II OSK 430/09
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że organy administracji prawidłowo wstrzymały użytkowanie suszarni zboża z powodu przekroczenia norm hałasu.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Ochrony Środowiska od wyroku WSA, który uchylił decyzję o wstrzymaniu użytkowania suszarni zboża. NSA uznał, że WSA błędnie uchylił decyzję, ponieważ organy administracji prawidłowo ustaliły przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu i miały podstawy do wstrzymania użytkowania instalacji. Sąd kasacyjny podkreślił obligatoryjny charakter przepisów dotyczących wstrzymania użytkowania w przypadku nieusunięcia naruszeń.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Głównego Inspektora Ochrony Środowiska od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję o wstrzymaniu użytkowania suszarni zboża. Sprawa wywodziła się z decyzji organów ochrony środowiska nakładających na Gospodarstwo Rolno-Handlowe "[...]" Sp. z o.o. obowiązek usunięcia naruszeń polegających na przekraczaniu dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska. Mimo upływu terminu do usunięcia naruszeń, pomiary nadal wykazywały przekroczenia, co skutkowało wydaniem decyzji wstrzymującej użytkowanie suszarni. WSA uchylił tę decyzję, uznając, że organy nie wyjaśniły sprawy wszechstronnie i szczegółowo, a przekroczenia hałasu były nieznaczne. NSA uznał skargę kasacyjną za zasadną, stwierdzając, że WSA naruszył przepisy postępowania, w tym art. 133 P.p.s.a., opierając się na oświadczeniu strony złożonym na rozprawie, które było sprzeczne z materiałem dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy (protokół kontroli wskazujący na pełny cykl pracy suszarni). Sąd kasacyjny podkreślił również, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 367 ust. 3 Prawa ochrony środowiska, który nakazuje wstrzymanie użytkowania instalacji w przypadku nieusunięcia naruszeń w wyznaczonym terminie, niezależnie od wielkości przekroczenia. W związku z tym NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji błędnie uchylił decyzję, ponieważ organy administracji prawidłowo zebrały i oceniły materiał dowodowy, a zarzuty dotyczące braku wszechstronności były gołosłowne.
Uzasadnienie
NSA uznał, że organy administracji przeprowadziły szereg kontroli i rozpraw, a strona brała czynny udział w postępowaniu. Pomiary wykazały przekroczenia hałasu, a twierdzenia o podjęciu działań zmierzających do obniżenia poziomu hałasu nie znalazły potwierdzenia. Zarzuty dotyczące sposobu przeprowadzenia kontroli i wyników pojawiły się dopiero na etapie postępowania sądowego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
u.p.o.ś. art. 367 § ust. 3
Ustawa Prawo ochrony środowiska
Nakazuje wstrzymanie użytkowania instalacji w drodze decyzji, jeżeli podmiot korzystający ze środowiska w wyznaczonym terminie nie usunie naruszenia.
Pomocnicze
u.p.o.ś. art. 367 § ust. 2
Ustawa Prawo ochrony środowiska
u.p.o.ś. art. 367 § ust. 3, 4 i 5
Ustawa Prawo ochrony środowiska
P.p.s.a. art. 145 § par. 1 pkt 1 lit. c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 133
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy.
P.p.s.a. art. 174 § pkt 1 i 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 185 § par. 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
u.i.o.ś. art. 12 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o Inspekcji Ochrony Środowiska
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy administracji prawidłowo ustaliły przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu. WSA naruszył art. 133 P.p.s.a. opierając się na oświadczeniu strony sprzecznym z aktami sprawy. WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. uchylając decyzję mimo braku istotnych naruszeń przepisów postępowania przez organy. WSA błędnie zinterpretował i zastosował art. 367 ust. 3 Prawa ochrony środowiska, uznając wielkość przekroczenia hałasu za istotną.
Odrzucone argumenty
Organy administracji nie wyjaśniły sprawy wszechstronnie i szczegółowo. Przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu były nieznaczne. Suszarnia została uruchomiona jedynie na potrzeby kontroli i wykorzystano suche ziarno. Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił błędu pomiaru i nie pomniejszył wyników. Wstrzymanie użytkowania suszarni uniemożliwi normalne funkcjonowanie gospodarstwa.
Godne uwagi sformułowania
Sąd orzeka zatem wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu wynikającego z akt sprawy. Wielkość przekroczenia dozwolonej emisji hałasu nie ma znaczenia. Argumenty takie mają charakter pozaprawny i nie mogą być brane pod uwagę przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji.
Skład orzekający
Anna Łuczaj
przewodniczący
Paweł Miładowski
członek
Wiesław Morys
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 367 ust. 3 Prawa ochrony środowiska w kontekście obowiązku wstrzymania użytkowania instalacji z powodu przekroczenia norm hałasu, a także zasady postępowania sądów administracyjnych dotyczące oceny materiału dowodowego i akt sprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekroczenia norm hałasu przez instalację przemysłową (suszarnię zboża) i zastosowania przepisów Prawa ochrony środowiska.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje konflikt między ochroną środowiska a prawem własności i funkcjonowaniem przedsiębiorstwa. Pokazuje, jak istotne jest przestrzeganie procedur administracyjnych i dowodowych, nawet w przypadku nieznacznych przekroczeń norm.
“Czy nieznaczne przekroczenie norm hałasu może zamknąć suszarnię? NSA wyjaśnia.”
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 430/09 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2010-02-25 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2009-03-10 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Łuczaj /przewodniczący/ Paweł Miładowski Wiesław Morys /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6136 Ochrona przyrody Hasła tematyczne Ochrona środowiska Sygn. powiązane IV SA/Wa 1268/08 - Wyrok WSA w Warszawie z 2008-11-28 Skarżony organ Inspektor Ochrony Środowiska Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2001 nr 62 poz 627 art. 367 ust. 2 Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 133, art. 174 pkt 1 i 2 , art. 185 par. 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj Sędzia NSA Paweł Miładowski Sędzia del. NSA Wiesław Morys /spr./ Protokolant Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Ochrony Środowiska od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 listopada 2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 1268/08 w sprawie ze skargi Gospodarstwa [...] "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w G. na decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania użytkowania suszarni zboża 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od Gospodarstwa [...] "[...]" Sp. z o.o. z siedzibą w G. na rzecz Głównego Inspektora Ochrony Środowiska kwotę 340 zł (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 28 listopada 2008 roku, w sprawie oznaczonej sygnaturą akt IV SA/Wa 1268/08 w przedmiocie wstrzymania użytkowania suszarni zboża, uwzględniając skargę Gospodarstwa Rolno-Handlowego "[...]" – spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu z dnia [...] marca 2008 r. i orzekł o wykonalności zaskarżonej decyzji. Wyrok ten wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Starosta Jaworski decyzją z dnia [...] maja 2005 r. ustalił dla wspomnianej wyżej spółki dopuszczalny poziom hałasu emitowany do środowiska dla pory dziennej w wysokości 55 dB, zaś dla pory nocnej 45 dB, określając jednocześnie termin udzielonego pozwolenia do 31 stycznia 2015 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Legnicy po rozpoznaniu odwołania A. i A. D. decyzją z dnia [...] lipca 2005r. utrzymało w mocy tę decyzję. Przeprowadzone podczas kontroli pracowników Wojewódzkiego Inspektoratu Ochrony Środowiska we Wrocławiu w dniu 15 listopada 2005 r. pomiary emisji hałasu do środowiska w porze dziennej wykazały przekroczenie wartości dopuszczalnych określonych w wyżej wymienionej decyzji. Pomiary wykonano w trzech punktach pomiarowych, w pierwszym z nich ustalono obliczony z uwzględnieniem tła akustycznego oraz czasu pracy źródeł hałasy równoważny poziom dźwięku w wysokości 77, 6 dB, co przekroczyło o 22,6 dB wartość określoną w decyzji, w drugim z punktów poziom hałasu wynosił 72,8 dB, co stanowiło przekroczenie o 17,8 dB, w trzecim zaś poziom ten wynosił 69,6 dB, przekraczając wartość dozwoloną o 14,6 dB. Wobec powyższego Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu we wszczętym w dniu 1 grudnia 2005 r. postępowaniu decyzją z dnia [...] grudnia 2005 r., na podstawie m.in. art. 367 ust. 2 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz. U. Nr 62, poz. 627 ze zm.), ustalił termin usunięcia naruszenia polegającego na przekraczaniu dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska na dzień 30 czerwca 2006 r. W dniu 8 sierpnia 2007 r. przeprowadzono ponownie kontrolę emisji hałasu przenikającego do środowiska z w/w Gospodarstwa. W wyniku przeprowadzonych pomiarów i obliczeń ustalono, że przy uwzględnieniu tła akustycznego oraz czasu pracy źródeł hałasu, po korekcie związanej z lokalizacją punktów pomiarowych w bliskiej odległości od budynku mieszkalnego, równoważny poziom dźwięku w porze dziennej w punkcie pomiarowym nr 1 na 61, 5 dB, w punkcie pomiarowym nr 2 na 59,6 dB, w punkcie nr 3 na 60,8 dB, zaś w punkcie nr 4 na 58,7 dB. We wszystkich czterech punktach pomiarowych stwierdzono zatem przekroczenie wartości dopuszczalnego hałasu emitowanego do środowiska. Ustalenia te dały podstawę do wydania przez Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska w dniu [...] września 2007 r. decyzji wstrzymującej z dniem uprawomocnienia się decyzji użytkowanie suszarni zboża przez wspomniane Gospodarstwo. W wyniku odwołania złożonego przez tę stronę Główny inspektor Ochrony Środowiska decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. uchylił w całości tę decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia. Dostrzegł bowiem wadliwość określenia terminu wstrzymania użytkowania, który wzbudził zastrzeżenia co do sposobu sprecyzowania, jak też w zakresie braku powiązania go z przesłanką bezpiecznego oddziaływania urządzenia na środowisko. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, w tym rozprawy administracyjnej, decyzją z dnia [...] marca 2008 r., wydaną na podstawie art. 367 ust. 3, 4 i 5 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2008 Nr 25, poz. 150) i art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 lipca 1991r. o Inspekcji Ochrony Środowiska (tekst jednolity Dz. U. z 2007 r. Nr 44, poz. 287), Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska we Wrocławiu wstrzymał użytkowanie suszarni zboża typu Sz-B-20 należącej do w/w spółki z dniem 30 czerwca 2008 r. W jej motywach wskazał na powyżej przytoczone ustalenia faktyczne, które doprowadziły do konkluzji o przekroczeniu określonego dla strony poziomu hałasu emitowanego przez pracujące w Gospodarstwie urządzenia i braku podjęcia działań powodujących jego zmniejszenie, mimo zakreślenia terminu usunięcia naruszenia. Ponadto strona wniosła o wstrzymanie użytkowania suszarni z powodu braku możliwości dokonania czynności konserwacyjnych. W odwołaniu wspomniana wyżej spółka domagała uchylenia tej decyzji, podnosząc, iż celem zmniejszenia przekroczenia dopuszczalnej emisji hałasu wykonała w roku 2006 r. kosztowną przebudowę urządzeń oraz całkowicie zmieniła profil produkcji, co przyczyniło się do ograniczenia emisji hałasu. Ponadto zaakcentowała, iż wyłączenie z eksploatacji wspomnianej suszarni uniemożliwi normalne funkcjonowanie gospodarstwa i podkreśliła, że nadmierny hałas jest w warunkach wiejskich w okresie letnim czymś normalnym. Decyzję wstrzymującą użytkowanie suszarni uznała za niezgodną z wolą ustawodawcy i zarzuciła organowi I instancji wybiórcze zastosowanie przepisów ustawy Prawo Ochrony Środowiska, nieuwzględniające przepisów określających charakter obiektu oraz jego faktycznego oddziaływania na środowisko. Decyzją z dnia [...] maja 2008 r. Główny Inspektor Ochrony Środowiska, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy powyższą decyzję Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska we Wrocławiu. W jej uzasadnieniu podzielił dokonane przez organ pierwszej instancji ustalenia faktyczne i rozważania prawne. W szczególności wskazał na ustalony dla Gospodarstwa Rolno-Handlowego "[...]" termin usunięcia naruszenia polegającego na przekraczaniu dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska, określony decyzją właściwego starosty, który jednak - jak wykazały pomiary hałasu przeprowadzone w dniu 8 sierpnia 2007 r. – upłynął bezskutecznie, bo naruszenia nie zostały usunięte. W związku z powyższym Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska był zobligowany na podstawie art. 367 ust. 3 ustawy Prawo ochrony środowiska do wydania decyzji wstrzymującej użytkowanie suszarni. Organ odwoławczy uznał argument, iż wyłączenie suszarni z eksploatacji uniemożliwi normalne prowadzenie gospodarstwa za niemogący stanowić podstawy do uchylenia zaskarżonej decyzji. Skargę na tę decyzję Głównego Inspektora Ochrony Środowiska wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Gospodarstwo Rolno-Handlowe "[...]" sp. z o.o. w G.. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania zarzuciła jej naruszenie art. 373 ust. 3 w związku z art. 367 ust. 4 i 5 ustawy Prawo ochrony środowiska poprzez błędną jego wykładnię. W ocenie skargi przepis ten zastosowano bowiem w sposób dosłowny, zgodnie z jego brzmieniem, nie uwzględniając odrębności regulacji dotyczących hałasu. Zaskarżonej decyzji zarzucono nadto, iż nie wzięła pod uwagę dwóch przeciwstawnych interesów, jakimi są ochrona środowiska oraz ograniczenie chronionego przez art. 31 Konstytucji prawa własności. Podniesiono również błędy w ustaleniach faktycznych wskazując, iż równoważny poziom hałasu w punktach pomiarowych 2 i 4 nie przekroczył dopuszczalnej normy, wynosił odpowiednio 54, 2 dB i 55,6 dB. Zwrócono uwagę, iż wykazane wartości powinny być pomniejszone o błąd pomiaru wynoszący 1,4 dB, poza tym, że ewentualne przekroczenia normy hałasu są znikome. Odpowiadając na skargę Główny Inspektor Ochrony Środowiska wniósł o jej oddalenie. Nie zgodził się ze stwierdzeniem skarżącego, że organ prowadzący postępowanie dotyczące wstrzymania użytkowania instalacji winien rozważyć dwa przeciwstawne interesy, czyli powinien wziąć pod uwagę prawo własności oraz interes ochrony środowiska. Wskazał na obligatoryjny charakter art. 367 ust. 3 cytowanej ustawy, który w razie nieusunięcia naruszenia w wyznaczonym terminie nakazuje wstrzymanie w drodze decyzji użytkowanie instalacji. Nie zgodził się również z zarzutem dotyczącym błędów w ustaleniach faktycznych dokonanych przez organy. Wskazał, ze skarżący w skardze do sądu administracyjnego podaje wartości ustalone w dwóch punktach pomiarowych w trakcie kontroli w dniu 26 września 2006 r., pomijając fakt, iż w pozostałych dwóch punktach wartości dopuszczalnej emisji hałasu zostały przekroczone. Nie uwzględnił też wyników kontroli przeprowadzonej w dniu 8 sierpnia 2007 r., które wykazały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu w czterech punktach pomiarowych (o 6,5 dB, 4,86 dB, 5,8 dB i 3,7 dB). Odnośnie zarzutu skarżącego dotyczącego niepomniejszenia wyników o błąd pomiaru wyjaśniono, iż zgodnie z zasadami metodyki referencyjnej wynik pomiaru hałasu uważa się za prawidłowy, jeśli wartość niepewności jest mniejsza bądź równa 2,7 dB. W obu przypadkach kontroli warunek ten został zachowany. Sąd I instancji uchylając zaskarżonym wyrokiem obie zapadłe w postępowaniu administracyjnym rozstrzygnięcia uznał, że organy administracji nie wyjaśniły sprawy w sposób wszechstronny i szczegółowy, czym naruszyły art. 7 i art. 77 k.p.a. Zadaniem organów było rzetelne ustalenie spełnienia przesłanek z art. 367 ust. 3 Prawa ochrony środowiska. Eksponując nieznaczne przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu w czterech punktach pomiarowych ustalone podczas kontroli w dniach 8 i 10 sierpnia 2007 r., zarzucił organom brak precyzji oraz wskazania czy pomiary były dokonane w trakcie faktycznej eksploatacji suszarni, czy też jak podnosi skarżący włączono suszarnie jedynie na potrzeby kontroli i wykorzystano suche ziarno, co mogło mieć wpływ na uzyskane wyniki. W jego ocenie te kwestie wymagały wyjaśnienia, co organy miały uczynić w toku ponownego rozpatrzenia sprawy. Jako podstawę prawną orzeczenia przytoczył Sąd art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – dalej P.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł Główny Inspektor Ochrony Środowiska. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: 1. naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.), a to art. 133 P.p.s.a, zgodnie z którym sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy, podczas gdy Sąd w tej sprawie oparł się na oświadczeniu strony złożonym na rozprawie, które to oświadczenie jest sprzeczne z zebranym materiałem, oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c polegające na uchyleniu decyzji jako wydanej z naruszeniem przepisów postępowania, w sytuacji, w której nie naruszała ona żadnych przepisów postępowania, 2. naruszenie prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), a to art. 367 ustawy Prawo ochrony środowiska (bez sprecyzowania jego jednostek redakcyjnych), poprzez stwierdzenie, że ze względu na nieznaczne przekroczenia norm hałasu badania winny być przeprowadzone bardziej szczegółowo i precyzyjnie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autorka zaakcentowała, iż w rozpatrywanej sprawie materiał dowodowy zgromadzony w sprawie w pełni wyjaśniał stan faktyczny i dawał podstawę do wydania decyzji o wstrzymaniu użytkowania suszarni. Strona brała czynny udział przy ustalaniu stanu faktycznego i nie kwestionowała ustaleń organów inspekcji ochrony środowiska. Dopiero na rozprawie w dniu 28 listopada 2008 r., a więc po wydaniu decyzji strona zarzuciła, iż suszarnia została uruchomiona wyłącznie na potrzeby kontroli i zostało wykorzystane suche zboże. W świetle zgromadzonych w sprawie dowodów uznano ten zarzut za niewiarygodny, czego potwierdzeniem jest adnotacja w protokole kontroli na str. 4, że podczas wykonywania pomiarów odbywał się pełny cykl pracy suszarni. Sąd pierwszej instancji nie biorąc pod uwagę tych ustaleń naruszył art. 133 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd orzeka na podstawie akt sprawy, a nie jedynie na podstawie złożonego na etapie przeprowadzonej rozprawy oświadczenia skarżącego. Odnosząc się do naruszenia art. 367 ust. 3 Prawa ochrony środowiska podniesiono, że z uzasadnienia zaskarżonego wyroku można wnosić, iż istnieje dowolność w ustalaniu przesłanek określonych w tym artykule, sugeruje to również wskazanie, iż przekroczenia dopuszczalnej emisji hałasu były nieznaczne. Tymczasem wobec kategorycznego brzmienia art. 367 ust. 3 przywołanej ustawy wielkość przekroczenia dozwolonej emisji hałasu nie ma znaczenia. Niezrozumiały jest również zarzut nierzetelności przy ustaleniu przesłanek określonych w art. 367 ust. 3 tej ustawy. Stan faktyczny sprawy był bezsporny, spółce wyznaczono termin do usunięcia naruszenia, po upływie tego terminu organy ponownie zbadały poziom emitowanego hałasu, stwierdzając utrzymujące się przekroczenia dopuszczanego poziomu hałasu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie przez Głównego Inspektora Ochrony Środowiska okazała się zasadna. Na wstępie tej części rozważań należy zauważyć, iż stosownie do art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 P.p.s.a. Pkt 1 tego przepisu przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się co do zasady do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego. W rozpatrywanej sprawie skarga kasacyjna została oparta obu wymienionych powyżej podstawach prawnych, a więc na naruszeniu przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik postępowania oraz na naruszeniu prawa materialnego. Przy czym zarzut naruszenia prawa materialnego pojawił się w obu jego postaciach i to w koniunkcji, przy czym w zasadzie postacie te wykluczają się wzajemnie. Zarzut błędnej wykładni przepisu może być skutecznie podniesiony wówczas, gdy przepis ten znalazł prawidłowe zastosowanie w sprawie, a więc zasadniczo dotyczy przepisu, który został poprawnie przyporządkowany do dokonanych ustaleń faktycznych. W przeciwnym wypadku, a więc gdy wadliwie go przyporządkowano, do głosu przyjść winien zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędne zastosowanie, czyli błędną subsumpcję. Przeto istoty tego zarzutu należało poszukiwać w treści uzasadnienia skargi kasacyjnej. Zasadny jest zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a., w związku z art. 7 i art. 77 k.p.a. w stopniu, który miał istotny wpływ na wynik sprawy, do jakiego doszło w wyniku uchylenia decyzji pomimo tego, iż organy nie uchybiły przy ich wydaniu przepisom postępowania. Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania (inne niż dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz stwierdzenia nieważności - art. 145 § 1 pkt 2) w takim stopniu, iż mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten zatem normuje powinność wydania oraz treść rozstrzygnięcia sądu administracyjnego pierwszej instancji w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania. Naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo błędnej wykładni tych przepisów (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2008, s. 357). Warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, że stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie doszło do stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (por. J.P. Tarno, op. cit., s. 211 oraz T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004, s. 305). W niniejszej sprawie Sąd I instancji uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na brak wszechstronnego wyjaśnienia sprawy przez organ odwoławczy. Z twierdzeniem tym nie sposób się zgodzić. Przed wydaniem zakwestionowanego skargą rozstrzygnięcia w sprawie przeprowadzono szereg czynności, w tym kilka kontroli pomiaru emitowanego hałasu (26 września 2006 r. i 8 sierpnia 2007 r.) oraz rozprawę administracyjną (w dniu 8 lutego 2008 r.), w których przedstawiciele Gospodarstwa Rolno-Handlowego "[...]" brali czynny udział wnosząc między innymi o wstrzymanie użytkowania suszarni z dniem 30 czerwca 2008 r. Przeprowadzona w dniu 8 sierpnia 2007 r. kontrola wykazała przekroczenie emisji hałasu w czterech punktach pomiarowych i tak w punkcie nr 1 poziom emisji hałasu wynosił 61,5 dB przekraczając o 6,5 dB wartość wskazaną w decyzji, w punkcie nr 2 poziom emisji hałasu wynosił 62,6 dB, przy czym ze względu na usytuowanie tego punktu przy budynku mieszkalnym pomniejszono wynik o 3 dB, co dało 59,6 dB, a wartość ta przekroczyła o 4,6 dB dopuszczalny poziom hałasu, w punkcie nr 3 poziom ten wynosił 60,8 dB, przekraczając dopuszczalną wartość o 5,8 dB, natomiast w punkcie 4 z uwagi na położenie punktu pomiarowego przy budynku mieszkalnym pomniejszono otrzymaną wartość o 3 dB, w wyniku czego otrzymano wartość 58,7 dB, która przekroczyła dozwoloną wartość o 3,7 dB. Przekroczenia te były nawet wyższe niż ustalone podczas poprzedniej kontroli z dnia 26 i 28 września 2006 r. Świadczy to m.in. o gołosłowności twierdzeń przedstawiciela skarżącej spółki o podjęciu działań zmierzających do obniżenia poziomu hałasu suszarni i ich skuteczności. Zważyć też trzeba, że w trakcie przeprowadzonej w dniu 8 lutego 2008 r. rozprawy administracyjnej, jak i w odwołaniu od wydanej w dniu [...] marca 2008 r. decyzji wstrzymującej użytkowanie suszarni zboża, strona nie kwestionowała sposobu przeprowadzenia kontroli ani wyników uzyskanych w jej trakcie. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący podawał dwie wartości wskazujące na nieprzekroczenie dopuszczalnej wartości tj. 54, 2 dB, oraz na minimalne przekroczenie tej wartości 55,6 dB, nie precyzując wszak w trakcie której z kontroli takie wyniki osiągnięto. Tymczasem protokoły kontroli i sprawozdania z tych czynności są wystarczająco szczegółowe, oceniają poziom hałasu w różnych aspektach, uwzględniając czynniki korygujące, toteż są wiarygodne. Skarga tej oceny nie zdołała podważyć. W tej sytuacji wątpliwości Sądu pierwszej instancji co do braku rzetelności, szczegółowości i precyzyjności ustaleń, jawią się jako gołosłowne. Podobnie nie nadaje się do obrony stanowisko, wedle którego w postępowaniu administracyjnym nie wyjaśniono czy kontrola miała miejsce podczas normalnej pracy suszarni i czy stosowano wysuszone zboże. Sąd Wojewódzki nie podał przy tym dlaczego dał wiarę oświadczeniu skarżącego, iż suszarnia została włączona jedynie na potrzeby kontroli i wykorzystano suche zboże. W trakcie prowadzonego z udziałem skarżącego postępowania administracyjnego takie argumenty nie pojawiły się ani w zastrzeżeniach do protokołu kontroli, ani w protokole rozprawy administracyjnych, ani w też w odwołaniu od zaskarżonej decyzji. Powołanie się na te fakty dopiero w trakcie rozprawy przed sądem administracyjnym budzi przeto poważne wątpliwości. Skarżący zarzucił organom, że nie pomniejszyły uzyskanych wyników o dopuszczalny błąd pomiarowy oraz nie wyjaśniły dlaczego w punktach pomiarowych 1 i 3 przyjęto wartość równoważnego hałasu tożsamą z wynikiem pomiaru. Trzeba więc zauważyć, że w sprawozdaniu nr [...] z dnia [...] sierpnia 2007 r. na str. 3 znajduje się informacja, iż w sytuacji gdy punkt pomiarowy zlokalizowany został przy elewacji budynku w odległości od 1 do 2 m od niej, wynik pomiaru pomniejsza się o 3 dB, zaś punkty pomiarowe nr 1 i 3 nie były położone w pobliżu elewacji dlatego nie było podstaw do pomniejszenia wyniku pomiaru. Poza tym trzeba zważyć, iż generalnie wielkości dopuszczalnego błędu nie podlegają odjęciu od każdej ustalonej podczas kontroli wielkości, gdyż wówczas normy byłyby niższe o te wielkości. Mają one znaczenie tylko w razie ustalenia poziomu konkretnego czynnika na poziomie granicznym. W tej sprawie przekroczenia norm były wyższe. W konsekwencji tych wywodów Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że organy administracyjne przed wydaniem rozstrzygnięcia w sposób wszechstronny i prawidłowy zebrały oraz oceniły zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, stąd odmienny pogląd zaprezentowany w motywach zaskarżonego wyroku jest chybiony. Na uwzględnienie zasługuje również zarzut naruszenia art. 133 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z regulacją zawartą w tym przepisie sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Sąd orzeka zatem wedle stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie wydania zaskarżonego aktu wynikającego z akt sprawy. Z akt sprawy administracyjnej, a dokładnie z treści protokołu kontroli z dnia 26 i 28 września 2006 r. na str. 4 (k. 8) wynika, że podczas wykonywania pomiarów odbywał się pełny cykl pracy suszarni. W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji nie wskazał, dlaczego odmówił wiarygodności temu dokumentowi i uznał, że okoliczności przeprowadzenia kontroli nie zostały wystarczająco wyjaśnione. Zagadnienie to nie mogło więc motywować do uchylenia kontrolowanych decyzji. Należy się zgodzić również z zarzutem zawartym w skardze kasacyjnej, iż wydany przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrok narusza art. 367 § 3 ustawy Prawo ochrony środowiska. Stosownie do treści tego przepisu, w sytuacji gdy podmiot korzystający ze środowiska w wyznaczonym przez wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska terminie nie usunie naruszenia, organ wstrzyma w drodze decyzji użytkowanie instalacji. Konieczną przesłanką do wydania rozstrzygnięcia w trybie cytowanego powyżej przepisu jest wykazanie, iż podmiot korzystający ze środowiska w zakreślonym przez organ terminie nie wykonał ciążących na nim obowiązków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej obecnie sprawy godzi się wskazać, iż z akt administracyjnych wynika, iż Dolnośląski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zasadnie wszczął postępowanie w trybie art. 367 ustawy Prawo ochrony środowiska, a następnie wydał decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r., którą ustalił termin usunięcia naruszenia polegającego na przekroczeniu dopuszczalnego poziomu hałasu emitowanego do środowiska. A skoro ponowne pomiary hałasu przeprowadzone w trakcie kontroli w dniu 8 sierpnia 2007 r. nadal wykazywały przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu, wobec kategorycznego brzmienia regulacji zawartej w art. 367 ust. 3 organ administracji był zobligowany do wydania kolejnej decyzji. Z treści tego przepisu nie wynika również, aby jakiekolwiek znaczenie miała wartość, o jaką zostanie przekroczony został dopuszczalny poziom emisji hałasu do środowiska. Niezrozumiałym jest zatem akcentowanie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, iż przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu w czterech punktach pomiarowych były nieznaczne. Argumenty takie mają charakter pozaprawny i nie mogą być brane pod uwagę przy ocenie legalności zaskarżonej decyzji. Mając na uwadze wszystkie przedstawione okoliczności sprawy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Orzekając uwzględni on powyższe wywody. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 203 ust. 2 P.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI