Orzeczenie · 2025-08-13

II OSK 482/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-08-13
NSAAdministracyjneWysokansa
zagospodarowanie przestrzenneinwestycja celu publicznegowznowienie postępowaniatermindoręczenieKodeks postępowania administracyjnegoustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymNSAskarga kasacyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną spółki R. sp. z o.o. sp. j. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę spółki na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sprawa dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania zakończonego decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Sąd I instancji uznał, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 Kpa, ponieważ skarżąca, jako użytkownik wieczysty nieruchomości sąsiedniej, została skutecznie zawiadomiona o decyzji w trybie publicznego ogłoszenia zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 49 Kpa. NSA podzielił to stanowisko, podkreślając, że fikcja prawna doręczenia w trybie art. 49 Kpa wyznacza moment, od którego należy liczyć termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia zasady bezstronności organu, wskazując, że sam fakt, iż organ gminy prowadzi postępowanie na wniosek tej samej gminy, nie stanowi automatycznej przesłanki do wyłączenia organu. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną jako niezasadną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego, w szczególności terminu do złożenia wniosku i skuteczności doręczenia w trybie publicznego ogłoszenia w sprawach o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej użytkownika wieczystego nieruchomości sąsiedniej w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego został złożony z zachowaniem miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 148 § 2 Kpa, jeśli strona została zawiadomiona o decyzji w trybie publicznego ogłoszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek został złożony z uchybieniem terminu, ponieważ termin ten należy liczyć od dnia, w którym nastąpił skutek doręczenia w trybie art. 49 Kpa, a nie od dnia faktycznego dowiedzenia się o decyzji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że w przypadku zawiadomienia w drodze publicznego ogłoszenia, fikcja prawna doręczenia wyznacza moment, od którego należy liczyć termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Brak faktycznego zapoznania się z treścią obwieszczenia obciąża stronę.

Czy strona, będąca użytkownikiem wieczystym nieruchomości sąsiedniej, została pozbawiona udziału w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego bez własnej winy, jeśli zawiadomienie nastąpiło w trybie publicznego ogłoszenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, strona nie została pozbawiona udziału w postępowaniu bez własnej winy, ponieważ tryb zawiadomienia w drodze publicznego ogłoszenia był zgodny z prawem dla takiej kategorii stron.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 53 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, dla użytkowników wieczystych nieruchomości sąsiednich przewidziano zawiadomienie w drodze publicznego ogłoszenia, co jest zgodne z art. 49 Kpa. Brak faktycznego zapoznania się z treścią obwieszczenia nie stanowi pozbawienia udziału w postępowaniu bez winy.

Czy organ gminy prowadzący postępowanie administracyjne powinien zostać wyłączony od jego prowadzenia, jeśli gmina jest jednocześnie stroną postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sam fakt, że organ gminy prowadzi postępowanie na wniosek tej samej gminy, nie stanowi automatycznej przesłanki do wyłączenia organu lub jego pracowników.

Uzasadnienie

Konieczne jest wykazanie istnienia konkretnych okoliczności mogących wywołać uzasadnione wątpliwości co do bezstronności organu. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że gmina może występować w dwojakiej roli (imperium i dominium), a sam fakt prowadzenia postępowania na rzecz własnej jednostki nie jest wystarczający do wyłączenia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R. sp. z o.o. sp. j.

Przepisy (11)

Główne

Kpa art. 148 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

Miesięczny termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania biegnie od dnia, w którym strona dowiedziała się o decyzji. W przypadku zawiadomienia w drodze publicznego ogłoszenia, datą tą jest dzień, w którym nastąpił skutek doręczenia w trybie art. 49 Kpa.

upzp art. 53 § ust. 1

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

W postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego, strony inne niż inwestor oraz właściciel/użytkownik wieczysty nieruchomości objętej inwestycją, są zawiadamiane o wszczęciu postępowania oraz o postanowieniach i decyzji kończącej postępowanie w drodze obwieszczenia, a także w sposób zwyczajowo przyjęty w danej miejscowości.

Kpa art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania, gdy strona została pozbawiona możności działania lub udziału w postępowaniu bez własnej winy.

Ppsa art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi, jeśli brak podstaw do jej uwzględnienia.

Kpa art. 24 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wyłączenia organu lub pracownika organu, gdy mogą mieć interes prawny lub pozostawać w stosunku prawnym mogącym budzić wątpliwości co do ich bezstronności.

Ppsa art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie NSA w przedmiocie oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

Kpa art. 49

Kodeks postępowania administracyjnego

Doręczenie pisma przez publiczne ogłoszenie następuje po upływie 14 dni od dnia publicznego ogłoszenia.

Ppsa art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

Kpa art. 27 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek organu do wyłączenia się z mocy prawa.

Ppsa art. 183 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.

Ppsa art. 204

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. • Wniosek o wznowienie postępowania został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu. • Skarżąca została prawidłowo zawiadomiona o decyzji w trybie publicznego ogłoszenia. • Nie zachodziły przesłanki do wyłączenia organu administracji.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 151 Ppsa w zw. z art. 53 ust. 1 upzp, w zw. z art. 10 § 1 Kpa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa poprzez nieprawidłowe uznanie, że skarżąca nie została pozbawiona bez własnej winy możliwości udziału w postępowaniu. • Naruszenie art. 141 § 4 Ppsa w zw. z art. 151 Ppsa w zw. z art. 148 § 1 i 2 Kpa poprzez poczynienie nieprawidłowych ustaleń co do niezachowania terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. • Naruszenie art. 151 Ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 3 Kpa w zw. z art. 24 § 1 pkt 4, art. 24 § 3 i art. 27 § 1 Kpa poprzez oddalenie skargi, pomimo że działania organu były podejmowane z pogwałceniem zasady bezstronności. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c Ppsa przez jego niezastosowanie.

Godne uwagi sformułowania

fikcja prawna doręczenia, o której mowa w art. 49 Kpa, wyznacza moment, od którego należy liczyć termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania • brak faktycznego zapoznania się z jego treścią przez stronę obciąża tę stronę, a nie organ • gmina w postępowaniu administracyjnym może występować w dwojakiej roli: jako organ władzy publicznej (imperium) oraz jako podmiot praw cywilnych (dominium)

Skład orzekający

Jacek Chlebny

przewodniczący

Mirosław Gdesz

sprawozdawca

Tomasz Zbrojewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego, w szczególności terminu do złożenia wniosku i skuteczności doręczenia w trybie publicznego ogłoszenia w sprawach o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej użytkownika wieczystego nieruchomości sąsiedniej w postępowaniu o ustalenie lokalizacji inwestycji celu publicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w kontekście inwestycji celu publicznego, które mogą mieć znaczenie dla wielu podmiotów. Interpretacja przepisów o doręczeniach i terminach jest kluczowa dla praktyki.

Kiedy publiczne ogłoszenie o decyzji jest skuteczne? NSA wyjaśnia termin na wznowienie postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst