II OSK 45/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną dotyczącą odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i pozwolenia na budowę, uznając, że brak uwzględnienia przyłączy gazowego i elektroenergetycznego w projekcie był wystarczającą podstawą do odmowy, a kwestia odległości od sieci wodociągowej nie była prawnie wiążąca w tym postępowaniu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargi na decyzję Wojewody Podkarpackiego odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Głównym zarzutem było nieuzupełnienie projektu o przyłącza gazowe i elektroenergetyczne. Skarżący podnosili również kwestię braku uwzględnienia oddziaływania inwestycji na przebiegającą przez działkę magistralę wodociągową. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że brak kompletności projektu w zakresie niezbędnych przyłączy był wystarczającą podstawą do odmowy, a kwestia odległości od sieci wodociągowej nie była przedmiotem kontroli w tym postępowaniu.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Z. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Podkarpackiego odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Podstawą odmowy przez organy administracji było nieuzupełnienie przez inwestora projektu budowlanego o przyłącza elektroenergetyczne i gazowe, mimo wezwania. Skarżąca kasacyjnie zarzucała Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym wadliwe uzasadnienie i brak rozpoznania zarzutów dotyczących nieuwzględnienia infrastruktury liniowej (magistrali wodociągowej) w projekcie. Kwestionowała również wykładnię art. 35 Prawa budowlanego, sugerując, że organ powinien był wezwać do uzupełnienia projektu o wszystkie potencjalne wady, a nie tylko część z nich. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając, że uzasadnienie WSA było wystarczające i odnosiło się do podniesionych kwestii. Sąd podkreślił, że brak kompletności projektu w zakresie niezbędnych przyłączy stanowił wystarczającą podstawę do odmowy, a kwestia dopuszczalnych odległości od sieci wodociągowej nie była przedmiotem postępowania o pozwolenie na budowę, gdyż nie jest regulowana przepisami powszechnie obowiązującymi, a jedynie wytycznymi projektowymi. NSA stwierdził, że organy prawidłowo zastosowały przepisy Prawa budowlanego, a skarga kasacyjna nie zawierała usprawiedliwionych podstaw.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, brak kompletności projektu budowlanego w zakresie niezbędnych przyłączy jest wystarczającą podstawą do odmowy zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Uzasadnienie
Przepis art. 35 ust. 1 i 3 Prawa budowlanego nakłada na organ obowiązek sprawdzenia kompletności projektu budowlanego. Nieuzupełnienie projektu o wymagane przyłącza, niezbędne do funkcjonowania obiektu, skutkuje możliwością wydania decyzji odmownej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (8)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.bud. art. 35 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
p.bud. art. 35 § 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 106 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.bud. art. 20 § 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak kompletności projektu budowlanego w zakresie przyłączy elektroenergetycznego i gazowego stanowi wystarczającą podstawę do odmowy wydania pozwolenia na budowę. Kwestia dopuszczalnych odległości od sieci wodociągowej nie jest przedmiotem postępowania o pozwolenie na budowę, jeśli nie wynika z przepisów powszechnie obowiązujących.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. przez wadliwe uzasadnienie wyroku WSA. Naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. przez brak wyjścia poza granice skargi i nierozpoznanie zarzutów dotyczących infrastruktury liniowej. Błędna wykładnia art. 35 ust. 3 w zw. z ust. 1 Prawa budowlanego, polegająca na tym, że organ wezwał do uzupełnienia braków bez wskazania wszystkich wadliwości dokumentacji.
Godne uwagi sformułowania
nie jest zadaniem sądu administracyjnego ocena sporów prawnych, co do wykładni lub stosowania prawa materialnego, jeżeli sporne zagadnienia nie mają wpływu na wynik sprawy. Sąd administracyjny oceniając legalność zaskarżonych decyzji administracyjnych sankcjonuje co do zasady (...) jedynie te naruszenia prawa, które miały lub mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pozbawione podstaw jest oczekiwanie przez strony skarżące, że sąd wzruszy zaskarżoną decyzję negatywną tylko w tym celu, aby uzupełnić podstawy jej wydania o dodatkowe przesłanki rozstrzygnięcia odmownego. W aktualnym stanie prawnym powszechnie obowiązujące przepisy prawa nie regulują bezpośrednio problematyki dopuszczalnych odległości usytuowania projektowanych obiektów budowlanych od sieci wodociągowej.
Skład orzekający
Anna Żak
sprawozdawca
Roman Ciąglewicz
przewodniczący
Tomasz Zbrojewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących kompletności projektu budowlanego i zakresu kontroli organu administracji architektoniczno-budowlanej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku przyłączy i kwestii odległości od sieci wodociągowej. Nie stanowi przełomu w orzecznictwie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy rutynowej procedury administracyjnej związanej z pozwoleniem na budowę, ale zawiera ciekawe rozważania na temat zakresu kontroli sądowej i obowiązków projektanta w kontekście infrastruktury technicznej.
“Brak przyłączy w projekcie budowlanym – klucz do pozwolenia na budowę czy droga donikąd?”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 45/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-03-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Anna Żak /sprawozdawca/
Roman Ciąglewicz /przewodniczący/
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Hasła tematyczne
Nadzór budowlany
Sygn. powiązane
II SA/Rz 495/22 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2022-10-11
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 134 par. 1, art. 106 par. 3, art. 141 par. 4, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 2351
art. 35 ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Ciąglewicz, Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski, Sędzia del. NSA Anna Żak (spr.), , po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Z. F. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 11 października 2022 r., sygn. akt II SA/Rz 495/22 w sprawie ze skarg Z. F. i M. A. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z dnia 25 lutego 2022 r. nr I-III.7721.18.14.2021 w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 11 października 2022 r., sygn. II SA/Rz 495/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargi Z. F. i M. A. na decyzję Wojewody Podkarpackiego z [...] lutego 2022 r., nr [...], w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Wyrok powyższy został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Decyzją z [...] września 2021 r., znak: [...], Starosta Powiatu M., działając na podstawie art. 35 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), dalej "p.bud.", w zw. z art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw odmówił M. G. zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego wraz z urządzeniami technicznymi/instalacyjnymi, w tym m. in. wewnętrzną instalacją elektroenergetyczną (z zewnętrznym odcinkiem) i wewnętrzną instalacją gazową (z zewnętrznym odcinkiem) oraz przyłączem kanalizacyjnym/sanitarnym, a także wykonywanie robót budowlanych - prac polegających na rozbiórce dwóch budynków gospodarczych - na działkach ew. nr [...] i [...] położonych w obr. [...] w M.. W uzasadnieniu wskazał, że, postanowieniem z dnia [...] lipca 2021 r. nałożył na inwestora obowiązek usunięcia szeregu nieprawidłowości w załączonym do zatwierdzenia projekcie budowlanym, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia, pouczając, że po bezskutecznym upływie terminu zostanie wydana decyzja o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę. Organ I instancji podał, że w wyznaczonym terminie inwestor nie uzupełnił wszystkich nieprawidłowości wskazanych w w/w postanowienia tj. w zakresie wykazania w projekcie budowlanym wszystkich urządzeń technicznych (budowlanych), które są nierozerwalnie związane z obiektem budowlanym i są niezbędne do jego samodzielnego funkcjonowania zgodnie z przeznaczeniem, ponieważ zakresem opracowania nie objęto przyłącza elektroenergetycznego i przyłącza gazowego.
Po rozpoznaniu odwołań M. A., Z. F. i B. F., organ odwoławczy opisaną na wstępie decyzją z [...] lutego 2021 r. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wyjaśnił, że zasadnicze kryterium czynności organów administracji architektoniczno-budowlanej w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę wyznacza treść art. 35 ust. 1 u.p.b. w zw. z art. 25 ustawy z dnia [...] lutego 2020 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw. Wskazał, że z analizy akt sprawy wynika, że inwestor dokonał poprawek w projekcie budowlanym, w dalszym ciągu jednak nie uzupełnił projektu budowlanego o projekt przyłącza energii elektrycznej oraz gazu, które wymagane są przez przepisy p.bud. W dalszej części uzasadnienia, odnosząc się do zarzutu, że nie dołączono do dokumentacji projektowej oddziaływania na działkę nr [...] magistrali wodociągowej przebiegającej przez tę nieruchomość, organ odwoławczy wyjaśnił, że przepisy prawa powszechnie obowiązującego nie regulują kwestii usytuowania obiektu względem sieci wodociągowych. Powoływane przez odwołujących odległości sytuowania obiektów względem ww. sieci mają charakter wytycznych, które winien wziąć pod uwagę projektant na etapie opracowywania dokumentacji projektowej dla konkretnej inwestycji. Przepis art. 20 ust. 4 p.bud. stanowi, że projektant, a także sprawdzający, o którym mowa w ust. 2, do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego, zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Organ prowadzący postępowanie zmierzające do wydania decyzji o pozwoleniu na budowę bada wyłącznie, czy zostało złożone oświadczenie projektanta i sprawdzającego projekt o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej, stosownie do art. 20 ust. 4 p.bud. Stąd uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno-budowlanej są ograniczone do przypadków ściśle określonych w art. 35 ust. 1 p.bud. Tym przypadkiem nie jest zaś badanie zgodności projektu budowlanego pod kątem przyjętych rozwiązań projektowych. W dalszej części uzasadnienia organ odwoławczy wyjaśnił, że inwestor nie kwestionuje decyzji organu I instancji, a ponadto nie przejawia woli uzupełniania dokumentacji projektowej(...).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżące zarzuciły m.in., brak w dokumentacji projektowej odniesienia się do oddziaływania tej inwestycji na działkę nr [...] magistrali wodociągowej przebiegającej przez nieruchomość będącą przedmiotem inwestycji. Stwierdziły, że w przeważającej mierze zgadzają się z rozstrzygnięciem, ale zarzucają decyzji organu odwoławczego braki w postaci niedołączenia do dokumentacji projektowej oddziaływania na działkę nr [...] magistrali wodociągowej przebiegającej przez tę nieruchomość. Skoro bowiem organ I instancji nie żądał uzupełnienia dokumentacji z zakresu oddziaływania przebiegającej magistrali wodociągowej przez działkę inwestora, to można wybudować budynek w pobliżu np. 20 cm od magistrali wodociągowej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalając skargę wskazał, że istota żądań skarżących, współwłaścicielek nieruchomości nr [...], sąsiadującej z nieruchomościami inwestycyjnymi nr [...] i nr [...], zmierzała do poddania zaskarżonej decyzji organu odwoławczego weryfikacji w szerszym zakresie niż to wynika z podstaw negatywnego rozstrzygnięcia przyjętych przez organ w uzasadnieniu decyzji. Skarżące oczekiwały, że Sąd kontrolując negatywną decyzję dokona oceny zarzutów skarg, których przedmiotem jest wskazanie dodatkowych naruszeń prawa, które w ocenie skarżących również uzasadniają wydanie rozstrzygnięcia odmownego. W tej kwestii Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że nie jest zadaniem sądu administracyjnego ocena sporów prawnych, co do wykładni lub stosowania prawa materialnego, jeżeli sporne zagadnienia nie mają wpływu na wynik sprawy. Takie ujęcie kompetencji kontrolnych i orzeczniczych sądu wynika bezpośrednio z treści z art. 134 § 1 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd administracyjny oceniając legalność zaskarżonych decyzji administracyjnych sankcjonuje co do zasady (poza wyjątkami w zakresie wad wznowienia lub wad nieważności) jedynie te naruszenia prawa, które miały lub mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pozbawione podstaw jest oczekiwanie przez strony skarżące, że sąd wzruszy zaskarżoną decyzję negatywną tylko w tym celu, aby uzupełnić podstawy jej wydania o dodatkowe przesłanki rozstrzygnięcia odmownego. W ocenie Sądu pierwszej instancji, żądanie skarżących, aby organy orzekające w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę "określiły w decyzji" dopuszczalne odległości projektowanej zabudowy względem przebiegającej przez działkę nr [...] sieci wodociągowej ("magistrali" o średnicy 600 mm) nie jest prawnie dopuszczalne, tak w przypadku decyzji negatywnej, jak pozytywnej. W tym zakresie ograniczenia lokalizacyjne, co do spornej inwestycji może wprowadzać jedynie decyzja ustalająca warunki zabudowy, pod warunkiem że zostaną wskazane odpowiednie przepisy regulujące to zagadnienie. W aktualnym stanie prawnym powszechnie obowiązujące przepisy prawa nie regulują bezpośrednio problematyki dopuszczalnych odległości usytuowania projektowanych obiektów budowlanych od sieci wodociągowej. Zagadnienia te są natomiast przedmiotem branżowych wytycznych projektowych, które nie mają statusu prawa powszechnie obowiązującego. Projektant przygotowujący dokumentację budowlaną ma jednak obowiązek opracowania projektu budowlanego w sposób zgodny nie tylko z wymaganiami ustawy, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego i obowiązującymi przepisami, lecz także zasadami wiedzy technicznej (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.bud.). W razie wadliwych ustaleń i wniosków w tym zakresie (sprzecznych z prawem lub rażąco naruszających zasady wiedzy technicznej) projektant może ponosić odpowiedzialność kontraktową, zawodową lub nawet karną. Zagadnień tych nie rozstrzyga jednak sąd administracyjny w sprawie o udzielenie pozwolenia na budowę. Dalej Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja odmowna jest zgodna z prawem, ponieważ wszystkie wskazane przez kontrolowany organ przesłanki jej wydania są zasadne, a ich ustalenie było konieczną i wystarczającą podstawą negatywnego rozstrzygnięcia wniosku inwestora. Przede wszystkim prawidłowo organ odwoławczy podniósł, że wobec niewykonania przez inwestora w wyznaczonym terminie wydanego na podstawie art. 35 ust. 3 p.bud. postanowienia przez nieuzupełnienie projektu budowalnego o projekty przyłącza energii elektrycznej i gazu, które są warunkiem prawidłowego funkcjonowania i użytkowania projektowanego budynku mieszkalnego, została spełniona określona w art. 35 ust. 5 pkt 1 w zw. z art. 35 ust. 3 i w zw. z art. 35 ust. 1 pkt 3 p.bud. podstawa do wydania decyzji o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Analiza projektu zagospodarowania terenu (s. 21 i s. 26 projektu budowalnego) oraz części dotyczącej projektu przyłączy (s. 101-103 projektu budowalnego) dowodzi, że inwestor pominął przyłącza gazowe i elektryczne, ograniczając się jedynie do przyłączy wodociągowych i kanalizacyjnych, podczas gdy powinien był on je uwzględnić. Po odniesieniu się do pozostałych zarzutów skarżących, Sąd uznał, że skargi są nieuzasadnione i oddalił ja na podstawie art.151 ustawy Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi.
W skardze kasacyjnej Z. F. zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając: - naruszenie przepisów postępowania polegające na:
1) naruszeniu art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 1 p.p.s.a. przez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli, w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe uzasadnienie zaskarżonego wyroku, polegające na całkowitym braku rozpoznania i dokonania oceny prawnej podniesionego przez skarżącą w skardze zarzutów dotyczących dodatkowych naruszeń prawa związanych z brakiem uwzględnienia infrastruktury liniowej w projekcie budowlanym i uwzględnienia odpowiednich ograniczeń związanych z planowanym przedsięwzięciem budowlanym i nieskonfrontowanie ww. zarzutu ze stanowiskiem organu oraz zgromadzonym materiałem dowodowym;
2) naruszeniu art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 106 § 3 p.p.s.a. sprowadzające się do stwierdzenia, że Sąd pierwszej instancji nie będąc związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną nie wyszedł poza ich granice, mimo że w przedmiotowej sprawie powinien to uczynić, w szczególności powinien przedstawić wywód wskazujący na jakim etapie sprawy aspekt infrastruktury liniowej powinien być uwzględniany przez organy administracji i czy w tej sprawie organy prawidłowo przyjęły zakres badania przesłanek z art. 35 p.bud. i czy w ramach braków formalnych winny się znaleźć wymagania dotyczące infrastruktury liniowej;
- naruszeniu prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 3 w zw. z art. 35 ust. 1 p.bud. i przejęcie błędnej wykładni wskazującej, że skoro organ wezwał stronę do uzupełnienia braków bez wskazania wszystkich wadliwości dokumentacji, jest to działanie prawidłowe organu, chociaż intencją ustawodawcy było objęcie procedurą braków formalnych wszystkich braków, a nie tylko części z nich.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W uzasadnieniu podniesiono, że skarżąca kasacyjnie po wydaniu decyzji przez organ I instancji konsekwentnie wskazywała na brak uwzględnienia aspektu infrastruktury liniowej przy ocenie przesłanek z art. 35 ust. 1 p.bud. Organ II instancji powinien już w tym momencie zbadać czy podnoszone zarzuty były słuszne. Fakt, że decyzja organów miała charakter negatywny nie może pomijać wymagań jakie przepisy nakładają na organ w celu badania zgodności projektu budowlanego z przepisami w tym techniczno-budowlanymi. Gdyby przyjmować rozumowanie organów czy Sądu pierwszej instancji, to wystarczyłoby podawać tylko jedno uchybienie. Skoro zatem organ I instancji nie żądał uzupełnienia dokumentacji z zakresu oddziaływania przebiegającej magistrali wodociągowej przez działkę inwestora, to nie należało formułować żadnych wymagań w tym zakresie i można wybudować budynek w pobliżu takiej infrastruktury, np. około 20 cm od magistrali wodociągowej, co wydaje się paradoksem. Autor skargi kasacyjnej nie zgodził się z twierdzeniem Sądu pierwszej instancji, że obowiązek analizy w dokumentacji projektowej oddziaływania na działkę nr [...] magistrali wodociągowej przebiegającej przez tę nieruchomość nie opiera się na przepisach prawa powszechnie obowiązującego, które nie regulują kwestii usytuowania obiektu względem sieci wodociągowych, gdyż już sama norma art. 35 p.bud. odnosi się do przepisów techniczno-budowlanych, a nadto obowiązek stosowania odpowiednich wytycznych wynika z art. 20 ust. 1 pkt 1 p.bud., gdyż opracowanie projektu wymaga stosowania również i takich norm, opierających się na branżowych wytycznych projektowych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z przesłanek nieważności postępowania, wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a. Sprawa ta mogła być zatem rozpoznana przez Naczelny Sąd Administracyjny tylko w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej.
Skarga kasacyjna analizowana w opisanym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Nie są uzasadnione podnoszone w skardze kasacyjnej zarzuty procesowe. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazuje podstawowe elementy konstrukcyjne, jakie musi zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego (tj. zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie). W jego ramach nie jest więc możliwe kwestionowanie stanowiska sądu pierwszej instancji w zakresie prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani stanowiska co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. wyroki NSA z 22 czerwca 2016 r., sygn. I GSK 1821/14; z 6 marca 2019 r., sygn. II GSK 985/17; powoływane orzeczenia dostępne pod adresem: cbois.nsa.gov.pl).
W uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w sposób wyczerpujący wyjaśnił, dlaczego jego zdaniem stanowisko organów było prawidłowe. W odniesieniu do żądania skarżących, aby organy określiły w decyzji dopuszczalne odległości projektowanej zabudowy względem przebiegającej przez działkę nr [...] sieci wodociągowej wskazał, że nie jest to prawnie dopuszczalne tak w przypadku decyzji negatywnej, jak pozytywnej. Wyjaśnił, że ograniczenia lokalizacyjne, co do spornej inwestycji może wprowadzać jedynie decyzja ustalająca warunki zabudowy, a w aktualnym stanie prawnym powszechnie obowiązujące przepisy prawa nie regulują bezpośrednio problematyki dopuszczalnych odległości usytuowania projektowanych obiektów budowlanych od sieci wodociągowej. Zagadnienia te są natomiast przedmiotem branżowych wytycznych projektowych, które nie mają statusu prawa powszechnie obowiązującego. Projektant przygotowujący dokumentację budowlaną ma jednak obowiązek opracowania projektu budowlanego w sposób zgodny nie tylko z wymaganiami ustawy, ustaleniami określonymi w decyzjach administracyjnych dotyczących zamierzenia budowlanego i obowiązującymi przepisami, lecz także zasadami wiedzy technicznej. Z powyższego wynika, że wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, Sąd pierwszej instancji odniósł się do kwestii przebiegu sieci wodociągowej (magistrali wodociągowej) przez nieruchomość będącą przedmiotem inwestycji w kontekście przewidzianych prawem budowlanym wymogów projektu budowlanego. Sąd pierwszej instancji przedstawił szczegółowy opis stanu faktycznego ustalonego przez organy administracji, akceptując te ustalenia jako prawidłowe. Wyjaśnił w sposób wyczerpujący, dlaczego oddalił skargę. Przedstawiony tok rozumowania w pełni umożliwia przeprowadzenie kontroli instancyjnej dokonywanej w ramach zarzutów kasacyjnych. Podkreślić należy, że nie można mylić dostateczności uzasadnienia z siłą jego przekonywania i trafnością wskazanych w nim argumentów. Wskazać należy, że w świetle art. 184 p.p.s.a. in fine skarga kasacyjna jest bezzasadna także wówczas, gdy samo orzeczenie jest zgodne z prawem, a błędne jest jedynie jego uzasadnienie. Dotyczy to również przypadku, kiedy uzasadnienie prawidłowego orzeczenia jest błędne tylko w części (por. wyrok NSA z 10 października 2021 r., sygn. III FSK 4552/21). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zawarty w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przekaz, co do motywów rozstrzygnięcia jest jasny, co czyni zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. niezasadnym.
Na uwzględnienie nie zasługuje również zarzut naruszenia art. 134 § 1 i art. 106 § 3 p.p.s.a. w powiązaniu z art.35 p.bud. Według stanowiska judykatury treść art. 134 § 1 p.p.s.a. jest tak skonstruowana, że powołanie się w skardze kasacyjnej na jego naruszenie musi być powiązane z przepisami, których naruszenia przez organ wojewódzki sąd administracyjny nie zauważył z urzędu, choć powinien ze względu na oczywistość i wagę tych naruszeń (por. wyrok NSA z 23 maja 2017 r. sygn. II OSK 2396/15). Podnosząc zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. skarżąca kasacyjnie wskazała, że Sąd powinien przedstawić wywód wskazujący na jakim etapie sprawy aspekt infrastruktury liniowej powinien być uwzględniony przez organy administracji i czy w tej sprawie organy prawidłowo przyjęły zakres badania przesłanek z art.35 p. bud. oraz czy w ramach braków formalnych winny znaleźć się wymagania dot. infrastruktury liniowej. W pierwszej kolejności należy wskazać, że zarzut ten nie określając konkretnie o jaką jednostkę redakcyjną przepisu art.35 p.bud. chodzi jest sformułowany wadliwie. Artykuł 35 p.bud. składa się z 10 ustępów szeregu punktów i liter i prawidłowo sformułowany zarzut kasacyjny powinien wskazywać dokładnie jednostkę redakcyjną przepisu, którego naruszenie zarzuca się w skardze kasacyjnej, a czego w niniejszej sprawie nie uczyniono. W uzasadnieniu tego zarzutu kasacyjnego wyjaśniono jednak, że w sprawie nie zażądano uzupełnienia dokumentacji projektowej w zakresie oddziaływania przebiegającej przez działkę inwestora magistrali wodociągowej i Sąd powinien zwrócić uwagę czy takie zachowanie organu administracji było prawidłowe oraz czy należało poprzestać na przyjęciu, że część uchybień w dokumentacji stanowiła wystarczającą podstawę do zastosowania art.35 ust.1 w zw. z art. 35 ust.3 p.bud. Odnosząc się do oceny tego zarzutu trzeba wskazać, że zgodnie z treścią art.134 § 1 p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na gruncie tak wyrażonej zasady oficjalności, w orzecznictwie sądowadministracyjnym przyjmuje się, że zarzut naruszenia tego przepisu może być uznany za usprawiedliwiony tylko wtedy, gdyby w postępowaniu administracyjnym popełniono uchybienie na tyle istotne i oczywiste zarazem, że bez względu na treść zarzutów stawianych w skardze, powinny być one dostrzeżone i uwzględnione przez sąd administracyjny (por. wyrok NSA z 28 lutego 2012 r., II OSK 2395/10). Biorąc pod uwagę powyższe kryteria, dokonując oceny zasadności wskazanego wyżej zarzutu skargi kasacyjnej brak jest podstaw, aby przyjąć, że w rozpoznawanej sprawie zaistniała sytuacja, która mogłaby zostać zakwalifikowana, jako naruszenie wskazanego przepisu. Sąd I instancji orzekł "w granicach danej sprawy", dokonał bowiem oceny zgodności z prawem objętej skargą decyzji. Sąd przeprowadził analizę przepisów prawa mających zastosowanie w sprawie i odniósł je do stanu faktycznego, ustosunkowując się w niezbędnym zakresie do zarzutów skargi, w tym co do kwestii przebiegu na terenie działki inwestora linii wodociągowej, rozpoznając tym samym istotę sprawy. Taki stan rzeczy nie daje podstaw do skutecznego postawienia zarzutu naruszenia przepisu art. 134 § 1 p.p.s.a.
Nie jest także uzasadniony zarzut naruszenia art. 106 § 3 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania w sprawie. Sąd pierwszej instancji nie przeprowadzał w tej sprawie z urzędu żadnego uzupełniającego postępowania dowodowego z dokumentu. Sama skarżąca również w postępowaniu sądowym nie wnosiła o przeprowadzenie uzupełniającego dowodu z dokumentu, wobec powyższego Sąd pierwszej instancji nie naruszył powołanego przepisu.
Chybiony jest również zarzut naruszenia prawa materialnego, tj. art. 35 ust. 3 w zw. z ust. 1 p.bud. Zgodnie z art. 35 ust. 1 p.bud. w zw. z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Przepis art. 35 ust. 3 p.bud. stanowi zaś, że w razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
Jak wynika z akt sprawy, po dokonaniu sprawdzenia projektu budowlanego w oparciu o art.35 ust. 1 p.bud., organ pierwszej instancji na podstawie art.35 ust.3 p.bud. wezwał inwestora do usunięcia szeregu nieprawidłowości w projekcie budowlanym precyzyjnie je wskazując. W sprawie jest poza sporem okoliczność, że inwestor na wezwanie organu I instancji nie usunął nieprawidłowości w projekcie budowlanym polegających na nieobjęciu zakresem opracowania przyłącza elektroenergetycznego i przyłącza gazowego, co w konsekwencji skutkowało odmówieniem mu zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji. Zasadność tej decyzji nie została zakwestionowana przez żadną ze stron postępowania.
W tych okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy nie można uznać, że doszło do naruszenia art. 35 ust. 3 w zw. z ust. 1 p.bud. przez błędną jego wykładnię polegającą na tym, że organ wezwał stronę do "uzupełnienia braków bez wskazania wszystkich wadliwości dokumentacji" tj. nie wezwał inwestora do uzupełnienia dokumentacji projektowej także w zakresie "oddziaływania przebiegającej magistrali wodociągowej" przez jego na działkę.
Uprawnienia kontrolne organu administracji architektoniczno-budowlanej, zostało ograniczone do ściśle określonych w art. 35 ust. 1 p.bud. przypadków. W rozpoznawanej sprawie organ architektoniczno-budowlany takiej kontroli dokonał, w tym w odniesieniu do projektu zagospodarowania działki nie stwierdzając, jak wynika z postanowienia z dnia [...] lipca 2021 r. nieprawidłowości projektu budowlanego związanej z przebiegiem sieci wodociągowej. W tej sytuacji żądanie skarżącej, aby organy orzekające w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę "określiły w decyzji" dopuszczalne odległości projektowanej zabudowy względem przebiegającej przez działkę nr [...] sieci wodociągowej nie znajduje żadnego prawnego uzasadnienia, tym bardziej, że inwestorowi odmówiono zatwierdzenia projektu budowlanego dla przedmiotowej inwestycji. Skarżąca w żaden sposób też nie wykazała, na czym polegała w tym zakresie wadliwość projektu budowlanego. Można przypuszczać, że formułując powyższy zarzut kasacyjny zmierzała do uzyskania interesujących ją informacji na przyszłość. Końcowo należy dodać, że Sąd pierwszej instancji, trafnie wskazał, że w aktualnym stanie prawnym powszechnie obowiązujące przepisy prawa nie regulują bezpośrednio problematyki dopuszczalnych odległości usytuowania projektowanych obiektów budowlanych od sieci wodociągowej. Zagadnienia te są natomiast przedmiotem branżowych wytycznych projektowych. Projektant przygotowujący dokumentację budowlaną ma natomiast obowiązek uwzględnienia zasad wiedzy technicznej (art. 20 ust. 1 pkt 1 p.bud.).
W tym stanie rzeczy, ponieważ skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, należało ją oddalić na podstawie art. 184 p.p.s.a. Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 182 § 2 p.p.s.a.Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI