II OSK 3774/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. K. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na uchwałę Rady Gminy L. dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca zarzucała naruszenie przepisów postępowania, w tym istotne naruszenie trybu sporządzania planu poprzez wprowadzenie licznych zmian w projekcie bez ponowienia procedury, a także naruszenie prawa materialnego, w tym art. 140 Kodeksu cywilnego i przepisów Konstytucji RP, poprzez błędne uznanie, że ograniczenia dotyczące obiektów produkcji zwierzęcej są usprawiedliwione i nie naruszają prawa własności ani zasady równości. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że Sąd I instancji rozpoznał istotę sprawy i nie naruszył przepisów postępowania. W odniesieniu do prawa materialnego, NSA stwierdził, że gmina posiada tzw. władztwo planistyczne, które pozwala na wprowadzanie ograniczeń prawa własności, o ile są one konieczne ze względu na interes publiczny i pozostają w proporcji do celów. Sąd uznał, że zapisy planu wprowadzające zakaz lokalizacji przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz odległościowe ograniczenia dla obiektów produkcji zwierzęcej są uzasadnione uciążliwościami zapachowymi i potrzebą wyważenia interesu publicznego z prywatnym. NSA podkreślił, że prawo własności nie jest bezwzględne i musi uwzględniać społeczno-gospodarcze przeznaczenie przestrzeni oraz zasady sprawiedliwości społecznej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie ograniczeń prawa własności w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, zwłaszcza w kontekście uciążliwości związanych z produkcją zwierzęcą, oraz granice władztwa planistycznego gminy.
Dotyczy specyficznej sytuacji planowania przestrzennego i uciążliwości odorowych. Interpretacja zasady proporcjonalności i równości w kontekście planów miejscowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy istotne naruszenie trybu sporządzania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, polegające na wprowadzeniu licznych zmian w projekcie bez ponowienia procedury, stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności uchwały?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli Sąd I instancji rozpoznał istotę sprawy w granicach interesu prawnego strony skarżącej, a zarzut naruszenia przepisów postępowania nie może być wykorzystany do kwestionowania wykładni prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd I instancji rozpoznał istotę sprawy w granicach interesu prawnego strony. Zarzut naruszenia przepisów postępowania nie może służyć do kwestionowania wykładni prawa materialnego.
Czy ograniczenia prawa własności wprowadzone w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, dotyczące obiektów produkcji zwierzęcej, naruszają prawo własności i zasadę równości wobec prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli ograniczenia te są uzasadnione interesem publicznym (np. przeciwdziałanie uciążliwościom zapachowym) i pozostają w racjonalnej proporcji do celów, nie przekraczając "władztwa planistycznego" gminy.
Uzasadnienie
Gmina posiada władztwo planistyczne, które pozwala na wprowadzanie ograniczeń prawa własności w celu ochrony interesu publicznego. Ograniczenia dotyczące hodowli zwierząt są uzasadnione uciążliwościami zapachowymi i potrzebą wyważenia interesu publicznego z prywatnym, zachowując proporcjonalność.
Czy ograniczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dotyczące obiektów produkcji zwierzęcej, bez wprowadzenia analogicznych ograniczeń dla innych obiektów potencjalnie negatywnie wpływających na środowisko, naruszają zasadę równości wobec prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ponieważ konieczność przeciwdziałania zanieczyszczeniom i uciążliwościom, zwłaszcza odorowym, powodowanym przez przemysłową hodowlę zwierząt, może uzasadniać specyficzne warunki zagospodarowania i ograniczenia.
Uzasadnienie
Specyficzne ograniczenia dla hodowli zwierząt są uzasadnione uciążliwościami zapachowymi, które negatywnie wpływają na komfort życia mieszkańców i potencjał rozwojowy gminy. Nie narusza to zasady równości, gdyż cel jest legitymowany interesem publicznym.
Przepisy (17)
Główne
upzp art. 28 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Podstawa do stwierdzenia nieważności planu miejscowego. Sąd I instancji nie naruszył tego przepisu, gdyż nie stwierdził istotnych wad.
Ppsa art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje sposób rozstrzygnięcia sprawy przez sąd administracyjny, w tym oddalenie skargi.
Ppsa art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
upzp art. 17 § pkt 13
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis dotyczący procedury sporządzania planu miejscowego, w tym konieczności ponowienia czynności w niezbędnym zakresie.
upzp art. 19 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Przepis dotyczący procedury sporządzania planu miejscowego.
Ppsa art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa zakres kognicji sądu administracyjnego. Sąd I instancji nie przekroczył granic sprawy.
upzp art. 6 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa zasady kształtowania ustroju rolnego.
upzp art. 1 § 2 pkt 7
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa cele polityki przestrzennej.
upzp art. 15 § 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Określa zasady sporządzania planu miejscowego.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Określa granice prawa własności, uwzględniając społeczno-gospodarcze przeznaczenie prawa.
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada proporcjonalności w ograniczaniu praw i wolności.
Konstytucja RP art. 21 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona własności.
Konstytucja RP art. 64 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona i równość wobec prawa własności.
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada równości wobec prawa.
upzp art. 15 § 2 pkt 9
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Plan miejscowy może przewidywać zakaz zabudowy.
Ustawa Prawo ochrony środowiska art. 72
Podstawa prawna do ograniczeń w zakresie ochrony środowiska.
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych art. 15zzs4 § 3
Podstawa do rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania poprzez istotne naruszenie trybu sporządzania planu miejscowego. • Naruszenie prawa materialnego poprzez błędne uznanie, że ograniczenia dotyczące obiektów produkcji zwierzęcej są usprawiedliwione i nie naruszają prawa własności oraz zasady równości.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Wojewódzki rozpoznał istotę sprawy w granicach interesu prawnego strony skarżącej. • W ramach zarzutu naruszenia przepisów postępowania nie można kwestionować wykładni oraz zastosowania określonych przepisów prawa materialnego. • Gmina dysponuje zespołem uprawnień, doktrynalnie określonym władztwem planistycznym. • Ingerencja w sferę prawa własności musi pozostawać w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów. • Ustalenie to zostało wprowadzone z zachowaniem odpowiednich proporcji i wyważenia interesu publicznego oraz prywatnego. • Prawo własności nie ma charakteru bezwzględnego i w pewnych sytuacjach może ulec ograniczeniu. • Wykonywanie własności wydzielonej przestrzeni musi brać pod uwagę realizację zasady sprawiedliwości społecznej.
Skład orzekający
Grzegorz Czerwiński
przewodniczący
Mirosław Gdesz
sprawozdawca
Tomasz Zbrojewski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie ograniczeń prawa własności w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego, zwłaszcza w kontekście uciążliwości związanych z produkcją zwierzęcą, oraz granice władztwa planistycznego gminy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji planowania przestrzennego i uciążliwości odorowych. Interpretacja zasady proporcjonalności i równości w kontekście planów miejscowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu planowania przestrzennego i konfliktu między prawem własności a interesem publicznym, co jest istotne dla właścicieli nieruchomości i samorządów.
“Czy gmina może ograniczyć Twoją hodowlę zwierząt? NSA wyjaśnia granice planowania przestrzennego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.