II OSK 393/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA uchylił wyrok WSA i decyzję Wojewody, uznając, że projekt budowlany spełniał wymogi decyzji o warunkach zabudowy dotyczące miejsc parkingowych, mimo odmiennej interpretacji organów i sądu niższej instancji.
Sprawa dotyczyła odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego wielorodzinnego budynku mieszkalnego z powodu niewystarczającej liczby miejsc parkingowych. Organy administracji i WSA uznały, że projekt nie spełnia wymogów technicznych, mimo zgodności z decyzją o warunkach zabudowy. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok, stwierdzając, że organy i sąd niższej instancji błędnie zinterpretowały przepisy, nie uwzględniając wiążącego charakteru decyzji o warunkach zabudowy w zakresie liczby miejsc parkingowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę inwestora na decyzję Wojewody Wielkopolskiego, która odmówiła zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę wielorodzinnego budynku mieszkalnego. Głównym powodem odmowy była niewystarczająca liczba miejsc parkingowych, która zdaniem organów nie spełniała wymogów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Inwestor powoływał się na decyzję o warunkach zabudowy, która określała minimalną liczbę miejsc parkingowych (1 garaż na 2 mieszkania) i sposób ich urządzenia (w parterze budynku). Organy i WSA uznały, że decyzja o warunkach zabudowy określa jedynie ogólny status urbanistyczny, a wymogi techniczne dotyczące miejsc parkingowych muszą być spełnione niezależnie. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego za zasadne. Sąd podkreślił, że decyzja o warunkach zabudowy jest wiążąca dla organu wydającego pozwolenie na budowę, w tym w zakresie parametrów zagospodarowania terenu, takich jak liczba i sposób urządzenia miejsc parkingowych. NSA stwierdził, że organy i WSA błędnie zinterpretowały przepisy, nie uwzględniając związania decyzją o warunkach zabudowy i nadmiernie rygorystycznie stosując przepisy rozporządzenia. W konsekwencji, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i decyzję Wojewody, zasądzając zwrot kosztów postępowania na rzecz inwestora.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, organ jest związany ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy w zakresie liczby i sposobu urządzenia miejsc postojowych. Wymogi techniczne z rozporządzenia należy oceniać z uwzględnieniem tych ustaleń.
Uzasadnienie
Decyzja o warunkach zabudowy określa parametry zagospodarowania terenu i jest wiążąca dla organu wydającego pozwolenie na budowę. Przepisy rozporządzenia dotyczące miejsc parkingowych mają charakter elastyczny i powinny być stosowane z uwzględnieniem ustaleń decyzji o warunkach zabudowy, która określa specyficzne warunki dla danej inwestycji.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (12)
Główne
P.b. art. 35 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane
Organ sprawdza zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. Odmowa wydania pozwolenia na budowę z powodu niespełnienia wymogów technicznych, które zostały już uwzględnione w decyzji o warunkach zabudowy, jest nieprawidłowa.
rozp. war. techn. art. 18 § 1 i 2
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Liczba stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów powinny być dostosowane do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy, z uwzględnieniem specyfiki nieruchomości i sposobu zabudowy.
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 61 § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja o warunkach zabudowy ustala się na zasadzie dobrego sąsiedztwa, wymagając dostosowania nowej zabudowy do warunków występujących w sąsiedztwie.
u.p.z.p. art. 55
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę.
u.p.z.p. art. 64 § 1
Ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę.
p.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA orzeka o uchyleniu zaskarżonego wyroku.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 203 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
rozp. opłaty radc. pr. art. 14 § 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Określenie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Projekt budowlany jest zgodny z wiążącą decyzją o warunkach zabudowy w zakresie liczby i sposobu urządzenia miejsc postojowych. Organy i sąd niższej instancji błędnie zinterpretowały przepisy, nie uwzględniając związania decyzją o warunkach zabudowy. Wymogi techniczne dotyczące miejsc parkingowych należy oceniać z uwzględnieniem ustaleń decyzji o warunkach zabudowy, która określa specyficzne warunki dla danej inwestycji.
Odrzucone argumenty
Projekt budowlany nie spełnia wymogów technicznych rozporządzenia w zakresie liczby miejsc postojowych. Decyzja o warunkach zabudowy określa jedynie ogólny status urbanistyczny, a nie wiążące parametry techniczne dotyczące miejsc parkingowych.
Godne uwagi sformułowania
organ jest związany ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy nie można było z pominięciem uwarunkowań wyznaczonych wiążącymi ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, stwierdzić, że projekt budowlany zgodny z tą decyzją, narusza § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia przepis ten ma charakter nieostry, bo nie wskazuje określonej minimalnej liczby projektowanych miejsc postojowych ani nie zawiera żadnych konkretnych pomocniczych danych, aby taką liczbę obliczyć
Skład orzekający
Grzegorz Czerwiński
przewodniczący
Magdalena Dobek-Rak
sprawozdawca
Robert Sawuła
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja zasady związania decyzją o warunkach zabudowy w kontekście wymogów technicznych dotyczących miejsc parkingowych w prawie budowlanym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy decyzja o warunkach zabudowy zawiera szczegółowe ustalenia dotyczące miejsc parkingowych, a inwestycja jest realizowana w specyficznych warunkach urbanistycznych (np. zabudowa pierzejowa, 100% zabudowy działki).
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między rygorystyczną interpretacją przepisów technicznych a wiążącym charakterem wcześniejszych decyzji administracyjnych, co jest częstym problemem w praktyce budowlanej.
“Decyzja o warunkach zabudowy kluczem do miejsc parkingowych – NSA wyjaśnia zasady.”
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 393/23 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2024-04-16 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-02-22 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Grzegorz Czerwiński /przewodniczący/ Magdalena Dobek-Rak /sprawozdawca/ Robert Sawuła Symbol z opisem 6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części, wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz Sygn. powiązane II SA/Po 425/22 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2022-10-13 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i zaskarżoną decyzję Zasądzono zwrot kosztów postępowania Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie: Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. WSA Magdalena Dobek - Rak (spr.) po rozpoznaniu w dniu 16 kwietnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej T. H. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 13 października 2022 r., sygn. akt II SA/Po 425/22 w sprawie ze skargi T. H. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 14 kwietnia 2022 r., nr IR-IV.7721.282.2021.8 w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i zaskarżoną decyzję, 2. zasądza od Wojewody Wielkopolskiego na rzecz T. H. kwotę 1587 (jeden tysiąc pięćset osiemdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 13 października 2022 r., sygn. akt II SA/Po 425/22, oddalił skargę T. H. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z 14 kwietnia 2022 r., nr IR-IV.7721.282.2021.8, w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Wyrok podjęto w następującym stanie faktycznym i prawnym: Rozpoznając wniosek T. H. o pozwolenie na budowę dla budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. (...) w Z., na działce nr [...] oraz [...], Starosta Złotowski decyzją z dnia 28 maja 2021 r., nr AB.67400.653.2020, zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę dla tej inwestycji. W administracyjnym toku instancji, Wojewoda Wielkopolski decyzją z dnia 17 sierpnia 2021 r., nr IR-IV.7721.2021.8, uchylił wskazaną wyżej decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji zwracając uwagę na wymagającą ustaleń kwestię miejsc parkingowych i sąsiedztwa stacji benzynowej. Ponownie rozpoznając sprawę decyzją z 22 lutego 2022 r., nr AB.67400.653.2020, Starosta Złotowski odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Rozpoznając odwołanie inwestora Wojewoda Wielkopolski uchylił decyzję Starosty Złotowskiego w części dyspozytywnej, przywołującej podstawę prawną, tj. art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2021 r. poz. 2351 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym, i w to miejsce przywołał art. 35 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, a w pozostałej części decyzję organu pierwszej instancji utrzymał w mocy. Organy obu instancji stanęły bowiem na stanowisku, że zaprojektowanie trzech miejsc postojowych/garażowych dla sześciu mieszkań, w tym jednego dla osób niepełnosprawnych, a także brak wskazania jakichkolwiek miejsc postojowych dla użytkowników przebywających okresowo, nie czyni zadość wymogom wynikającym z § 18 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. z 2019 r. poz. 1065 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem. Zdaniem organów, przesądzającego charakteru w tym zakresie nie mogą mieć ustalenia decyzji Burmistrza Miasta Złotowa z 10 maja 2018 r. o warunkach zabudowy dla przedmiotowej inwestycji, która określa, że "w parterze budynku należy usytuować garaże w ilości min. 1 garaż na 2 mieszkania". Według organów, decyzja o warunkach zabudowy ustala jedynie możliwy status urbanistyczny nieruchomości, a nie ocenia rozwiązań projektowych przyszłej inwestycji. Kwestie spełnienia wymogów m.in. § 18 rozporządzenia są badane dopiero przez organ administracji architektoniczno-budowlanej na etapie rozpoznawania wniosku o udzielenie pozwolenia na budowę. Sąd pierwszej instancji oddalając skargę inwestora podzielił stanowisko organów, że kwestia ulokowania miejsc postojowych, ich wymiary oraz konkretna ilość stanowią przedmiot postępowania o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę, a nie postępowania o ustalenie warunków zabudowy. To, że inwestor przedstawił projekt budowlany, w którym zachowano wynikającą z decyzji o warunkach zabudowy "zasadę" jedno miejsce parkingowe na dwa mieszkania, nie oznacza, że spełnione zostały inne wymagania prawnobudowlane. Zdaniem Sądu wojewódzkiego, obowiązkiem każdego inwestora jest zapewnienie jednocześnie stanowisk postojowych dla samochodów użytkowników stałych oraz dla samochodów użytkowników przebywających okresowo. W ocenie Sądu pierwszej instancji, organy obu instancji zasadnie zatem zakwestionowały przygotowanie przez inwestora stanowisk tylko jednej kategorii. Niedopuszczalne jest przy tym wskazywanie miejsc parkingowych należących do innych podmiotów prawa, szczególnie gdy dotyczy to miejsc publicznych. Przy tym Sąd stwierdził, że nie jest możliwe zorganizowanie miejsc postojowych poza terenem inwestycji. Odnosząc się do argumentacji zaprezentowanej w uzasadnieniu skargi, z której wynika, że skoro w decyzji o warunkach zabudowy zezwolono na zabudowanie działki w 100%, to nie można inaczej zaprojektować inwestycji, Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, że prawo do zabudowania 100% nieruchomości nie oznacza, że bryła budynku rzeczywiście musi zajmować całą powierzchnię. Możliwe jest przecież zaprojektowanie "wnęki", która po zmniejszeniu metrażu pomieszczeń parterowych będzie mogła być wkomponowana w działkę inwestycyjną. Treść decyzji o warunkach zabudowy nie oznacza nakazu zabudowania tejże działki w sposób w niej określony. Decyzja o warunkach zabudowy, tak jak w niniejszej sprawie, wskazuje maksymalne granice, których nie trzeba spełniać. W skardze kasacyjnej T. H., zaskarżając wyrok Sądu pierwszej instancji w całości, stosownie do art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucił naruszenie przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz przytoczył podstawy kasacyjne dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego, zarzucając naruszenie: - art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a Prawa budowlanego i § 18 ust. 2 rozporządzenia przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, że w przedłożonym projekcie budowlanym nie zagwarantowano odpowiedniej ilości miejsc postojowych i w konsekwencji oddalono skargi na decyzję odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego, podczas gdy prawidłowa wykładnia tego przepisu prowadzi do wniosku, że w projektowanej inwestycji zapewniona została wystarczająca ilość tych miejsc, wobec czego organy obu instancji powinny stwierdzić brak przeciwwskazań do zatwierdzenia projektu budowlanego, zgodnie z wnioskiem skarżącego. We wnioskach skargi kasacyjnej zażądano uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Ponadto, wniesiono o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie zrzeczono się rozprawy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie podstawy nieważności wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a. nie zachodzą, zaś granice skargi kasacyjnej zostały wyznaczone przez jej wniosek (uchylenie zaskarżonego wyroku w całości) i podstawy (wskazane naruszenia przepisów prawa). Rozpoznając sprawę w tak określonych granicach Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga kasacyjna podlega uwzględnieniu. Pomimo tego, że skarżący kasacyjnie jako podstawę kasacyjną wskazał art. 174 pkt 2 p.p.s.a. odnoszący się do naruszenia przepisów postępowania, to jednak nie wskazał konkretnych przepisów p.p.s.a. w powiązaniu z przepisami k.p.a., których naruszenie zarzuca Sądowi pierwszej instancji. Oznacza to, że tak sformułowany zarzut nie mógł być skuteczny i w konsekwencji nie podważył ustaleń stanu faktycznego będących podstawą zastosowania przepisów prawa materialnego i wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Za usprawiedliwione Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty naruszenia przepisów art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 2351 ze zm.), zwanej dalej Prawem budowlanym oraz § 18 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (t.j. Dz.U. z 2022 r., nr 1225 ze zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, poprzez ich błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, co doprowadziło do niedocenienia znaczenia ustaleń wiążącej decyzji o warunkach zabudowy, określającej dla inwestycji liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów umiejscowionych w parterze planowanego budynku mieszkaniowego wielorodzinnego (sześć mieszkań), i w konsekwencji zaakceptowanie odmowy udzielenia pozwolenia na budowę z powodu niespełnienia wymogów rozporządzenia w zakresie miejsc postojowych. W pierwszej kolejności wyjaśnić należy, że w niniejszej sprawie zastosowanie miały przepisy Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed wejściem w życie ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2020 r., poz. 471), w związku z art. 26 i art. 27 tej ustawy. Oznacza to, że formułując zarzuty kasacyjne należało odwołać się do ich właściwego brzmienia objętego publikatorem -t.j. Dz.U. z 2020 r., poz. 1333, a nie jak to uczynił skarżący kasacyjnie: t.j. Dz.U. z 2021 r., poz. 2351. Nie miało to jednak wpływu na wynik przeprowadzonej kontroli zaskarżonego wyroku ze względu na to, że w zakresie zarzucanych uchybień brzmienie właściwych przepisów nie uległo zmianie pomimo zmiany struktury art. 35 Prawa budowlanego (zamiast wskazanego przez skarżącego art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a właściwy jest jego odpowiednik art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Zasadniczy spór w niniejszej sprawie koncentruje się wokół oceny spełnienia, na etapie udzielania pozwolenia na budowę, wymogów technicznych w zakresie zapewnienia miejsc postojowych na działce budowlanej w sytuacji, gdy sposób ustalania liczby stanowisk postojowych i urządzania parkingów został określony w decyzji o warunkach zabudowy. Skarżący kasacyjnie ubiega się o pozwolenie na budowę dla inwestycji, dla której decyzją z 10 maja 2018 r. ustalono warunki zabudowy, w tym określono w ramach wymagań co do liczby stanowisk postojowych i sposobu urządzenia parkingów, że garaże należy usytuować w parterze w ilości minimum 1 garaż na 2 mieszkania. Bezsporne w ocenie organów było, że przedłożony projekt budowlany jest zgodny z postanowieniami decyzji o warunkach zabudowy w tym zakresie. Stwierdzono jednak, że nie spełnia on wymogów § 18 rozporządzenia, co zaakceptował Sąd a quo. Sąd pierwszej instancji uznał, że duży stopień ogólności decyzji o warunkach zabudowy, w tym tych jej postanowień, które regulują kwestię miejsc postojowych i sposobu urządzania parkingów, powoduje, że organ architektoniczno – budowlany pomimo związania jej treścią, nie musi "postąpić dokładnie według niej". W związku z tym Sąd pierwszej instancji za niewiążące uznał postanowienia decyzji o warunkach zabudowy odnoszące się do sposobu sytuowania parkingów (garaże w parterze) i ilości miejsc postojowych (min. 1 garaż na 2 mieszkania). Uznał, że kwestia ulokowania miejsc postojowych, ich konkretnej liczby jest przedmiotem postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, a nie warunków zabudowy i projekt budowlany winien w tym zakresie odpowiadać wymogom warunków technicznych określonych w § 18 rozporządzenia. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, skarżący kasacyjnie trafnie zarzucił, że stanowisko Sądu, a wcześniej organów administracji, podważające w istocie zasadę związania decyzją o warunkach zabudowy w zakresie określonych w niej wymogów parkingowych, narusza prawo będąc wynikiem błędnej wykładni przepisów § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia, co doprowadziło do zaakceptowania odmowy udzielenia pozwolenia na budowę wbrew dyspozycji art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 Prawa budowlanego. Wyjaśnić należy, że decyzja o warunkach zabudowy, wydana dla inwestycji na nieruchomości, dla której nie obowiązuje plan miejscowy, stanowi szczegółową urzędową informację o tym, jaki obiekt i pod jakimi warunkami inwestor może na danym terenie zrealizować w zgodzie z przepisami prawa. Decyzja o warunkach zabudowy stanowi bowiem instrument prawny ograniczający dowolne inwestowanie na obszarze nieobjętym planem miejscowym, ale w granicach ściśle określonych prawem, w tym wyznaczonych treścią art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2022 r., poz. 503), zwanej dalej u.p.z.p. Z przepisów art. 55 w zw. z art. 64 ust. 1 u.p.z.p. wynika, że decyzja o warunkach zabudowy wiąże organ wydający pozwolenie na budowę, co oznacza, że organ ten nie może kształtować odmiennie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu od tych, które zostały określone w decyzji o warunkach. Przy tym zwrócić należy uwagę, że stosowany odpowiednio do warunków zabudowy przepis art. 55 u.p.z.p. nie zawiera postanowień, które wskazywałyby, że tylko niektóre postanowienia decyzji o warunkach zabudowy wiążą organ wydający pozwolenie na budowę. Związanie to obejmuje zarówno wskazaną w decyzji o warunkach zabudowy funkcję nowego obiektu, jak również zawarte w niej parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy i zagospodarowania terenu. Konsekwencję związania stanowi obowiązek organu architektoniczno-budowlanego sprawdzenia projektu budowlanego pod kątem zachowania wymogów wynikających z decyzji o warunkach zabudowy. Zgodnie z art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, w brzmieniu obowiązującym w niniejszej sprawie, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektoniczno-budowlanej sprawdza m.in. zgodność projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. W razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, organ administracji architektoniczno-budowlanej nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4). Ze zgromadzonej w aktach sprawy decyzji o warunkach zabudowy wynika, że warunki zabudowy dla inwestycji skarżącego ustalone zostały na zasadzie dobrego sąsiedztwa wynikającej z art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., wymagającej dostosowania nowej zabudowy do warunków zabudowy występującej w sąsiedztwie urbanistycznym, w tym również w zakresie sposobu urządzania parkingów. Istnieje zatem domniemanie, że ustalenia tej decyzji w zakresie, w jakim wskazano, że garaże należy sytuować w parterze budynku mieszkalnego, wynikają z przeprowadzonej przed jej wydaniem analizy funkcji oraz cech zabudowy i zagospodarowania terenu i są kontynuacją sposobu zabudowy w sąsiedztwie. Potwierdza to uzasadnienie wskazanej decyzji, na które powołał się skarżący kasacyjnie, a z którego wynika, że funkcja i główne parametry planowanego budynku zostały określone na podstawie zabudowy istniejącej i planowanej po wschodniej stronie ul. (...). Działki o numerach od [...] do [...] zostały wydzielone w celu zlokalizowania zabudowy szeregowej budynków mieszkalnych w taki sposób, aby oddzielić strefę zabudowy mieszkaniowej od strefy przemysłowej. Dla części wskazanych działek uchwalony został miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego przewidujący zabudowę szeregową w usługami i garażami w parterze, a część z nich zostało już takimi obiektami z garażami w parterach zabudowane. Skoro zatem w decyzji z 10 maja 2018 r. przewidziano sposób urządzania parkingów na nieruchomości (parkingi w parterze) oraz sposób określania liczby stanowisk postojowych (min. 1 na 2 mieszkania), a doktryna i orzecznictwo sądowoadministracyjne dopuszcza tego rodzaju ustalenia jako istotny element sposobu zagospodarowania terenu w decyzji o warunkach zabudowy, to organy architektoniczno – budowlane były tymi ustaleniami związane w znaczeniu takim, że nie mogły odmówić zatwierdzenia projektu budowlanego zgodnego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, w tym w zakresie wymogów parkingowych. Powyższej oceny nie podważa konieczność uwzględnienia w procedurze udzielania pozwolenia na budowę § 18 rozporządzenia, albowiem przepis ten stwarza podstawy prawne do oceny spełnienia wymogów technicznych w zakresie zapewnienia miejsc postojowych przy uwzględnieniu ustaleń decyzji o warunkach zabudowy. Przepis ten umiejscowiony w Rozdziale 3 "Parkingi i garaże dla samochodów", w ust. 1 stanowi, że zagospodarowując działkę budowlaną, należy urządzić, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym również stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne, a w ust. 2 stanowi, że liczbę stanowisk postojowych i sposób urządzenia parkingów należy dostosować do wymagań ustalonych w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, z uwzględnieniem potrzebnej liczby stanowisk, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Przepis ten ma charakter nieostry, bo nie wskazuje określonej minimalnej liczby projektowanych miejsc postojowych ani nie zawiera żadnych konkretnych pomocniczych danych, aby taką liczbę obliczyć. W ust. 1 uzależnia natomiast sposób urządzenia na działce budowlanej stanowisk postojowych od jej przeznaczenia i sposobu zabudowy. Oznacza to, że ocena spełnienia wymogów technicznych w zakresie miejsc postojowych powinna uwzględniać w każdym przypadku konkretne okoliczności faktyczne i prawne dotyczące projektowanej inwestycji, realizowanej na różnych nieruchomościach, o różnej wielkości, w różnym otoczeniu, o różnych uwarunkowaniach prawnych, w tym na nieruchomościach objętych postanowieniami planów miejscowych, bezaplanowych, bądź takich, dla których ustalono warunki zabudowy. W sytuacji obowiązywania planu miejscowego bądź wydania dla określonej inwestycji warunków zabudowy, zgodnie z ust. 2 § 18 rozporządzenia, liczbę miejsc postojowych i sposób urządzenia parkingu należy dostosować do wymagań ustalonych w planie miejscowym zagospodarowania przestrzennego albo w decyzji o warunkach zabudowy, która w braku planu określa sposób zagospodarowania i warunki zabudowy terenu (art. 4 ust. 2 pkt 2 u.p.z.p.), który jest wiążący w postępowaniu o udzielenie pozwolenia na budowę (art. 55 w zw. art. 64 ust. 1 u.p.z.p., art. 35 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego). Przeznaczenie nieruchomości i sposób jej zabudowy określony w decyzji o warunkach zabudowy, w tym sposób określania liczby miejsc postojowych i sposób ich urządzenia, są zasadnicze dla kształtu inwestycji odzwierciedlonego w projekcie i wiążące dla organów orzekających o pozwoleniu na budowę. Wobec tego ocena spełnienia wymogów technicznych z § 18 rozporządzenia powinna być dokonana z uwzględnieniem ustaleń wiążącej decyzji o warunkach z 10 maja 2018 r., która poza warunkami usytuowania garaży w parterze budynku i określenia liczby stanowisk postojowych stosownie do ilości mieszkań, zawiera również istotne warunki z zakresu zagospodarowania terenu mające wpływ na możliwości zagwarantowania miejsc postojowych na działce zainwestowanej. W decyzji wyznaczono bowiem obowiązującą linię zabudowy w sposób charakterystyczny dla zabudowy pierzejowej (jej kontynuacji), określono wskaźnik powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki w wielkości 100% oraz szerokość elewacji frontowej równą szerokości własnej działki (w obowiązujących liniach zabudowy). Wszystkie te ustalenia stworzyły specyficzne warunki inwestowania na działce, w tym również w zakresie realizacji miejsc parkingowych i ich liczebności, wiążące na dalszych etapach procesu budowlanego. Ujęcie tych warunków jest przy tym na tyle szczegółowe i czytelne, że nie mogło zmodyfikować związania nimi organu przy udzielaniu pozwolenia na budowę. W takiej sytuacji zaprojektowanie 3 miejsc postojowych należało ocenić jako rozwiązanie w optymalny sposób wykorzystujące zarówno ustalenia warunków zabudowy (garaże w parterze budynku, min. 1 garaż na 2 mieszkania, szerokość budynku odpowiadająca szerokości własnej działki, 100% powierzchni zabudowy), jak i uwarunkowania faktyczne działki (zabudowa pierzejowa). Zaproponowane przez Sąd pierwszej instancji rozwiązanie co do zaprojektowania wnęki w parterze pozwalającej na pozyskanie dodatkowego miejsca postojowego, nie byłoby skuteczne, albowiem w projekcie wykorzystano już wszystkie realne możliwości realizacji miejsc postojowych na działce, a poza tym prowadziłoby do sprzeczności z warunkami zabudowy w zakresie wymogu umiejscowienia garaży w parterze budynku (czyli w bryle budynku), a nie na zewnątrz. Wbrew stanowisku Sądu a quo rozwiązanie inwestorskie w zakresie miejsc postojowych nie narusza wynikającego z § 18 ust. 1 rozporządzenia wymogu zapewnienia stanowisk postojowych dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Powyższego wymogu nie można bowiem rozumieć w ten sposób, że zawsze należy urządzić stanowiska postojowe dla samochodów użytkowników stałych i przebywających okresowo, w tym dla samochodów, z których korzystają osoby niepełnosprawne. Skoro sposób urządzenia stanowisk postojowych zależy od przeznaczenia nieruchomości i jej sposobu zabudowy to nakaz zapewnienia określonego rodzaju stanowisk nie jest bezwzględny. Liczba i rodzaj stanowisk postojowych zależeć zatem powinna od cech nieruchomości i budynku, tj.: od ilości mieszkań, powierzchni usługowej dostępnej dla klientów, rodzaju działalności usługowej, przeznaczenia budynku, wielkości nieruchomości i jej otoczenia. Cechy te wynikają w niniejszej sprawie z warunków zabudowy i zdeterminowały wymagania parkingowe, którym projekt sprostał. Nie jest również prawidłowe kategoryczne stanowisko Sądu pierwszej instancji wykluczające możliwość zapewnienia stanowisk postojowych poza działką zainwestowaną. O ile w orzecznictwie przyjmuje się jako zasadę potrzebę zagwarantowania miejsc postojowych na działce zainwestowanej po to, aby nowa inwestycja nie obciążała w zakresie parkowania dróg publicznych bądź parkingów urządzonych dla innych nieruchomości, o tyle nie wyklucza się sytuacji wyjątkowych, w których te miejsca można urządzić poza terenem inwestycji. W orzecznictwie sądów administracyjnych jako szczególny przypadek uzasadniający usytuowanie miejsc postojowych poza terenem inwestycji podaje się planowanie realizacji obiektu np. w strefie centrum miasta bądź gdy wskaźnik zabudowy nie pozwala na umieszczenie wszystkich miejsc postojowych na terenie inwestycji (zob. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 7 września 2012 r., II OSK 864/11, 24 stycznia 2014 r., II OSK 2121/12, z 24 października 2018 r., II OSK 2624/16, 17 maja 2021 r., II OSK 2316/18). W tej sytuacji, nie można było z pominięciem uwarunkowań wyznaczonych wiążącymi ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy, stwierdzić, że projekt budowlany zgodny z tą decyzją, narusza § 18 ust. 1 i 2 rozporządzenia, co stało się główną przyczyną nieprawidłowego zastosowania art. 35 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 Prawa budowlanego jako podstawy odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. Ze wskazanych względów podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów art. 35 ust. 1 pkt 1 (odpowiednik wskazanego w skardze kasacyjnej art. 35 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz § 18 ust. 2 rozporządzenia jako usprawiedliwione skutecznie podważyły prawidłowość zaskarżonego wyroku i zaskarżonej decyzji. Z tych względów, uznając, że organ odwoławczy nie należycie ocenił projekt budowlany, czym naruszył przepisy powołane w podstawach skargi kasacyjnej, a Sąd pierwszej instancji naruszeń tych wbrew swojej powinności nie stwierdził, na podstawie art. 188 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a., orzeczono o uchyleniu zaskarżonego wyroku i zaskarżonej decyzji organu odwoławczego. Ponownie rozpoznając odwołanie organ uwzględni sformułowaną wyżej ocenę prawną i podejmie rozstrzygnięcie stosownie do swoich kompetencji. O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do art. 203 pkt 1 i art. 200 p.p.s.a. przy uwzględnieniu art. 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną od organu na rzecz skarżącego kwotę złożyły się kwoty uiszczonych przez niego wpisów sądowych: od skargi (500 zł), od skargi kasacyjnej (250 zł), opłata kancelaryjna od wniosku o sporządzenie uzasadnienia (100 zł), opłata skarbowa od pełnomocnictwa (17 zł) oraz wynagrodzenie pełnomocnika ustalone stosownie do § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c i pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych – t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1935 (720 zł). Wobec tego, że skarżący kasacyjnie w skardze kasacyjnej zrzekł się rozprawy, a pozostałe strony postępowania w terminie czternastu dni od dnia doręczenia im odpisów tego pisma, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy, Naczelny Sąd Administracyjny - na podstawie art. 182 § 2 i 3 p.p.s.a. – skargę kasacyjną rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI