II OSK 523/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę strony na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta utrzymała w mocy postanowienie Mazowieckiego WINB o umorzeniu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2003 r. nakazującej rozbiórkę części rozbudowy budynku i sporządzenie projektu zamiennego. WSA w Warszawie uznał, że ponowne postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji jest niedopuszczalne z powodu powagi rzeczy osądzonej, ponieważ wcześniejsza skarga M.K. na decyzję GINB odmawiającą stwierdzenia nieważności została odrzucona przez WSA z powodu uchybienia terminu. NSA uznał ten argument za niezasadny. Sąd kasacyjny podkreślił, że odrzucenie skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu nie skutkuje powstaniem powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. W związku z tym, WSA błędnie przyjął, że postępowanie o stwierdzenie nieważności było bezprzedmiotowe. NSA wskazał, że organy nadzoru budowlanego nie rozstrzygnęły merytorycznie kwestii, czy decyzja PINB z 2003 r. została wydana z rażącym naruszeniem przepisów Prawa budowlanego (art. 48-49), co stanowiło podstawę do wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że sąd niższej instancji naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWskazanie na brak powagi rzeczy osądzonej w przypadku odrzucenia skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu, co pozwala na ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd administracyjny odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu, a nie rozpoznał jej merytorycznie.
Zagadnienia prawne (4)
Czy odrzucenie skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu skutkuje powstaniem powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odrzucenie skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu nie skutkuje powstaniem powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy.
Uzasadnienie
Sąd kasacyjny wyjaśnił, że powaga rzeczy osądzonej dotyczy merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, a nie postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu uchybienia terminu. W takim przypadku nie dochodzi do oceny zgodności decyzji z prawem.
Czy postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest bezprzedmiotowe, jeśli wcześniejsza skarga na decyzję odmawiającą stwierdzenia nieważności została odrzucona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie nie jest bezprzedmiotowe, jeśli sąd administracyjny jedynie odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu, nie dokonując merytorycznej kontroli decyzji.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA błędnie uznał postępowanie za bezprzedmiotowe. Brak merytorycznego rozstrzygnięcia przez sąd oznacza, że decyzja nie uzyskała przymiotu prawomocności w zakresie zgodności z prawem, a tym samym nie wyłącza możliwości ponownego rozpoznania sprawy o stwierdzenie nieważności.
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, uznając je za bezprzedmiotowe z powodu powagi rzeczy osądzonej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nieprawidłowo umorzył postępowanie, jeśli sąd administracyjny nie dokonał merytorycznej kontroli decyzji.
Uzasadnienie
NSA uznał, że WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 105 § 1 k.p.a., ponieważ organ administracji nie rozstrzygnął merytorycznie kwestii rażącego naruszenia przepisów Prawa budowlanego, a jedynie umorzył postępowanie.
Czy organ administracji zapewnił stronie możliwość wypowiedzenia się w sprawie, gdy decyzja została wydana przed upływem terminu na złożenie wyjaśnień?
Odpowiedź sądu
Nie, organ naruszył prawo strony do wypowiedzenia się w toczącym się postępowaniu.
Uzasadnienie
Strona złożyła wyjaśnienia w wyznaczonym terminie, jednak organ wydał decyzję umarzającą postępowanie przed jego upływem, co stanowiło naruszenie prawa strony do wypowiedzenia się.
Przepisy (8)
Główne
k.p.a. art. 105 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy umorzenia postępowania administracyjnego, gdy stało się ono bezprzedmiotowe.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Określa przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej, w tym rażące naruszenie prawa.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny, w tym naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 170
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy mocy wiążącej prawomocnego orzeczenia sądu.
p.p.s.a. art. 171
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres powagi rzeczy osądzonej wyroku prawomocnego.
u.p.b. art. 51 § 1
Ustawa Prawo budowlane
Dotyczy nakazów i pozwoleń w przypadku samowolnych zmian budowlanych.
u.p.b. art. 48
Ustawa Prawo budowlane
u.p.b. art. 49
Ustawa Prawo budowlane
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odrzucenie skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu nie tworzy powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. • Postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji nie było bezprzedmiotowe, ponieważ sąd administracyjny nie dokonał merytorycznej kontroli decyzji. • Organ administracji naruszył prawo strony do wypowiedzenia się w sprawie, wydając decyzję przed upływem terminu na złożenie wyjaśnień.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia art. 170 i 171 p.p.s.a. (powaga rzeczy osądzonej) został uznany za nieuzasadniony w kontekście odrzucenia skargi. • Zarzut naruszenia art. 107 § 3 k.p.a. (uzasadnienie decyzji) został uznany za nieuzasadniony w odniesieniu do decyzji GINB.
Godne uwagi sformułowania
Odrzucenie skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu nie tworzy powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy. • Postępowanie sądowe zakończone zostało postanowieniem w przedmiocie odrzucenia skargi. • Żadne prawomocne postanowienie sądu nie ma powagi rzeczy osądzonej.
Skład orzekający
Barbara Adamiak
przewodniczący
Bożena Walentynowicz
członek
Jacek Hyla
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wskazanie na brak powagi rzeczy osądzonej w przypadku odrzucenia skargi przez sąd administracyjny z powodu uchybienia terminu, co pozwala na ponowne merytoryczne rozpoznanie sprawy o stwierdzenie nieważności decyzji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd administracyjny odrzucił skargę z powodu uchybienia terminu, a nie rozpoznał jej merytorycznie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego powagi rzeczy osądzonej i możliwości ponownego rozpoznania sprawy administracyjnej po odrzuceniu skargi przez sąd. Jest to istotne dla praktyków prawa administracyjnego.
“Czy odrzucenie skargi przez sąd zamyka drogę do stwierdzenia nieważności decyzji? NSA wyjaśnia!”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.