Orzeczenie · 2024-03-26

II OSK 435/24

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2024-03-26

NSAbudowlaneŚredniansa

rozbiórkanadzór budowlanyczynność egzekucyjnawykonanie zastępczesądy administracyjnedopuszczalność skargiszkodysąd powszechny

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej A. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, które odrzuciło jej skargę na czynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB) w przedmiocie wykonania w trybie zastępczym obowiązku rozbiórki budynku. Skarżąca podnosiła, że prace rozbiórkowe zostały przeprowadzone wadliwie, z naruszeniem przepisów, i spowodowały szkody na jej nieruchomości sąsiedniej. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę, opierając się na art. 58 § 1 pkt 1 i 6 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), wskazując, że czynność wykonania zastępczego nie jest objęta kognicją sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podzielając argumentację WSA. Sąd podkreślił, że aby akt lub czynność podlegały kontroli sądu administracyjnego, muszą spełniać określone warunki, w tym nie mogą mieć formy decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu egzekucyjnym. Czynność wykonania zastępczego rozbiórki nie jest czynnością władczą w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Sąd wskazał, że ewentualne szkody na nieruchomości skarżącej mogą być podstawą do wytoczenia powództwa przed sądem powszechnym. Podniesiono również, że skarżąca może zwrócić się do organów nadzoru budowlanego o podjęcie działań w sytuacji stwarzania przez budynek niebezpieczeństwa (art. 69 Prawa budowlanego). Sąd nie uwzględnił zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., uznając, że wskazanie dwóch podstaw odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 1 i 6 p.p.s.a.) nie wpływa na prawidłowość rozstrzygnięcia, które było zgodne z prawem.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia

Do czego można powołać

Ustalenie granic kognicji sądów administracyjnych w sprawach dotyczących czynności egzekucyjnych i wykonania zastępczego, a także rozgraniczenie spraw administracyjnych od cywilnych w kontekście szkód budowlanych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy skarżącym nie jest zobowiązany, a jedynie właściciel sąsiedniej nieruchomości, oraz gdy przedmiotem skargi jest sama czynność wykonania zastępczego, a nie decyzja merytoryczna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy czynność wykonania w trybie zastępczym obowiązku rozbiórki budynku stanowi czynność podlegającą kontroli sądu administracyjnego na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, czynność wykonania w trybie zastępczym obowiązku rozbiórki budynku nie stanowi czynności podlegającej kontroli sądu administracyjnego, ponieważ nie jest to akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., a w szczególności nie ma charakteru władczego.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny bada dopuszczalność skargi, a czynność wykonania zastępczego nie mieści się w katalogu spraw podlegających jego kognicji. Tego typu czynności nie mają charakteru władczego, a ewentualne szkody z nimi związane powinny być dochodzone przed sądem powszechnym.

Czy wadliwe technicznie wykonanie rozbiórki budynku i wynikłe z tego szkody na nieruchomości sąsiedniej podlegają kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwe technicznie wykonanie rozbiórki i wynikłe z tego szkody na nieruchomości sąsiedniej nie podlegają kognicji sądu administracyjnego, a mogą być podstawą do wytoczenia powództwa cywilnego przed sądem powszechnym.

Uzasadnienie

Skarżąca podnosiła zarzuty dotyczące technicznego wykonania rozbiórki i szkód na jej nieruchomości. Sąd wskazał, że takie kwestie, dotyczące szkód majątkowych, należą do właściwości sądów powszechnych, a nie administracyjnych.

Czy sąd administracyjny może zobowiązać organ do podjęcia czynności zabezpieczających w związku z wykonaną rozbiórką?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd administracyjny nie może zobowiązać organu do podjęcia czynności zabezpieczających w związku z wykonaną rozbiórką, ponieważ art. 69 Prawa budowlanego, dotyczący sytuacji awaryjnych, nie stanowi podstawy do wydawania takich decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że art. 69 Prawa budowlanego ma zastosowanie w sytuacjach awaryjnych i nagłych, ale nie stanowi podstawy do nakładania obowiązku zastosowania środków zabezpieczających, a skarżąca ma możliwość zwrócenia się do organu nadzoru budowlanego w tym zakresie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na czynność PINB w przedmiocie wykonania w trybie zastępczym obowiązku rozbiórki budynku.