II OSK 465/06

Naczelny Sąd Administracyjny2007-03-15
NSAAdministracyjneŚredniansa
samowola budowlanarozbiórkawznowienie postępowaniaprawo budowlanekpadecyzja ostatecznanowa okolicznośćistotne znaczenieskarżący kasacyjny

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną w sprawie odmowy uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego, uznając, że decyzja z 1987 r. dotycząca użytkowania gruntów leśnych nie stanowiła nowej, istotnej okoliczności dla sprawy samowoli budowlanej.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego odmawiającą uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Strona wnioskowała o wznowienie postępowania, powołując się na decyzję z 1987 r. dotyczącą użytkowania gruntów leśnych, która miała być nową, istotną okolicznością. Organy administracji oraz WSA uznały, że decyzja ta nie ma znaczenia dla sprawy samowoli budowlanej i nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania. NSA podzielił to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Decyzja ta odmawiała uchylenia ostatecznej decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu budowlanego. Strona wnioskowała o wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., wskazując na decyzję Wydziału Rolnictwa z 1987 r. dotyczącą użytkowania gruntów leśnych, która miała być nową, istotną okolicznością istniejącą w dniu wydania pierwotnej decyzji, a nieznaną organowi. Organy administracji, w tym Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że decyzja z 1987 r. nie dotyczy prawa budowlanego i nie ma znaczenia dla sprawy samowoli budowlanej. WSA w Warszawie podzielił to stanowisko, oddalając skargę. NSA w skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 134 § 1 P.p.s.a. Skarżący twierdził, że sąd nie ustosunkował się do zarzutów naruszenia art. 7, 8 i 9 k.p.a. NSA uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną, stwierdzając, że skarżący nie zrozumieli stanu faktycznego ani prawnego sprawy. Podkreślono, że nowe okoliczności muszą być istotne dla sprawy i mieć wpływ na zmianę treści decyzji. NSA wskazał również, że wniosek o wznowienie postępowania został złożony w czasie, gdy sprawa była już zawisła przed sądem administracyjnym, co stanowiło kolejną przeszkodę proceduralną, której jednak nie podniesiono w skardze kasacyjnej. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, taka decyzja nie stanowi nowej, istotnej okoliczności dla sprawy samowoli budowlanej, ponieważ nie dotyczy przepisów Prawa budowlanego i nie może wpływać na rozstrzygnięcie w przedmiocie nakazu rozbiórki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że decyzja z 1987 r. odnosiła się do użytkowania gruntów leśnych i została wydana przez organ niewłaściwy w sprawach budowlanych. Nie rozstrzygała ona na podstawie przepisów Prawa budowlanego i nie mogła być uznana za zgodę na legalizację obiektu. W związku z tym, nie miała istotnego znaczenia dla sprawy samowoli budowlanej i nie spełniała przesłanek z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (9)

Główne

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 5

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa wznowienia postępowania, gdy ujawnią się istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA oddala skargę kasacyjną, jeśli nie ma uzasadnionych podstaw.

Pomocnicze

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odmawia uchylenia decyzji ostatecznej, jeśli nie stwierdzi podstaw do jej uchylenia.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.

k.p.a. art. 9

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ich prawa i obowiązki.

P.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami skargi.

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.

Ustawa o zagospodarowaniu lasów nie stanowiących własności Państwa

Przepisy, na podstawie których wydano decyzję z 1987 r.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja z 1987 r. dotycząca użytkowania gruntów leśnych nie stanowi nowej, istotnej okoliczności dla sprawy samowoli budowlanej. Organ administracji nie miał prawa wszcząć postępowania wznowieniowego, gdy sprawa była już zawisła przed sądem administracyjnym.

Odrzucone argumenty

Decyzja z 1987 r. stanowiła nową, istotną okoliczność uzasadniającą wznowienie postępowania. Organy administracji naruszyły zasady postępowania administracyjnego (art. 7, 8, 9 k.p.a.) poprzez podejmowanie przeciwstawnych działań w tej samej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

Nowa istotna okoliczność lub nowy istotny dowód jaki ujawnia się i zostaje przedstawiony organowi, który wydał decyzję ostateczną to klucz do oceny czy mamy w ogóle do czynienia z podstawą wznowieniową przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Nowe okoliczności i nowe dowody muszą być dla sprawy istotne, czyli muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne to jest muszą mieć wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych. Nie zachodzi w tym przypadku żaden związek między brakiem podstawy wznowieniowej przewidzianej w art. 145 § 1 k.p.a., a rzekomym naruszeniem art. 7, 8, i 9 k.p.a. Decyzja w powołaniu na którą strona domagała się wznowienia postępowania, dotyczy postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania gruntu, a nie kwestii związanych samowolą budowlaną i stąd nie uzasadniony jest stawiany zarzut, że w tej samej sprawie organy administracji z naruszeniem art. 8 k.p.a. podejmowały przeciwstawne działania.

Skład orzekający

Małgorzata Stahl

przewodniczący

Maria Czapska - Górnikiewicz

członek

Maria Rzążewska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a.) oraz znaczenia decyzji organów niewłaściwych dla rozstrzygnięcia sprawy budowlanej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie wnioskowano o wznowienie na podstawie decyzji dotyczącej innej materii prawnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje, jak ważne jest prawidłowe ustalenie podstawy prawnej i faktycznej dla wznowienia postępowania administracyjnego, a także jak organy rozgraniczają różne gałęzie prawa (budowlane vs. leśne).

Decyzja leśna nie uratuje samowoli budowlanej – NSA wyjaśnia granice wznowienia postępowania.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 465/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-03-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-04-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Stahl /przewodniczący/
Maria Czapska - Górnikiewicz
Maria Rzążewska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 855/05 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-12-19
Skarżony organ
Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 145 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Stahl, Sędziowie NSA Maria Czapska – Górnikiewicz, Maria Rzążewska /spr./, , Protokolant Elżbieta Maik, po rozpoznaniu w dniu 15 marca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 855/05 w sprawie ze skargi E. i R. S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji nakazującej rozbiórkę po wznowieniu postępowania oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku postanowieniem z dnia [...] grudnia 2004 r. wznowił postępowanie zakończone ostateczną (także prawomocną) decyzją tego organu z dnia 22 stycznia 2001 r.
Natomiast decyzją z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] na podstawie art. 151 § 1 pkt 1, art. 150 § 1 w związku z art. 145 § 1 pkt 5 kodeksu postępowania administracyjnego odmówił uchylenia decyzji ostatecznej w przedmiocie nakazu rozbiórki obiektu budowlanego.
Analizując przedmiotową sprawę w trybie wznowieniowym odnośnie spełnienia podstaw z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Pomorski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Gdańsku poddał ocenie dokumenty, które strona wskazała jako dowody w sprawie nieznane organowi, istniejące w dniu wydania decyzji.
Strona wskazała na decyzję Wydziału Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa Urzędu Wojewódzkiego w Gdańsku nr [...] z dnia 29 grudnia 1987 r. odmawiającą udzielenia zezwolenia na zmianę rodzaju użytkowania gruntów leśnych należących do M. R., położonych we wsi B., w uzasadnieniu której zawarto stwierdzenie, że powierzchnia gruntów powinna pozostać trwale utrzymana jako las przy jednoczesnym pozostawieniu istniejących domków letniskowych do czasu wyrębu drzewostanu.
Zdaniem organu decyzja z 1987 r. odnosi się do "istniejących domków", czyli obiektów powstałych na omawianym terenie (tj na działce nr 64 należącej wówczas do M. R.) - przed datą wydania decyzji z dnia 29 grudnia 1987 r. a zatem dotyczy ona m.in. obiektu letniskowego E. i R. S. powstałego w 1959 r. Decyzja ta nie może być jednak uznana jako zgoda na czasową legalizację obiektu, gdyż nie została wydana przez organ właściwy w sprawie pozwoleń na budowę. Nie rozstrzyga ona na podstawie przepisów Prawa budowlanego lecz przepisów ustawy o zagospodarowaniu lasów nie stanowiących własności Państwa z dnia 22 listopada 1973 r. (Dz. U. nr 48 poz. 283). Podnosi się, że argumenty zawarte w uzasadnieniu decyzji można traktować jedynie jako stanowisko organu do spraw rolnictwa, gospodarki żywnościowej i leśnictwa.
Organ nie dopatrzył się więc podstaw z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i stąd odmówił uchylenia decyzji.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uwzględnił odwołania, gdyż uznał, że decyzja z dnia 29 grudnia 1987 r. odmawiająca udzielenia zezwolenia na zmianę rodzaju użytkowania gruntów leśnych należących do M. R., nie ma żadnego znaczenia w sprawach z zakresu prawa budowlanego. Organ, który nie jest właściwy do rozstrzygania w sprawach wynikających z Prawa budowlanego, nie może – według GINB – decydować o czasowym pozostawieniu domków letniskowych na danym terenie.
Wskazując nadto na argumenty podniesionych w odwołaniu organ wyjaśnia, że wskazana przez skarżących decyzja Pomorskiego WINB z dnia [...] maja 2001 r., znak:[...], jak też pismo Naczelnika Gminy K. z dnia 31 lipca 1981 r., znak [...], dotyczą innego obiektu letniskowego, zlokalizowanego na działce nr 265 w B., a zatem nie mogą mieć wpływu na niniejsze postępowanie. Podkreśla się, że każda sprawa winna być rozpatrywana przez organ administracji publicznej indywidualnie, z uwagi na specyficzny i konkretny charakter każdego przypadku, w związku z czym nie można stosować w drodze analogii rozstrzygnięć zapadłych w innych sprawach.
Zaskarżonym wyrokiem Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 grudnia 2005 r. sygn. akt VII SA/Wa 855/05 oddalono skargę E. i R. S. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji podniósł, że podzielił stanowisko organów, co do uznania, że wskazana przez stronę skarżącą nowa okoliczność nie ma charakteru okoliczności istotnej dla sprawy.
Zdaniem Sądu przez nową okoliczność istotną dla sprawy należy rozumieć taką okoliczność, która mogła mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie sprawy co oznacza, że w sprawie zapadłaby decyzja co do swej istoty odmienna od rozstrzygnięcia dotychczasowego.
Sąd przyjmuje, że przy wznowieniu postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a., że warunkiem wznowienia postępowania jest w tym przypadku jedynie to, aby nowa okoliczność miała istotne znaczenie dla sprawy i istniała w dniu wydania decyzji, przy czym nie była znana organowi, który wydał decyzję.
Należy, zdaniem Sądu uznać, że fakt wydania decyzji Wydziału Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa Urzędu Wojewódzkiego w Gdańsku w dniu 29 grudnia 1987 r. mocą której odmówiono udzielenia zezwolenia na zmianę rodzaju użytkowania gruntów leśnych należących do M. R., położonych we wsi B., w uzasadnieniu której zawarto stwierdzenie, że powierzchnia gruntów powinna pozostać trwale utrzymana jako las przy jednoczesnym pozostawieniu istniejących domków letniskowych do czasu wyrębu drzewostanu nie jest nową okolicznością w sprawie samowoli budowlanej i nie jest istotna dla sprawy.
Sąd podkreśla, że E. i R. S. wystąpili z wnioskiem w dniu 20 lutego 2004 r o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej wyżej wymienioną decyzją ostateczną organu drugiej instancji z dnia 22 stycznia 2001 r. wskazując jako podstawę art.145 § 1 pkt. 5 k.p.a., bowiem twierdzili, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, podczas gdy sprawa samowoli budowlanej zawisła już przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, który wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2004 r. oddalił skargę R. S. na decyzję Pomorskiego WINB z dnia 22 stycznia 2001 r.
W skardze kasacyjnej wniesionej przez skarżącego R. S. zarzuca się wyrokowi: naruszenie art. 145 §1 pkt 5 k.p.a. oraz art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej P.p.s.a.) poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, co miało wpływ na wynik postępowania.
Wskazując na powyższy zarzut pełnomocnik wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania a nadto o zwrot kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zarzuca się w skardze kasacyjnej, że Sąd skupił się na rozważaniu, czy w sprawie wystąpiły przesłanki z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. i przyjmuje, iż takie przesłanki nie występują, jednakże w uzasadnieniu wyroku brakuje ustosunkowania do zgłoszonych przez skarżących zarzutów naruszenia przez organy administracji publicznej art. 7, 8 i 9 k.p.a. Wynika to, zdaniem skarżących z tego, że sąd nie będąc związany granicami skargi winien był dostrzec wszelkie wady decyzji. W ocenie skarżących należy ponownie wskazać, że decyzja z Wydziału Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa Urzędu Wojewódzkiego w Gdańsku nr [...] z dnia 29 grudnia 1987 r., stanowiąca podstawę wznowienia postępowania, w powiązaniu z nakazem rozbiórki domku letniskowego skarżących, świadczy o naruszeniu organów administracji publicznej a mianowicie art. 7, 8 i 9 k.p.a. Pełnomocnik skarżących wywodzi, że odmienne rozstrzygnięcie należy traktować jako naruszenie zasady zaufania określonej w art. 8 k.p.a. Wynika to z faktu. iż realizacji zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa nie sprzyja podejmowanie w tej samej sprawie przeciwstawnych działań przez organy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zarzuty skargi kasacyjnej wskazują na to, że skarżący nie zrozumieli stanu faktycznego ani prawnego sprawy. Zarówno organy administracyjne jak i sąd pierwszej instancji prawidłowo oceniły stan prawny sprawy. Nowa istotna okoliczność lub nowy istotny dowód jaki ujawnia się i zostaje przedstawiony organowi, który wydał decyzję ostateczną to klucz do oceny czy mamy w ogóle do czynienia z podstawą wznowieniową przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Trzeba podkreślić, że nowe okoliczności i nowe dowody muszą być dla sprawy istotne, czyli muszą dotyczyć przedmiotu sprawy oraz mieć znaczenie prawne to jest muszą mieć wpływ na zmianę treści decyzji w kwestiach zasadniczych Wystarczyło zatem w postępowaniu administracyjnym wyjaśnić, że nie przedstawiono żadnych istotnych w sprawie okoliczności lub dowodów by odmówić na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. uchylenia dotychczasowej decyzji, co też organ uczynił.
Nie zachodzi w tym przypadku żaden związek między brakiem podstawy wznowieniowej przewidzianej w art. 145 § 1 k.p.a., a rzekomym naruszeniem art. 7, 8, i 9 k.p.a. (na czym by miał zresztą ten związek polegać, tego pełnomocnik skarżących nie wykazał). Nie ma także w decyzji z dnia 29 grudnia 1987 r. odmiennego rozstrzygnięcia. Rozstrzygać w sprawie nakazu rozbiórki mogą bowiem wyłącznie organy nadzoru budowlanego, natomiast wyrażone w decyzji z dnia 29 grudnia 1987 r. stanowisko Wydziału Rolnictwa, Gospodarki Żywnościowej i Leśnictwa UW w Gdańsku nie stanowi żadnego rozstrzygnięcia w sprawie samowoli budowlanej gdyż nie pozostaje w związku z tą samowolą jak i nakazem dokonania rozbiórki obiektu budowlanego.
Powołanie się w skardze kasacyjnej na orzecznictwo sądu administracyjnego w zakresie art. 8 k.p.a. jest w tym przypadku całkowicie chybione, bowiem zakłada wadliwie, że chodzi o różne rozstrzygnięcia organów administracyjnych w tej samej sprawie, gdy tymczasem decyzja w powołaniu na którą strona domagała się wznowienia postępowania, dotyczy postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania gruntu, a nie kwestii związanych samowolą budowlaną i stąd nie uzasadniony jest stawiany zarzut, że w tej samej sprawie organy administracji z naruszeniem art. 8 k.p.a. podejmowały przeciwstawne działania.
Zasadnie też sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że wniosek o wznowienie postępowania nosi datę 20 lutego 2004 r. a w tym czasie sprawa zawisła już przed Naczelnym Sądem Administracyjnym Ośrodek Zamiejscowy w Gdańsku, w którym – po reformie sądownictwa administracyjnego – Wojewódzki Sąd Administracyjny w dniu 19 sierpnia 2001 r. sygn. akt II SA/Gd 710/01 oddalił skargę R. S. na decyzję WINB w Gdańsku z dnia 22 stycznia 2001 r. Znaczy to, że organ administracji w ogóle nie miał prawa wszcząć postępowania wznowieniowego. W skardze kasacyjnej jednak takiego zarzutu pełnomocnik nie postawił a Naczelny Sąd Administracyjny stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a. jest związany granicami skargi kasacyjnej.
Z tych więc względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił.