II OSK 4/23

II OSK 4/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-06-25
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Antas /sprawozdawca/
Robert Sawuła /przewodniczący/
Tomasz Bąkowski
Symbol z opisem
6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s
638  Sprawy egzekucji administracyjnej;  egzekucja obowiązków o charakterze niepieniężnym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II SA/Gd 674/21 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2022-07-20
Skarżony organ
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 141 § 4,
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2021 poz 735
art. 138 § 1 pkt 1, art. 144, art. 7, art. 77 § 1, art. 127 § 1, art. 28,
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 1427
art. 18, art. 29 § 1, art. 1a pkt 2, art. 26 § 1, art. 27 § 1 pkt 2, art. 27c, art. 34 § 1, § 4, § 5, art. 33 § 1 pkt 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 10
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Bąkowski sędzia del. WSA Grzegorz Antas (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Rafał Jankowski po rozpoznaniu w dniu 25 czerwca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych E. S. i P. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 20 lipca 2022 r. sygn. akt II SA/Gd 674/21 w sprawie ze skargi P. S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Gdańsku z dnia 29 września 2021 r. nr WOP.7722.90.2021.GD w przedmiocie umorzenia postępowania zażaleniowego w sprawie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki 1. oddala skargę kasacyjną P. S.; 2. odrzuca skargę kasacyjną E. S.; 3. zwraca E. S. ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku kwotę 100 (sto) złotych uiszczoną tytułem wpisu od skargi kasacyjnej.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 20 lipca 2022 r., II SA/Gd 674/21 oddalił skargę P. S. na postanowienie Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego (dalej: PWINB) z 29 września 2021 r., nr WOP.7722.90.2021.GD, umarzające na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735 ze zm.), dalej: k.p.a., a także art. 33 i art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r. poz. 1427 ze zm.), dalej: u.p.e.a., postępowanie zażaleniowe wszczęte zażaleniem wniesionym przez skarżącego na postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bytowie (dalej: PINB) z 11 czerwca 2021 r. nr PINB/ID/70033/2/2021, którym wskazany organ, działając na podstawie art. 123 k.p.a., a także art. 20 § 1 pkt 4 i art. 34 § 1 u.p.e.a., oddalił zarzuty wniesione przez E. S. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wszczętego na podstawie skierowanego do niej tytułu wykonawczego z 30 kwietnia 2021 r., nr PINB/ID/70033/2/2021.
P. S. złożył skargę kasacyjną, którą zaskarżył powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji, stosownie do art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm.), dalej: p.p.s.a., naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1) art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi P. S. przez Sąd I instancji w sytuacji, gdy skarżący i uczestniczka postępowania wykazali, że PWINB postanowieniem z 29 września 2021 r. nr WOP.7722.90.2021.GD umorzył postępowanie zażaleniowe w przedmiocie rozpatrzenia zażalenia z 1 lipca 2021 r. P. S. na postanowienie PINB z 11 czerwca 2021 r. nr PINB/ID/70033/2/2021, które oddala zarzuty E. S. zgłoszone w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego przez PINB na podstawie tytułu wykonawczego nr PINB/ID/70033/2/2021 z 30 kwietnia 2021 r., mimo że P. S. przysługiwał status strony w ww. postępowaniu zażaleniowym;
2) art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 29 § 1 w związku z art. 1a pkt 2 w związku z art. 26 § 1, art. 27 § 1 pkt 2 i art. 27c u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi P. S. na postanowienie z 29 września 2021 r., gdyż skarżący i uczestniczka postępowania wykazali, że organ egzekucyjny nie zbadał z urzędu dopuszczalności egzekucji w niniejszej sprawie względem małżonków E. i P. S., bezpodstawnie wystawił dwa odrębne tytuły wykonawcze na ww. osoby, mimo że egzekucja dotyczy majątku wspólnego, a w konsekwencji nieprawidłowo ustalił, że tylko P. S. jest stroną w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego nr PINB/ID/70033/2/2021 z 30 kwietnia 2021r., stroną postępowania z zarzutów dotyczących ww. tytułu wykonawczego, jak również ww. postępowania zażaleniowego;
3) art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 127 § 1 w związku z art. 144 i art. 28 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi P. S. na postanowienie z 29 września 2021 r., mimo że skarżący i uczestniczka postępowania wykazali, że skarżony organ błędnie przyjął, iż tylko E. S. jest stroną w postępowaniu egzekucyjnym wszczętym na podstawie tytułu wykonawczego nr PINB/ID/70033/2/2021 z 30 kwietnia 2021r., stroną postępowania z zarzutów dotyczących ww. tytułu wykonawczego i postępowania zażaleniowego;
4) art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 34 § 1, § 4, § 5 w związku z art. 33 § 1 pkt 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 10 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020 r. w związku z art. 13 ust. 1 i ust. 6 ustawy z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r. poz. 2070), dalej: z.u.p.e.a., poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi przez Sąd I instancji, gdyż skarżący i uczestniczka postępowania wykazali, że PINB procedował w niniejszej sprawie, to jest rozpatrzył zarzuty egzekucyjne, w oparciu o niewłaściwy stan prawny (w brzmieniu obowiązującym przed dniem 30 lipca 2020 r.), co wprost wynika z rozstrzygnięcia i uzasadnienia postanowienia z 11 czerwca 2021 r., mimo że wszczęcie postępowania egzekucyjnego nastąpiło po 30 lipca 2020 r.;
5) art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 34 § 1, § 4, § 5 w związku z art. 33 § 2 pkt 1, 2 lit. a-c, 4, 5 u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym od 30 lipca 2020 r. w związku z art. 13 ust. 1 i ust. 6 z.u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi przez Sąd I instancji w sytuacji, gdy skarżący i uczestniczka postępowania wykazali, iż organy administracji obydwu instancji bezzasadnie nie uwzględniły zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie ww. tytułu wykonawczego;
6) art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 124 § 1 i 2 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym oddaleniu skargi przez Sąd I instancji, gdyż skarżący i uczestniczka postępowania wykazali, że postanowienie z 29 września 2021 r. zawiera błędne rozstrzygnięcie i uzasadnienie, ponieważ organ odwoławczy nieprawidłowo przyjął, iż postanowienie organu I instancji z 11 czerwca 2021 r. nie dotyczy ani praw, ani obowiązków P. S. i z tego powodu P. S. nie jest stroną postępowania z zarzutów wniesionych przez E. S. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie ww. tytułu wykonawczego nr PINB/ID/7003 3/2/2021 z 30 kwietnia 2021 r.;
7) art. 141 § 4 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 127 § 1 w związku z art. 144 i art. 28 k.p.a. w związku z art. 1a pkt 2 i art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu błędnego uzasadnienia wyroku, w którym Sąd I instancji przedstawił stan faktyczny niezgodnie z rzeczywistością i sformułował błędną ocenę prawną, iż postanowienie organu I instancji z 11 czerwca 2021 r. nie dotyczy ani praw ani obowiązków P. S. i z tego powodu P. S. nie jest stroną postępowania z zarzutów wniesionych przez E. S. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie ww. tytułu wykonawczego nr PINB/ID/70033/2/2021 z dnia 30 kwietnia 2021 r.;
8) art. 141 § 4 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 3 w związku z art. 144 k.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu błędnego uzasadnienia wyroku z 20 lipca 2022 r., w którym Sąd I instancji błędnie przyjął, iż skarżony organ postanowieniem z 29 września 2021 r. prawidłowo umorzył postępowanie zażaleniowe dotyczące zażalenia z 1 lipca 2021 r. P. S. z 11 czerwca 2021 r., doręczone w dniu 28 czerwca 2021 r., nr PINB/1D/70033/2/202, mimo że ww. przysługiwał status strony w tym postępowaniu.
Z uwagi na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Odrębną skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła E. S., podnosząc te same zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które zarzucił Sądowi I instancji P. S. w swojej skardze kasacyjnej, również wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przeprowadzając kontrolę instancyjną zaskarżonego wyroku, przypomnieć należy, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Oceniając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w niniejszej sprawie, należy stwierdzić, że nie została ona oparta przez skarżącego na uzasadnionych podstawach.
Sąd I instancji nie uchybił art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 3 w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., ponieważ przyjęty przez Sąd wynik kontroli legalności zaskarżonego postanowienia PWINB z 29 września 2021 r., umarzającego postępowanie zażaleniowe wszczęte zażaleniem wniesionym przez skarżącego na postanowienie PINB z 11 czerwca 2021 r., został oparty na trafnej ocenie zgodności z prawem ww. aktu. Ma bowiem rację Sąd I instancji, stwierdzając, że skarżący nie był uprawniony do zainicjowania kontroli instancyjnej postanowienia oddalającego zarzuty wniesione przez E. S. w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wszczętego na podstawie skierowanego do niej tytułu wykonawczego z 30 kwietnia 2021 r.
Uwzględnić należało, że na skarżącym, będącym obok skarżącej kasacyjnie adresatem prawomocnej decyzji PWINB z 24 czerwca 2017 r., nr WPO.7721.110.2017.GD, ciąży wspólny obowiązek wykonania nakazu rozbiórki budynku - hali o wymiarach 13,10 m x 12,00 m, zlokalizowanej na działce nr ew. [...] położonej w miejscowości [...] i wobec doręczenia mu upomnienia, a następnie skierowania do niego odrębnego tytułu wykonawczego, pozostaje on zobowiązanym, który jest uprawniony do zgłoszenia w swoim imieniu zarzutów w tejże sprawie egzekucyjnej. Z tego uprawnienia skarżący zresztą skorzystał, co znalazło swoje rozwinięcie w wydaniu przez PWINB postanowienia z 28 września 2021 r., nr WOP.7722.89.2021.GD, utrzymującego w mocy postanowienie PINB z 10 czerwca 2021 r., nr PINB/ID/70033/2/2021, którym organ ten oddalił wniesione przez skarżącego zarzuty oparte o podstawy wskazane w art. 33 § 2 pkt 1, 2, 4, 5 i 6 u.p.e.a.
Zaskarżone postanowienie zawiera prawidłowe uzasadnienie faktyczne i prawne, w którym organ trafnie określił strukturę podmiotową postępowania egzekucyjnego, sprawiającą, że postanowienie z 11 czerwca 2021 r. rozstrzygające o zasadności zarzutów wniesionych przez zobowiązaną mogło zostać skutecznie zaskarżone zażaleniem wyłącznie przez nią. Nie pozwala to przyjąć, by ocena prawna Sądu I instancji wyrażająca takie zapatrywanie naruszała powołane w skardze kasacyjnej przepisy art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.
Za bezzasadny należy uznać zarzut kasacyjny przypisujący Sądowi I instancji uchybienie art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 127 § 1 w zw. z art. 144 i art. 28 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Okoliczność, że stanowisko wierzyciela w sprawie zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej przybiera prawną formę postanowienia, na które przysługuje zażalenie (art. 34 § 2 i 3 u.p.e.a.), stoi na przeszkodzie, by przepis art. 127 § 1 k.p.a. mógł być przez skarżącego postrzegany jako regulacja prawna kształtująca prawo wniesienia przez niego środka odwoławczego od postanowienia PINB jako organu orzekającego w I instancji. Przepis ten nie ma zastosowania na zasadzie odpowiedniości (art. 144 k.p.a.) do zażalenia, albowiem nie normuje on kwestii nieuregulowanej w rozdziale 11 działu II k.p.a., co jest warunkiem posłużenia się omawianym odesłaniem. W art. 141 § 1 k.p.a. ustawodawca postanowił, że na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi, co należy traktować jako zasadę konstrukcyjną modelu postępowania zażaleniowego przyjętego w k.p.a., której odpowiednikiem jest zasada przewidziana w powołanym przez skarżącą przepisie, stanowiącym, że od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji.
Popełniony przy formułowaniu zarzutu skargi kasacyjnej błąd ma również związek z wadliwym posłużeniem się przez skarżącego pojęciem "strony w postępowaniu egzekucyjnym", którego następstwem jest nieuprawnione przyjęcie, że Sąd naruszył art. 28 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. W postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie ma zastosowania art. 28 k.p.a. odwołujący się do interesu prawnego posiadanego przez stronę. W piśmiennictwie jednoznacznie wskazuje się, że struktura podmiotowa tego postępowania nie może być określana przez pryzmat powołanego przepisu. Jego cel przesądza bowiem o braku ciągłości układu podmiotowego jurysdykcyjnego postępowania administracyjnego w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w którym stronami w umownym znaczeniu są zasadniczo wierzyciel i zobowiązany, pozostający osiami sporu toczonego przed organem egzekucyjnym o dopuszczalność i sposób prowadzenia egzekucji (por. P. Przybysz [w:] System Administracyjnego Prawa Procesowego. Administracyjne postępowanie egzekucyjne i zabezpieczające. Tom III. Część 1. Zagadnienia ogólne, red. D. R. Kijowski, Warszawa 2020, s. 350 i n.; P. Pietrasz, ibidem, s. 470). Jeżeli obowiązek jest skonkretyzowany w decyzji, to również w przypadku, gdy nałożenie obowiązku następuje na dwie lub więcej osób, skutkuje to tym, że stają się one zobowiązanymi w odrębnych postępowaniach egzekucyjnych, co nie wyklucza oczywiście istnienia funkcjonalnych związków zachodzących pomiędzy egzekucjami prowadzonymi w takiej sytuacji. Powyższe ma wpływ na ocenę posiadania legitymacji do wniesienia zażalenia, jeżeli taki środek przysługuje od wydanego w postępowaniu egzekucyjnym postanowienia (por. R. Hauser, A. Skoczylas, Instytucja zażalenia w postępowaniu egzekucyjnym w administracji [w:] Między tradycją a przyszłością w nauce prawa administracyjnego: księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Janowi Bociowi, Wrocław 2009, s. 211). Przepisy u.p.e.a. posługują się kategorią "podmiotów, których interes prawny lub faktyczny został naruszony" (art. 6 § 1a, art. 54 § 2 u.p.e.a.). Podmiotom tym przepisy u.p.e.a. przyznają określone uprawnienia procesowe, niemniej mają one szczególny charakter i pozostają bez związku z kwestią rozstrzygniętą zaskarżonym postanowieniem PWINB.
Umarzając postępowanie zażaleniowe, a więc podejmując rozstrzygnięcie formalne, PWINB nie stosował przepisów kształtujących wynik oceny zasadności zarzutów podniesionych przez zobowiązaną w sprawie egzekucji administracyjnej. Zarzuty skargi kasacyjnej abstrahują od tego wniosku, albowiem materia nimi objęta określająca, jakie kwestie skarżący uznaje za sporne, wskazuje na podjęcie przez skarżącego polemiki z merytorycznym stanowiskiem PINB, którego podstawę stanowi art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a., gdy tymczasem charakter rozstrzygnięcia zamieszczonego w zaskarżonym postanowieniu z 29 września 2021 r. jest przeszkodą, by legalność tego aktu, a w konsekwencji zaskarżonego wyroku, można było wiązać z prawidłowością rozpatrzenia zarzutów wniesionych przez zobowiązaną w piśmie z 24 maja 2021 r. Powoduje to, że pozbawione zasadności są zarzuty wskazujące na naruszenie przez Sąd I instancji w toku kontroli zaskarżonego postanowienia art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 29 § 1 w zw. z art. 1a pkt 2 w zw. z art. 26 § 1, art. 27 § 1 pkt 2 i art. 27c w zw. z art. 34 § 1, 4, 5 w zw. z art. 33 § 1 pkt 1, 2, 3, 5, 6, 7 i 10 oraz w zw. z art. 33 § 2 pkt 1, 2 lit. a-c, 4 i 5 u.p.e.a. w zw. z art. 13 ust. 1 i 6 z.u.p.e.a.
Uzasadnienie wyroku z 20 lipca 2022 r. oddalającego skargę spełnia wymagania art. 141 § 4 p.p.s.a., wbrew odmiennemu stanowisku skarżącego, zawiera ono bowiem wskazanie podstawy prawnej odzwierciedlającej wynik kontroli legalności zaskarżonego aktu oraz odpowiadające mu wyjaśnienie, z którego wynika, dlaczego Sąd I instancji uznał postanowienie umarzające postępowanie zażaleniowe zainicjowane przez skarżącego za zgodne z prawem, wraz z równoczesnym wyjaśnieniem w sposób adekwatny do celu, jaki wynika z art. 141 § 4 p.p.s.a., powodów niepodzielenia stanowiska zajętego w skardze. Wbrew twierdzeniu skarżącego, Sąd nie przedstawił stanu faktycznego sprawy niezgodnie z rzeczywistością, albowiem wyprowadzenie przez Sąd w wyroku odmiennych, niż czyni to strona, wniosków odnośnie do zgromadzonego materiału dowodowego nie jest równoważne sytuacji, do której nawiązuje ocena skarżącego. W kontekście podniesionych przez skarżącego zastrzeżeń przypomnieć trzeba, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza.
Decyzji procesowej uznającej skargę kasacyjną skarżącego za niezasadną towarzyszy przyjęcie przez Naczelny Sąd Administracyjny, że skarga kasacyjna E. S. wniesiona od zaskarżonego wyroku nie może podlegać merytorycznemu rozpoznaniu, albowiem, jako niedopuszczalna, powinna podlegać odrzuceniu. Została ona bowiem złożona przez podmiot, który nie posiada legitymacji skargowej z uwagi na brak istnienia interesu prawnego do bycia stroną postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego wydaniem zaskarżonego wyroku przez Sąd I instancji. Zgodnie z art. 178 p.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, z czym w łączności pozostaje regulacja art. 180 p.p.s.a., zgodnie z którą Naczelny Sąd Administracyjny jest zobowiązany odrzucić skargę kasacyjną, jeżeli podlegała ona odrzuceniu przez wojewódzki sąd administracyjny.
Wyjaśniając powody przyjętej przez Naczelny Sąd Administracyjny oceny stwierdzającej niedopuszczalność skargi kasacyjnej E. S., należy wskazać, że zgodnie z art. 32 p.p.s.a. w postępowaniu w sprawie sądowoadministracyjnej stronami są skarżący oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Skarżąca kasacyjnie w związku z niewniesieniem skargi na postanowienie PWINB nie pozostawała skarżącą, nie mogła również być traktowana jako uczestnik postępowania, działający na prawach strony, ponieważ podmiot, który chciałby, by taki status procesowy został mu w postępowaniu sądowym przyznany, niezależnie, czy brał udział w postępowaniu zakończonym wydaniem zaskarżonego aktu, czy też nie, musi wykazać, że wynik postępowania sądowego dotyczy jego interesu prawnego (art. 33 § 1-2 p.p.s.a.).
Zaskarżonym wyrokiem Sąd I instancji poddał kontroli legalności postanowienie PWINB, którym organ ten umorzył postępowanie zażaleniowe, uznając, że skarżący nie jest podmiotem uprawnionym do poddania kontroli instancyjnej postanowienia oddalającego zarzuty wniesione przez skarżącą kasacyjnie. Zaskarżone postanowienie wyznaczało sytuację procesową skarżącego jako wnoszącego zażalenie i skarżąca kasacyjnie nie posiada interesu prawnego, by w tejże sprawie, jeżeli skarżący zdecydował się na poddanie prawidłowości działania organu zażaleniowego kontroli sądowej, brać w tym postępowaniu udział na etapie rozpoznania skargi przez Sąd I instancji, a następnie domagać się przeprowadzenia kontroli instancyjnej wydanego przez Sąd I instancji orzeczenia. Uwzględnić trzeba, że postanowienie PINB z 11 czerwca 2021 r., które skarżący zaskarżył w sposób nieskuteczny zażaleniem, odrębnie zaskarżyła skarżąca kasacyjnie, co prowadziło do rozpatrzenia w toku instancji przez PWINB sprawy zgłoszonych przez nią, jako zobowiązanego, zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego wszczętego na podstawie skierowanego do niej tytułu wykonawczego. W następstwie wniesienia przez skarżącą kasacyjnie skargi na postanowienie PWINB z 28 września 2021 r., nr WOP.7722.90.2021.GD Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 20 lipca 2022 r., II SA/Gd 673/21 rozstrzygnął o legalności ww. aktu.
Kierując się powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną skarżącego, jako opartą na nieusprawiedliwionych podstawach, oddalił, orzekając równocześnie o odrzuceniu skargi kasacyjnej E. S. na podstawie art. 180 w zw. z art. 178 i art. 173 § 2 p.p.s.a.
O zwrocie wpisu od skargi kasacyjnej orzeczono stosownie do art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.