II OSK 497/06

II OSK 497/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-03-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Alicja Plucińska- Filipowicz /przewodniczący sprawozdawca/
Janina Kosowska
Ludwik Żukowski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 537/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-09-23
II OZ 446/06 - Postanowienie NSA z 2006-05-10
II OZ 447/06 - Postanowienie NSA z 2006-05-10
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1994 nr 89 poz 414
art. 28 ust. 2
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Alicja Plucińska - Filipowicz ( spr.) Sędziowie Janina Kosowska Ludwik Żukowski Protokolant Monika Czyżewska po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. K., W. W., D. Ś., A. Z. oraz J. W., K. G., E. Z., An. K., G. Ł., Z. W., B. S., M. K., A. L., T. Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 537/04 w sprawie ze skargi Ligi Ochrony Przyrody [...], L. S., S. S., Z. G., A. L., T. Ż., A. K., W. W., D. Ś., A. Z., J. W., K. G., E. Z., An. K., G. Ł., Z. W., B. S., M. K. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. znak [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego dotyczącego decyzji o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
II OSK 497/06 U z a s a d n i e n i e
Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 23 września 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 537/04 po rozpoznaniu skargi na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2004 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego od decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] grudnia 2003 r. dotyczącego zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na rozbudowę Terminalu nr 1 i budowę Terminalu nr 2 wraz z towarzyszącymi budynkami biurowymi i służb techniczno-eksploatacyjnych wraz z infrastrukturą techniczną na terenie Międzynarodowego Portu Lotniczego im. Fryderyka Chopina w Warszawie - oddalił skargę.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji wskazał, że w zaskarżonej decyzji stwierdzono, iż od decyzji organu pierwszej instancji stronie służy odwołanie /art. 127 ( 1 kpa/, przy czym w myśl art. 28 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. /Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016/ stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu. Nieruchomości odwołujących się osób natomiast nie znajdują się w obszarze oddziaływania obiektów budowlanych objętych pozwoleniem. Realizacja tych obiektów nie spowoduje żadnego ograniczenia praw czy też ograniczeń w użytkowaniu nieruchomości odwołujących się, którzy w związku z tym nie mają żadnego interesu prawnego w prowadzonym postępowaniu administracyjnym.
Ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania wokół Portu Lotniczego Warszawa "Okęcie" na podstawie odrębnych przepisów nie ma wpływu na niniejsze postępowanie, ograniczenia związane z tym obszarem dotyczą jednak istnienia lotniska i ruchu lotniczego a nie obiektów objętych przedmiotowym pozwoleniem na budowę. Znajdowanie się więc poszczególnych nieruchomości w obszarze ograniczonego użytkowania nie daje podstaw do uznania, że osoby mające do nich określone prawa są stronami w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę w niniejszej sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając skargę kwestionującą pogląd, że ustanowienie obszaru ograniczonego użytkowania dla Portu Lotniczego Warszawa "Okęcie" nie ma wpływu na uznanie interesu prawnego skarżących stwierdził, że zarzut ten nie jest zasadny, bowiem w sprawie nie ma znaczenia, iż osoba zainteresowana, właściciel sąsiedniej nieruchomości, uważa że ma w sprawie interes prawny, bowiem konieczne jest, jak to słusznie stwierdzono w zaskarżonej decyzji położenie nieruchomości sąsiedniej w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego objętego pozwoleniem na budowę /art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego/. Postępowanie w niniejszej sprawie dotyczy określonych ściśle obiektów budowlanych a więc Terminalu Nr 1 i Terminalu Nr 2 nie zaś rozbudowy całego Portu Lotniczego. Ocenie zatem w aspekcie art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego może podlegać tylko ewentualne oddziaływanie tych konkretnych obiektów budowlanych na tereny otaczające. W ocenie Sądu podnoszone przez skarżących okoliczności wskazują na ich interes faktyczny w sprawie a nie na zaistnienie interesu prawnego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli: A. K., W. W., D. Ś., A. Z., K. G., E. Z., An. K., G. Ł., Z. W., B. S., M. K. i A. L., reprezentowani przez adwokata A. T., zarzucając:
1/ naruszenie prawa materialnego, to jest art. 28 ust. 2 w związku z art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane /Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz. 2016/ przez błędną wykładnię i przyjęcie, że skarżącym będącym właścicielami lub użytkownikami nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania Międzynarodowego Portu Lotniczego im. Fryderyka Chopina w Warszawie nie przysługują prawa strony, pomimo, iż obiekty objęte zaskarżoną decyzją stanowią nierozerwalną część obiektu dla którego ustalono obszar ograniczonego użytkowania, w którym znajdują się nieruchomości skarżących,
2/ naruszenie przepisów postępowania, to jest art. 106 ( 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm/, zwanej dalej "ppsa" poprzez oddalenie wniosku skarżącej B. S. zgłoszonego na rozprawie w dniu 23 czerwca 2005 r. o dołączenie do akt sprawy akt rejestrowych lotniska oraz dopuszczenie dowodu uzupełniającego z tych akt na okoliczność, że rozbudowa Terminalu nr 1 i budowa Terminalu nr 2 wraz z towarzyszącymi budynkami i infrastrukturą techniczną ma bezpośredni wpływ na obszar oddziaływania lotniska, co miało istotny wpływ na wynik postępowania.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podnosi się między innymi, że Sąd I instancji "w ogóle nie ustosunkował się do zagadnienia obszaru ograniczonego użytkowania i jego stosunku do obszaru oddziaływania obiektu", nie zbadał też "co jest obiektem budowlanym w przedmiotowej sprawie oraz jaki jest związek faktyczny i prawny pomiędzy obiektem budowlanym będącym przedmiotem pozwolenia na budowę oraz portem lotniczym, wokół którego został ustanowiony obszar ograniczonego użytkowania". Sąd nie zbadał, czy obszar ograniczonego użytkowania w niniejszej sprawie może być tożsamy z obszarem oddziaływania obiektu. W ocenie skarżących "modernizowany Terminal" oraz "Terminal budowany" nie są oderwanymi budowlami, lecz są podstawowymi integralnymi częściami składowymi lotniska, wpływającymi na jego maksymalną przepustowość.
Skargę kasacyjną wniósł również T. Ż. - adwokat występujący we własnej sprawie, podnosząc zarzuty analogiczne jak pozostali skarżący.
Odpowiedź na skargi kasacyjne złożył inwestor - Przedsiębiorstwo Państwowe "Porty Lotnicze" w Warszawie wnosząc o ich oddalenie ze względu na brak usprawiedliwionych podstaw. W ocenie inwestora przedmiotem sprawy jest pozwolenie na budowę /rozbudowę/ obejmujące roboty budowlane w obrębie jednej z części całego obiektu, jakim jest port lotniczy, przy czym zasadnie w zaskarżonym wyroku potwierdzono słuszność decyzji umarzającej postępowanie odwoławcze gdyż osoby, które odwołanie wniosły, nie mają interesu prawnego w sprawie, gdyż posiadają prawo do nieruchomości położonych w takiej odległości od przedmiotowej inwestycji, iż nie będzie ona na te nieruchomości oddziaływała /nie są te nieruchomości położone w obszarze oddziaływania obiektu rozumianego jako przedmiot określonej inwestycji/. Skoro ta kwestia jest oczywista, zasadnie również Sąd I instancji nie dopuścił wnioskowanego na rozprawie dowodu, który miał wykazać tylko tyle, że przedmiotowa inwestycja jest częścią portu lotniczego jako całości, zaś ta okoliczność w sprawie nie jest sporna.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła również uczestniczka postępowania L. S. podzielając zasadność zarzutów podniesionych w skargach kasacyjnych.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skargi kasacyjne nie zostały oparte na usprawiedliwionych podstawach.
W niniejszej sprawie podstawową kwestią jest, czy przedmiotem decyzji organu administracji publicznej pierwszej instancji było pozwolenie na budowę /rozbudowę/ obiektu budowlanego jakim jest port lotniczy, przy uwzględnieniu, że roboty budowlane przewidziane do realizacji dotyczyły określonej części tego portu lotniczego, czy też istotą sprawy administracyjnej było udzielenie pozwolenia na budowę /rozbudowę/ wskazanych w nim wyodrębnionych obiektów /Terminali, budynków towarzyszących itd./, wprawdzie zlokalizowanych na terenie portu lotniczego, jednakże stanowiące w rozumieniu przepisów ustawy - Prawo budowlane, samodzielne obiekty budowlane. Kwestia ta wiąże się z występującą na gruncie Prawa budowlanego problematyką budowy "obiektu w obiekcie". Ma ona podstawowe znaczenie, bowiem wiąże się ściśle z dokonywaniem ustalenia, czy podmioty mające prawo własności lub użytkowania wieczystego do nieruchomości znajdujących się na danym terenie, pozostają w obszarze oddziaływania obiektu budowlanego. Powstaje pytanie, czy rację mają w niniejszej sprawie skarżący, że wystarczające jest dla uznania ich za stronę postępowania posiadanie nieruchomości w obszarze oddziaływania portu lotniczego jako całości ze względu na utworzenie na ich nieruchomościach obszaru ograniczonego użytkowania, czy też aby skarżącym przydać przymiot strony konieczne jest stwierdzenie, że mają prawo do nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektów objętych postępowaniem budowlanym, a pozostawanie w obszarze ograniczonego użytkowania ze względu na bliskość portu lotniczego pozostaje dla ich statusu materialnoprawnego bez znaczenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wydając zaskarżony wyrok uznał za właściwe rozstrzygnięcie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiające przyznania prawa strony wnoszącym skargę kasacyjną i z tej przyczyny umarzające postępowanie odwoławcze /art. 138 ( 1 pkt 3 kpa/ z tego względu, że nieruchomości skarżących nie znajdują się w obszarze oddziaływania skonkretyzowanych obiektów budowlanych objętych decyzją organu architektoniczno-budowlanego, stanowiących w istocie "obiekty w obiekcie", a więc przewidzianych do realizacji w ramach portu lotniczego, jako samodzielne obiekty budowlane pomimo, że jednocześnie są one częścią tego portu lotniczego i faktycznie służą jego prawidłowemu funkcjonowaniu. Przyjmując taką koncepcję Sąd I instancji uznał za zbędne dopuszczenie na podstawie art. 106 ( 3 ppsa dowodu z dokumentacji wskazującej, że projektowane obiekty są częścią składową portu lotniczego. Z tym stanowiskiem w pełni zgadza się orzekający w niniejszej sprawie skład Naczelnego Sądu Administracyjnego. Realizacja obiektów objętych kwestionowaną przez skarżących decyzją o pozwoleniu na budowę /rozbudowę/ niewątpliwie nie będzie miała bezpośredniego wpływu na wykonywanie przez skarżących praw do nieruchomości. W związku z tym słuszne jest stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego akceptujące jako zgodną z prawem zaskarżoną decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 ( 1 pkt 3 kpa. Skoro nie jest w sprawie sporne, że objęte decyzją administracyjną obiekty należą do portu lotniczego jako całości, to oczywiste jest też, że Sąd I instancji nie dopuścił się naruszenia art. 106 ( 3 ppsa, gdyż zbędne było prowadzenie postępowania dowodowego uzupełniającego w zakresie niekwestionowanych okoliczności, wynikających w sposób nie budzący wątpliwości z całokształtu materiału zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym. Obszaru ograniczonego użytkowania dla terenów, na których są położone nieruchomości skarżących, ustanowionego na podstawie odrębnych przepisów w związku z istnieniem portu lotniczego jako całości, w niniejszej sprawie nie można utożsamiać z obszarem oddziaływania obiektów /art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego/, będących przedmiotem pozwolenia na budowę /rozbudowę/, bowiem te obiekty /budynki Terminali i budynki im towarzyszące/ same w sobie nie rodzą skutku w postaci ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania dla nieruchomości skarżących jak też nieruchomości te niewątpliwie ze względu na odległość od obiektów objętych pozwoleniem oraz charakter tych obiektów, znajdują się poza obszarem oddziaływania obiektów w rozumieniu art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak w sentencji wyroku z mocy art. 184 ppsa.