II OSK 3590/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka z ograniczoną odpowiedzialnością Sp. k. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił jej skargę na uchwałę Rady Miasta dotyczącą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca zarzucała, że plan jest niezgodny ze studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, ponieważ jej działka została przeznaczona pod zabudowę usługową (U.l), podczas gdy studium przewidywało dla tego terenu zabudowę mieszkaniową wielorodzinną (MW). Spółka podnosiła również naruszenie prawa własności oraz zasad ładu przestrzennego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wyjaśnił, że studium wyznacza ogólne kierunki, a plan miejscowy je uszczegóławia, przy czym zgodność nie musi oznaczać prostego odzwierciedlenia, a jedynie nienaruszanie ustaleń studium. NSA uznał, że przeznaczenie działki pod usługi było dopuszczalne jako funkcja uzupełniająca lub dopuszczalna w ramach terenów MW, zgodnie z ustaleniami studium. Sąd podkreślił, że prawo własności nie jest prawem absolutnym i może podlegać ograniczeniom w celu realizacji interesu publicznego i ładu przestrzennego. NSA oddalił również zarzuty proceduralne dotyczące naruszenia przepisów postępowania, wskazując na prawidłowe oparcie wyroku na aktach sprawy i brak podstaw do stwierdzenia nieważności uchwały.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ze studium uwarunkowań, relacje między funkcją podstawową a dopuszczalną, ograniczenia prawa własności w procesie planowania przestrzennego.
Dotyczy specyficznych ustaleń studium i planu, a także konkretnych uwarunkowań lokalnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przeznaczenie terenu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod zabudowę usługową, podczas gdy studium uwarunkowań przewidywało dla tego terenu zabudowę mieszkaniową wielorodzinną, stanowi naruszenie ustaleń studium i przekroczenie granic władztwa planistycznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przeznaczenie terenu pod zabudowę usługową jest dopuszczalne jako funkcja uzupełniająca lub dopuszczalna w ramach terenów mieszkaniowych wielorodzinnych, o ile nie narusza to ustaleń studium i jest uzasadnione.
Uzasadnienie
Studium wyznacza ogólne kierunki, a plan miejscowy je uszczegóławia. Zgodność planu ze studium polega na nienaruszaniu jego ustaleń, a nie na prostym ich odzwierciedleniu. Funkcja dopuszczalna (usługowa) może być realizowana w ramach terenów o funkcji podstawowej (mieszkaniowej wielorodzinnej), jeśli nie przekracza limitów wskazanych w studium i jest uzasadniona.
Czy przeznaczenie działki pod zabudowę usługową w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, wbrew oczekiwaniom właściciela co do zabudowy mieszkaniowej, stanowi naruszenie prawa własności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawo własności nie jest prawem absolutnym i może podlegać ograniczeniom w celu realizacji interesu publicznego i ładu przestrzennego, o ile nie narusza to istoty prawa własności.
Uzasadnienie
Gmina ma prawo ingerować w prawo własności poprzez ustalenia planu miejscowego w celu kształtowania polityki przestrzennej. Proces planowania wymaga wyważania interesu indywidualnego i publicznego, a prawo własności nie ma prymatu nad innymi wartościami. Ograniczenia muszą być proporcjonalne i wynikać z ustawy.
Czy sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 133 § 1 P.p.s.a., poprzez nieodniesienie się do wszystkich ustaleń studium lub błędne ustalenia faktyczne?
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji prawidłowo oparł swoje rozstrzygnięcie na aktach sprawy i dokonał oceny materiału dowodowego zawartego w tych aktach.
Uzasadnienie
Orzekanie na podstawie akt sprawy oznacza, że sąd bierze pod uwagę okoliczności wynikające z tych akt. Nie jest naruszeniem art. 133 § 1 P.p.s.a. zaakceptowanie przez sąd oceny materiału dowodowego lub dokonanie ustaleń faktycznych, z którymi strona się nie zgadza, o ile opierają się one na aktach sprawy.
Przepisy (18)
Główne
u.p.z.p. art. 9 § ust. 4
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia studium są wiążące dla organów gminy przy sporządzaniu planów miejscowych.
u.p.z.p. art. 15 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
u.p.z.p. art. 20 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Plan miejscowy uchwala rada gminy, po stwierdzeniu, że nie narusza on ustaleń studium.
u.p.z.p. art. 28 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Zarzut naruszenia zasad sporządzania planu.
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi.
P.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.z.p. art. 1 § ust. 3
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie interesu prawnego skarżącej.
u.p.z.p. art. 1 § ust. 2
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie wymagań ładu przestrzennego, zasady równości i proporcjonalności.
u.p.z.p. art. 17
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Naruszenie interesu prawnego skarżącej.
u.p.z.p. art. 6 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Ustalenia planu kształtują sposób wykonywania prawa własności.
u.p.z.p. art. 65 § ust. 1
Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym
Relacje między decyzją o warunkach zabudowy a planem miejscowym.
P.p.s.a. art. 133 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie na podstawie akt sprawy.
P.p.s.a. art. 147
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § § 1 i 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
P.p.s.a. art. 182 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym.
k.c. art. 140
Kodeks cywilny
Istota prawa własności.
Konstytucja RP art. 64 § ust. 1 i 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ochrona i ograniczenia prawa własności.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia praw i wolności konstytucyjnych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przeznaczenie działki pod zabudowę usługową było zgodne z ustaleniami studium jako funkcja dopuszczalna. • Plan miejscowy nie narusza ustaleń studium, a jedynie je uszczegóławia. • Prawo własności podlega ograniczeniom w celu realizacji interesu publicznego i ładu przestrzennego. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo oparł wyrok na aktach sprawy.
Odrzucone argumenty
Niezgodność miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego z ustaleniami studium. • Naruszenie prawa własności poprzez przeznaczenie działki pod zabudowę usługową. • Naruszenie wymagań ładu przestrzennego i zasady równości. • Niewłaściwa wykładnia i zastosowanie przepisów u.p.z.p. • Naruszenie przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
Studium jest aktem o charakterze ogólnym, natomiast uszczegółowienie zasad zagospodarowania terenów następuje w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. • Ustalenia studium nie muszą być przeniesione wprost do postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ale nie mogą również być ze sobą sprzeczne. • Prawo własności nie stanowi ani prawa absolutnego, ani naczelnej wartości, której należy dawać prymat nad innymi w trakcie procesu sporządzania planu miejscowego. • Funkcja planowania przestrzennego polega właśnie na wyważaniu tychże wartości, jak również interesu publicznego i prywatnego.
Skład orzekający
Małgorzata Masternak - Kubiak
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Jurkiewicz
sędzia
Jolanta Sikorska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja zgodności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ze studium uwarunkowań, relacje między funkcją podstawową a dopuszczalną, ograniczenia prawa własności w procesie planowania przestrzennego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych ustaleń studium i planu, a także konkretnych uwarunkowań lokalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy konfliktu między interesem właściciela nieruchomości a planowaniem przestrzennym gminy, co jest częstym problemem. Pokazuje, jak sąd interpretuje zgodność planu ze studium i ograniczenia prawa własności.
“Czy gmina może zmienić przeznaczenie Twojej działki wbrew Twoim planom? NSA wyjaśnia granice planowania przestrzennego.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.