. jest obywatelką niemiecką i zamieszkuje w Niemczech, co spowodowało pominięcie w ustaleniach Sądu decydującego w zakresie zbędności wpisania zagranicznego aktu urodzenia N. E. S. do polskich ksiąg stanu cywilnego, a także pominięcie okoliczności niemieckiego obywatelstwa i zamieszkiwania w Niemczech małoletniej N. E. S., także pominięcie właściwego imienia i nazwiska ojca, a te uchybienia doprowadziły do naruszenia także art. 141 § 4 powyższej ustawy,
d) art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. przez przyjęcie, że udział w postępowaniu przed Kierownikiem USC w Katowicach skarżącej E. S. w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji z [...] września 2001 r. nr USC [...] nie mógł doprowadzić do decyzji odmownej, gdy organ ten naruszył art. 7, art. 10, art. 28, art. 145 § 1 pkt 4) i art. 146 § 2 k.p.a., źle zastosował 73 ust. l prawa o asc błędnie twierdząc, że zainteresowanym jest każdy, kto może uzyskać odpis aktu stanu cywilnego zgodnie z art. 83 ust. 3 tego prawa, a ponadto nie ustalił, czy N. E. S. obywatelce niemieckiej i zamieszkałej w Niemczech jest to wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego potrzebne,
e) art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ze względu na pominięcie przez Sąd naruszenia przez Kierownika USC w Katowicach art. 156 § 1 pkt 4) i pkt 7) k.p.a., gdyż decyzje z [...] września 2001 r. i 20 listopada 2003 r. zostały skierowane do osoby, której dane osobowe jako K. S. w obecnym obrocie prawnym nie istnieją i zawierające wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa oraz zostały skierowane do osób nie będących stroną w sprawie i w związku z tym są nieważne .
Wskazując na powyższe podstawy wniesiono o:
1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, albo o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi w przypadku gdyby Sąd uznał że w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów o postępowaniu,
2) przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej według norm przepisanych. Koszty pomocy prawnej w mniejszej sprawie nie zostały opłacone w całości lub w części co niniejszym pełnomocnik skarżącej oświadcza.
Ponadto na podstawie art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. wniesiono o przeprowadzenie dowodów uzupełniających z odpisów następujących dokumentów:
1) aktu małżeństwa nr [...] zawartego przed Urzędem stanu Cywilnego w K. z [...] listopada 1989 r. wraz z księgą rodzinną,
2) wyroku rozwodowego wydanego przez Sąd Okręgowy w Katowicach z dnia [...] października 2004 r. sygn. akt [...],
3) wyroku wydanego przez Sąd Okręgowy w H. z dnia [...] kwietnia 2005 r. sygn. [...].
W uzasadnieniu podniesiono:
I. odnośnie naruszenia prawa materialnego:
1. Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął, że o wpisaniu do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia rozstrzyga się zgodnie art. 73 ust l prawa o asc na wniosek osoby zainteresowanej. Sąd ten uznał, że uprawnionym do zgłoszenia takiego wniosku jest ojciec dziecka. Z taką wykładnią art. 73 ust 1 nie można się zgodzić. Można się zgodzić że do złożenia wniosku o wpisanie zagranicznego aktu urodzenia uprawnieni są łącznie rodzice dziecka lub przynajmniej potrzebna jest zgoda drugiego rodzica. Zdaniem skarżącej zainteresowanym w rozumieniu art. 73 ust l może być osoba, której zagraniczny akt urodzenia dotyczy lub jej rodzice działający łącznie i zgodnie w celu wpisania tego zagranicznego aktu stanu cywilnego do polskich ksiąg stanu cywilnego, gdyż jest to rozstrzygnięcie o istotnych sprawach dziecka, na co potrzebna jest zgoda obojga rodziców. Ojciec dziecka działający bez zgody matki dziecka będącej przedstawicielem ustawowym dziecka, którego zagraniczny akt urodzenia dotyczy, nie może być uznany za zainteresowanego w rozumieniu omawianego przepisu, gdyż on sam nie ma w tej sprawie interesu prawnego.
2. Ponadto zdaniem skarżącej przepis art. 73 ust 1 dotyczy przede wszystkim obywateli polskich lub cudzoziemców, gdy zdarzenia rejestrowane w aktach stanu cywilnego za granicą zaszły za granicą, z tym że odnośnie cudzoziemców tylko wtedy, gdy przebywają na terenie państwa polskiego. Powyższy przepis ma być ułatwieniem dla osoby, której zagraniczny akt urodzenia dotyczy, a w przypadku cudzoziemca nie mieszkającego w Polsce jest zbędne wpisywanie zagranicznych aktów stanu cywilnego do polskich ksiąg stanu cywilnego. Małoletnia N. E. S. ur. [...].11.1994 r. w H. obywatelka niemiecka zamieszkała razem z skarżącą E. S. w Niemczech pod adresem, [...], nie ma potrzeby posiadać wpisania do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia nr [...] Urzędu Stanu Cywilnego w H..
II. odnośnie naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów o postępowaniu w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy:
1. Naruszenie prawa materialnego opisane w pkt I niniejszego uzasadnienia miało wpływ na wynik sprawy, jako że zainteresowanym we wpisaniu zagranicznego atu urodzenia małoletniego dziecka do polskich ksiąg stanu cywilnego nie może być samodzielnie działający ojciec dziecka.
2. Naruszenie art. 134 § 1 i art. 141 § 4 i art. 106 § 3 p.p.s.a. nastąpiło, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zainteresowanym w sprawie o wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia N. E. S. jest jej ojciec, ale Sąd nie wyjaśnił jaki własny interes prawny ma ojciec dziecka we wpisaniu tego aktu od polskich ksiąg stanu cywilnego zwłaszcza, że w postępowaniu przed Kierownikiem USC działał w imieniu własnym, a nie dziecka. Ojciec N. E. S. nie mógł działać samodzielnie w jej imieniu, gdyż wpisanie zagranicznego aktu urodzenia dziecka do polskich ksiąg stanu cywilnego jest rozstrzygnięciem o istotnych sprawach dziecka, na co potrzebna jest zgoda obojga rodziców. Obecnie wykonywanie władzy rodzicielskiej nad małoletnią N. E. S. należy do jej matki E. S., a ojcu przysługuje prawo do współdecydowania w istotnych sprawach dziecka stosownie do wyroku Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia [...].10.2004 r. sygn. akt [...]. Ojcu N. E. S. do wykazania ojcostwa dziecka wystarczający jest w rozumieniu art. 1138 prawa prywatnego międzynarodowego odpis zagranicznego aktu urodzenia dziecka. Z akt postępowań przed Kierownikiem USC i Wojewodą Śląskim oraz dodatkowych dowodów w postaci wyroku wydanego przez Sąd Okręgowy w H. z dnia [...] kwietnia 2005 r. sygn. [...] wynika, że N. E. S. jest obywatelką niemiecką i mieszka w Niemczech. Natomiast z wyroku rozwodowego wydanego przez Sąd Okręgowy w Katowicach z dnia [...] października 2004 r. sygn. akt [...], wynika że władzę rodzicielską nad małoletnią N. E. S. powierzono skarżącej, a z akt administracyjnych wynika, że ojciec dziecka zgodził się na wykonywanie władzy rodzicielskiej przez skarżącą już w czasie postępowania rozwodowego. Nieprzeprowadzenie dowodów z wymienionych wyroków naruszyło art. 106 § 3 p.p.s.a.
Wojewódzki Sąd Administracyjny pominął okoliczność, że N. E. S. jest obywatelką niemiecką i mieszka w Niemczech, mającą także istotne znaczenie dla sprawy, gdyż nie powinno się wobec niej stosować art. 73 ust. l prawa o asc. Z tych względów na podstawie art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. uzasadnione jest przeprowadzenie dowodu z powyższych wyroków sądowych. Sąd nie wyjaśnił także, dlaczego podniesione skardze zarzuty pozostają bez wpływu na ocenę decyzji Kierownika USC w Katowicach z [...] września 2001 r., skoro skarżąca wskazała trudności, jakie się wiążą z tym wpisaniem dla małoletniej N. E. S. i dla jej matki, szczególnie przez posiadanie dwóch źródeł pozyskiwania dokumentów urzędowych o urodzeniu dziecka. Ponadto działanie ojca N. E. S. w celu najpierw wpisania do polskich ksiąg stanu cywilnego jej zagranicznego aktu urodzenia, a potem na razie bezskuteczne działanie w celu sprostowania i uzupełnienia aktu urodzenia polegające na zmianie pisowni imion i nazwisk jest niezgodne z jej interesem prawnym i interesem prawnym skarżącej jako osoby wykonującej władzę rodzicielską.
3. Przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że udział w postępowaniu przed Kierownikiem USC w Katowicach skarżącej E. S. w postępowaniu poprzedzającym wydanie decyzji z [...] września 2001 r. nie mógł doprowadzić do decyzji odmownej jest nieuzasadnione i narusza art. art. 145 § 1 pkt 1 lit c .p.s.a., gdyż Kierownik USC naruszył art. 7, art. 10, art. 28, art. 145 § 1 pkt 4) i art. 146 § 2 k.pa. błędnie przyjmując jako zainteresowanego każdego, kto może uzyskać odpis aktu stanu cywilnego zgodnie z art. 83 ust 3 prawa o asc. Skarżąca jako matka N. E. S. jest jej przedstawicielem ustawowym, wykonującym władzę rodzicielską i powinna uczestniczyć w postępowaniu przed Kierownikiem USC w celu wykazania zbędności wpisania zagranicznego aktu urodzenia N. E. S. do polskich ksiąg stanu cywilnego. Kierownik USC nie ustalił, czy dziecku N. E. S., obywatelce niemieckiej i zamieszkałej w Niemczech jest potrzebne wpisanie zagranicznego aktu do polskich ksiąg stanu cywilnego, a to mogła wyjaśnić matka dziecka, czyli skarżąca .
4. Zdaniem skarżącej nastąpiło naruszenie w zaskarżonym wyroku także art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. ze względu na naruszenie przez Kierownika USC w Katowicach art. 156 § 1 pkt 4) i pkt 7) k.p.a., gdyż decyzje z [...] września 2001 r. [...] i [...] listopada 2003 r. nr [...] zostały skierowane do osoby, której dane osobowe jako K. S. w obecnym obrocie prawnym nie istnieją i jako zawierające wadę powodującą jej nieważność z mocy prawa oraz zostały skierowane do osób niebędących stroną w sprawie. Z tych względów decyzje te są nieważne. Według aktu małżeństwa Urzędu Stanu Cywilnego w K. z [...] listopada 1989 r. nr [...] zawierającym małżeństwo ze skarżącą jest C. A. S. i też przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu na podstawie art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. zdaniem skarżącej jest uzasadnione .
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W postępowaniu przed NSA prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego sądu (art. 183 § 1 p.p.s.a. NSA jako sąd II instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonymi przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie.
Skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, albowiem podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie nie są trafne.
W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że zarzut naruszenia art. 134 § 1 i art. 141 § 4 i art. 106 § 3 p.p.s.a. przez przyjęcie, że zainteresowanym w sprawie o wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia N. E. S. jest jej ojciec i niewyjaśnienie, jaki własny interes prawny ma ojciec dziecka we wpisaniu tego aktu od polskich ksiąg stanu cywilnego jest bezzasadny. Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym to tyle, co wskazać przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którym wnoszący pismo opiera swoje żądanie. Trafnie więc przyjął Sąd I instancji, że legitymacja ojca dziecka w rozpoznawanej sprawie wynika z art. 83 ust. 1 prawa o asc oraz, że legitymacja ta przysługuje każdemu z rodziców samodzielnie. Natomiast w p.p.s.a. nie ma przepisu, który zobowiązywałby sąd administracyjny do badania motywacji strony występującej o wpisanie do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia. Tym samym także zarzut błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 73 ust. 1 prawa o asc nie znajduje usprawiedliwienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach nie także naruszył art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a., ponieważ przeprowadzenie wnioskowanych przez skarżącą dowodów w stanie faktycznym rozpoznawanej sprawy nie było żadnych istotnych wątpliwości. Okoliczności, których istnienie próbuje wykazać skarżąca nie mają bowiem znaczenia prawnego dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy. Jak trafnie podkreślił Sąd, organ podejmując rozstrzygnięcie o wpisaniu zagranicznego aktu stanu cywilnego w decyzji wpisuje akt podlegający transkrypcji, a więc przytacza jego treść i nie może podać innej treści aktu, niż treść wynikająca wprost z dokumentu zagranicznego. Tak więc, takie okoliczności faktyczne, jak miejsce zamieszkania i obywatelstwo dziecka, którego akt podlega wpisowi, jak i relacje pomiędzy rodzicami, czy też ocena, po co dziecku jest potrzebne wpisanie zagranicznego aktu do polskich ksiąg stanu cywilnego, nie mają w tej sprawie żadnego znaczenia.
Twierdzenie, że K. S. będąc ojcem N. E. S. nie jest stroną postępowania w sprawie wpisania do polskich ksiąg stanu cywilnego zagranicznego aktu urodzenia jego córki, co spowodowało, że decyzje z [...] września 2001 r. [...] i [...] listopada 2003 r. nr [...] są dotknięte wadą wskazaną w art. 156 § 1 pkt 4) i pkt 7) k.p.a. jest całkowicie gołosłowne, bo nie znajduje potwierdzenia w istniejącym stanie faktycznym.
W konsekwencji Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem, a skoro tak, to wbrew twierdzeniu skarżącej nie uchybił normom zawartym w art.. 145 § 1 p.p.s.a.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niemającą usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI