II OSK 393/22

Naczelny Sąd Administracyjny2024-09-19
NSAbudowlaneŚredniansa
pozwolenie na budowęwstrzymanie wykonaniaskarga kasacyjnaNSAprawo budowlanepostępowanie administracyjneszkoda majątkowaskutki odwracalne

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, uznając argumenty skarżącej za nieaktualne i nieuzasadniające wstrzymania.

Skarżąca J. L. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji o pozwoleniu na budowę, powołując się na ryzyko znacznej szkody majątkowej i trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek, wskazując, że argumenty skarżącej (np. potencjalne naruszenie stosunków wodnych) nie mają charakteru aktualnego, realnego i indywidualnego, a także dotyczą kwestii, które nie mogą być rozstrzygane na etapie postępowania wpadkowego. Sąd podkreślił, że ciężar uprawdopodobnienia przesłanek spoczywa na skarżącym.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek J. L. o wstrzymanie wykonania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, która została zaskarżona do WSA w Krakowie, a następnie wyrok WSA oddalający skargę został zaskarżony skargą kasacyjną. Skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji, argumentując, że grozi jej znaczna szkoda majątkowa oraz trudne do odwrócenia skutki faktyczne i prawne w przypadku realizacji inwestycji. Sąd, powołując się na art. 61 § 3 p.p.s.a., przypomniał, że wstrzymanie wykonania decyzji jest wyjątkiem od zasady i wymaga uprawdopodobnienia przez skarżącego przesłanek w postaci niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd podkreślił konieczność ważenia interesów skarżącego i inwestora. Analizując argumentację skarżącej, sąd uznał, że podniesione kwestie, takie jak potencjalne naruszenie stosunków wodnych czy terenów zielonych, nie mają charakteru aktualnego, realnego i indywidualnego, a ponadto dotyczą zagadnień merytorycznych projektu budowlanego, które nie mogą być rozstrzygane na etapie postępowania wpadkowego. W związku z tym, sąd postanowił oddalić wniosek.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, argumenty skarżącej nie spełniają wymogów aktualności, realności i indywidualności, a także dotyczą kwestii merytorycznych niepodlegających ocenie na etapie postępowania wpadkowego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że podniesione przez skarżącą okoliczności, takie jak potencjalne naruszenie stosunków wodnych czy terenów zielonych, są hipotetyczne i typowe dla procesów budowlanych, a nie stanowią realnego i aktualnego zagrożenia. Ponadto, kwestie te należą do merytorycznej oceny projektu budowlanego, a nie do oceny wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (3)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 61 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności.

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Argumenty skarżącej dotyczące potencjalnego naruszenia stosunków wodnych i terenów zielonych nie spełniają wymogów aktualności, realności i indywidualności. Kwestie nieprawidłowości projektu budowlanego nie mogą być rozstrzygane na etapie postępowania wpadkowego dotyczącego wstrzymania wykonania decyzji.

Odrzucone argumenty

Ryzyko znacznej szkody majątkowej lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków faktycznych i prawnych w przypadku rozpoczęcia i zrealizowania planowanej inwestycji.

Godne uwagi sformułowania

ciężar uprawdopodobnienia przesłanek zawartych w ww. przepisie spoczywa na skarżącym sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana zagrożenie [...] jeśli ma ono charakter aktualny, realny i indywidualny, bezpośrednio związany z wykonaniem zaskarżonej decyzji tego typu zagrożenia wiążą się praktycznie z każdym procesem budowlanym, a co za tym idzie nie stanowią sytuacji wyjątkowej strona odwołując się do argumentów podniesionych w skardze kasacyjnej podnosi kwestie, które nie mogą zostać rozstrzygnięte na etapie postępowania wpadkowego

Skład orzekający

Andrzej Wawrzyniak

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawach budowlanych musi wykazywać aktualne, realne i indywidualne zagrożenie, a nie ogólne obawy czy kwestie merytoryczne projektu."

Ograniczenia: Dotyczy wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a nie merytorycznej oceny pozwolenia na budowę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczowe zasady dotyczące wstrzymania wykonania decyzji w sprawach budowlanych, co jest istotne dla praktyków. Nie zawiera jednak nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji.

Kiedy można wstrzymać budowę? NSA wyjaśnia kluczowe przesłanki.

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II OSK 393/22 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2024-09-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-02-24
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Andrzej Wawrzyniak /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6010 Pozwolenie na budowę, użytkowanie obiektu lub jego części,  wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa obiektu, prz
Sygn. powiązane
II SA/Kr 242/20 - Postanowienie WSA w Krakowie z 2020-07-22
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 19 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 242/20 w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 10 grudnia 2019 r. nr WI-I.7840.2.102.2019.JD w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę postanawia: oddalić wniosek
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 6 lipca 2021 r. sygn. akt II SA/Kr 242/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę J. L. (dalej "skarżąca") na decyzję Wojewody Małopolskiego (dalej "Wojewoda") z dnia 10 grudnia 2019 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła skarżąca, reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. W skardze został zawarty wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu tego wniosku skarżąca wskazała, że okoliczności przywołane w treści skargi kasacyjnej potwierdzają niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącej oraz innym uczestnikom postępowania znacznej szkody majątkowej lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków faktycznych i prawnych w przypadku rozpoczęcia i zrealizowania planowanej inwestycji (budowa domów).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z konstrukcji powołanego przepisu wynika, że co do zasady ciężar uprawdopodobnienia przesłanek zawartych w ww. przepisie spoczywa na skarżącym, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdy akt lub czynność zostanie wykonana. Jest to wyjątek od zasady, w myśl której wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (art. 61 § 1 p.p.s.a.).
Przy ocenie wniosku Sąd zobowiązany jest ważyć interes zarówno strony skarżącej jak i inwestora. Wykonanie obiektów budowlanych na podstawie pozwolenia na budowę, które może zostać usunięte z mocą wsteczną z obrotu prawnego, odbywa się bowiem na ryzyko inwestora. Zatem to inwestor zobowiązany będzie do przywrócenia stanu poprzedniego na własny koszt, a więc to po stronie inwestora może zaistnieć stan znacznej szkody. Podobnie w sytuacji odwrotnej, tj. wstrzymania wykonania decyzji i zablokowania procesu inwestycyjnego, co wiąże się z ingerowaniem w proces budowlany i ponoszeniem przez inwestora strat związanych z tym przestojem.
Odnosząc się natomiast do argumentacji przedstawionej we wniosku należy wskazać, że nie jest ona zasadna. W orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że można powoływać się na zagrożenie z art. 61 § 3 p.p.s.a. jeśli ma ono charakter aktualny, realny i indywidualny, bezpośrednio związany z wykonaniem zaskarżonej decyzji. Tymczasem w treści skargi kasacyjnej wskazano m.in. takie okoliczności jak potencjalne naruszenie stosunków wodnych na gruncie czy naruszenie terenu zielonego. Pomijając fakt, że są to okoliczności hipotetyczne, to należy również zaznaczyć, że tego typu zagrożenia wiążą się praktycznie z każdym procesem budowlanym, a co za tym idzie nie stanowią sytuacji wyjątkowej. Co najważniejsze strona odwołując się do argumentów podniesionych w skardze kasacyjnej podnosi kwestie, które nie mogą zostać rozstrzygnięte na etapie postępowania wpadkowego. Należą do nich wszelkie argumenty dotyczące nieprawidłowości projektu budowlanego. Kwestie te mogą stanowić przedmiot oceny merytorycznej sprawy ale nie mogą dawać podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a, orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI