II OSK 3948/19

Naczelny Sąd Administracyjny2023-03-14
NSAbudowlaneWysokansa
pozwolenie na budowęstacja bazowatelefonii komórkowejoddziaływanie elektromagnetycznedecyzja środowiskowaprawo budowlaneNSAskarga kasacyjnauchwała NSA

NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, uznając, że pozwolenie na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej nie wymagało decyzji środowiskowej, a kwestia sumowania mocy anten została rozstrzygnięta uchwałą NSA.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej od wyroku WSA, który uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. WSA uznał, że organ odwoławczy błędnie ocenił kwalifikację przedsięwzięcia pod kątem oddziaływania na środowisko, nie badając kumulacji mocy anten. NSA uchylił wyrok WSA, oddalił skargę i zasądził koszty, powołując się na uchwałę NSA III OPS 1/22, która rozstrzygnęła, że przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych należy brać pod uwagę moc pojedynczej anteny, a nie sumaryczną moc.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który uchylił decyzję Wojewody Śląskiego stwierdzającą wydanie z naruszeniem prawa decyzji o pozwoleniu na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej. WSA uznał, że organy administracji nieprawidłowo oceniły kwalifikację przedsięwzięcia pod kątem oddziaływania na środowisko, nie badając kumulacji mocy anten i możliwości nakładania się wiązek promieniowania. Skarżąca spółka wniosła skargę kasacyjną, zarzucając m.in. niewłaściwe zastosowanie przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko oraz naruszenie przepisów K.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że kwestia sumowania mocy EIRP pojedynczych anten została rozstrzygnięta uchwałą NSA III OPS 1/22, zgodnie z którą przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych należy brać pod uwagę moc pojedynczej anteny, a nie sumaryczną moc. NSA uznał również, że nie ma podstaw do analizowania przedsięwzięcia w innym zakresie niż określił inwestor, ani do tworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Sąd stwierdził, że wada procesowa w postaci pozbawienia strony udziału w postępowaniu nie wpłynęła na prawidłowość decyzji o pozwoleniu na budowę. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny, nawet jeśli w skład instalacji wchodzi kilka anten.

Uzasadnienie

Kwestia ta została rozstrzygnięta uchwałą siedmiu sędziów NSA III OPS 1/22, która stanowi, że dla celów kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych jako mogących znacząco oddziaływać na środowisko, bierze się pod uwagę moc pojedynczej anteny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (13)

Główne

u.o.i.ś. art. 71

Ustawa o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko

Dotyczy kwalifikacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko.

rozp. ws. przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 2 § 1 pkt 7

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Określa progi dla instalacji radiokomunikacyjnych.

rozp. ws. przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko art. 3 § 1 pkt 8

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko

Określa progi dla instalacji radiokomunikacyjnych.

u.p.b. art. 35 § 1

Ustawa Prawo budowlane

Wymogi projektu budowlanego.

u.p.b. art. 28 § 2

Ustawa Prawo budowlane

Definicja strony postępowania.

u.p.b. art. 3 § 20

Ustawa Prawo budowlane

Definicja obszaru oddziaływania obiektu.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.

K.p.a. art. 145 § 1 pkt 4

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Przesłanka wznowienia postępowania - strona nie brała udziału w postępowaniu.

K.p.a. art. 151 § 1 pkt 1

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odmawia uchylenia decyzji dotychczasowej.

K.p.a. art. 151 § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Organ stwierdza wydanie decyzji dotychczasowej z naruszeniem prawa.

K.p.a. art. 146 § 2

Ustawa Kodeks postępowania administracyjnego

Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa.

u.p.o.ś. art. 135

Ustawa Prawo ochrony środowiska

Obszar ograniczonego użytkowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kwestia sumowania mocy EIRP pojedynczych anten została rozstrzygnięta uchwałą NSA III OPS 1/22, która stanowi, że należy brać pod uwagę moc pojedynczej anteny. Nie ma podstaw do analizowania przedsięwzięcia w innym zakresie niż określił inwestor, ani do tworzenia obszaru ograniczonego użytkowania. Wada procesowa w postaci pozbawienia strony udziału w postępowaniu nie wpłynęła na prawidłowość decyzji o pozwoleniu na budowę.

Odrzucone argumenty

Argumenty skarżących dotyczące konieczności badania kumulacji mocy anten i wpływu na środowisko. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów K.p.a. i P.p.s.a. przez WSA.

Godne uwagi sformułowania

Kwestia sumowania mocy EIRP pojedynczych anten, która wywoływała rozbieżności w orzecznictwie sądowoadministracyjnym została rozstrzygnięta uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22. Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych... należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten.

Skład orzekający

Grzegorz Czerwiński

przewodniczący sprawozdawca

Marta Laskowska - Pietrzak

sędzia del. WSA

Tomasz Zbrojewski

sędzia NSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny oddziaływania na środowisko dla instalacji radiokomunikacyjnych, w szczególności w kontekście uchwały NSA III OPS 1/22."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej interpretacji przepisów rozporządzenia w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w odniesieniu do stacji bazowych telefonii komórkowej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii technicznej i prawnej związanej z budową infrastruktury telekomunikacyjnej i jej wpływem na środowisko, a także rozstrzyga wątpliwości interpretacyjne na gruncie uchwały NSA.

NSA rozstrzyga: Czy moc jednej anteny wystarczy do oceny wpływu stacji bazowej na środowisko?

Sektor

telekomunikacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 3948/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-03-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-12-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński /przewodniczący sprawozdawca/
Marta Laskowska - Pietrzak
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II OSK 1141/23 - Postanowienie NSA z 2023-09-19
II SA/Gl 25/19 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2019-08-19
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski sędzia del. WSA Marta Laskowska - Pietrzak po rozpoznaniu w dniu 14 marca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 sierpnia 2019 r. sygn. akt II SA/Gl 25/19 w sprawie ze skarg J. B. i M. S. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 30 listopada 2018 r. nr IFXIV.7840.10.24.2017 w przedmiocie stwierdzenia wydania z naruszeniem prawa decyzji o pozwoleniu na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę, 2. zasądza od J. B. i M. S. solidarnie na rzecz P. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 477 (czterysta siedemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 25/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach po rozpoznaniu skargi J. B. i M. B. uchylił decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 30 listopada 2018 r., nr IFXIV.7840.10.24.2017 oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Siemianowice z dnia 9 maja 2017 r. w przedmiocie wydania z naruszeniem prawa decyzji o pozwoleniu na budowę.
Powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Po rozpoznaniu wniosku P. Sp. z o.o. w W. ostateczną decyzją z dnia 26 października 2016 r. Prezydent Miasta Siemianowice Śląskie zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej na działkach nr [...], [...] i [...] w S. przy ul. [...].
Odrębnymi wnioskami z dnia 21 lutego 2017 r. o identycznej treści skarżący J. B. oraz M. S. jako współwłaściciele działki nr [...], a także E. H. i L. H. wystąpili o wznowienie postępowania, zakończonego powyższą decyzją na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a.
Na wezwanie organu skarżący podali, że dopiero w dniu montażu konstrukcji, tj. 31 stycznia 2017 r. dowiedzieli się o budowie, a następnie o wydanej decyzji.
Organ I instancji postanowieniem z dnia 14 kwietnia 2017 r. na żądanie wnioskodawców wznowił postępowanie administracyjne. Następnie na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 K.p.a., decyzją z dnia 9 maja 2017 r. organ odmówił uchylenia decyzji dotychczasowej. Zdaniem organu, wnioskodawcom nie przysługiwał bowiem przymiot strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 oraz art. 3 pkt 20 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Przedsięwzięcie nie powoduje bowiem żadnego ograniczenia w zagospodarowaniu, w tym zabudowie ich nieruchomości. Dolna granica obszaru ponadnormatywnego oddziaływania pola elektromagnetyczneo emitowanego przez anteny stacji bazowej, po uwzględnieniu sumarycznego oddziaływania anten i maksymalnego pochylenia (tiltu) osi głównych wiązek emisji, usytuowana jest na wysokości 20 m nad poziomem terenu (obecnie ok. 12-13 m nad dachami budynków wnioskodawców). Ponadto, plan miejscowy dopuszcza na tym terenie zabudowę do 4 kondygnacji.
Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy wskutek odwołań skarżących, uchylił decyzję organu I instancji i na podstawie art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 K.p.a., stwierdził wydanie decyzji dotychczasowej z naruszeniem prawa.
Po analizie projektu budowlanego organ odwoławczy stwierdził, że działki wnioskodawców znajdują się w sumarycznym obszarze oddziaływania pola elektromagnetycznego o poziomie wyższym niż 0,1 W/m². Stąd też przysługiwał im przymiot strony w postępowaniu, w którym bez własnej winy nie brali udziału. Zatem organ odwoławczy stwierdził wystąpienie przesłanki wznowieniowej z art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a. Jednakże brak podstaw do uchylenia decyzji dotychczasowej, bowiem nie istniały merytoryczne przesłanki do odmowy pozwolenia na budowę. Sporne przedsięwzięcie jest zgodne z planem miejscowym (uchwała nr 411/98 Rady Miejskiej w Siemianowicach Śl. z dnia 12 lutego 1998 r., Dz. Urzęd. Woj. Kat. Z 1998 r., nr 6, poz. 48). Przedmiotowy teren oznaczony jest symbolem MU-I. Przepis § 11 ust. 5 pkt 4 uchwały, przewiduje jako przeznaczenie dopuszczalne urządzenia infrastruktury technicznej i komunikacyjnej. Zamierzenie zostało uzgodnione z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków (§ 10 pkt 2 uchwały). Mając na uwadze maksymalną wysokość zabudowy, dopuszczoną w planie miejscowym (do 4 kondygnacji), organ odwoławczy po analizie rozkładu pól elektromagnetycznych wokół stacji bazowej, stwierdził, że promieniowanie o wartościach pola o poziomach wyższych niż 0,1 W/m², będzie występowało na wyższych wysokościach niż dopuszczalna zabudowa.
Na podstawie przedłożonej przez inwestora kwalifikacji przedsięwzięcia, organ ustalił, że planowane przedsięwzięcie nie osiąga progów wymienionych w § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 rozp. z 2010 r. Tymczasem tylko inwestycja o określonych w projekcie parametrach może być realizowana na podstawie pozwolenia na budowę. Stąd też weryfikując projekt budowlany pod kątem wymogów z art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy – Prawo budowlane, organ odwoławczy stwierdził, że inwestycja nie wymagała decyzji środowiskowej. Inwestor spełnił też pozostałe wymogi z art. 35 ust. 1 i art. 32 ust. 4 ustawy. Zatem pomimo pozbawienia udziału stron w poprzednim postępowaniu, wydana decyzja o pozwoleniu na budowę jest zgodna z planem.
Odrębnymi postanowieniami Wojewoda stwierdził uchybienie terminu do wniesienia pozostałych odwołań.
W skargach do sądu administracyjnego o jednobrzmiącej treści, skarżący zarzucili naruszenie:
1. art. 7, art. 87 ust. 1 w zw. z art. 79 ust. 1 Konstytucji RP – poprzez brak podania konkretnej jednostki redakcyjnej rozporządzenia z 2010 r.;
2. art. 64 ust. 3 Konstytucji w zw. z art. 135 ustawy – Prawo ochrony środowiska i art. 4, 5 ust. 1 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane – poprzez wprowadzenie ograniczeń w zagospodarowaniu terenów sąsiednich bez ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, brak określenia wysokości inwestycji i ustalenia obszaru oddziaływania z uwzględnieniem komunikacji i zjawiska odbić, których nie wykluczono;
3. art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego oraz art. 7, 8, 9, 77 § 1, 107 § 1 i 3 K.p.a. – z powodu niewskazania konkretnej jednostki prawnej rozporządzenia z 2010 r.,
4. art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji w zw. z § 2 ust. 1 pkt 7 i § 3 ust. 8 pkt 1 rozp. z 2010 r. – z powodu przyjęcia, że ocena oddziaływania na środowisko dotyczy pojedynczego elementu przedsięwzięcia, a nie całości i braku podania w decyzji mocy EIRP anten na danym sektorze, wskazania czy uwzględniono maksymalne tilty i na podstawie jakich danych, a tym samym na jakiej wysokości występują osie głównych wiązań anten, mając na uwadze całość przedsięwzięcia;
5. art. 63 ust. 3 pkt 1 ustawy z 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku w zw. z art. 135 ustawy – Prawo ochrony środowiska poprzez pominięcie konieczności ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania, a tym samym obligatoryjnego wymogu sporządzenia raportu.
Przywołując orzecznictwo sądowe, skarżący podnieśli, że rolą organów jest ustalenie, w jaki sposób cała inwestycja, a nie poszczególne anteny, wpłynie na środowisko. Nie można wykluczyć, że ewentualne nakładanie lub nachodzenie wiązek promieniowania spowoduje, że moc znacznie przekroczy wielkości dopuszczalne. Kwestia oddziaływania pola elektromagnetycznego wymaga uwzględnienia maksymalnego możliwego emitowania tego pola, maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania (tzw. tilt), ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego zagospodarowania. Należy zatem określić sumaryczną wartość EIRP dla wszystkich anten pracujących na tym samym kierunku, gdyż pod pojęciem pojedynczej anteny należy rozumieć pojedynczy system anten. Tymczasem zaskarżona decyzja nie zawiera uzasadnienia, odnoszącego się do kwalifikacji przedsięwzięcia.
W odpowiedzi na skargi Wojewoda Śląski wniósł o ich oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia 3 czerwca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny dopuścił do udziału w postępowaniu O. z siedzibą w R. jako organizację społeczną, wpisaną do KRS.
Zdaniem Stowarzyszenia, kwestia oddziaływania pola elektromagnetycznego wymaga uwzględnienia maksymalnego możliwego emitowania tego pola z urządzenia, maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania (tzw. tilt), ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego zagospodarowania. Dla poparcia stanowiska przywołało orzecznictwo sądowe. Tymczasem sporządzona dokumentacja w sprawie jest niekompletna dla takiej oceny.
W kolejnym piśmie z dnia 18 sierpnia 2019 r. Prezes Stowarzyszenia podniósł, że organ odwoławczy nie dokonał prawidłowej kwalifikacji przedsięwzięcia, z uwzględnieniem maksymalnych tiltów anten. Przywołał orzecznictwo sądowoadministracyjne dla poparcia stanowiska oraz złożył pismo Prezesa NSA z dnia 8 sierpnia 2019 r. w sprawie kumulacji oddziaływań lub sumowania parametrów tego samego rodzaju anten stacji bazowej telefonii komórkowej. Nadto wskazał na nieuwzględnienie przez organy faktu zrealizowania inwestycji.
Wyrokiem z dnia 19 sierpnia 2019 r., sygn. akt II SA/Gl 25/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił decyzję Wojewody Śląskiego z dnia 30 listopada 2018 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Siemianowice z dnia 9 maja 2017 r. w przedmiocie wydania z naruszeniem prawa decyzji o pozwoleniu na budowę.
W uzasadnieniu wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skargi są uzasadnione, aczkolwiek nie wszystkie zawarte w nich zarzuty należało podzielić jako przedwczesne na tym etapie postępowania.
Zdaniem Sądu, zasadnie stwierdził organ odwoławczy, że skarżącym jako właścicielom nieruchomości znajdujących się w sumarycznym obszarze oddziaływania pola elektromagnetycznego o poziomie wyższym niż 0,1 W/m², występujących na wysokości zawieszenia anten, legitymowali się przymiotem strony w rozumieniu art. 28 ust. 2 w zw. z art. 3 pkt 20 ustawy – Prawo budowlane, wyżej powołanej (obecnie Dz. U. z 2019 r., poz. 1186). Jednakże zostali pominięci w postępowaniu o pozwolenie na budowę spornej inwestycji. Nie jest też kwestionowany fakt, że o wznowienie postępowania wystąpili w terminie miesięcznym od dowiedzenia się o wydanej decyzji. Zatem spełnione zostały ustawowe przesłanki do wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 K.p.a., co winno prowadzić do merytorycznej kontroli decyzji dotychczasowej.
Zdaniem WSA, przedwcześnie organ odwoławczy uznał, że wada procesowa (pozbawienie strony udziału w postępowaniu), nie wpłynęła na prawidłowość decyzji dotychczasowej. Stanowisko organu odwoławczego było wynikiem błędnej wykładni prawa materialnego, a to § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt 8 powołanego wyżej rozp. (Dz. U. z 2016 r., poz. 71).
Aczkolwiek, wbrew twierdzeniom skarżących, organ odwoławczy przywołał konkretną jednostkę prawną, gdyż stwierdził, że nie chodzi o żaden z przypadków wskazanych w tych przepisach, które w całości zacytował w motywach zaskarżonej decyzji, to jednak organ przedwcześnie uznał, że dla określonej w projekcie konfiguracji anten, pola elektromagnetyczne o wartościach wyższych od granicznych (zgodnie z przywołanym rozp. z 2003 r.), nie występują w miejsca dostępne dla ludności.
Przede wszystkim organ odwoławczy nie wskazał, czy przy kwalifikacji przedsięwzięcia miał na uwadze moc EIRP pojedynczych anten, których to wartości nie podał, czy badał moc anten na danym sektorze oraz uwzględnił maksymalne tilty, wynikające z danych katalogowych, a w konsekwencji, czy uwzględnił możliwość ewentualnego nakładania się wiązek promieniowania emitowanego przez poszczególne anteny. Przedłożona przez inwestora dokumentacja w postaci kwalifikacji przedsięwzięcia, niewątpliwie uwzględnia równoważną moc promieniowaną izotropowo dla pojedynczej anteny. Tymczasem wniosek o udzielenie pozwolenia na budowę dotyczył umieszczenia 9 anten sektorowych i 4 anten radioliniowych na azymutach: 0°, 120°, 250°. Zatem anteny skierowane są na tych samych azymutach. Skoro organ odwoławczy oparł się na dokumentacji inwestora, wydaje się, że ocenił jedynie EIRP dla pojedynczej anteny. Nie zbadano zatem, czy możliwe jest nachodzenie wiązek promieniowania i możliwość kumulacji.
Z tych względów Sąd przychylił się do poglądów orzecznictwa przywołanego w skargach i pismach Stowarzyszenia. Kwalifikacja przedsięwzięcia, przedłożona przez inwestora, podlega bowiem ocenie przez organ administracji, jak każdy dowód. Dla stwierdzenia, czy inwestycja wymaga decyzji środowiskowej, należy zaś uwzględnić możliwości eksploatacyjne projektowanych urządzeń i kumulowanie się wiązek (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 grudnia 2018 r., sygn. akt II OSK 3296/18).
Zdaniem Sądu, bez wyjaśnienia powyższych okoliczności, nie jest możliwe stwierdzenie kompletności projektu budowlanego w zakresie wymogu przedłożenia decyzji środowiskowej (art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego). Na tym etapie postępowania nie jest jednak możliwe przesądzenie tej kwestii, a zatem stwierdzenie, czy decyzja o pozwoleniu na budowę narusza przywołane w skargach przepisy ustawy – Prawo ochrony środowiska oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku .
W ocenie Sądu, zasadnie jednak skarżący zarzucili nienależyte wyjaśnienie okoliczności faktycznych sprawy i brak ustaleń organów administracji w zakresie kwalifikacji prawnej spornego przedsięwzięcia z powodu braku oceny, w jaki sposób cała inwestycja (a nie – poszczególne anteny), wpłynie na środowisko. Wymaga to uwzględnienia maksymalnej możliwości emisyjnych urządzenia, a więc maksymalnego możliwego pochylenia osi wiązki promieniowania, ukształtowania terenu oraz istniejącego i potencjalnego w światle obowiązującego planu miejscowego, zagospodarowania terenu.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, stwierdzając naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 3 pkt 1 rozp. z 2010 r. oraz uchybienie wymogom z art. 7, 8, 9, 77 § 1 i 80 K.p.a., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, uchylił decyzje organów obydwu instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2018 r. poz. 1302 ze zm.).
Sąd stwierdził, że przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ I instancji winien zatem ponownie ocenić kwalifikację przedsięwzięcia przedłożoną przez inwestora i ustalić, czy przedmiotowa inwestycja wymagała uzyskania decyzji środowiskowej. W takim bowiem przypadku brak było przesłanek do udzielenia pozwolenia na budowę. Wobec zrealizowania spornego przedsięwzięcia nie jest możliwe uzupełnienie jakichkolwiek braków projektu budowlanego i wymaganych decyzji. Zatem w postępowaniu wznowieniowym winna zapaść decyzja z art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a., uchylająca decyzję o pozwoleniu na budowę i umarzająca jako bezprzedmiotowe w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a. postępowanie o udzielenie takiego pozwolenia. O ile zaś organ I instancji ustali, że sporna inwestycja nie jest zaliczona do przedsięwzięć wymienionych w rozporządzeniu, zachodzić będzie podstawa do wydania decyzji z art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 2 K.p.a. (stwierdzenie wydania decyzji dotychczasowej z naruszeniem prawa).
Od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę kasacyjną wniosła P. Spółka z o.o. z siedzibą w W. podnosząc zarzuty naruszenia:
1. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a. w zw. z 135 P.p.s.a. w zw. z art. 71 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (t.j. Dz.U. z 2016 roku poz. 353 ze zm.) w zw. z § 2 ust. 1 pkt. 7) i § 3 ust. 1 pkt. 8) Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tj. Dz. U. z 2016 roku, poz. 71) poprzez niewłaściwe zastosowanie przez sąd I instancji dyspozycji art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a. w sytuacji gdy organy przy wydawaniu kontrolowanych przez sąd decyzji nie naruszyły ww. przepisów prawa materialnego;
2. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p. o P.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9 77 § 1 i 80 K.p.a. poprzez nietrafne uznanie, iż Wojewoda Śląski nie ustalił czy przedsięwzięcie skarżącej zalicza się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko;
3. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nie zawarcie w uzasadnieniu skarżonego wyroku wyjaśnienia, z którego przepisu rozporządzenia miałaby wynikać obowiązek organu zbadania "(...) czy możliwe jest nachodzenie wiązek promieniowania i możliwość kumulacji (...)";
4. art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 roku nr 153 poz. 1269 ze zm.) zwanej dalej w zw. z art. 3 § 1 p. o P.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie to jest nie nieprawidłowe spełnienie funkcji kontrolnej, gdyż sąd dokonał kontroli w niniejszej sprawie nie w oparciu o kryterium zgodności z prawem a w oparciu o kryteria pozaprawne;
5. błędnej wykładni § 2 ust. 1 pkt 7 oraz § 3 ust. 1 pkt. 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko polegające na przyjęciu, iż zwrot "pojedyncza antena" oznacza wiele anten pracujących na tym samym kierunku oraz, że z treści ww. przepisów wynika, iż kryterium kwalifikacji przedsięwzięcia do mogących znacząco oddziaływać na środowisko jest "(...) nachodzenie wiązek promieniowania i możliwość kumulacji (...)", a także błędną wykładnię zwrotu normatywnego miejsca dostępne dla ludności (tu naruszenie w związku z art. 124 ust. 2 ustawy Prawo ochrony środowiska) poprzez odnoszenie do potencjalnie możliwego stanu zagospodarowania terenu zamiast do istniejącego stanu zagospodarowania.
Na podstawie tak sformułowanych zarzutów skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sadowi I instancji do ponownego rozpoznania, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi. Domaga się zasądzenia zwrotu kosztów postępowania i rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przedstawione zostały argumenty mające, zdaniem skarżącego kasacyjnie, potwierdzać zasadność podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy wskazać, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz, 259, dalej jako "P.p.s.a."), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnymi jej podstawami, określonymi w art. 174 P.p.s.a. Nadto, zgodnie z treścią art. 184 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu.
NSA rozpatrywał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. z 2020 r., poz. 374 ze zm.), uznając, że ze względu na intensyfikację rozwoju epidemii przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można było przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarga kasacyjna wniesiona przez P. Spółka z o.o. z siedzibą w W. nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Kwestia sumowania mocy EIRP pojedynczych anten, która wywoływała rozbieżności w orzecznictwie sądowoadministracyjnym została rozstrzygnięta uchwałą siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt III OPS 1/22. W uchwale tej Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że "Przy kwalifikacji instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych na podstawie § 3 ust. 1 pkt 8 i § 3 ust. 2 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. z 2016 r. poz. 71, ze zm.) jako inwestycji mogącej potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy brać pod uwagę równoważną moc promieniowaną izotropowo wyznaczoną dla pojedynczej anteny także wówczas, gdy w skład instalacji wchodzi kilka anten." Pogląd ten, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, należy w pełni podzielić. Ma on zastosowanie również w niniejszej sprawie. W konsekwencji stwierdzić należy, że brak jest podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji w celu wzięcia pod uwagę przez organy administracji przy kwalifikacji inwestycji sumarycznej mocy EIRP pojedynczych anten.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przy kwalifikacji przedsięwzięcia pod kątem konieczności wydania decyzji środowiskowej nie ma podstaw do analizowania go w innym zakresie (pod kątem innych założeń technicznych) niż określił inwestor. Nie ma podstaw do rozpatrywania przedsięwzięcia z punktu widzenia innego niż deklarowany układu anten, w szczególności maksymalnego możliwego do wykorzystania kąta nachylenia (tiltu).
Odnośnie do podniesionego w skardze do Sądu I instancji zarzutu pominięcia konieczności ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania stwierdzić należy, że w odniesieniu do planowanej inwestycji nie zachodzi konieczność utworzenia takiego obszaru albowiem inwestycja, której dotyczy pozwolenie na budowę nie jest inwestycją wymagającą oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaganej przepisami ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku.
Odnośnie do zarzutów braku wskazania w decyzji o pozwoleniu na budowę podstawy prawnej jej wydania podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, że wbrew twierdzeniom skarżących, organ odwoławczy przywołał konkretną jednostkę prawną, gdyż stwierdził, że nie chodzi o żaden z przypadków wskazanych w tych przepisach, które w całości wskazał w motywach zaskarżonej decyzji.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewoda Śląski zasadnie uznał, że wada procesowa w postaci pozbawienia strony udziału w postępowaniu, nie wpłynęła na prawidłowość decyzji o pozwoleniu na budowę.
Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 P.p.s.a., art. 151 P.p.s.a. oraz art. 203 pkt 2 P.p.s.a. w zw. z art. 15 zzs4 ustawy o COVID, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI