II OSK 49/21

Naczelny Sąd Administracyjny2023-10-11
NSAbudowlaneWysokansa
prawo budowlanerozbiórkastacja bazowatelekomunikacjapozwolenie na budowęsamowola budowlanarozbudowaNSAskarga kasacyjna

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki telekomunikacyjnej, uznając, że montaż dodatkowych anten na stacji bazowej, zwiększający moc promieniowania, stanowił rozbudowę obiektu budowlanego, a nie roboty zwolnione z pozwolenia.

Spółka telekomunikacyjna zaskarżyła wyrok WSA, który oddalił jej sprzeciw od decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części stacji bazowej. Skarżąca argumentowała, że montaż anten nie był rozbudową, lecz robotami zwolnionymi z pozwolenia. NSA oddalił skargę kasacyjną, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym zwiększenie mocy promieniowania EIRP stanowi rozbudowę obiektu budowlanego, a nie roboty budowlane zwolnione z pozwolenia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki telekomunikacyjnej od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił sprzeciw spółki od decyzji nakazującej rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części stacji bazowej telefonii komórkowej. Spółka zarzucała naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że montaż anten nie stanowił rozbudowy, a jedynie roboty budowlane zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem, zwiększenie mocy promieniowania EIRP anten radiokomunikacyjnych na stacji bazowej, skutkujące zmianą jej charakterystycznych parametrów, stanowi rozbudowę obiektu budowlanego, a nie roboty budowlane zwolnione z pozwolenia. Sąd wskazał również na prawidłowe zastosowanie przez WSA art. 64e p.p.s.a., który ogranicza zakres kontroli w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, montaż dodatkowych anten na stacji bazowej, zwiększający moc promieniowania EIRP, stanowi rozbudowę obiektu budowlanego, a nie roboty budowlane zwolnione z pozwolenia.

Uzasadnienie

NSA powołał się na wcześniejsze orzecznictwo, zgodnie z którym zmiana charakterystycznych parametrów obiektu, takich jak moc EIRP, kwalifikuje roboty jako rozbudowę, a nie przebudowę lub montaż zwolniony z pozwolenia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (37)

Główne

k.p.a. art. 138 § 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 48 § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 3 § 6

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 29 § 2 pkt 15

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 30 § 1 pkt 3 lit. b

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.w.r.u.s.t. art. 46 § 1, 1a i 2

Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych

p.p.s.a. art. 64e

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 6

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7a

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105 § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 126

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 15

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.b. art. 49 § 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 49 § 1-2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 59f § 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

p.b. art. 34 § 3a

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

u.w.r.u.s.t. art. 122a

Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych

u.w.r.u.s.t. art. 152

Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych

p.o.ś. art. 152

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

p.o.ś. art. 122a

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 151a § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151a § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 156 § 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zwiększenie mocy promieniowania EIRP anten radiokomunikacyjnych na stacji bazowej stanowi rozbudowę obiektu budowlanego, a nie roboty budowlane zwolnione z pozwolenia. Zakres kontroli Sądu I instancji w przypadku sprzeciwu od decyzji kasacyjnej organu odwoławczego jest ograniczony do oceny formalnych przesłanek wydania takiej decyzji (art. 64e p.p.s.a.). Wcześniejsze prawomocne orzecznictwo NSA w podobnej sprawie wiąże strony postępowania.

Odrzucone argumenty

Montaż anten na stacji bazowej nie stanowił rozbudowy, lecz roboty budowlane zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Organ I instancji powinien był umorzyć postępowanie w sprawie legalizacji, gdyż nie doszło do samowoli budowlanej. Naruszenie przepisów k.p.a. dotyczących badania materiału dowodowego, w tym brak sprzeciwu organu ochrony środowiska i bezpodstawne uznanie, że doszło do rozbudowy. Naruszenie art. 2 i 7 Konstytucji RP poprzez działanie organów niezgodne z prawem i niebudzące zaufania.

Godne uwagi sformułowania

jeżeli zamontowanie na wieży dodatkowych anten nie skutkowałoby zmianą charakterystycznych parametrów użytkowych stacji bazowej telefonii komórkowej, to działanie takie spełniałoby wymogi zakwalifikowania go jako przebudowy obiektu budowlanego, zaś w przypadku zmiany tychże charakterystycznych parametrów musiałoby być kwalifikowane jako jej rozbudowa za charakterystyczne parametry tego rodzaju obiektu Naczelny Sąd Administracyjne uznał moc EIRP zamontowanych na nim anten radiokomunikacyjnych Sąd administracyjny w tym postępowaniu nie rozstrzyga o prawach lub obowiązkach stron, a jedynie dokonuje oceny spełnienia w sprawie formalnych warunków wydania decyzji kasacyjnej.

Skład orzekający

Tomasz Bąkowski

przewodniczący

Paweł Miładowski

sędzia

Grzegorz Antas

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia rozbudowy obiektu budowlanego w kontekście montażu urządzeń telekomunikacyjnych oraz zakres kontroli sądu w sprawach dotyczących decyzji kasacyjnych organów administracji."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji montażu anten na stacji bazowej telefonii komórkowej i może wymagać adaptacji do innych typów obiektów budowlanych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów prawa budowlanego w kontekście rozwoju infrastruktury telekomunikacyjnej, co jest tematem aktualnym i istotnym dla branży.

Czy montaż anten na wieży telekomunikacyjnej to rozbudowa? NSA wyjaśnia.

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 49/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-11
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Antas /sprawozdawca/
Paweł Miładowski
Tomasz Bąkowski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1036/18 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2020-01-08
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77 § 1, art. 80, art. 105 § 1, art. 126
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 1332
art. 3 pkt 6, art. 29 ust. 2 pkt 15,  art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b, art 48 ust. 3,
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - tekst jedn.
Dz.U. 2017 poz 2062
art. 46 ust. 1, 1a i 2
Ustawa z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych - tekst jedn.
Dz.U. 2018 poz 799
art. 122a, art. 152
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Tomasz Bąkowski Sędziowie Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) Protokolant asystent sędziego Paweł Chyliński po rozpoznaniu w dniu 11 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 8 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Rz 1036/18 w sprawie ze sprzeciwu [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2018 r., nr OA.7721.7.7.2018 w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. prostuje oczywistą omyłkę w sentencji zaskarżonego wyroku w ten sposób, że w miejsce sformułowania "skargę oddala" wpisuje "sprzeciw oddala"; 2. oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie wyrokiem z 8 stycznia 2020 r., II SA/Rz 1036/18, sprostowanym postanowieniem z 23 kwietnia 2020 r., oddalił sprzeciw [...] sp. z o.o. z siedzibą w W. od decyzji Podkarpackiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PWINB) z 6 sierpnia 2018 r., nr OA.7721.7.7.2018, którą wskazany organ, działając na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.), dalej: k.p.a., uchylił decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] (dalej: PINB) z 7 czerwca 2018 r., znak PINB.5160.3.4.2016 nakazującą skarżącej na podstawie art. 48 ust. 1 w zw. z art. 49 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm.), dalej: p.b., rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części stacji bazowej telefonii komórkowej zlokalizowanej na działce nr ew. [...] w I. poprzez demontaż trzech anten przymocowanych do konstrukcji wieży na wysokości 35,25 m o azymutach 90, 230 i 320 st. (o wymiarach: dł. - 250 cm, szer. - 60 cm, grub. - 15 cm) oraz trzech modułów radiowych zamontowanych poniżej anten na wysokości ok. 34 m (o wymiarach: 45 x 45 x 12 cm) i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
[...] sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając mu naruszenie:
I. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jak również w związku z art. 6, art. 7, art. 7a, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 126 w zw. z art. 105 § 1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi zamiast jej uwzględnienie w wyniku:
a) niedostrzeżenia niezastosowania przez organy obu instancji art. 105 § 1 k.p.a., pomimo że w związku z wykazaniem przez skarżącą kasacyjnie, iż "nielegalna rozbudowa" przedmiotowej stacji bazowej nie miała miejsca, w pełni zasadne i konieczne byłoby umorzenie postępowania w sprawie przez organ I instancji;
b) niedostrzeżenia naruszenia przez organy obu instancji art. 7, art. 7a § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. i w rezultacie utrzymanie w mocy decyzji organu II instancji m.in. w wyniku nienależytego zbadania materiału zgromadzonego w niniejszym postępowaniu, a w szczególności: (i) uznania, że organ I instancji powinien dalej prowadzić postępowanie, pomimo iż zasadność wszczęcia procedury legalizacyjnej nie jest jeszcze prawomocnie osądzona, jako że jest przedmiotem skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie w sprawie prowadzonej pod sygn. akt II SA/Rz 134/19; (ii) pominięcia przy ocenie materiału dowodowego braku sprzeciwu właściwego organu ochrony środowiska wobec dokonanego przez skarżącą kasacyjnie zgłoszenia emisji i bezpodstawne uznanie, że nie dokonano weryfikacji wpływu montażu urządzeń dokonanych przez skarżącą składających się na przedmiotową stację bazową na środowisko; (iii) bezpodstawnego uznania, że w wyniku montażu przez skarżącą kasacyjnie urządzeń radiokomunikacyjnych i antenowych konstrukcji wsporczych na istniejącym obiekcie doszło do jego rozbudowy, podczas gdy dokonano jedynie montażu urządzeń radiokomunikacyjnych, co jest zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz zgłoszenia; (iv) rozstrzygnięcia wątpliwości odnośnie do możliwości skorzystania przez skarżącą kasacyjnie z trybu przewidzianego w art. 29 ust. 2 pkt 15 p.b. w sposób ewidentny na niekorzyść skarżącej i w rezultacie nałożenie na nią obowiązków, które przy właściwym zastosowaniu art. 7a § 1 k.p.a. okazałyby się bezprzedmiotowe - a w rezultacie dojście przez Sąd I instancji do błędnego przekonania, że dokonana została przebudowa lub rozbudowa obiektu budowlanego w rozumieniu art. 3 pkt 6 lub 7a p.b., nie zaś zainstalowanie na nim urządzeń, w tym antenowych konstrukcji wsporczych oraz instalacji radiokomunikacyjnych w oparciu o przepis art. 29 ust. 2 pkt 15 p.b., co zasadnym czyni zarzut, iż wyrok Sądu I instancji wydany został po nienależytym zbadaniu materiału zgromadzonego w postępowaniu administracyjnym, a jednocześnie czyni zasadnym zarzut naruszenia zasady zaufania uczestników postępowania do organów władzy publicznej;
c) niedostrzeżenia naruszenia art. 107 § 3 oraz art. 11 k.p.a. polegającego na zaniechaniu wyczerpującego wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, z jakich konkretnie przyczyn uznano dokonany przez skarżącą kasacyjnie montaż urządzeń radiokomunikacyjnych na istniejącym obiekcie za jego rozbudowę, jak również dlaczego odmówiono zastosowania art. 34 ust. 3a p.b., pomimo że kontrolowane roboty mieszczą się w zakresie tam wskazanym, nie zmieniają sposobu zagospodarowania terenu ani nie wymagają ustalania warunków zabudowy, a więc żądanie przedkładania projektu zagospodarowania terenu na aktualnej mapie jest bezzasadne;
d) niedostrzeżenia naruszenia przez organy obu instancji art. 2 i art. 7 Konstytucji RP w związku z art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. polegającego na niedziałaniu przez nie w postępowaniu w granicach i na podstawie przepisów prawa oraz nieprowadzaniu postępowania w taki sposób, by budziło to zaufanie jego uczestników do organów władzy publicznej, w szczególności poprzez nakazywanie sprawdzania zgodności inwestycji z porządkiem planistycznym w sytuacji, w której wobec konieczności interpretacji postanowień obowiązującego planu miejscowego, tj. uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w I. z dnia 13 lutego 2006 r. w sprawie uchwalenia Miejscowego Planu Zagospodarowania Przestrzennego Miasta [...] (Dz. Urz. Woj. Podkarp. z [...] r. poz. [...]), dalej: m.p.z.p., w zgodzie z ustawą z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych (Dz. U. z 2017 r. poz. 2062 ze zm.), dalej: u.w.r.u.s.t., nie ma możliwości wystąpienia sprzeczności przedmiotowej inwestycji z m.p.z.p.
II. naruszenie prawa materialnego, tj.:
1) art. 48 ust. 3 p.b. poprzez zaakceptowanie wdrożenia procedury legalizacyjnej w stosunku do robót budowlanych niestanowiących samowoli budowlanej;
2) art. 29 ust. 2 pkt 15 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b p.b. poprzez uznanie, że instalacja urządzeń na istniejącym obiekcie budowlanym o wysokości nie przekraczającej 3 m na obiektach budowlanych wymaga uzyskania pozwolenia na budowę, podczas gdy nie wymaga nawet dokonania zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych;
3) art. 3 pkt 6 p.b. poprzez bezpodstawne uznanie, że skarżąca kasacyjnie dokonała rozbudowy obiektu budowlanego, nie zaś robót przewidzianych w art. 29 ust. 2 pkt 15 p.b.;
4) art. 46 ust. 1, 1a i 2 u.w.r.u.s.t. w związku z postanowieniami § 10 m.p.z.p. poprzez niewłaściwe uznanie, że w każdym przypadku dokonywania kontroli stacji bazowej, na którą składają się urządzenia odpowiadające wskazanym w art. 29 ust. 2 pkt 15 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 oraz pkt 3 lit. b p.b., konieczne jest ustalenie przez organ nadzoru budowlanego wpływu tychże na porządek planistyczny, co w świetle postanowień ww. przepisów i okoliczności faktycznych sprawy jest bezprzedmiotowe, jako że należycie wyłożone postanowienia m.p.z.p. nie mogą stanowić przeszkody dla realizacji inwestycji wykonanej przez skarżącą kasacyjnie;
5) art. 152 w zw. z art. 122a ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2018 r. poz. 799), dalej: p.o.ś., poprzez pominięcie, że skarżąca kasacyjnie dokonała w trybie wymaganym przez ww. przepisy zgłoszenia emisji do właściwego organu ochrony środowiska i zgłoszenie to nie zostało przez ów organ zakwestionowane, a wynika z niego jednoznacznie, iż we wszystkich punktach pomiarowych nie zostały przekroczone dopuszczone prawem normy poziomów pól elektromagnetycznych - co stanowi przesłankę stwierdzenia, iż przedmiotowa stacja bazowa skarżącej kasacyjnie spełnia wymagania w zakresie przepisów dotyczących ochrony środowiska.
Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uchylenie decyzji organów obu instancji, względnie uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, a także zasądzenie na rzecz skarżącej kasacyjnie kosztów postępowania kasacyjnego.
W piśmie z 23 listopada 2020 r. skarżąca kasacyjnie oświadczyła, że w związku z podziałem skarżącej spółki przeniesione na nią zostały składniki majątkowe niezbędne do prowadzenia działalności polegającej na budowie i utrzymaniu infrastruktury telekomunikacyjnej, która obejmuje m.in. stację bazową telefonii komórkowej zlokalizowaną na działce nr ew. [...] w I., wobec czego wstąpiła z mocy prawa do postępowania w miejsce [...] sp. z o.o.
Naczelny Sąd Administracyjne zważył, co następuje:
Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta przez skarżącą kasacyjnie na uzasadnionych podstawach.
Poddaną kontroli Sądu I instancji decyzją z 6 sierpnia 2018 r. PWINB rozpatrzył odwołanie wniesione przez skarżącą, orzekając o uchyleniu zaskarżonej decyzji PINB nakazującej skarżącej rozbiórkę samowolnie rozbudowanej części stacji bazowej telefonii komórkowej i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Takie rozstrzygnięcie wynikało z uznania, że jakkolwiek względem odwołującej spółki wobec dopuszczenia się samowolnej rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej zasadnie zostały podjęte czynności w ramach postępowania legalizacyjnego, co obejmowało nałożenie na nią postanowieniem PINB z 6 kwietnia 2017 r., znak PINB.5160.3.4.2016, zmienionym postanowieniem z 6 października 2017 r., znak PINB.5160.3.4.2017, obowiązku sporządzenia i przedstawienia dokumentacji legalizacyjnej, o której mowa w art. 48 ust. 3 p.b., jak też zgodzić się należy ze stanowiskiem organu I instancji, że powyższe zobowiązanie nie zostało przez inwestora dopełnione, tym niemniej organ odwoławczy nie był uprawniony do utrzymania w mocy nakazu rozbiórki, albowiem w toku postępowania odwoławczego inwestor ostatecznie zdecydował się uzupełnić braki dokumentacji projektowej niezbędnej do legalizacji. Taka sytuacja procesowa wymuszała uchylenie decyzji wraz z przekazaniem sprawy do ponownego rozpatrzenia przez PINB, ponieważ, jak przyjął organ odwoławczy, dopełnienie przez inwestora wymagań pozwalających potwierdzić zgodność projektu zagospodarowania działki z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń, a także jego wykonanie przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane, zgodnie z art. 49 ust. 1 p.b. powinno prowadzić do ustalenia przez PINB na podstawie art. 49 ust. 1-2 w zw. z art. 59f ust. 1 p.b. wysokości opłaty legalizacyjnej, co następuje w odrębnym postępowaniu prowadzonym przez organ I instancji. Powyższe oznacza, że PWINB w toku kontroli instancyjnej decyzji z 7 czerwca 2018 r. pozbawiony był możliwości wydania rozstrzygnięcia merytorycznego prowadzącego do zatwierdzenia przedstawionego przez odwołującą projektu budowlanego, skoro warunkiem legalizacji wykonanej rozbudowy obiektu budowlanego jest obligatoryjne uiszczenie w terminie opłaty legalizacyjnej. Odmienna ocena powyższej kwestii, jak podkreślił PWINB, stanowiłaby naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania.
Sąd I instancji, rozpoznając sprzeciw skarżącej od decyzji PWINB, powyższe założenia, na których zdecydował się oprzeć organ odwoławczy, w całości podzielił, stwierdzając, że odpowiadają one prawu. Kluczowymi elementami tejże oceny było, po pierwsze, stwierdzenie, że uzupełnienie brakujących dokumentów przez skarżącą na etapie postępowania odwoławczego od decyzji PINB, mimo że nastąpiło po upływie wyznaczonego terminu, daje podstawę do kontynuowania procesu legalizacji dokonanej przez inwestora samowoli budowlanej, co pozostaje zgodne z jego interesem. Po drugie, uznanie, że przedłożone przez spółkę dokumenty stanowiły wypełnienie obowiązku wymienionego w doręczonym jej postanowieniu PINB, i po trzecie, wniosek bazujący na ustaleniu, że ponieważ określenie opłaty legalizacyjnej następuje przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i jest następstwem stwierdzenia zgodności dokumentacji w zakresie wymienionym w art. 49 ust. 1 p.b., a ponadto na postanowienie ustalające wysokość opłaty legalizacyjnej przysługuje zażalenie, wzgląd na wymóg zachowania wyrażonej w art. 15 k.p.a. zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego uzasadniał zastosowanie przez PWINB przy rozpatrywaniu odwołania od decyzji PINB z 7 czerwca 2018 r. art. 138 § 2 k.p.a. i wydanie decyzji kasacyjnej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, tak sformułowanej ocenie prawnej nie da się przypisać wadliwości, albowiem Sąd I instancji, zamieszczając ją w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie dopuścił się – wbrew odmiennemu stanowisku skarżącego kasacyjnie - naruszenia przepisów powołanych w podstawach złożonej skargi kasacyjnej. Zasadnicze znaczenie dla przyjęcia przez Naczelny Sąd Administracyjne takiego poglądu ma stwierdzenie, że skarżąca kasacyjnie, przypisując Sądowi I instancji naruszenie wymienionych w skardze kasacyjnej przepisów, nie uwzględniła prawidłowo ram prawnych, w jakich Sąd I instancji zobowiązany był poddać kontroli legalności decyzję PWINB z 6 sierpnia 2018 r. z racji jej szczególnego statusu prawnego wynikającego z nadania przez organ odwoławczy rozstrzygnięciu charakteru kasacyjnego (art. 138 § 2 k.p.a.).
Z art. 64e p.p.s.a. wynika, że rozpoznając sprzeciw od decyzji, sąd ocenia jedynie istnienie przesłanek do wydania decyzji, o której mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Oznacza to, że sąd ocenia jedynie, czy w realiach konkretnej sprawy organ odwoławczy w uzasadniony sposób skorzystał z możliwości wydania decyzji kasacyjnej, czy też bezpodstawnie uchylił się od załatwienia sprawy co do jej istoty. Powyższe wynika z faktu, że art. 64e p.p.s.a. stanowi przepis o charakterze legi speciali w stosunku do ogólnej normy art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny w tym postępowaniu nie rozstrzyga o prawach lub obowiązkach stron, a jedynie dokonuje oceny spełnienia w sprawie formalnych warunków wydania decyzji kasacyjnej. Takie zapatrywanie w odniesieniu do znaczenia normatywnego art. 64e p.p.s.a. nie budzi wątpliwości w dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym (por. wyrok z 22 lutego 2023 r., II OSK 114/23; wyrok NSA z 18 maja 2022 r., II OSK 910/22; wyrok NSA z 9 grudnia 2021 r., II OSK 2650/21; wyrok NSA z 1 lipca 2021 r., II OSK 1190/21).
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Sądu I instancji stwierdził, że dokonał kontroli decyzji PWINB według ścisłych kryteriów określonych w art. 64e p.p.s.a., niemniej powyższe ograniczenie zakresu rozpoznania sprawy zainicjowanej złożonym sprzeciwem (pismo z 23 sierpnia 20188 r., k. 3-15 akt) i towarzyszące mu prawidłowe wyjaśnienie zamieszczone w wyroku odnośnie do rozumienia dyspozycji ww. przepisu, nie znalazły jakiegokolwiek odzwierciedlenia w złożonej skardze kasacyjnej, w której skarżąca kasacyjnie spółka błędnie uznaje, iż ocena prawidłowości zaskarżonej decyzji, którą miał obowiązek przeprowadzić Sąd I instancji, powinna wyrażać się w zweryfikowaniu wszystkich ustaleń faktycznych i prawnych przyjętych w sprawie przez organy nadzoru budowlanego, albowiem ich wadliwe rozważenie skutkowało prowadzeniem w sprawie postępowania, pomimo jego bezprzedmiotowości. Podobnie nie została w postawionych Sądowi I instancji zarzutach prawidłowo uwidoczniona przez skarżącą kasacyjnie właściwa podstawa prawna orzeczenia przez Sąd I instancji o wniesionym przez skarżącą sprzeciwie od decyzji z 6 sierpnia 2018 r. W sytuacji, gdy przepis art. 151a § 1 p.p.s.a. stanowi, że sąd, uwzględniając sprzeciw od decyzji, uchyla decyzję w całości, jeżeli stwierdzi naruszenie art. 138 § 2 k.p.a., natomiast w przypadku nieuwzględnienia sprzeciwu od decyzji sąd oddala sprzeciw, co przewiduje art. 151a § 2 p.p.s.a., to za w całości błędne trzeba uznać przytaczanie w zarzutach kasacyjnych jako naruszonego przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 151 p.p.s.a., kształtującego kompetencje orzecznicze sądu administracyjnego w przypadku rozpoznania skargi, która przysługuje stronie skarżącej decyzję administracyjną, jeżeli nie pozostaje ona aktem, o którym mowa w art. 138 § 2 k.p.a. Ustawowe podstawy kasacyjne wymagają od skarżącego kasacyjnie dokonania ich konkretyzacji przez sformułowanie zarzutów kasacyjnych cechujących się wymaganą adekwatnością w stosunku do stanu faktycznego i prawnego sprawy, albowiem stanowiąc kluczowy element środka zaskarżenia przesądzają o jego procesowej skuteczności. Naczelny Sąd Administracyjny nie może samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
W kontekście sformułowanej przez skarżącą kasacyjnie argumentacji prawnej, której wyrazem jest zamieszenie w skardze kasacyjnej zarzutów kwestionujących dopuszczalność wdrożenia względem skarżącej procedury legalizacyjnej w stosunku do wykonanych w lipcu 2013 r. robót budowlanych, co obejmuje w szczególności uznanie, że nie można przypisać stronie samowoli budowlanej, albowiem wykonane prace miały nie stanowić rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej zlokalizowanej na działce nr ew. [...] w I., wymaga zauważenia, że stoi ona w sprzeczności z oceną prawną wyrażoną w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 9 października 2019 r., II OSK 2801/17. Wyrokiem tym Naczelny Sąd Administracyjne oddalił skargę kasacyjną skarżącej od przytoczonego przez stronę w skardze kasacyjnej wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 21 czerwca 2017 r., II SA/Rz 261/17, który to wyrok w dacie sporządzania środka odwoławczego pozostawał nieprawomocny, a w którym poddana prawnej ocenie została kwestia tego, czy zachodziły w sprawie warunki do umorzenia postępowania w sprawie legalności zamontowania przez skarżącą urządzeń radiokomunikacyjnych na spornej stacji bazowej telefonii komórkowej.
W wyroku tym Naczelny Sąd Administracyjne podzielając stanowisko o wadliwym pominięciu przez PINB weryfikacji w sprawie tego, czy nie doszło do zmiany parametrów istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej, wskazał, jakie roboty budowlane mieszczą się w zakresie zwolnienia z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę i dokonania ich zgłoszenia, które przewiduje regulacja art. 29 ust. 2 pkt 15 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b p.b. Przyjmując, że instalowanie anten na konstrukcjach wsporczych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 15 p.b. ma miejsce wówczas, gdy ich umiejscowienie na obiektach budowlanych nie stanowi rozbudowy, nadbudowy lub przebudowy tych obiektów, wyjaśnił w jaki sposób różnicować należy w przypadku stacji bazowej telefonii komórkowej roboty stanowiące jej przebudowę oraz rozbudowę. W tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjne wyjaśnił, że jeżeli zamontowanie na wieży dodatkowych anten nie skutkowałoby zmianą charakterystycznych parametrów użytkowych stacji bazowej telefonii komórkowej, to działanie takie spełniałoby wymogi zakwalifikowania go jako przebudowy obiektu budowlanego, zaś w przypadku zmiany tychże charakterystycznych parametrów musiałoby być kwalifikowane jako jej rozbudowa, przy czym za charakterystyczne parametry tego rodzaju obiektu Naczelny Sąd Administracyjne uznał moc EIRP zamontowanych na nim anten radiokomunikacyjnych.
W przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym niesporny charakter miało ustalenie potwierdzające, że skarżąca przeprowadziła "rekonfigurację urządzeń i konstrukcji wsporczych" wieży kratowej, jak przeprowadzone przez nią roboty określał przedstawiony projekt (Część opisowa. Pkt 2.5 Informacja o istniejącym obiekcie, s. 4), skutkującą montażem trzech dodatkowych anten sektorowych BSA 1054 (A4/A5/A6 na azymutach 90°, 230°, 320°), powodujących zmianę (zwiększenie) równoważnej (zastępczej) mocy promieniowania izotropowego urządzeń radiokomunikacyjnych zamontowanych na stacji bazowej (moc promieniowania EIRP każdej z anten – 6175 W, Projekt budowlany. Kwalifikacja planowanej inwestycji pod względem kwalifikacji do sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, Pkt. 2 Elementy przedsięwzięcia, s. 6), co w świetle ww. stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego w oczywisty sposób nakazywało PWINB roboty te traktować jako rozbudowę obiektu niezwolnioną z obowiązku uprzedniego uzyskania na jej wykonanie pozwolenia na budowę.
Określona w art. 170 p.p.s.a. moc wiążąca prawomocnego orzeczenia sądowego w odniesieniu tak do organu, jak i do sądu oznacza, że muszą one przyjmować, że dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w tym orzeczeniu, co powinno skutkować uwzględnieniem treści prawomocnego wyroku w wydawanych przez nie rozstrzygnięciach. Powoduje to, że w kolejnym postępowaniu, w którym pojawia się dana kwestia, nie powinna być ona w żaden sposób podważana, czego konsekwencją jest nieskuteczność przypisania Sądowi I instancji naruszenia przepisów postępowania, jak i przepisów prawa materialnego opisanych w zarzutach skargi kasacyjnej (art. 48 ust. 3 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 15 i art. 30 ust. 1 pkt 3 lit. b p.b. w zw. z art. 46 ust. 1, 1a i 2 u.w.r.u.s.t., § 10 m.p.z.p. i art. 152 w zw. z art. 122a p.o.ś., a także art. 2 i art. 7 Konstytucji RP).
Kierując się powyższymi względami, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
Stosownie do art. 156 § 1 i § 3 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny sprostował oczywistą omyłkę pisarską zawartą w sentencji wyroku, w którym Sąd I instancji omyłkowo posłużył się sformułowaniem "skargę oddala". Uwzględnić trzeba, że z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż w sprawie dotyczącej sprzeciwu od decyzji kasacyjnej PWINB z 6 sierpnia 2018 r. skarżąca zgodnie z pouczeniem złożyła pismem z 23 sierpnia 2018 r. sprzeciw, który został przez Sąd rozpoznany. Nie ulega zatem wątpliwości, że zaistniały błąd w nazwie środka prawnego, który podlegał oddaleniu, był w istocie oczywistą omyłką.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI