II OSK 3927/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną wspólnoty mieszkaniowej, uznając za skuteczne doręczenie decyzji administracyjnej administratorowi budynku, mimo że nie posiadał on formalnego pełnomocnictwa do odbioru korespondencji.
Wspólnota Mieszkaniowa domagała się przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji PINB, twierdząc, że decyzja została jej doręczona z opóźnieniem przez osobę nieuprawnioną. Sądy obu instancji uznały jednak doręczenie za skuteczne, wskazując, że administrator budynku, zawodowo zajmujący się jego obsługą, mógł być uznany za osobę uprawnioną do odbioru korespondencji. NSA oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że brak winy w uchybieniu terminu nie został wykazany, a sama instytucja przywrócenia terminu ma zastosowanie, gdy strona nie kwestionuje uchybienia, a jedynie brak winy.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na postanowienie WINB odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wspólnota twierdziła, że decyzja PINB została jej doręczona z opóźnieniem, ponieważ odebrała ją osoba nieuprawniona. WINB odmówił przywrócenia terminu, wskazując na prawidłowe doręczenie decyzji na adres Wspólnoty i odbiór przez osobę podającą się za administratora. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając doręczenie za skuteczne, powołując się na przepisy K.p.a. i orzecznictwo, zgodnie z którym osoba wykonująca czynności związane z obsługą podmiotu może być uznana za uprawnioną do odbioru korespondencji. NSA, rozpoznając skargę kasacyjną, również oddalił ją, podzielając stanowisko WSA. Sąd podkreślił, że instytucja przywrócenia terminu wymaga wykazania braku winy w uchybieniu terminu, a sama argumentacja o braku skutecznego doręczenia nie jest wystarczająca, jeśli nie towarzyszy jej wykazanie braku winy. NSA uznał, że odbiór przesyłki przez administratora, który zawodowo zajmuje się obsługą wspólnot mieszkaniowych, należy uznać za czynność prawnie skuteczną, nawet jeśli nie posiadał on formalnego pełnomocnictwa. Sąd wskazał, że doręczający nie musi znać zakresu obowiązków osób w siedzibie adresata, a jednostka organizacyjna ma obowiązek zapewnić prawidłowy obiór korespondencji. W ocenie NSA, Wspólnota nie wykazała braku winy w uchybieniu terminu, a jej argumentacja stanowiła próbę uniknięcia negatywnych skutków procesowych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, doręczenie jest skuteczne, jeśli osoba odbierająca przesyłkę przebywa pod adresem adresata i nie oświadcza, że odbiór nie mieści się w zakresie jej obowiązków, a także jeśli podmiot organizuje odbiór korespondencji w sposób umożliwiający jej skuteczne doręczenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że administrator budynku, zawodowo zajmujący się jego obsługą, może być uznany za osobę uprawnioną do odbioru korespondencji, nawet bez formalnego pełnomocnictwa. Doręczający nie ma obowiązku weryfikowania uprawnień odbiorcy, a jednostka organizacyjna ma obowiązek zapewnić prawidłowy obiór pism.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
K.p.a. art. 58 § 1 i 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Warunkiem przywrócenia terminu jest wykazanie braku winy w jego uchybieniu. Podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia.
Pomocnicze
K.p.a. art. 45
Kodeks postępowania administracyjnego
Osoba uprawniona do odbioru pism to każda osoba, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism, np. pracownik kancelarii, portier, członek zarządu (administracji) itp. Organ nie ma obowiązku sprawdzania formalnych uprawnień.
K.p.a. art. 134
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy stwierdza uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
u.w.l. art. 21 § 1 i 2
Ustawa o własności lokali
Zarząd reprezentuje wspólnotę mieszkaniową na zewnątrz.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd oddala skargę, jeśli zarzuty są bezzasadne.
p.p.s.a. art. 183 § 1 i 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania przez NSA.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Doręczenie decyzji PINB było nieskuteczne, ponieważ odebrała ją osoba nieuprawniona (administrator bez formalnego pełnomocnictwa). Wspólnota Mieszkaniowa nie ponosi winy za uchybienie terminu do wniesienia odwołania, gdyż działała w oparciu o informacje przekazane przez profesjonalnego administratora. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał nadinterpretacji pisma z 18 kwietnia 2018 r., wywodząc z niego skutki udzielenia pełnomocnictwa do odbioru korespondencji.
Godne uwagi sformułowania
Organ odwoławczy wskazał, że w sytuacji, gdy pod adresem Wspólnoty została odebrana skierowana do niej korespondencja, to na Wspólnocie ciąży obowiązek wykazania, że powyższy dowód doręczenia nie potwierdza tego faktu oraz że obowiązkiem osoby prawnej jest takie zorganizowanie odbioru korespondencji, aby w jej siedzibie dokonywała tego osoba upoważniona. Organ administracyjny nie ma obowiązku sprawdzania, czy osoba kwitująca odbiór pism, doręczanych zgodnie z art. 45 K.p.a., ma do tego formalne uprawnienia, gdyż to obowiązkiem organów jednostki organizacyjnej jest prawidłowe zorganizowanie jej działania. Wyjaśnienia pełnomocnika, jakoby Wspólnocie decyzja został doręczona dopiero 4 czerwca 2018 r. nie znajdują uzasadnienia ani prawnego, ani potwierdzenia w stanie faktycznym, wynikającym z akt sprawy. Obowiązkiem zarówno profesjonalnego pełnomocnika, jak i samego podmiotu było ustalenie, czy 18 czerwca 2018 r. (data nadania odwołania) nie upłynął już termin z art. 129 § 2 K.p.a. Argumentacja skargi stanowi w rzeczywistości próbę uniknięcia negatywnych skutków zarówno uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, jak również złożenia podania o przywrócenie terminu do odwołania i niewystąpienia w sprawie przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Zasadniczo argumentacja skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej w niniejszej sprawie, w tym także w skardze kasacyjnej, nie została oparta na przesłankach z art. 58 § 1 i 2 K.p.a., których zaistnienie warunkuje przywrócenie terminu. Prawna instytucja przywrócenia terminu bazuje zaś na przyjęciu, że pomimo doręczenia przesyłki stronie, nie dochowała ona terminu do dokonania czynności procesowej (tu: wniesienia odwołania), i że uchybienie terminu nastąpiło nie z winy strony. Odbiór przesyłki przez administratora, który przecież zajmuje się zawodowo obsługą takich podmiotów jak wspólnoty mieszkaniowe, należało uznać jako czynność, która była prawnie skuteczna. Należy zgodzić się z poglądami judykatury, że uprawnienie do odbioru korespondencji nie musi być oparte na zasadzie udzielonego w tym zakresie pełnomocnictwa.
Skład orzekający
Paweł Miładowski
przewodniczący sprawozdawca
Roman Ciąglewicz
sędzia
Jan Szuma
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Skuteczność doręczenia korespondencji administracyjnej osobie nieposiadającej formalnego pełnomocnictwa, ale wykonującej funkcje administratora lub podobne, oraz wymogi związane z przywróceniem terminu w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji wspólnoty mieszkaniowej i roli administratora, ale jego zasady dotyczące doręczeń i przywracania terminów mogą mieć szersze zastosowanie w postępowaniu administracyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu skuteczności doręczeń w postępowaniu administracyjnym, szczególnie w kontekście podmiotów zbiorowych jak wspólnoty mieszkaniowe i roli administratorów. Wyjaśnia praktyczne aspekty stosowania przepisów KPA.
“Czy administrator budynku może skutecznie odebrać Twoją korespondencję urzędową? NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyII OSK 3927/19 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2022-12-08 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2019-12-17 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jan Szuma Paweł Miładowski /przewodniczący sprawozdawca/ Roman Ciąglewicz Symbol z opisem 6014 Rozbiórka budowli lub innego obiektu budowlanego, dokonanie oceny stanu technicznego obiektu, doprowadzenie obiektu do s Hasła tematyczne Administracyjne postępowanie Sygn. powiązane VII SA/Wa 2890/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2019-06-18 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Budowlanego Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2017 poz 1257 art. 45, art. 58 par. 1 i 2, art. 134 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Sentencja Dnia 8 grudnia 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz Sędzia del. WSA Jan Szuma po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 czerwca 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2890/18 w sprawie ze skargi Wspólnoty Mieszkaniowej [...] na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 5 października 2018 r., nr 1787/2018 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 18 czerwca 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2890/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na zaskarżone postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "WINB", w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. Zaskarżonym postanowieniem Mazowiecki WINB, na podstawie art. 59 § 2 K.p.a., odmówił skarżącej Wspólnocie Mieszkaniowej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zwanego dalej "PINB", dla m.st. Warszawy z dnia 22 maja 2018 r., nr IVOT/189/2018, nakładającej na Wspólnotę obowiązek wykonania oznaczonych co do tożsamości robót budowlanych w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Organ odwoławczy wskazał, że ww. decyzja PINB została wysłana na adres Wspólnoty i została doręczona 30 maja 2018 r., a więc termin do wniesienia odwołania przysługiwał skarżącej Wspólnocie do dnia 13 czerwca 2018 r. Odwołanie zostało zaś nadane w placówce pocztowej w dniu 18 czerwca 2018 r. W tych warunkach WINB postanowieniem z dnia 14 sierpnia 2018 r., Nr 1491/18, stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W reakcji na to postanowienie Wspólnota złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od ww. decyzji PINB, argumentując, że przesyłka zawierająca decyzję PINB została doręczona do rąk osoby nieposiadającej upoważnienia do odbioru pism w imieniu Wspólnoty; faktyczne doręczenie przesyłki Wspólnocie nastąpiło zaś 4 czerwca 2018 r. Rozpoznając przedmiotowy wniosek WINB wskazał, że w sytuacji, gdy pod adresem Wspólnoty została odebrana skierowana do niej korespondencja, to na Wspólnocie ciąży obowiązek wykazania, że powyższy dowód doręczenia nie potwierdza tego faktu oraz że obowiązkiem osoby prawnej jest takie zorganizowanie odbioru korespondencji, aby w jej siedzibie dokonywała tego osoba upoważniona. Ze znajdującego się w aktach sprawy dokumentu zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że przesyłka zawierająca ww. decyzję została zaadresowana do Wspólnoty Mieszkaniowej [...] i wysłana na prawidłowy adres: ul. [...],[...] Warszawa. Na potwierdzenie swojej oceny WINB powołał się na wyrok NSA z 13 października 2015 r. o sygn. akt I OSK 301/14. Zdaniem WINB, zupełnie bezpodstawny jest argument dotyczący odbioru korespondencji zawierającej przedmiotową decyzję przez osobę nieuprawnioną. Jak wynika bowiem z akt sprawy, pismem z 18 kwietnia 2018 r., a więc przed wydaniem ww. decyzji PINB, Wspólnota wyznaczyła, jako osobę do kontaktu oddelegowaną z ramienia A., do opieki nad ww. Wspólnotą – P. N.. Na piśmie tym wskazane są również dane adresowe Wspólnoty tożsame z adresem widniejącym na zwrotnym potwierdzeniu odbioru ww. decyzji. Pismo to zostało podpisane przez Zarząd Wspólnoty Mieszkaniowej. Powyższe postanowienie zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, domagając się jego uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania. W skardze sformułowano zarzuty dotyczące naruszenia art. 40 w zw. z art. 45 K.p.a.; art. 7, art. 70 § 1, art. 80 K.p.a. W odpowiedzi na skargę Mazowiecki WINB wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 czerwca 2019 r., sygn. akt VII SA/Wa 2890/18, oddalając skargę, wskazał na przesłanki przywrócenia terminu wynikające art. 58 § 1 i 2 K.p.a. (por. wyroki NSA: z 20 września 2018 r., II OSK 2369/16; z 8 lutego 2007 r., II OSK 1806/06; a także B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski: Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2004, s. 331) oraz stwierdził, że na podstawie art. 21 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 24 czerwca 1994 r. o własności lokali (Dz. U. z 2018 r. poz. 716 ze zm.), zwanej dalej "u.w.l.", to zarząd reprezentuje wspólnotę mieszkaniową na zewnątrz, a więc m.in. kieruje sprawami wspólnoty związanymi z zarządzaniem nieruchomością wspólną. Następnie Sąd I instancji stwierdził, że doręczenie Wspólnocie decyzji PINB dokonane zostało prawidłowo, w dniu 30 maja 2018 r. na wskazany adres. Przesyłkę odebrała osoba, która określiła się jako "administrator". Organ, który otrzymał zwrotne poświadczenie odbioru przesyłki, zawierające informacje doręczyciela (a więc Poczty Polskiej), że została ona skutecznie doręczona, nie miał żadnych podstaw do dokonania odmiennych ustaleń. To obowiązkiem doręczyciela jest ponadto, aby przesyłka została prawidłowo doręczona; o ile nadawca wskazał zarówno adresata, jak i jego adres poprawnie – jak było w niniejszym wypadku. Sąd wskazał, że takim podmiotom, jak wspólnota mieszkaniowa, pisma doręcza się w lokalu ich siedziby do rąk osób uprawnionych do odbioru pism (art. 45 K.p.a.). Jak zaś podkreśla się w piśmiennictwie (por. komentarz do art. 45 K.p.a. w: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz. Wyd. 16, Warszawa 2019, E. Iserzon, J. Starościak Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz. Teksty, wzory i formularze, Warszawa 1961, S. Sołtysiński, A. Szajkowski, J. Szwaja, Kodeks handlowy, s. 47) za osobę upoważniona należy poczytywać "również każdą osobę, która ze względu na funkcję wykonywaną w organizacji adresata jest regulaminowo lub zwyczajowo uprawniona do odbioru pism, np. pracownik kancelarii (biura), portier, członek zarządu (administracji) itp." (E. Iserzon, Komentarz, s. 124). Ponadto, organ administracyjny nie ma obowiązku sprawdzania, czy osoba kwitująca odbiór pism, doręczanych zgodnie z art. 45 K.p.a., ma do tego formalne uprawnienia, gdyż to obowiązkiem organów jednostki organizacyjnej jest prawidłowe zorganizowanie jej działania (por. postanowienie NSA z 10 maja 1995 r., V SA 1692/94, publ. Legalis). Ponadto Sąd powołał się na treść art. 331 § 1 i art. 97 Kodeksu cywilnego oraz poglądy doktryny (por. komentarz do art. 97 K.c. w: K. Pietrzykowski (red.), Kodeks cywilny. T. I. Komentarz. Art. 1-44910, Wyd. 9, Warszawa 2018; oraz ww. opracowania). Mając powyższe na względzie Sąd stwierdził, że wyjaśnienia pełnomocnika, jakoby Wspólnocie decyzja został doręczona dopiero 4 czerwca 2018 r. nie znajdują uzasadnienia ani prawnego, ani potwierdzenia w stanie faktycznym, wynikającym z akt sprawy. Obowiązkiem zarówno profesjonalnego pełnomocnika, jak i samego podmiotu było ustalenie, czy 18 czerwca 2018 r. (data nadania odwołania) nie upłynął już termin z art. 129 § 2 K.p.a. Zaniedbanie w tym zakresie wywołuje bowiem dla strony negatywne skutki procesowe i twierdzenie, że datą doręczenia decyzji jest dzień, w którym osoba przyjmująca przesyłkę w siedzibie Wspólnoty przekazała ją tej jednostce sprzeczne jest z obowiązkiem zachowania należytej staranności zarówno w zakresie działania podmiotu, jak i jego profesjonalnego pełnomocnika. Pełnomocnik skarżącej powinien był więc łącznie z odwołaniem, datowanym na 15 czerwca 2018 r., złożyć wniosek o przywrócenie terminu. Składając taki wniosek dopiero 30 sierpnia 2018 r. i załączając odwołanie z datą 28 czerwca 2018 r. pełnomocnik skarżącej uchybił również terminowi z art. 58 § 2 K.p.a., zgodnie z którym podanie o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od daty ustania przyczyny tego uchybienia. Ten siedmiodniowy termin nie może już być przywrócony; uchybienie w tym zakresie nie może być następnie konwalidowane w drodze administracyjnej. Sąd zwrócił też uwagę na treść pisma z 18 kwietnia 2018 r., w którym zawarto adres Wspólnoty i passus "w przypadku jakichkolwiek pytań proszę o kontakt tel. z osobą oddelegowaną z ramienia A. do opieki nad ww. Wspólnotą: P. N. [...]". Co prawda, do tego pisma nie dołączono pełnomocnictwa dla P. N., tym niemniej pismo to może być również dowodem w sprawie. W ocenie Sądu, usprawiedliwionym było uznanie organu, że adres wskazany w nagłówku ww. pisma jest adresem właściwym do kierowania korespondencji dla Wspólnoty. Ponadto, P. N. może być uznany za osobę upoważnioną do odbioru korespondencji pod wskazanym adresem Wspólnoty. Nie można interpretować rozszerzająco zakresu "opieki nad Wspólnotą", należy mieć jednak na względzie, że w jakimś celu Wspólnota wskazała tę właśnie osobę jako właściwą i uprawnioną do "kontaktu". W konsekwencji powyższego, za bezpodstawny i niezasadny Sąd uznał zarzut skargi naruszenia art. 40 w związku z art. 45 K.p.a. W ocenie Sądu, argumentacja skargi stanowi w rzeczywistości próbę uniknięcia negatywnych skutków zarówno uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, jak również złożenia podania o przywrócenie terminu do odwołania i niewystąpienia w sprawie przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Odnosząc się do pozostałych zarzutów pełnomocnika skarżącej, Sąd stwierdził, że są one również bezzasadne. Sprawa była rozpatrzona przez organ prawidłowo, zgodnie z kompetencjami i załatwiona w przewidzianej prawem formie. Sąd z ww. powodów nie podzielił podniesionych w skardze zarzutów naruszenia przez organ przepisów procesowych – art. 7, art. 70 § 1 i art. 80 K.p.a. Organ przeprowadził postępowanie w sposób nienaruszający zasad postępowania administracyjnego, wyrażonych w powołanych powyżej przepisach. Rozstrzygnięcie oparto na właściwej podstawie prawnej. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia jest zaś wystarczające i spełnia wymogi z art. 124 § 1 i 2 K.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłance z art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożyła skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku i zaskarżonego postanowienia WINB; oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, tj. - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 i § 2 K.p.a. przez błędne uznanie, iż Wspólnota nie uprawdopodobniła, iż uchybienie terminu do złożenia odwołania nastąpiło bez jej winy, jak również przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż Wspólnota wnosząc odwołanie w dniu 15 czerwca 2018 r. zobligowana była jednocześnie do złożenia wraz z nim wniosku o przywrócenie terminu, podczas, gdy Zarząd Wspólnoty udzielając pełnomocnictwa do prowadzenia niniejszej sprawy w dniu 13 czerwca 2018 r. działał w oparciu o informacje przekazane przez Administratora w osobie P. N. dotyczące odbioru korespondencji w dniu 4 czerwca 2018 r. Tym samym w dacie, w której odwołanie zostało skierowane do organu I instancji Wspólnota nie miała wiedzy, aby upłynął już termin, w którym możliwe jest zaskarżenie decyzji organu I instancji. Dopiero w dniu 21 sierpnia 2018 r. Wspólnota uzyskała informację, iż decyzja organu I instancji została faktycznie odebrana w dniu 30 maja 2018 r. i wtedy tez zgodnie z wymogami przepisu art. 58 § 1 i § 2 K.p.a. Wspólnota złożyła wniosek o przywrócenie terminu oraz dopełniła czynności tj. złożyła odwołanie od decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny wadliwie uznał, iż Wspólnota wykazała się niedbalstwem przy prowadzeniu własnych spraw, podczas gdy zawarła ona umowę z podmiotem, który zajmuje się zawodowo wykonywaniem czynności z zakresu zarządzania nieruchomościami. Tym samym Wspólnota nie miała podstaw do przyjęcia, iż data wskazana przez administratora jest wadliwa. Nie można zatem uznać, by Wspólnota poniosła winę w uchybieniu terminowi do złożenia odwołania od decyzji PINB, skoro działała w oparciu o informacje przekazane przez podmiot zawodowo wykonujący czynności z zakresu zarządzania nieruchomościami; - art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 40 w zw. z art. 44 w zw. z art. 45 K.p.a. przez przyjęcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, że odebranie w dniu 29 maja 2018 r. przez P. N. skierowanej do Wspólnoty decyzji PINB z dnia 22 maja 2018 r. było skuteczne i od tej daty rozpoczął dla Wspólnoty bieg terminu do złożenia odwołania, podczas gdy ww. osoba nie była uprawniona do reprezentacji Wspólnoty, nie zostało udzielone jej pełnomocnictwo, które uprawniałoby do odbioru korespondencji w imieniu Wspólnoty. W ocenie skarżącej Wspólnoty, Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonał nadinterpretacji sformułowań wynikających z pisma z dnia 18 kwietnia 2018 r. wywodząc z treści w nim zawartych skutki, jakie niesie ze sobą udzielenie pełnomocnictwa do reprezentowania Wspólnoty do czego jednak brak było podstaw; - art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a., mające istotny wpływ na wynik sprawy i skutkujące oddaleniem skargi na postanowienie WINB przez błędne uznanie, że Wspólnota nie wykazała, że decyzja została odebrana przez osobę nieuprawnioną, jak również, że nie ponosi winy za uchybienie do złożenia odwołania podczas, gdy do akt niniejszej sprawy została złożona uchwała o wyborze członków Zarządu Wspólnoty, która potwierdza, jakie osoby są uprawnione do jej reprezentacji Wspólnoty, jednocześnie w aktach sprawy brak jest dokumentu, który potwierdzałby, iż osobą uprawnioną do odbioru korespondencji Wspólnoty jest P. N.. Co również istotne dokumentem potwierdzającym umocowanie P. N. nie może być w ocenie Wspólnoty pismo skierowane przez członków Zarządu do Organu I instancji w dniu 18 kwietnia 2018 r. w którym zostało wskazane, iż "w przypadku pytań proszę o kontakt telefoniczny z osobą oddelegowaną z ramienia A. do opieki nad w/w Wspólnotą", podczas gdy z ów dokumentu nie wynika, że wolą członków Zarządu było udzielenie umocowania tej osobie do odbioru korespondencji, a jedynie ułatwienie pozyskania dodatkowych informacji od Wspólnoty drogą telefoniczną, co znajduje także potwierdzenie w fakcie, iż wspomniana osoba nie uzyskała żadnego pełnomocnictwa, w tym pełnomocnictwa pocztowego do odbioru korespondencji. Jednocześnie Wspólnota wskazuje, iż w sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął P. N. jako osobę działającą w imieniu i na rzecz Wspólnoty (pełnomocnika) wszelka korespondencja w sprawie powinna być adresowana na adres A. sp. z o.o. ul. [...] lok. [...], [...], nie natomiast na adres Wspólnoty. W związku z zarządzeniem z dnia 30 sierpnia 2022 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. 2021 r. poz. 2095 ze zm.), skierował sprawę na posiedzenie niejawne. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego. Zasadniczo argumentacja skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej w niniejszej sprawie, w tym także w skardze kasacyjnej, nie została oparta na przesłankach z art. 58 § 1 i 2 K.p.a., których zaistnienie warunkuje przywrócenie terminu. Odwołanie się w art. 58 § 1 K.p.a. do braku winy powoduje, że przywrócenie uchybionego terminu uzasadniają wyłącznie obiektywne, występujące bez woli strony lub osób, którymi się ona posłużyła, okoliczności i zdarzenia, które mimo dołożenia odpowiedniej staranności w prowadzeniu spraw udaremniły dokonanie czynności we właściwym czasie (por. wyrok NSA z 5 maja 2022 r., II OSK 1773/19). Podnoszony przez skarżącą Wspólnotę brak skutecznego doręczenia przesyłki nie stanowi o zaistnieniu przesłanki, że czynności nie dochowano w terminie bez winy strony. Jeżeli zadaniem skarżącej Wspólnoty w późniejszym terminie doręczono jej (faktycznie) decyzję PINB, to tego rodzaju stanowisko nie potwierdza, że doszło do uchybienia terminu, a przecież uchybienie terminowi w ogólności warunkuje zastosowanie art. 58 K.p.a. Ponadto argumentacja skarżącej Wspólnoty dotyczy oceny, która została wypowiedziana przy stwierdzeniu przez WINB uchybienia terminu do wniesienia odwołania, co też nastąpiło w niniejszej sprawie w postanowieniu z dnia 14 sierpnia 2018 r., Nr 1491/18, wydanym na podstawie art. 134 K.p.a. To w ewentualnej skardze na to postanowienie skarżąca Wspólnota mogłaby domagać się oceny, czy organ prawidłowo ocenił, że decyzja PINB została skutecznie doręczona i czy odwołanie zostało wniesione terminowo. Prawna instytucja przywrócenia terminu bazuje zaś na przyjęciu, że pomimo doręczenia przesyłki stronie, nie dochowała ona terminu do dokonania czynności procesowej (tu: wniesienia odwołania), i że uchybienie terminu nastąpiło nie z winy strony. To przesądzenie skuteczności doręczenia decyzji organu I instancji i uchybienie w związku z tym terminowi do wniesienia odwołania jest warunkiem rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Zgodnie z art. 129 § 2 K.p.a., termin do wniesienia odwołania biegnie od dnia doręczenia decyzji stronie. Tylko prawidłowo dokonane doręczenie wywołuje związane z tą czynnością skutki prawne. Jeżeli więc nie doszło do doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, to nie rozpoczął biegu termin na wniesienie od niej odwołania, co wniosek o przywrócenie terminu do jego wniesienia czyni bezprzedmiotowym. Instytucja przywrócenia terminu ma bowiem zastosowanie w sytuacji, gdy strona nie kwestionuje tego, że nie złożyła odwołania w ustawowym terminie, twierdząc jedynie, że uchybienie to nie zostało przez nią zawinione (zob. art. 58 § 1 K.p.a.) – por. wyrok NSA z 12 listopada 2019 r., II OSK 238/18. Z punktu widzenia legalności zaskarżonego wyroku przesądzające znaczenie dla wyniku sprawy ma ocena Sądu I instancji, który w okolicznościach niniejszej sprawy niewadliwie stwierdził, że argumentacja skargi stanowi w rzeczywistości próbę uniknięcia negatywnych skutków zarówno uchybienia terminowi do wniesienia odwołania, jak również złożenia podania o przywrócenie terminu do odwołania i niewystąpienia w sprawie przesłanki braku winy w uchybieniu terminu. Jeżeli w przedmiotowej sprawie wniosek o przywrócenie terminu nie zawierał w istocie przesłanek z art. 58 § 1 K.p.a., a skarga "zwykła" do Sądu Administracyjnego i skarga kasacyjna stanowiły w zasadzie powielenie tej argumentacji, a przypomnijmy, dotyczącej "braku prawidłowego doręczenia przesyłki", to żaden ze sformułowanych w skardze kasacyjnej zarzutów nie mógł prowadzić do podważenia legalności podjętego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia o oddaleniu skargi. Dlatego wszystkie zarzuty skargi kasacyjnej, a dotyczące naruszenia art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 58 § 1 i § 2 K.p.a.; art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 40 w zw. z art. 44 w zw. z art. 45 K.p.a.; art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 K.p.a. – nie zawierają usprawiedliwionych podstaw. Niemniej odnosząc się do argumentacji skargi kasacyjnej jakoby przesyłka choć skierowana na prawidłowy adres Wspólnoty, została wydana osobie nieuprawnionej do odbioru, należy wskazać, że Sąd I instancji w tym zakresie niewadliwie ocenił, że odbiór przesyłki przez administratora, który przecież zajmuje się zawodowo obsługą takich podmiotów jak wspólnoty mieszkaniowe, należało uznać jako czynność, która była prawnie skuteczna. Jeżeli tak jak w niniejszej sprawie dana osoba przebywała pod adresem Wspólnoty Mieszkaniowej i nie oświadczyła doręczającemu, iż przyjmowanie przesyłek nie mieści się w zakresie jej obowiązków, nie można twierdzić, że listonosz doręczył przesyłkę do rąk osoby nieuprawnionej. Doręczający nie musi znać zakresu obowiązków i uprawnień osób znajdujących się w firmie, do której przesyłka jest adresowana, skoro zobowiązują się one do jej odbioru, składając własnoręczny podpis, tym bardziej jeżeli uwzględniono przy doręczeniu, że odbiór przesyłki kwituje administrator. Należy zgodzić się z poglądami judykatury, że uprawnienie do odbioru korespondencji nie musi być oparte na zasadzie udzielonego w tym zakresie pełnomocnictwa (por. wyrok NSA z dnia 12 lutego 2008 r., II FSK 1704/06). Natomiast powinnością każdej jednostki organizacyjnej powinno być zapewnienie takiej organizacji odbioru pism, aby przebieg korespondencji odbywał się w sposób niezakłócony i wyłącznie przez osoby uprawnione. Organ oceniający skuteczność doręczenia pisma może oprzeć się na domniemaniu, że osoba odbierająca pismo skierowane do danego podmiotu jest uprawniona do wykonania tej czynności, a nieuwzględnienie takiego domniemania pozostawałoby w sprzeczności z realiami obrotu prawnego. Wobec tego nie można zasadnie oczekiwać od organu, aby prowadził czynności wyjaśniające w celu ustalenia, czy osoba odbierająca pismo jest do tego uprawniona (por. postanowienie NSA z 10 maja 1995 r., sygn. akt V SA 1692/94, publ. Lex Polonica nr 328918; wyrok NSA z 6 lipca 1999 r., sygn. akt I SA/Po 1829/98, publ. Lex nr 37900). Zauważyć ponadto trzeba, że art. 45 K.p.a. posługuje się pojęciem osoby uprawnionej do odbioru pism, przez które należy rozumieć każdą osobę, która została regulaminowo, czy tylko zwyczajowo uprawniona przez dany podmiot do odbierania korespondencji przychodzącej do jej siedziby (por. wyroki NSA: z 9 września 2015 r., II GSK 1684/14; z 6 maja 2010 r., II GSK 594/09; z 4 listopada 2010 r., I OSK 910/10). Niewątpliwie w niniejszej sprawie za taką osobę można poczytywać "administratora" (pracownika A. sp. z o.o.), który zawodowo zajmuje się obsługą takich podmiotów jak wspólnoty mieszkaniowe. Jeżeli skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa wyprowadza z zaistniałych okoliczności odmienne wnioski, to powinna wykazać, że w ramach zawartej z administratorem umowy nie mieścił się odbiór korespondencji kierowanej do Wspólnoty. W omawianym zakresie ma rację Sąd I instancji powołując się na dowód w postaci pisma z 18 kwietnia 2018 r., w którego treści zarząd Wspólnoty odwoływał się do osoby oddelegowanej z ramienia A. do opieki nad ww. Wspólnotą, tj. P. N., który pokwitował w siedzibie Wspólnoty Mieszkaniowej odbiór decyzji PINB. Treść tego pisma potwierdza, że przesyłkę pokwitował pracownik Firmy, która została niejako "wynajęta/zatrudniona" przez skarżącą Wspólnotę Mieszkaniową do administrowania w zakresie nieruchomości wspólnej należącej do strony skarżącej, co ewentualnie może potwierdzać tezę, że przesyłka została prawidłowo wydana osobie uprawnionej, o czym stanowi art. 45 K.p.a. Skarżąca Wspólnota nie przedstawiła na potwierdzenie swojego stanowiska żadnych dowodów, w tym np. wyniku postepowania reklamacyjnego w zakresie wydania przesyłki osobie nieuprawnionej. Nie można też zgodzić się z twierdzeniami strony skarżącej jakoby "w sytuacji, gdy Wojewódzki Sąd Administracyjny przyjął P. N. jako osobę działającą w imieniu i na rzecz Wspólnoty (pełnomocnika) wszelka korespondencja w sprawie powinna być adresowana na adres A. sp. z o.o. ul. [...] lok. [...], [...], nie natomiast na adres Wspólnoty". Czym innym jest skierowanie przesyłki na wskazany przez stronę postępowania adres, a czym innym – odbiór korespondencji przez osobę uprawnioną, co przecież może mieć skutecznie miejsce tylko pod adresem wskazanym przez stronę podczas toczącego się postępowania, co też miało miejsce w niniejszej sprawie. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI