II OSK 405/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-01-17
NSAAdministracyjneWysokansa
warunki zabudowyplanowanie przestrzennezmiana decyzjiprzepisy przejściowek.p.a.ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennymNSA

NSA oddalił skargę kasacyjną spółki R. S.A. w sprawie przedłużenia terminu ważności decyzji o warunkach zabudowy, uznając, że zmiana decyzji w trybie art. 155 k.p.a. jest niedopuszczalna po wejściu w życie nowej ustawy o planowaniu przestrzennym.

Spółka R. S.A. wniosła o przedłużenie terminu ważności decyzji o warunkach zabudowy z 2002 r. Organy administracji i WSA odmówiły, uznając, że wniosek złożony po wejściu w życie nowej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (2003 r.) nie może być rozpatrywany na gruncie starych przepisów, a art. 85 ust. 1 nowej ustawy stanowi przeszkodę do zmiany decyzji w trybie art. 155 k.p.a. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R. Spółki Akcyjnej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Spółka wnioskowała o zmianę decyzji z 2002 r. ustalającej warunki zabudowy, a konkretnie o przedłużenie jej ważności do końca 2005 r. Decyzja ta została wydana na podstawie nieobowiązującej już ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r. oraz planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m. st. Warszawy, który stracił ważność z dniem 1 stycznia 2004 r. Organy administracji uznały, że wniosek o zmianę decyzji złożony 31 grudnia 2003 r. podlega już przepisom nowej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym z 2003 r. Stwierdzono, że art. 85 ust. 1 tej ustawy, który stanowi, że do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe, nie ma zastosowania do spraw zakończonych decyzją ostateczną, a postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. jest nową sprawą. W związku z tym, że nowa ustawa nie przewiduje możliwości zmiany decyzji o warunkach zabudowy wydanej na gruncie poprzedniej ustawy, a art. 85 ust. 1 stanowi przepis szczególny w rozumieniu art. 155 k.p.a., odmówiono zmiany decyzji. WSA w Warszawie podzielił to stanowisko, a NSA w wyroku z 17 stycznia 2006 r. oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Sąd I instancji prawidłowo zastosował prawo materialne i procesowe.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Wniosek o zmianę ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, złożony po wejściu w życie nowej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, podlega przepisom tej nowej ustawy. Przepis art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. stanowi przepis szczególny w rozumieniu art. 155 k.p.a., który sprzeciwia się dokonaniu zmiany ostatecznej decyzji wydanej pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy.

Uzasadnienie

Postępowanie w sprawie zmiany decyzji ostatecznej, wszczęte po wejściu w życie nowej ustawy, jest nową sprawą. Art. 85 ust. 1 ustawy z 2003 r. wyklucza stosowanie przepisów dawnej ustawy do spraw zakończonych decyzją ostateczną. Nowa ustawa nie przewiduje możliwości zmiany decyzji o warunkach zabudowy w kształcie kreowanym przez ustawę z 1994 r., co czyni art. 85 ust. 1 przepisem szczególnym uniemożliwiającym zmianę decyzji na podstawie art. 155 k.p.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.z.p. art. 85 § ust. 1

Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. A contrario, do spraw zakończonych decyzją ostateczną, nawet jeśli wzruszona, nie stosuje się przepisów dawnej ustawy, co uniemożliwia zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a.

Pomocnicze

k.p.a. art. 155

Kodeks postępowania administracyjnego

Postępowanie w sprawie zmiany decyzji ostatecznej jest nową sprawą, a art. 85 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stanowi przepis szczególny sprzeciwiający się zmianie decyzji wydanej na gruncie poprzedniej ustawy.

u.z.p.

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie w sprawie zmiany decyzji ostatecznej, wszczęte po wejściu w życie nowej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, podlega przepisom tej nowej ustawy. Art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. stanowi przepis szczególny w rozumieniu art. 155 k.p.a., który sprzeciwia się zmianie ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy wydanej na gruncie poprzedniej ustawy.

Odrzucone argumenty

Zmiana decyzji o warunkach zabudowy w trybie art. 155 k.p.a. jest dopuszczalna nawet po wejściu w życie nowej ustawy, ponieważ nie zmienia ona stanu faktycznego ani prawnego, na którym decyzja została wydana. Art. 85 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wyklucza możliwości zastosowania art. 155 k.p.a., a jedynie reguluje intertemporalną właściwość stosowania ustawy.

Godne uwagi sformułowania

Postępowanie to toczy się w nowej sprawie, którego przedmiotem jest ustalenie przesłanek do uchylenia lub zmiany decyzji już istniejącej. Wynikający z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. brak możliwości stosowania przepisów ustawy dawnej do spraw zakończonych ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu zamyka zatem możliwość dokonywania zmiany tej decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. Przepis art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jest przepisem szczególnym w rozumieniu art. 155 k.p.a., który sprzeciwia się dokonaniu zmiany ostatecznej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.

Skład orzekający

Roman Hauser

przewodniczący

Andrzej Jurkiewicz

sędzia

Anna Łuczaj

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów przejściowych (intertemporalnych) w prawie administracyjnym, zwłaszcza w kontekście zmian przepisów dotyczących planowania przestrzennego i możliwości stosowania art. 155 k.p.a. po nowelizacji prawa."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji o warunkach zabudowy wydanej na gruncie poprzedniej ustawy, po wejściu w życie nowej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów przejściowych i ich wpływu na możliwość zmiany decyzji administracyjnych, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej w obszarze nieruchomości i planowania przestrzennego.

Czy można zmienić starą decyzję o pozwoleniu na budowę po zmianie przepisów? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 405/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-01-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-03-31
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Jurkiewicz
Anna Łuczaj /sprawozdawca/
Roman Hauser /przewodniczący/
Symbol z opisem
6153 Warunki zabudowy  terenu
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 560/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2004-12-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Roman Hauser, Sędziowie NSA Andrzej Jurkiewicz, Anna Łuczaj /spr./, Protokolant Agnieszka Majewska, po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 grudnia 2004 r. sygn. akt IV SA/Wa 560/04 w sprawie ze skargi R. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] maja 2004 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 29 grudnia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę R. Spółki Akcyjnej z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] maja 2004 roku Nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie podał, iż decyzją z dnia 29 stycznia 2004 roku Prezydent miasta stołecznego Warszawy na podstawie art. 155 k.p.a. odmówił zmiany decyzji Burmistrza Gminy Warszawa Centrum Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu dla realizacji zespołu biurowo-hotelowo-apartamentowo-usługowo-handlowego z garażem podziemnym przy ulicy [...], [...], [...] i [...] w Warszawie. Zmiana ta, wnioskowana przez R. S.A., miałaby polegać na przedłużeniu terminu ważności przedmiotowej decyzji do dnia 31 grudnia 2005 roku. Organ I instancji podniósł, iż przedmiotowa decyzja wydana została w oparciu o nieobowiązującą ustawę z dnia 7 lipca 1994r. o zagospodarowaniu przestrzennym oraz na podstawie planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego m. st. Warszawy, który stracił ważność z dniem 1 stycznia 2004 r. Obowiązująca ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przewiduje inny tryb wydawania decyzji o warunkach zabudowy w przypadku braku planu miejscowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie – po rozpatrzeniu odwołania R. S.A - decyzją z dnia [...] maja 2004 roku utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ odwoławczy wskazał, że inwestor w dniu 31 grudnia 2003 roku wystąpił z wnioskiem o zmianę ostatecznej decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. W dacie rozstrzygania tego wniosku nie obowiązywał plan ogólny zagospodarowania przestrzennego z 1992 roku, który wygasł, zgodnie z art. 87 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Ustawa ta nie przewiduje żadnych wyjątków odnośnie obowiązywania planów uchwalonych przed 1995 rokiem. Za nietrafny uznano zarzut odwołującego się, że do rozpatrzenia wniosku o zmianę decyzji winien mieć zastosowanie stan prawny obowiązujący w dniu jego złożenia, to jest na dzień 31 grudnia 2003 roku. Zdaniem Kolegium, decyzja wydana w trybie art. 155 k.p.a. jest nową decyzją w sprawie i nie może być wydana w oparciu o przepisy prawa, które już nie funkcjonują w obrocie prawnym. Wyrażenie zgody na zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a. przez wszystkie zainteresowane strony nie mogło skutkować uwzględnieniem wniosku, bowiem jest to jeden z warunków zastosowania tego postępowania, lecz nie jedyny.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie R. S.A. w W. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie art. 60 i art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a także art. 155 k.p.a., art. 31 k.p.a. i n., art. 7 k.p.a., art. 8 k.p.a., art. 9 k.p.a. oraz art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Zdaniem skarżącego, ponieważ wniosek o przedłużenie terminu ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu został złożony w dniu obowiązywania planów zagospodarowania przestrzennego, decyzja o jego przedłużeniu winna zapaść przy uwzględnieniu postanowień tych planów. Decyzja wydawana w trybie art. 155 k.p.a. zmieniająca decyzję o warunkach zabudowy nie byłaby decyzją nową, gdyż nie byłaby poprzedzona postępowaniem "poprzedzającym wydanie decyzji o warunkach zabudowy"; zmieniałaby jedynie jeden z elementów wydanej uprzednio decyzji. Nadto sama decyzja o ustaleniu warunków zabudowy określiła termin ważności do dnia 27 sierpnia 2004 roku, a więc w okresie, gdy plan zagospodarowania utracił moc. W ocenie skarżącej Spółki, decyzja narusza również art. 35 k.p.a. i następne, które regulują jedynie terminy do załatwienia sprawy administracyjnej. Organ decydując o dacie załatwienia sprawy jednocześnie zadecydował o stanie prawnym właściwym do zastosowania w danym przypadku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie, oddalając skargę, podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż postępowanie prowadzone na podstawie art. 155 k.p.a. toczy się w sprawie nowej w stosunku do rozstrzygniętej ostateczną decyzją administracyjną, która ma być zmieniona lub uchylona. Wydana w takim postępowaniu decyzja stanowi decyzję nową, od której służą środki zaskarżenia. Zakres tego postępowania ograniczony jest do zbadania przesłanek pozwalających na zmianę istniejącej już decyzji oraz do przeprowadzenia ustaleń niezbędnych do merytorycznego rozstrzygnięcia wnioskowanych zmian. Sąd pierwszej instancji podniósł, że wnioskowana zmiana musi mieć oparcie w przepisach obowiązujących w dacie orzekania o tej zmianie. Ponieważ w sprawie brak jest konkretnego przepisu o charakterze normy intertemporalnej, która nakazywałaby stosować przepisy obowiązujące w dacie wszczęcia postępowania, organy administracji publicznej I i II instancji miały obowiązek stosować przepisy obowiązujące w chwili wydania decyzji w danej instancji. W tym czasie miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego już nie obowiązywał. Obowiązywała natomiast ustawa z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Art. 85 ust. 1 tego aktu do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy nakazuje stosować przepisy dotychczasowe. Ponieważ postępowanie o zmianę decyzji w trybie art. 155 k.p.a. jest postępowaniem odrębnym, a sprawa została wszczęta w dniu 31 grudnia 2003 roku / art. 61 § 3 k.p.a. /, przy jej rozpoznaniu, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, organy miały obowiązek stosować uregulowania zawarte w nowej ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Wynikający z art. 85 ust. 1 powołanej ustawy brak możliwości stosowania przepisów ustawy nowej do spraw zakończonych ostateczną decyzją o warunkach zabudowy, zamyka możliwość dokonywania zmian takiej decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. Warunkiem dokonania zmiany w trybie art. 155 k.p.a., poza wyrażeniem zgody przez wszystkich zainteresowanych, jest również brak przepisów szczególnych, które sprzeciwiałyby się takiej zmianie. Sąd stwierdził, że w sytuacji, gdy nowa ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego przewiduje zupełnie inny tryb wydawania takich decyzji a z mocy art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. nie jest możliwe zastosowanie przepisów poprzednio obowiązującej ustawy, należy uznać, iż przepis art. 85 ust. 1 wskazanej ustawy jest przepisem szczególnym w rozumieniu art. 155 k.p.a., uniemożliwiającym dokonanie jakiejkolwiek zmiany w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu wydanej pod rządami poprzednio obowiązującej ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku. W tym zakresie Sąd powołał się na pogląd wyrażony w komentarzu do ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym pod red. Z. Niewiadomskiego, C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 573 – 574 /.
Za niezasadny Wojewódzki Sąd Administracyjny Warszawie uznał także zarzut naruszenia art. 35 i następnych k.p.a. jako, że terminy załatwienia spraw, o których mowa w tych przepisach, mają jedynie procesowy charakter i ich upływ nie pozbawia organu zdolności do orzekania w danej sprawie. Sąd pierwszej instancji wskazał nadto, iż okoliczność, że w decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu organ określił termin jej ważności częściowo na okres kiedy miejscowy plan już nie obowiązywał nie ma żadnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Stosownie bowiem do art. 34 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym utrata mocy obowiązującej planu miejscowego nie powoduje wygaśnięcia decyzji administracyjnych, wydanych na podstawie tego planu, chyba że dla danego terenu uchwalono plan miejscowy, którego ustalenia są inne niż w wydanej decyzji.
W skardze kasacyjnej R. Spółka Akcyjna w W. zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając mu:
- naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przez uznanie i zastosowanie tego przepisu, jako przepisu szczególnego w rozumieniu art.155 k.p.a., nie dopuszczającego zmiany decyzji Burmistrza Gminy Warszawa Centrum o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu z dnia [...] sierpnia 2002 r.;
- naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 155 k.p.a., polegające na uznaniu, że nie było możliwe na podstawie tego przepisu, w przedmiotowym stanie faktycznym, wydanie przez organ administracji decyzji zmieniającej powołaną wyżej decyzję, z uwagi na obowiązywanie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne i powołując się na art. 174 pkt 1, art. 176 oraz art. 185 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 / strona wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik R. S.A. podniósł, że uchylenie lub zmiana decyzji w trybie art. 155 k.p.a. może nastąpić w każdym czasie, jeśli są spełnione przesłanki pozytywne, a brak jest przesłanki negatywnej. Do przesłanek pozytywnych należy wyrażenie przez stronę zgody na uchylenie lub zmianę decyzji oraz interes społeczny lub słuszny interes strony. Przesłanką negatywną jest natomiast ewentualne obowiązywanie przepisów szczególnych sprzeciwiających się uchyleniu lub zmianie decyzji. Zdaniem skarżącej Spółki, w przedmiotowej sprawie spełnione zostały obie przesłanki pozytywne, zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie uznał, że miała miejsce również przesłanka negatywna tj. istnienie przepisów szczególnych nie dopuszczających uchylenia lub zmiany decyzji. W ocenie strony art. 85 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie mógł stać na przeszkodzie zmianie decyzji na podstawie art. 155 k.p.a., gdyż nie było potrzeby ani prawnej możliwości ponownego merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy w oparciu o ustawę o zagospodarowaniu przestrzennym. Przepis ten reguluje jedynie intertemporalną właściwość stosowania wskazanej ustawy, nie wyklucza jednak możliwości zastosowania w sprawie art. 155 k.p.a. Podniesiono, iż decyzja zmieniająca decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu w trybie art. 155 k.p.a. nie byłaby decyzją o warunkach zabudowy - zmieniałaby tylko jeden z elementów już wydanej decyzji. Przedłużenie terminu ważności decyzji w niczym nie zmieniłoby stanu faktycznego i prawnego, na których oparte było jej wydanie. Przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu Burmistrz przeprowadził postępowanie i stwierdził, że spełnione były przewidziane prawem wymogi, a więc zamiar inwestora został zweryfikowany pod kątem zgodności z obowiązującym prawem oraz ówcześnie obowiązującym planem zagospodarowania przestrzennego i przepisami szczególnymi. Ponowna merytoryczna weryfikacja decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu była niedopuszczalna w świetle art. 155 k.p.a. Na poparcie swego stanowiska strona skarżąca przytoczyła poglądy wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach: z dnia 2 czerwca 2000 roku (sygn. akt III S.A. 1854/99), z dnia 13 sierpnia 1997 roku (sygn. akt III S.A. 854/96), z dnia 12 kwietnia 2000 roku (sygn. akt III S.A. 1388/99), z dnia 4 maja 1999 roku (sygn. akt III S.A. 5695/98) oraz z dnia 24 października 2000 roku ( III SA 2468/99 ). Zdaniem autora skargi kasacyjnej nie była więc konieczna ponowna weryfikacja decyzji lub jej powtórne wydanie w oparciu o ustawę o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Dlatego obowiązywanie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, przewidującej inny tryb wydawania decyzji przy braku planu przestrzennego, nie ma znaczenia dla możliwości zmiany decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu w trybie art. 155 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, iż naruszenie prawa materialnego może przejawiać się w dwóch różnych formach tj. w postaci błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu określonego przepisu. Błędna wykładnia prawa polega nieprawidłowym odczytaniu treści prawa, bądź na zastosowaniu prawa uchylonego. Niewłaściwe zastosowanie prawa może polegać na błędnej subsumcji tj. podciągnięciu stanu faktycznego pod niewłaściwy przepis. Obie te podstawy nie mogą zachodzić równocześnie. Naruszenie prawa procesowego może następować w tych samych postaciach co naruszenie prawa materialnego.
Wnoszący skargę kasacyjną zarzuca zaskarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i jednocześnie niewłaściwe zastosowanie art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym jak też naruszenie przepisów postępowania również przez błędną wykładnię i jednocześnie niewłaściwe zastosowanie art. 155 k.p.a. Niezależnie od sposobu sformułowania zarzutów skargi kasacyjnej należy stwierdzić, iż zaskarżonemu wyrokowi nie można skutecznie przypisać naruszenia prawa w powyższym zakresie.
Z dniem 11 lipca 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ). Z tym dniem straciła moc ustawa z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
Stosownie do art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717), zamieszczonym w Rozdziale 7 Przepisy przejściowe i końcowe, do spraw wszczętych i niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. A contrario przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. nie mają zastosowania do spraw zakończonych decyzją ostateczną, nawet jeśli decyzja taka zostałaby wzruszona w trybie nadzwyczajnym w postępowaniu administracyjnym lub w postępowaniu sądowym.
W niniejszej sprawie inwestor legitymował się ostateczną decyzją Burmistrza Gminy Warszawa Centrum Nr [...] z dnia 27 sierpnia 2002 roku o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowaniu terenu, w której zakreślono termin jej ważności. W dniu 31 grudnia 2003 roku inwestor wystąpił z wnioskiem o zmianę tejże decyzji – przedłużenie terminu ważności do dnia 31 grudnia 2005 roku. A zatem w dniu wpływu powyższego wniosku do organu zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie zmiany decyzji ostatecznej / art. 61 § 3 k.p.a. /. Postępowanie to toczy się w nowej sprawie, którego przedmiotem jest ustalenie przesłanek do uchylenia lub zmiany decyzji już istniejącej.
/ por. J. Borkowski [w:] B. Adamiak, J. Borkowski - Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck Warszawa 1996, s. 686 /
Zważywszy, iż postępowanie w sprawie zmiany decyzji zostało wszczęte w dniu 31 grudnia 2003 r., a więc pod rządem ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. Nr 80, poz. 717 / w niniejszej sprawie – jak zasadnie podniósł Sąd I instancji - nie mogą znaleźć zastosowania przepisy ustawy z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.).
Ustawa z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm.) w art. 42 wymieniała elementy merytorycznego rozstrzygnięcia, jakie powinna zawierać decyzja ustalająca warunki zabudowy i zagospodarowania terenu. Jednym z elementów merytorycznego rozstrzygnięcia było określenie terminu / daty / z upływem którego decyzja traci moc obowiązywania – okres ważności decyzji / art. 42 ust. 1 pkt 7 /.
/ por. Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym z komentarzem i przepisami wykonawczymi pod red. R. Hausera i Z. Niewiadomskiego, Warszawa 1995, s.113 – 114 /
Nie można zatem podzielić wywodów skargi kasacyjnej, iż przedłużenie terminu ważności decyzji w niczym nie zmieniłoby stanu faktycznego i prawnego, na których oparte było wydanie tejże decyzji. Nadto ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717) nie ma odpowiednika powołanego wyżej przepisu a przesłanki wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu na gruncie dawnej ustawy i przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy na gruncie nowej ustawy nie są tożsame. Wynikający z art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. brak możliwości stosowania przepisów ustawy dawnej do spraw zakończonych ostateczną decyzją o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu zamyka zatem możliwość dokonywania zmiany tej decyzji na podstawie art. 155 k.p.a. Nowa ustawa nie zna decyzji wzizt w kształcie kreowanym ustawą o zagospodarowaniu przestrzennym z 1994 r., a więc potencjalna zmiana decyzji ostatecznej musiałaby nastąpić poprzez zastosowanie przepisów dawnej ustawy, a to – w świetle art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym – jest niedopuszczalne.
Powyższe prowadzi do wniosku, że przepis art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym / Dz. U. Nr 80, poz. 717 / jest przepisem szczególnym w rozumieniu art. 155 k.p.a., który sprzeciwia się dokonaniu zmiany ostatecznej decyzji o ustaleniu warunków zabudowy i zagospodarowania terenu. / por. Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, Komentarz pod red. Z.Niewiadomskiego, C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 573 – 574 /.
Tym samym rację ma Sąd I instancji, iż przepis art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym / Dz. U. Nr 80, poz. 717 / stanowi negatywną przesłankę do zmiany ostatecznej decyzji Burmistrza Gminy Warszawa Centrum Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 roku, wydanej pod rządami uprzednio obowiązującej ustawy.
Z tych też względów nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia art. 155 k.p.a. Prawna możliwość zastosowania trybu przewidzianego w art. 155 k.p.a. jest uwarunkowana prowadzeniem postępowania w ramach tego samego stanu prawnego i faktycznego. Możność zastosowania artykułu 155 k.p.a. w sprawie należy rozważać bowiem w świetle przepisów prawa materialnego obowiązujących w okresie wydawania ostatecznych decyzji administracyjnych. Zmiana ostatecznej decyzji administracyjnej na mocy art. 155 k.p.a. jest dopuszczalna tylko wtedy, gdy obowiązują przepisy prawne, na podstawie których decyzja została wydana.
/ por. wyroki NSA: z dnia 10 stycznia 1984 r., SA/Ka 660/83 - OSP 1986/7/134; glosa J.Borkowskiego - OSP 1986/7-8/134, z dnia 5 stycznia 2000 r., I SA 1826/98 - LEX nr 57178, z dnia 27 września 2002r., III SA 330/01 - OSP 2004/9/111, glosa aprobująca: K.Celińska-Mysław - OSP 2004/9/111 /
Jak już wyżej wskazano z dniem 11 lipca 2003 r. straciła moc ustawa z dnia z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm./, na podstawie której wydana została decyzja Burmistrza Gminy Warszawa Centrum Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2002 roku. Tym samym Sąd I instancji zasadnie uznał, iż w niniejszej sprawie zaistniały przesłanki do odmowy zmiany decyzji ostatecznej. W świetle powyższych rozważań nie można także podzielić stanowiska strony wnoszącej skargę kasacyjną, iż zaprezentowana przez Sąd I instancji / i organy administracji publicznej / wykładnia przepisu art. 85 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym / Dz. U. Nr 80, poz. 717 / prowadzi do niedopuszczalnej w świetle art. 155 k.p.a. ponownej merytorycznej weryfikacji decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI