II OSK 466/22

Naczelny Sąd Administracyjny2024-11-21
NSAAdministracyjneŚredniansa
zagospodarowanie przestrzennewarunki zabudowyskład opałuochrona środowiskainstalacjabudowlarozporządzenie RMPrawo ochrony środowiskaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie żelbetowych ekranów osłaniających skład opału, uznając ją za instalację w rozumieniu przepisów ochrony środowiska.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił skargę na decyzję SKO odmawiającą ustalenia warunków zabudowy dla budowy żelbetowych ekranów osłaniających skład opału. Skarżąca kwestionowała uznanie planowanej inwestycji za instalację w rozumieniu przepisów ochrony środowiska. NSA oddalił skargę, uznając, że planowana konstrukcja, wraz z systemem zraszania, stanowi instalację, a jej rozbudowa ma na celu zwiększenie magazynowania surowców energetycznych.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez spółkę z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu. Sprawa dotyczyła odmowy ustalenia warunków zabudowy dla inwestycji polegającej na budowie żelbetowych ekranów osłaniających skład opału oraz konstrukcji nośnej dla instalacji zraszającej. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz art. 3 pkt 6 ustawy Prawo ochrony środowiska, twierdząc, że planowana inwestycja nie jest instalacją. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że planowana konstrukcja, wraz z systemem zraszania, stanowi instalację w rozumieniu przepisów, a jej realizacja ma na celu rozbudowę istniejącego składu opału i zwiększenie jego pojemności. Sąd podkreślił, że kwalifikacja prawna musi uwzględniać funkcję, jaką planowane obiekty mają pełnić, a skład opału wraz z jego elementami składowymi może stanowić budowlę i jednocześnie instalację.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, planowana inwestycja stanowi instalację w rozumieniu przepisów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kwalifikacja planowanej konstrukcji musi uwzględniać jej funkcję. Skoro ma ona pełnić funkcję osłonową dla składu opału i konstrukcji dla zraszania, a jej realizacja ma doprowadzić do zwiększenia ilości magazynowanych surowców, stanowi ona element rozbudowy składu opału i jest instalacją.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

rozporządzenie RM art. § 3 ust. 1 pkt 37

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Instalacje do naziemnego magazynowania ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, gazów łatwopalnych oraz innych kopalnych surowców energetycznych, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 22, z wyłączeniem instalacji do magazynowania paliw wykorzystywanych na potrzeby gospodarstw domowych, zbiorników na gaz płynny o łącznej pojemności nie większej niż 10 m3 oraz zbiorników na olej o łącznej pojemności nie większej niż 3 m3, a także niezwiązanych z dystrybucją instalacji do magazynowania stałych surowców energetycznych.

P.o.ś. art. art. 3 pkt 6

Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska

Przez instalację rozumie się stacjonarne urządzenie techniczne, zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu, lub budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami.

Pomocnicze

P.b.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

P.p.s.a. art. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania.

P.p.s.a. art. art. 193 zdanie drugie

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a.

P.p.s.a. art. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Planowana inwestycja stanowi instalację w rozumieniu przepisów ochrony środowiska, ze względu na jej funkcję i cel rozbudowy składu opału. Obiekt może być jednocześnie budowlą (Prawo budowlane) i instalacją (Prawo ochrony środowiska).

Odrzucone argumenty

Planowana inwestycja nie odpowiada charakterystykom instalacji przewidzianym w przepisach.

Godne uwagi sformułowania

nie można kwalifikacji planowanej konstrukcji rozpatrywać w oderwaniu od funkcji, jaką ma pełnić Kwalifikacja żelbetowych ekranów osłonowych składu opału i konstrukcji nośnej dla zraszaczy składu opału, jako instalacji, wynika zatem zarówno z wniosku, o czym była mowa, jak i z funkcji jaką planowane budowle mają pełnić. To, że skład opału i jego istniejące oraz ewentualnie przyszłe części składowe w postaci żelbetowych ekranów i konstrukcji dla zraszania stanowią budowlę w rozumieniu pojęć ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, nie oznacza, że nie stanowią instalacji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia w związku z art. 3 pkt 6 ustawy – Prawo ochrony środowiska

Skład orzekający

Leszek Kiermaszek

przewodniczący

Roman Ciąglewicz

sprawozdawca

Jan Szuma

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia instalacji w kontekście rozbudowy składu opału oraz relacji między Prawem budowlanym a Prawem ochrony środowiska."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozbudowy składu opału i budowy ekranów osłonowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów ochrony środowiska w kontekście inwestycji budowlanych, co jest istotne dla praktyków prawa budowlanego i ochrony środowiska.

Czy ekrany chroniące skład opału to instalacja? NSA wyjaśnia.

Sektor

energetyka

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 466/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-11-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-03-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Szuma
Leszek Kiermaszek /przewodniczący/
Roman Ciąglewicz /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
IV SA/Po 72/21 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-10-28
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2016 poz 71
§ 3 ust. 1 pkt 37
Rozpozradzenie Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko
Dz.U. 2021 poz 1973
art. 3 pkt 6
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędziowie: sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) sędzia del. WSA Jan Szuma Protokolant asystent sędziego Barbara Kowalska po rozpoznaniu w dniu 21 listopada 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] sp. j. z siedzibą w Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 28 października 2021 r. sygn. akt IV SA/Po 72/21 w sprawie ze skargi [...] sp. j. z siedzibą w Ś. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 12 listopada 2020 r. nr SKO-4213/192/20 w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Uzasadnienie.
Wyrokiem z dnia 28 października 2021 r., sygn. akt II SA/Po 72/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę [...] Sp. j. z siedzibą w Ś., dalej także: "skarżąca", na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu, dalej także: "SKO", z dnia 12 listopada 2020 r., nr SKO-4213/192/20, w przedmiocie odmowy ustalenia warunków zabudowy.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca. Wyrok zaskarżyła w całości. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj. naruszenie § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71), dalej także: "rozporządzenie RM", w zw. z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2021 r. poz. 1973), dalej także: "P.o.ś.", polegające na tym, iż planowaną przez skarżącego inwestycję uznano za instalację w rozumieniu wskazanych powyżej przepisów, podczas gdy planowana inwestycja nie odpowiada charakterystykom instalacji przewidzianym w przytoczonych aktach normatywnych.
Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie od organu administracji zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi kasacyjnej, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji.
W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutu wyartykułowanego w podstawie skargi kasacyjnej.
Nie jest zasadny naruszenia przepisów prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, tj. naruszenie § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz.U. z 2016 r. poz. 71) w zw. z art. 3 pkt 6 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2021 r. poz. 1973) polegającego na tym, iż planowaną przez skarżącego inwestycję uznano za instalację w rozumieniu wskazanych powyżej przepisów.
Według wniosku o ustalenie warunków zabudowy, inwestycja ma polegać na: "Budowie żelbetowych ekranów osłaniających skład opału oraz konstrukcji nośnej dla instalacji zraszającej na szczycie ekranów".
Jest zatem jasne, że inwestycja ma stanowić element składu opału. Potwierdza to opinia biegłego urbanisty z dnia 5 listopada 2020 r. Zrealizowanie inwestycji pozwoli zwiększyć ilość magazynowanych surowców o ponad 350%.
Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji, nie można kwalifikacji planowanej konstrukcji rozpatrywać w oderwaniu od funkcji, jaką ma pełnić. Skoro według zamiaru inwestora ma pełnić funkcję osłonową dla istniejącego składu opału oraz funkcję konstrukcji dla zraszania opału, a jej wykonanie ma doprowadzić do zwiększenia możliwości magazynowanych ilości opału o 350%, to ustalenie warunków zabudowy stanowi pierwszy, wstępny etap procesu inwestycyjnego mającego prowadzić do rozbudowy istniejącego składu opału.
Podkreślić warto, że sytuacja, w której określone konstrukcje budowlane mogą stanowić elementy różnych obiektów budowlanych, w zależności od ich przeznaczenia (np. mury oporowe, mury pojemników, silosów, ekrany dźwiękochłonne, czy też właśnie żelbetowe ekrany osłonowe składu opałowego), nie zapominając od dzielących je różnicach technicznych, determinuje konieczność uwzględniania ich funkcji przy kwalifikacji prawnej. Kwalifikacja żelbetowych ekranów osłonowych składu opału i konstrukcji nośnej dla zraszaczy składu opału, jako instalacji, wynika zatem zarówno z wniosku, o czym była mowa, jak i z funkcji jaką planowane budowle mają pełnić.
To, że skład opału i jego istniejące oraz ewentualnie przyszłe części składowe w postaci żelbetowych ekranów i konstrukcji dla zraszania stanowią budowlę w rozumieniu pojęć ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, nie oznacza, że nie stanowią instalacji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia w związku z art. 3 pkt 6 ustawy – Prawo ochrony środowiska (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2022 r., sygn. akt II OSK 1947/21).
W myśl § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia RM, do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się instalacje do naziemnego magazynowania ropy naftowej, produktów naftowych, substancji lub mieszanin, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 25 lutego 2011 r. o substancjach chemicznych i ich mieszaninach, niebędących produktami spożywczymi, gazów łatwopalnych oraz innych kopalnych surowców energetycznych, inne niż wymienione w § 2 ust. 1 pkt 22, z wyłączeniem instalacji do magazynowania paliw wykorzystywanych na potrzeby gospodarstw domowych, zbiorników na gaz płynny o łącznej pojemności nie większej niż 10 m3 oraz zbiorników na olej o łącznej pojemności nie większej niż 3 m3, a także niezwiązanych z dystrybucją instalacji do magazynowania stałych surowców energetycznych.
Jak z poprzedzających uwag wynika, planowane przedsięwzięcie, rozumiane jako część składu opału surowców energetycznych stanowi instalację w rozumieniu art. 3 pokt 6 P.o.ś. Zgodnie z tym przepisem, przez instalację rozumie się:
a) stacjonarne urządzenie techniczne,
b) zespół stacjonarnych urządzeń technicznych powiązanych technologicznie, do których tytułem prawnym dysponuje ten sam podmiot i położonych na terenie jednego zakładu,
c) budowle niebędące urządzeniami technicznymi ani ich zespołami.
Skład opału stanowi budowlę. Wnoszący kasację nie podważył oceny Sądu pierwszej instancji, według której, mamy do czynienia z zespołem: budowli i urządzeń technicznych, jakimi niewątpliwe są instalacje techniczne służące do zraszania opału.
Nie można zatem zaakceptować tezy kasacji o braku możliwości traktowania "całości konstrukcji z systemem zraszaczy jako instalacji".
Niezależnie od przedstawionej wyżej argumentacji zauważyć można, że z treści § 3 ust. 1 pkt 37 rozporządzenia RM wynika, że także obiekty do magazynowania paliw wykorzystywanych na potrzeby gospodarstw domowych są określane jako instalacje – z tym, że zostały wyłączone z przedsięwzięć tego rodzaju przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI