II OSK 476/05

II OSK 476/05 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2005-07-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-04-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Stanisław Nowakowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Budowlane prawo
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżone postanowienie
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
Jeżeli skarżący został uznany za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę tylko dla jednego z fragmentów układu drogowego /przebudowa ulicy/ to niedopuszczenie go do udziału we wszystkich postępowaniach dotyczących realizacji tej inwestycji stanowi ograniczenie zdolności występowania przed sądem administracyjnym jako strona. Zdolność sądowa /art. 25 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ jest przymiotem właściwym każdej osobie i nie może być w żaden sposób ograniczona.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Nowakowski po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. O. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 826/04 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi Z. O. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] lipca 2004 r. Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę postanawia uchylić zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 18 stycznia 2005 r. sygn. akt II SA/Gd 826/04 odrzucił skargę Z. O. W uzasadnieniu Sąd podniósł, iż Z. O. wniósł skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] lipca 2004 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta Gdańska z dnia [...] czerwca 2004 r. nr [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą inwestorowi [A] S.A. z siedzibą w G. pozwolenia na przebudowę między innymi ulicy [...] od ulicy [...] oraz sieci kanalizacji deszczowej. Sąd uznał, że w przedmiotowej sprawie Z. O. nie miał zdolności sądowej albowiem w tej sprawie nie miał podmiotowości administracyjnoprawnej. Zdaniem Sądu ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane w art. 28 ust. 2 zawiera katalog podmiotów, które mogą być stroną w postępowaniu administracyjnym, zgodnie z którym stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę jest inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się na obszarze oddziaływania obiektu. Sąd przytoczył ocenę Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku z dniu 6 lutego 2003 r., który po zapoznaniu się z raportem oddziaływania na środowisko uzgodnił projekt budowlany [...] wskazując w uzasadnieniu, iż realizacja i eksploatacja [...] nie spowoduje istotnego negatywnego wpływu na poszczególne elementy środowiska. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny postanowieniem dnia [...] maja 2004 r. wyraził opinię, że dla inwestycji przebudowy ulicy [...] od ulicy [...] oraz sieci kanalizacji deszczowej można odstąpić od opracowania raportu oddziaływania na środowiska. Z wyrysu z mapy wynika, iż działka nr [...] należąca do Z. O. w stosunku do projektowanej inwestycji jest w odległości około 300 m, nadto z opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego wynikało, iż nie jest wymagany raport o oddziaływaniu na środowisko. W piśmie z dnia 20 maja 2004 r. Organ I instancji powiadomił Z. O., iż z analizy obszaru oddziaływania wynika, iż planowane przedsięwzięcie w żaden sposób nie ogranicza zagospodarowania terenu należącego do niego.
W skardze kasacyjnej na to postanowienie Z. O., reprezentowany przez radcę prawnego T. B., wniósł o jego uchylenie i zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania, zarzucając mu:
- naruszenie art. 25 § 1, art. 50 § 1 i 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oraz art. 45 ust. 5 Konstytucji RP, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że skarżący nie posiada zdolności sądowej,
- naruszenie art. 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez niedokonanie oceny stanowisk organów administracyjnych odnośnie okoliczności mających znaczenie dla uznania skarżącego za stronę postępowania w niniejszej sprawie,
- naruszenie 141 § 4 w zw. z art. 166 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niewyjaśnienie w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia przyczyn, dla których Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie jest stroną postępowania, co uniemożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej w tym zakresie,
- naruszenie art. 134 § 1 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez uznanie, że skarżący nie jest stroną postępowania bez uprzedniego rozważenia zarzutów skargi w zakresie konieczności uznania, że sprawa nie dotyczy odrębnego zamierzenia budowlanego od budowy [...] i jego układu drogowego.
Zdaniem skarżącego, ma on zarówno materialnoprawny (art. 28 ust. 2 prawa budowlanego), jak i formalnoprawny (art. 50 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) interes w udziale w niniejszym postępowaniu. Skarżący jest właścicielem nieruchomości - działki budowlanej, położonej w Gdańsku przy ulicy [...] (działka nr [...]), dla której Sąd Rejonowy w Gdańsku prowadzi księgę wieczystą nr KW [...]. W bezpośrednim sąsiedztwie tej działki [A] S.A. zamierza zbudować wielkopowierzchniowe centrum handlowe wraz z towarzyszącą mu infrastrukturą, w tym również przebudową istniejącego układu drogowego ulic [...] i [...]. Inwestycja ta stanowi jedno zamierzenie budowlane, które - zapewne w celu ograniczenia zainteresowanym możliwości udziału w postępowaniu - zostało sztucznie podzielone na kilka części, dla których równolegle prowadzone są postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. Potwierdza to fakt, że skarżący został uznany za stronę postępowania w sprawie o pozwolenie na budowę tylko dla jednego z fragmentów układu drogowego (przebudowa ulicy [...] od [...] do skrzyżowania z ulicą [...]).
Przedmiotowe przedsięwzięcie ma charakter inwestycji mogącej znacząco oddziaływać na środowisko, a jej realizacja może wiązać się z poważnymi konsekwencjami dla możliwości zagospodarowania działki należącej do skarżącego. Wiąże się to zwłaszcza z poziomem zanieczyszczeń, hałasu oraz natężeniem ruchu drogowego generowanego przez projektowane centrum, a .także utrudnieniami związanymi z przebiegiem procesu budowlanego. Niedopuszczenie skarżącego do udziału we wszystkich postępowaniach dotyczących realizacji inwestycji prowadzi do pozbawienia go prawa do obrony swych interesów prawnych, zagrożonych przez ewentualną realizację inwestycji w sposób niezgodny z obowiązującymi normami.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy.
Art. 25 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, iż osoba fizyczna i osoba prawna ma zdolność występowania przed Sądem administracyjnym jako strona – jest to tzw. zdolność sądowa. Przymiot ten jest więc właściwy każdej osobie i nie może być w żaden sposób ograniczony. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, iż Z. O. nie ma zdolności sądowej w niniejszej sprawie. Jest to pogląd oczywiście bezzasadny. Przyjęcie go jako podstawy dla odrzucenia skargi powoduje wadliwość postanowienia z dnia 18 stycznia 2005 r. i wskazuje na konieczność jego uchylenia i ponownego rozpoznania sprawy przez Sąd I instancji.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 185 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.