II OSK 395/23

Naczelny Sąd Administracyjny2025-07-09
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlaneplan zagospodarowania przestrzennegozgłoszenie budowybudynek rekreacji indywidualnejsprzeciwniezgodność z planemNSAWSA

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie budowy budynku rekreacji indywidualnej, uznając jego niezgodność z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R. W. od wyroku WSA w Poznaniu, który oddalił jej skargę na decyzję Wojewody Wielkopolskiego o sprzeciwie wobec zgłoszenia zamiaru budowy budynku rekreacji indywidualnej. Sąd administracyjny uznał, że budynek ten jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który przewiduje na tym terenie zabudowę mieszkaniową rezydencjalną i nie dopuszcza budynków rekreacji indywidualnej. NSA podzielił to stanowisko, oddalając skargę kasacyjną.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Wielkopolskiego o sprzeciwie wobec zgłoszenia zamiaru budowy budynku rekreacji indywidualnej. Sprawa dotyczyła interpretacji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (MPZP) dla terenu oznaczonego symbolem M3 (tereny zabudowy mieszkaniowej rezydencjalnej). Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracji prawidłowo zastosowały art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego, wnosząc sprzeciw, ponieważ budynek rekreacji indywidualnej o wymiarach 6m x 7m nie jest zgodny z MPZP, który nie przewiduje tego typu zabudowy na terenach mieszkaniowych rezydencjalnych. Sąd odrzucił argumentację skarżącej, że skoro dopuszczalne są budynki o dużej powierzchni, to mniejsze budynki rekreacyjne nie powinny być zakazane, podkreślając, że plany miejscowe kształtują ład przestrzenny i nie podlegają wykładni rozszerzającej. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie prawa materialnego, w tym art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego oraz błędną wykładnię § 2 MPZP. Skarżąca argumentowała, że budowa budynku rekreacji indywidualnej do 35 m2 nie narusza planu, gdyż nie jest wyraźnie zakazana i spełnia parametry planu. Naczelny Sąd Administracyjny, związany granicami skargi kasacyjnej, nie dopatrzył się usprawiedliwionych podstaw w podniesionych zarzutach. Sąd potwierdził, że funkcja rekreacyjna obiektu jest odmienna od funkcji mieszkaniowej rezydencjalnej przewidzianej w planie, co uzasadniało wniesienie sprzeciwu. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, budowa budynku rekreacji indywidualnej jest niezgodna z MPZP, który nie przewiduje tego typu zabudowy na terenach mieszkaniowych rezydencjalnych.

Uzasadnienie

MPZP dla terenu M3 przewiduje zabudowę mieszkaniową rezydencjalną. Budynek rekreacji indywidualnej ma inną funkcję niż mieszkaniowa. Plan miejscowy kształtuje ład przestrzenny i nie podlega wykładni rozszerzającej. Brak wyraźnego zakazu nie oznacza dopuszczalności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (6)

Główne

p.b. art. 30 § ust. 6 pkt 2

Ustawa – Prawo budowlane

Przepis ten obliguje organ administracji architektoniczno-budowlanej do wniesienia sprzeciwu, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy. Przepis ten nie przyznaje organowi uznania administracyjnego.

uchwała nr 389/LXIII/2002 art. § 2

Uchwała Rady Gminy Czerwonak

Ustalenia szczegółowe MPZP dla terenu M3 (tereny zabudowy mieszkaniowej rezydencjalnej).

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA (w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu bada nieważność postępowania).

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Enumeratywnie wylicza przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego.

p.p.s.a. art. 174

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa podstawy skargi kasacyjnej (naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania).

p.p.s.a. art. 184

Ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa prawna orzekania przez NSA w przypadku nieuwzględnienia skargi kasacyjnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek rekreacji indywidualnej jest niezgodny z MPZP przewidującym zabudowę mieszkaniową rezydencjalną. Plan miejscowy nie może być interpretowany rozszerzająco. Art. 30 ust. 6 pkt 2 Prawa budowlanego nakłada obowiązek wniesienia sprzeciwu w przypadku naruszenia MPZP.

Odrzucone argumenty

Budowa budynku rekreacji indywidualnej do 35 m2 nie stoi w sprzeczności z MPZP, gdyż nie jest wyraźnie zakazana. Budynek spełnia parametry określone w planie miejscowym. Skoro dopuszczalne są budynki o dużej powierzchni, to nie są zabronione budynki mniejsze.

Godne uwagi sformułowania

Nie sposób bowiem uznać, że budynek parterowy o wymiarach zewnętrznych 6 m x 7 m (wraz z tarasem), stanowi rodzaj zabudowy mieszkaniowej (a tym bardziej rezydencjalnej). Skoro więc MPZP na terenie, na którym położona jest działka należąca do skarżącej (M3 - tereny zabudowy mieszkaniowej rezydencjalnej) nie przewiduje możliwości budowy budynków rekreacji indywidualnej, nie będzie możliwa realizacja tego typu budynku. Unormowania planu miejscowego, jako że kształtują ład przestrzenny na danym terenie, nie mogą być interpretowane w drodze wykładni rozszerzającej. Sąd nie podzielił poglądu, że każda wybrana przez inwestora zabudowa będzie dopuszczalna według planu miejscowego, skoro nie jest wyraźnie wykluczona jego treścią. Brzmienie art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. nie pozostawia wątpliwości interpretacyjnych co do wiążącego charakteru tego przepisu. Ustawodawca nie przyznał organowi administracji możliwości odstąpienia od jego zastosowania poprzez przyznanie uznania administracyjnego.

Skład orzekający

Wojciech Mazur

przewodniczący

Roman Ciąglewicz

członek

Andrzej Wawrzyniak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących zgłoszenia budowy oraz zasady wykładni miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia między zabudową mieszkaniową a rekreacyjną."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji niezgodności z MPZP i nie stanowi przełomu w orzecznictwie, ale potwierdza utrwalone zasady interpretacji planów miejscowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie budowlanym i planowaniu przestrzennym ze względu na szczegółową analizę wykładni planu miejscowego i przepisów Prawa budowlanego.

Czy domek rekreacyjny o powierzchni 35 m2 może naruszyć plan zagospodarowania przestrzennego?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 395/23 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-07-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-22
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /sprawozdawca/
Roman Ciąglewicz
Wojciech Mazur /przewodniczący/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
IV SA/Po 508/22 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2022-09-30
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Mazur Sędziowie Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Muszyński po rozpoznaniu w dniu 9 lipca 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej R. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 30 września 2022 r. sygn. akt IV SA/Po 508/22 w sprawie ze skargi R. W. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 1 lipca 2022 r. nr IR-IV.7721.189.2022.12 w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (dalej WSA) wyrokiem z dnia 30 września 2022 r., IV SA/Po 508/22, oddalił skargę R. W. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego (dalej Wojewoda) z dnia 1 lipca 2022 r. w przedmiocie wniesienia sprzeciwu w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy.
Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Zaskarżoną decyzją Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty Poznańskiego (dalej Starosta) z dnia 27 maja 2022 r., którą wniesiono sprzeciw w sprawie zgłoszenia zamiaru budowy budynku rekreacji indywidualnej przewidzianego do realizacji w D., ul. [...], gm. C.
Skargę na tę decyzję wywiodła do WSA w Poznaniu R. W.
Zaskarżonym wyrokiem WSA oddalił wniesioną skargę.
Sąd wskazał, że w przedmiotowej sprawie organy obu instancji dostrzegły niezgodność zgłoszonego zamierzenia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego na analizowanym terenie przyjętego na mocy uchwały nr 389/LXIII/2002 Rady Gminy Czerwonak z dnia 18 września 2002 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenów położonych w Dębogórze (Dz. Urz. Woj. Wlkp. z 2002 r. Nr 125, poz. 3458; dalej MPZP). W ocenie Sądu organy orzekające w sprawie prawidłowo dokonały wykładni i właściwie zastosowały w niniejszej sprawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (dalej p.b.) w związku z treścią MPZP. Nie sposób bowiem uznać, że budynek parterowy o wymiarach zewnętrznych 6 m x 7 m (wraz z tarasem), stanowi rodzaj zabudowy mieszkaniowej (a tym bardziej rezydencjalnej). Skoro więc MPZP na terenie, na którym położona jest działka należąca do skarżącej (M3 - tereny zabudowy mieszkaniowej rezydencjalnej) nie przewiduje możliwości budowy budynków rekreacji indywidualnej, nie będzie możliwa realizacja tego typu budynku. W ocenie Sądu nie zasługuje na uwzględnienie argumentacja skargi, że skoro dopuszczone są budynki o dużej powierzchni, mocno wpływające na otoczenie, to nie są zabronione budynki mniejsze. Unormowania planu miejscowego, jako że kształtują ład przestrzenny na danym terenie, nie mogą być interpretowane w drodze wykładni rozszerzającej. Sąd nie podzielił poglądu, że każda wybrana przez inwestora zabudowa będzie dopuszczalna według planu miejscowego, skoro nie jest wyraźnie wykluczona jego treścią. W konsekwencji, w opinii WSA, zasadnie w niniejszej sprawie uznano, że planowana przez skarżącą inwestycja jest niezgodna z ustaleniami obejmującego przedmiotową nieruchomość miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Okoliczność ta obligowała organ do wniesienia sprzeciwu (w drodze decyzji) co do zgłoszenia skarżącej. Sąd stwierdził, że brzmienie art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. nie pozostawia wątpliwości interpretacyjnych co do wiążącego charakteru tego przepisu. Ustawodawca nie przyznał organowi administracji możliwości odstąpienia od jego zastosowania poprzez przyznanie uznania administracyjnego.
Skargę kasacyjną od powyższego orzeczenia wniosła R. W., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a także zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie prawa materialnego w postaci:
- art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie objawiające się w oddaleniu skargi w całości i w konsekwencji utrzymaniu w mocy decyzji o wniesieniu sprzeciwu organu wobec budowy, pomimo, że organ składający sprzeciw nie miał do niego kompetencji na podstawie wskazanego przepisu prawa budowlanego, z uwagi na fakt, że posadowienie parterowego budynku rekreacji indywidualnej do 35 m2 nie stało w sprzeczności z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy ani też innego aktu prawa miejscowego lub innych przepisów,
- błędnej wykładni § 2 MPZP przez błędne uznanie, że lokalizacja wnioskowanego obiektu jest niedopuszczalna, pomimo, że budowa tego rodzaju budynku nie jest zakazana przez plan, a dodatkowo budynek spełnia parametry określone we wskazanym planie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t.Dz.U.2024.935 ze zm.; dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone każdorazowo wskazanymi w skardze kasacyjnej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, NSA nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich, ani w inny sposób korygować.
Rozpoznając w tak zakreślonych granicach skargę kasacyjną wniesioną w tej sprawie należy stwierdzić, iż nie została ona oparta na usprawiedliwionych podstawach.
Problemem spornym w niniejszej sprawie, którego dotyczą podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, jest to, czy budowa budynku rekreacji indywidualnej o powierzchni do 35 m2 jest zgodna z MPZP, przewidującym dla przedmiotowego terenu zabudowę mieszkaniową rezydencjalną.
Przepis art. 30 ust. 6 pkt 2 p.b. stanowi, że organ administracji architektoniczno-budowlanej wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy, inne akty prawa miejscowego lub inne przepisy.
Stosownie do ust. 3 ustaleń szczegółowych zawartych w § 2 MPZP, dla terenu, na którym znajduje się działka skarżącej kasacyjnie, wyznacza się tereny zabudowy mieszkaniowej rezydencjalnej, oznaczone na rysunku planu symbolem M3.
W rozpatrywanej sprawie skarżąca kasacyjnie zgłosiła zamiar budowy domku przeznaczonego do rekreacji indywidualnej.
Biorąc pod uwagę, że funkcja zgłoszonego do realizacji obiektu budowlanego jest rekreacyjna, a nie mieszkaniowa, zgodzić się należy z organami administracyjnymi i Sądem I instancji, że skoro MPZP na terenie, na którym położona jest działka skarżącej kasacyjnie nie przewiduje możliwości budowy budynków rekreacji indywidualnej, to nie jest możliwa realizacja na tym terenie budynku o takim przeznaczeniu. Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, budowa budynku rekreacji indywidualnej na przedmiotowym terenie narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W tym stanie rzeczy, skoro podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty nie znalazły usprawiedliwionych podstaw, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI